V SA/WA 514/19

V SA/Wa 514/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-07-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-03-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Irena Jakubiec-Kudiura
Jarosław Stopczyński /sprawozdawca/
Mirosława Pindelska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
I GSK 2092/19 - Wyrok NSA z 2023-09-07
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2017 poz 1257
art. 7, art. 8, art. 10, art. 11, art. 77, art. 80, art. 107,  art. 138 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant st. specjalista - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 lipca 2019 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "Strona", "Skarżąca", "G.") jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "Prezes ARiMR", "organ II instancji", "organ odwoławczy") z (...)stycznia 2019 r. nr (...), utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR (dalej: "Dyrektor ARiMR", "Dyrektor Oddziału", "organ I instancji") z dnia (...)maja 2017 r., nr (...)o odmowie przyznania pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem G. producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycyjnych ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania za okres od dnia 1 stycznia 2012 r. do dnia 30 czerwca 2012 r.
Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
Decyzją Marszałka Województwa P. z dnia (...)października 2008 r., znak: (...)Skarżąca została wstępnie uznana w G. produktów warzywa i w G. produktów owoce oraz miała realizować zatwierdzony plan dochodzenia do uznania w okresie od 25 października 2008 r. do 31 grudnia 2012 r.
W dniu 2 lipca 2012 r. G. złożyła w P. Oddziale Regionalnym ARiMR wniosek o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem G. producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania za okres od 1 stycznia 2012 r. do 30 czerwca 2012 r.
W złożonym wniosku G. wnioskowała o przyznanie pomocy finansowej w łącznej wysokości 76.419.369,97 zł.
W dniu 24 lipca 2012 r., Dyrektor P. Oddziału Regionalnego ARiMR w G. wystosował do G. wezwanie do usunięcia braków formalnych. W odpowiedzi na wezwanie, w dniu 25 lipca 2012 r. G. złożyła korektę wniosku o przyznanie pomocy finansowej wraz z załącznikami.
W dniu 3 sierpnia 2012 r. do P. Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynęło zawiadomienie Prokuratury Okręgowej w S., informujące ARiMR w G. jako pokrzywdzoną, o wszczęciu śledztwa w sprawie podejrzenia popełnienia przestępstwa mającego na celu osiągnięcie korzyści majątkowej, polegającej na wyłudzeniu za pośrednictwem firmy A. sp. z o.o. przy pomocy wprowadzonej do obiegu gospodarczego dokumentacji poświadczającej nieprawdę, dofinansowania w postaci środków pieniężnych w kwocie nie mniejszej niż 128.000.000 zł.
W związku z powyższym zawiadomieniem organ I instancji zwrócił się w dniu 9 sierpnia 2012 r. do Marszałka Województwa P. z prośbą o wydanie opinii w sprawie spełniania kryteriów wstępnego uznania przez ww. G. producentów.
W okresie od 22 sierpnia 2012 r. do 30 sierpnia 2012 r. w siedzibie G. przeprowadzona została kontrola, w wyniku której potwierdzono zadeklarowaną przez G. wartość produktów sprzedanych w wysokości 3.962.874,23 zł oraz wydatki na cele inwestycyjne w kwocie 95.150.000 zł netto.
W dniach od 25 października 2012 r. do dnia 7 listopada 2012 r. w siedzibie G. została przeprowadzona przez Dyrektora P. Oddziału Regionalnego ARiMR ponowna kontrola, podczas której stwierdzono nieprawidłowości polegające na niezgodności pomiędzy sprawozdaniem z realizacji planu dochodzenia do uznania oraz niezgodności danych zawartych we wniosku i załącznikach ze stanem rzeczywistym. Stan faktycznie zrealizowanych inwestycji lub ich etapów nie był zgodny ze stanem zadeklarowanym na okres wnioskowany, a numery identyfikacyjne umieszczone na maszynach, urządzeniach oraz samochodach ciężarowych, poddanych kontroli na miejscu, były niezgodne z numerami identyfikacyjnymi podanymi na fakturach, specyfikacjach do faktur lub załącznikach do wniosku. Z wyjaśnień G. wynikało jednoznacznie, że konstrukcja budynku przechowalni została zdemontowana ze względu na konieczność wykonania piaskowania i malowania, jednakże na dzień kontroli konstrukcja stalowa znajdowała się na terenie G. a hala była w trakcie ponownego montażu. Ponadto do protokołu załączone jest oświadczenie Strony, iż dokumenty dotyczące poszczególnych elementów linii do sortowania i mycia pietruszki znajdują się w posiadaniu dostawcy ww. linii. Odnośnie zakupionych ładowarek teleskopowych, stwierdzono iż jedna znajdowała się w naprawie z powodu awarii, przy czym w obu przypadkach stwierdzono brak łyżek załadowczych.
Z przeprowadzonej kontroli wynikało, że wśród trzech modułów hali o pojemności łącznej 12 000 ton, w przypadku jednego modułu stwierdzono wykonanie konstrukcji stalowej budynku wraz z dachem, natomiast w przypadku dwóch pozostałych modułów hali stwierdzono wykonanie jedynie fundamentów hali. Zgodnie z wyjaśnieniami G., dokonano demontażu konstrukcji stalowej hali, ze względu na zgłoszoną reklamację. W trakcie kontroli inspektorzy nie potwierdzili obecności w G. producentów ładowarki teleskopowej oraz części skrzyniopalet drewnianych, które zgodnie z wyjaśnieniami Skarżącej, zostały przekazane do reklamacji.
Postanowieniem z dnia (...)listopada 2012 r. nr (...)Dyrektor P. Oddziału Regionalnego ARiMR w G. zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie wniosku A. Sp. z o.o. o przyznanie pomocy finansowej dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw. Po rozpatrzeniu złożonego zażalenia, Prezes ARiMR postanowieniem z dnia (...) stycznia 2013 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W dniu 14 lutego 2013 r., G. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie Prezesa ARiMR utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora P. Oddziału Regionalnego ARiMR. Wyrokiem z dnia 21 listopada 2013 r. (sygn. akt 827/13) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił.
Od ww. orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego G. złożyła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 24 czerwca 2015 r., (sygn. akt. II GSK 1011/14) uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wyrokiem z dnia 15 grudnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone przez Stronę postanowienie Prezesa ARiMR z dnia [...] stycznia 2013 r.
Strona Skarżąca jeszcze dwukrotnie zwracała się z wnioskiem do Dyrektora P. Oddziału Regionalnego ARiMR w G. o podjęcie zawieszonego postępowania; Dyrektor odmówił jego podjęcia. Wyrokiem z dnia 28 października 2015 r. (sygn. akt V SA/Wa 3494/15) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania organu I instancji.
Z uwagi na zmianę adresu siedziby Skarżącej, Dyrektor P. Oddziału Regionalnego w G. przekazał całość dokumentacji zgromadzonej w sprawach G. A. – (...)Sp. z o.o. do Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie do dalszego procedowania, który postanowieniem z dnia 19 lutego 2016 r. podjął zawieszone postępowanie administracyjne w sprawie przyznania pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania.
W dniach od 10 maja 2016 r. do 24 maja 2016 r. w siedzibie G., przeprowadzona została kontrola, która wykazała, iż wszystkie usługi oraz inwestycje nabyte przez G. w okresie od dnia 1 stycznia 2012 r. do dnia 30 czerwca 2012 r. zostały sprzedane.
W dniu 9 czerwca 2016 r. do Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynęły wydane na podstawie zarządzenia Prokuratora Prokuratury Regionalnej w G. uwierzytelnione akta sprawy dotyczące A. Sp. z o. o. zgromadzone w postępowaniu przygotowawczym.
Decyzją z dnia [...] maja 2017 r., Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR odmówił G. przyznania wnioskowanej pomocy. Od przedmiotowej decyzji G. złożyła odwołanie. Stwierdzając bezzasadność wniesionego odwołania Prezes ARiMR decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
W ramach postępowania odwoławczego organ II instancji ponownie ocenił sprawę oraz uzupełnił postępowanie dowodowe dodatkowymi dowodami i materiałami otrzymanymi z P. Wydziału Zamiejscowego Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej w G..
W przekazanej przez Prokuratora dokumentacji znajdowała się faktura korygująca z dnia [...] grudnia 2012 r. do faktury z dnia [...] kwietnia 2012 r. korygująca pierwotną kwotę dotyczącą budowy budynku przechowalni na 12.000 ton w C. (w wysokości 65.000.000 zł) o kwotę 52.000.000 zł. Zgodnie z fakturą korygującą G. na realizację inwestycji polegającej na budowie budynku przechowalni na 12.000 ton poniosła koszty w wysokości 13.000.000 zł a przyczyną korekty była konieczność zastosowania obniżki ceny z tytułu niezrealizowania umowy w ww. zakresie.
Z akt sprawy wynika, że przyczyną korekty faktury o kwotę 52.000.000 zł był brak kompleksowej realizacji inwestycji w terminie do 31 grudnia 2012 r. Zdaniem Prezesa ARiMR wystawienie korekty potwierdza, że nie wykonano usługi budowy budynku przechowalni na 12.000 ton, a zatem nie poniesiono na realizacje inwestycji kosztów w wysokości 65.000.000 zł. Niewykonano prac I etapu budowy budynku przechowalni, ujętego na fakturze z dnia [...] kwietnia 2012 r.
Z przeprowadzonej na miejscu kontroli wynika, że wśród trzech modułów hali o pojemności łącznej 12.000 ton, w przypadku jednego modułu wykonano konstrukcję stalową budynku wraz z dachem, natomiast w przypadku dwóch pozostałych modułów hali wykonano jedynie fundamenty hali. Zgodnie z wyjaśnieniami G., dokonano demontażu konstrukcji stalowej hali, ze względu na zgłoszoną reklamację.
Potwierdzeniem powyższego są również ustalenia kontroli podatkowych przeprowadzonych w dniach 10-21 maja 2012 r. oraz 3-27 lipca 2012 r. przez Naczelnika Urzędu Kontroli Skarbowej w W. na okoliczność których sporządzono protokoły. Jak wynika z ustaleń kontroli, na działce [...] prowadzone były w tamtym czasie prace związane z przygotowaniem terenu pod budowę przechowalni, tj. wyrównanie terenu, wykonanie wykopów pod słupy. Obok działki znajdowały się elementy stalowe konstrukcji metalowej oraz elementy zbrojeniowe.
Z kontroli podatkowej przeprowadzonej w dniach [...] lipca 2012 r. – [...] lipca 2012 r. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. w siedzibie Spółki wynika, iż kontrolerzy przeprowadzający w dniu [...] lipca 2012 r. oględziny inwestycji budowlanych potwierdzili wykonanie robót ziemnych i fundamentów oraz składowanie konstrukcji stalowej. Zgodnie z Planem Dochodzenia do Uznania, I etap budynku przechowalni obejmować miał, zebranie ziemi urodzajnej wraz z wywiezieniem oraz wykonanie wykopów szerokoprzestrzennych pod stopy i ławy fundamentowe, wymianę gruntu wraz z jego zagęszczeniem, wykonanie podbudowy z betonu, wykonanie stóp żelbetowych, izolacji poziomej i pionowej, montaż konstrukcji nośnej stalowej, montaż płyt dachowych wraz ze świetlikami. Według kontrolujących montaż konstrukcji nośnej stalowej, montaż płyt dachowych wraz ze świetlikami nie zostały wykonane.
Z przedłożonego do postępowania podatkowego dziennika budowy wynika, że pierwszego wpisu dokonano w dniu 20 lipca 2012 r. i obejmował on stabilizację gruntu pod drogi i place manewrowe. Na stronie 7 dziennika zawarto wpis dotyczący początkowych prac budowlanych wykonanych przez spółkę przed uzyskaniem pozwolenia na budowę. Kierownik budowy stwierdził, a inspektor nadzoru budowy podpisał, że po zapoznaniu się ze stanem rzeczywistym na działce [...] na dzień 30 czerwca 2012 r., ustalono, że inwestor na odpowiedzialność własną zaczął realizację budowy w miesiącu lutym 2012 r. i stan zaawansowania robót na ten dzień był następujący:
- wykonano wszystkie roboty ziemne i wywóz warstwy urodzajnej, wymiana gruntu na gł. 10 m, wykopy szerokoprzestrzenne pod stopy i ławy fundamentowe.
- wykonano podbudowę z betonu chudego
- zamontowano konstrukcję stalową oraz pływy dachowe wraz ze świetlikami.
Natomiast kierownik budowy zeznał (w dniu 15 marca 2013 r.), że wpis odnoszący się do zamontowania konstrukcji stalowej oraz płyty dachowej wraz ze świetlikami nie odzwierciedlał stanu faktycznego. Konstrukcja stalowa hali nr 4 powstała dopiero we wrześniu 2012 r. Z kolei inspektor nadzoru budowlanego zeznał (w dniu 25 marca 2013 r.), że inwestycja hali nr 4 rozpoczęła się wczesną wiosną, wykonano prace ziemne, przygotowano fundamenty i postawiono konstrukcję (słupy i wiązary dachowe). Pozwolenie na budowę uzyskano dopiero w czerwcu 2012 r. Zeznał ponadto, że G.S., nakłaniał go do dokonania w dzienniku budowy niezgodnego z rzeczywistością wpisu o częściowym rozebraniu inwestycji. Dodatkowo, zeznania dwóch innych świadków będących pracownikami A. Sp. z o.o. potwierdzają, iż demontaż konstrukcji stalowej nie miał miejsca.
Prezes ARiMR zauważył, że z operatu szacunkowego sporządzonego w dniu 24 lipca 2012 r. przez rzeczoznawcę majątkowego wynika, iż przedmiotem wyceny była nieruchomość niezabudowana na działce nr [...] w C., która powstała w wyniku podziału działki [...] dla której opracowano projekt budowlany. W operacie określono, że jest to działka niezabudowana, przewidziana do zabudowy oraz że trwają prace przygotowawcze do rozpoczęcia budowy.
Prezes ARiMR biorąc pod uwagę zeznania świadków, treść operatu szacunkowego oraz wyniki oględzin przeprowadzonych w dniach 10 maja i 10 lipca 2012 r. uznał, że dziennik budowy potwierdził nieprawidłową datę wymienionych w nim zdarzeń odnoszących się do konstrukcji stalowej i płyt dachowych zaś wykazana na fakturze kwota za wykonaną usługę za I etap budowy hali nie stanowi potwierdzenia faktycznie wykonanej czynności.
Prezes ARiMR nie zgodził się ze stanowiskiem Strony zawartym w odwołaniu, iż zakres niezrealizowanych prac na dzień 30 czerwca 2012 r. stanowił 4 % wartości całej kwoty tytułem wynagrodzenia za budowę i dotyczy montażu konstrukcji, tj. kwoty ok. 2.000.000 zł, zwłaszcza że G. nie przedstawiła na powyższe żadnych dokumentów.
Ponadto stanowisko Strony jest sprzeczne z dalszymi podniesionymi przez G. argumentami zgodnie z którymi, korekta faktury dotyczy etapu I (w całości zrealizowanego) ale z powodu braku realizacji etapu II. Zatem etap I był zrealizowany w całości, a prace które nie zostały wykonane stanowią jedynie 4 % wartości całej kwoty i dotyczą konstrukcji stalowej.
Zgodnie z fakturą korygującą G. na realizację inwestycji polegającej na budowie budynku przechowalni na 12.000 ton poniosła koszty w wysokości 13.000.000 zł. G. nie przedstawiła innych dokumentów potwierdzających poniesienie przez nią na realizację inwestycji polegającej na budowie budynku przechowalni kosztów w wysokości 65 000 000,00 zł. Prezes ARiMR stwierdził, że inwestycja polegająca na budowie budynku przechowalni (etap I) nie została zrealizowana w terminie i zakresie wskazanym przez G. w złożonym wniosku o przyznanie pomocy finansowej.
Odnośnie budynku magazynu owoców na 10 250 ton Prezes ARiMR wskazał, że inwestycja polegająca na budowie budynku owoców na 12 500 ton (III etap) ujęta została pod poz. nr 3 na fakturze z dnia [...] kwietnia 2012 r., gdzie wartość III etapu inwestycji wyniosła 15.000.000 zł.
Jak wskazał organ II instancji, w odniesieniu do przechowalni na działce nr ew. [...] G. zawarła z O. Sp. z o.o. umowy z dnia [...] grudnia 2010 r., [...] lipca 2011 r., [...] czerwca 2011 r. i [...] marca 2012 r.
W umowie z dnia [...] grudnia 2010 r. strony wskazały numer działki ewidencyjnej nr [...] , który nie istniał w dacie jej zawierania - działka ta powstała dopiero bowiem w wyniku podziału działki ewidencyjnej nr [...] , którego dokonano w dniu [...] kwietnia 2011 r. - co świadczy o tym, że umowa ta została sporządzona w terminie późniejszym.
Na podstawie umowy zawartej w dniu [...] marca 2012 r. O. Sp. z o.o. zobowiązała się do wykonania prac (III etapu) budowy przechowalni warzyw na działce nr [...] w terminie do 30 czerwca 2012 r. wynagrodzenie z tytułu wykonania prac wskazane zostało w kwocie netto 15.000.000 zł. W umowie O. Sp. z o.o. zobowiązała się również do wykonania usług okołobudowlanych, za które to wynagrodzenie określono na kwotę 100.000,00 zł. Termin wykonania prac został określony do dnia 31 grudnia 2012 r.
Zdaniem organu odwoławczego materiał dowodowy nie potwierdza wykonania przez O. Sp. z o.o. prac opisanych w poz. 3 faktury z dnia [...] kwietnia 2012 r. Wręcz przeciwnie, wynika z niego, że prace związane z omawianą inwestycją dotyczącą budowy przechowalni warzyw zakończone zostały w 2011 r.
Organ II instancji wskazał, że z akt sprawy wynika też, iż A. L., ówczesny Prezes G., w postępowaniu prowadzonym przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w G. zeznał, że budynek został zakończony fizycznie w całości we wrześniu 2011 r. Potwierdzają to przeprowadzone w dniu 27 października 2011 r. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. oględziny miejsca prowadzenia przez G. działalności gospodarczej (w miejscowości C.), wskazujące że na dzień 27 października 2011 r. nieruchomość, oznaczona jako hala nr 3 była wybudowana, zaś wewnątrz hali trwały prace wykończeniowe, plac wokół hali budynku socjalnego wyłożony został polbrukiem.
Podwykonawcą O. sp. z o.o. była firma K.F.R., z którą O. sp. z o.o. zawarła umowę z dnia [...] kwietnia 2011 r. dotyczącą wykonania robót związanych z zabudową chłodni magazynowej warzyw i owoców z zapleczem socjalnym i technicznym na działce ew. nr [...] w C.. W dniu [...] kwietnia 2020 r. zawarty został aneks do ww. umowy, którym zwiększono zakres prac o wykonanie komory mroźniczej, konstrukcji wspornych pod chłodnice, klap nawiewnych oraz wentylacji w pomieszczeniach sortowni oraz zwiększono wysokość wynagrodzenia.
Etap III budowy przechowalni obejmował zgodnie z załącznikiem do umowy wykonanie instalacji elektrycznej, wodnokanalizacyjnej, CO, budowy ścian i dachu budynku socjalnego i montażu tropiku. Te z kolei prace zostały przez K.F.R. wykonane jeszcze w 2011 r., na co wskazują protokoły. Także podwykonawca K. dokonał całkowitego rozliczenia dokonanych robót do końca 2011 r., co zostało potwierdzone protokołami zdawczo-odbiorczymi i fakturami.
Odnośnie linii do mycia i pakowania pietruszki Prezes ARiMR wskazał, że dokumentem potwierdzającym wartość zrealizowanej inwestycji przedstawionym przez Stronę jest faktura nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., gdzie wskazano, iż wartość inwestycji wyniosła 8.000.000 zł. Organ II instancji powołał się na dokumenty przekazane przez Prokuraturę Regionalną w G. - faktura ta również została skorygowana.
Faktura korygująca z dnia [...] grudnia 2012 r. do faktury z dnia [...] kwietnia 2012 r. skorygowała pierwotną kwotę dotyczącą zakupu linii do mycia i pakowania pietruszki w wysokości 8.000.000 zł o kwotę 8.000.000 zł. Zgodnie z fakturą korygująca przyczyną korekty było żądanie przez nabywcę wystawienia korekty faktury z powodu braku realizacji inwestycji budowy budynku przechowalni w terminie wynikającym z umowy z dnia [...] marca 2012 r., co skutkowało brakiem zapotrzebowania na zakup linii produkcyjnej do mycia i pakowania pietruszki.
W przypadku inwestycji polegającej na zakupie samochodu specjalistycznego dokumentem potwierdzającym wartość zrealizowaną jest faktura z dnia [...] kwietnia 2012 r. gdzie wartość ww. inwestycji wyniosła 750 000 zł.
Zakup samochodu specjalistycznego również został skontrolowany przez Urząd Skarbowy. Z ustaleń kontroli wynika, iż w tym przypadku prawo do rozporządzania majątkiem, czyli samochodem z naczepą jako właściciel G. nabyła 29 czerwca 2012 r.
Z przekazanych przez Prokuraturę Regionalną w G. zeznań świadka - Dyrektora ds. sprzedaży [...] Sp. z o. o. - wynika jednak, iż samochód zgłoszony do refundacji został sprzedany fakturą z dnia [...] czerwca 2012 r. za kwotę 91.000 euro firmie AA. A. L..
W złożonych zeznaniach świadek poinformował, iż oferta na samochód sporządzona była przez pracownika salonu dla A. Sp. z o. o. na kwotę 177. 350 euro, natomiast faktycznie został sprzedany w dniu 12 czerwca 2012 r. firmie AA. A. L.. Prezes ARiMR wskazał, że pojazd do Polski dostarczony został w dniu 19 kwietnia 2012 r., zatem G. w dniu 2 kwietnia 2012 r., tj. w dniu w którym wystawiona została faktura, nie mogła zostać jego właścicielem.
W złożonych zeznaniach świadek poinformował ponadto, iż w dniu 24 lipca 2012 r. pracownik salonu sprzedaży wypożyczył pojazd, celem przedstawienia go kontrolującym z Urzędu Skarbowego. W aktach sprawy znajduje się także faktura nr [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. dokumentująca sprzedaż samochodu przez firmę AA. A. L. na rzecz (...) F. Sp. z o.o.
Odnośnie zakupu ładowarki teleskopowej Prezes wskazał, że G. nabyła ją od [...] AA. A. L., która z kolei nabyła wskazaną ładowarkę od firmy U. sp. z o.o.
Prezes ARiMR wskazał, że transakcja nabycia ładowarki nr [...] nie budzi wątpliwości w zakresie jej faktycznej realizacji. Z akt sprawy wynikało bowiem, iż Strona wyjaśniła, że data sprzedaży "8 czerwca 2012 r." zamiast "29 czerwca 2012 r." to błąd zapisu danych na fakturze, który został skorygowany faktura korygującą z dnia [...] września 2012 r. W zakresie natomiast inwestycji polegającej na zakupie ładowarki nr 4080110686 organ II instancji wskazał, że faktura sprzedaży G. wystawiona została w dniu 28 czerwca 2012 r., tj przed nabyciem ładowarki przez sprzedającego, jak również przed nabyciem tej ładowarki przez firmę U. Sp. z o.o. Strona w podpisanym w dniu 29 czerwca 2012 r. protokole zdawczo-odbiorczym potwierdziła odbiór ładowarki nr [...], przy czym fizyczny odbiór ładowarki w tej dacie był niemożliwy. W tej dacie [...] AA. A. L. nie posiadał jeszcze ładowarki o tym numerze (nabył ją dopiero w dniu 31 sierpnia 2012 r.), a zatem nie mógł w dniu 29 czerwca 2012 r. wydać jej G..
W przypadku inwestycji polegającej na zakupie skrzyniopalet, dokumentem mającym potwierdzać realizację inwestycji jak również poniesione na jej realizację koszty była złożona faktura z dnia [...] czerwca 2012 r., do której to w dniu [...] czerwca 2012 r. wystawiona została faktura korygująca nr [...] zerująca ilość oraz wartość skrzyniopalet, w której jako przyczynę korekty wskazano zwrot towaru ze względu na niespełnienie wymogów.
Natomiast w przypadku kosztów przygotowania i realizacji inwestycji wskazanych we wniosku w wysokości łącznej 2.587.040 zł, G. celem potwierdzenia wysokości poniesionych kosztów na realizację inwestycji przedstawiła faktury z dnia: [...] czerwca 2011 r., [...] grudnia 2011 r. oraz z [...] czerwca 2012 r.
Prezes ARiMR wskazał, że z akt sprawy wynika, że faktura z dnia [...] czerwca 2012 r. na wartość 100.000 zł netto została wystawiona w związku z zawartą przez G. z O. Sp. z o.o. umową nr (...)z dnia [...] marca 2012 r., na podstawie której zlecono O. Sp. z o.o. wykonanie prac okołobudowlanych w zakresie przygotowania i realizacji inwestycji. Z załączonej do ww. faktury specyfikacji wynika, iż na przygotowanie i realizację inwestycji składały się usługi geodezyjne o wartości 50.000 zł, zarządzanie inwestycją o wartości 30.000 zł, nadzór budowlany o wartości 20.000 zł. Płatność za przedmiotową fakturę nastąpiła w dniu 28 czerwca 2012 r. Prezes ARiMR wskazał, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie potwierdza wykonania przez O. Sp. z o.o. wskazanych usług. Spółka nie przedłożyła żadnych dowodów wykonania usług polegających na zarządzaniu inwestycją jak również dokumentów nadzoru budowlanego.
W złożonym w dniu 2 lipca 2012 r. wniosku o przyznanie pomocy finansowej złożonym, w części D Przychody wstępnie uznanej G. producentów owoców i warzyw wskazano, że wartość produktów sprzedanych wyniosła 3.962.874,23 zł. Wartość ta obejmowała również dostawy na podstawie faktury wystawionej w czerwcu dla M. M., która w rzeczywistości nie miała miejsca. Źródłem sprzedaży marchwi dla M. M. miała być dostawa od członków G.. Pierwotnie faktury sprzedaży marchwi zostały skorygowane w dniu 21 i 27 czerwca 2012 r. z 300 zł na 100 zł/t, a następnie w dniu 29 czerwca 2012 r. nastąpiła sprzedaż tej marchwi przez G. M.M. po 70 zł/t. Spółka poniosła zatem na tej transakcji stratę, uwzględniając sporządzone korekty faktur, w wysokości co najmniej 263.760 zł.
Prezes ARiMR wskazał, że największy odbiorca warzyw sprzedawanych przez A. sp. z o.o., M.M. – nie regulował płatności za nabywane od G. warzywa. Zaległości z tego tytułu, jak to zostało ustalone przez organy kontroli skarbowej, sięgały miesiąca grudnia 2010 r., a pomimo tego, Spółka w czerwca 2012 r. rzekomo dokonywała dostaw warzyw. Dodatkowym argumentem wskazującym, że dostawy w czerwca 2012 r. nie miały miejsca jest fakt, iż nabywca warzyw nie był w stanie określić ilości warzyw dostarczonych przez A. sp. z o.o.
Prezes ARiMR mając na uwadze powyższe, uznał że od deklarowanej przez G. wartości produktów sprzedanych, należy odliczyć wartości wynikające ze sprzedaży przez G. M.M..
Reasumując, organ II instancji stwierdził, że ze zgromadzonej dokumentacji wynika, iż G. świadomie włączyła do wniosku niekwalifikujące się kwoty, wykazała realizację inwestycji zaplanowanych w Planie Dochodzenia do Uznania w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 30 czerwca 2012 r. na podstawie faktur nie dokumentujących rzeczywistej realizacji zaplanowanych inwestycji, nie dokumentujących poniesienia kosztów we wnioskowanej wysokości. G. w złożonym wniosku wskazywała realizację inwestycji zaplanowanych w planie dochodzenia do uznania, pomimo faktycznego braku ich realizacji. Prezes ARiMR wskazał, że nie bez znaczenia w przedmiotowej sprawie jest fakt, iż G. w dniu [...] stycznia 2013 r. zmieniła wniosek o przyznanie pomocy finansowej za okres od dnia 1 stycznia 2012 r. do dnia 30 czerwca 2012 r., w którym zrezygnowała z wykazywania realizacji większości inwestycji wykazanych w pierwotnym wniosku, ograniczając złożoną zmianę do inwestycji polegającej na budowie budynku przechowalni na 10.250 ton. Zmiana ta w opinii Prezesa ARiMR oznacza, iż G., będąc świadomą fikcyjności realizacji inwestycji przedstawionych we wniosku odstąpiła od ubiegania się o ich finansowanie. Następnie, w dniu 23 grudnia 2013 r. G. wycofała złożoną zmianę wracając tym samym do pierwotnego własnego stanowiska odnośnie rzekomej realizacji wszystkich wykazanych we wniosku inwestycji.
Biorąc pod uwagę stan faktyczny, jak też, obowiązujące przepisy prawa, organ II instancji nie dopatrzył się przesłanek umożliwiających odstąpienie od zastosowania obniżek od płatności należnej. Po rozpatrzeniu dokumentacji sprawy, Prezes ARiMR stwierdził, iż nie znajduje podstaw do uznania braku odpowiedzialności G. związanych z zaistnieniem przesłanek do zastosowania rygoru wynikającego z przepisu art. 116 ust. 1, w związku art. 117 ust. 2 i 3 rozporządzenia nr 543/2011, albowiem nie dopatrzył się przesłanek umożliwiających odstąpienie w całości od zastosowania sankcji.
Prezes ARiMR biorąc pod uwagę powyższe, po zastosowaniu redukcji uznał, że pomoc finansowa powinna wynieść:
14.851.818,52 zł – 71.317.551,45 zł = - 56.465.732,93 zł, co z kolei oznacza brak finansowania ze strony ARiMR.
Pismem z 1 marca 2019 r. Skarżąca złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa ARiMR z (...)stycznia 2019 r. wnosząc o jej uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1. naruszenie prawa materialnego w postaci artykułu 117 ust. 1,2 i 3 Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) NR 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 roku ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (zwanego dalej: Rozporządzeniem wykonawczym), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i błędne uznanie, iż w niniejszej sprawie wnioskowano o jakiekolwiek nienależne (niekwalifikowane) kwoty pomocy;
2. naruszenie prawa materialnego w postaci artykułu 117 ust. 3 zdanie ostatnie Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) NR 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 roku ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (zwanego dalej: Rozporządzeniem wykonawczym), poprzez brak zbadania czy Skarżąca ponosi jakąkolwiek winę w wystąpieniu o ewentualnie nienależne (niekwalifikowalne) kwoty;
3. obrazę przepisów o postępowaniu mogącą mieć wpływ na treść wydanego orzeczenia, a mianowicie przepisu:
a) art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie prowadzącą do poczynienia ustaleń sprzecznych ze stanem faktycznym sprawy;
b) art. 8 i art. 11 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sprawie w sposób niebudzący zaufania jej uczestników do władzy publicznej
c) art. 80 k.p.a., polegającą na przekroczeniu zasad swobodnej oceny dowodów, a tym samym wydanie zaskarżonej decyzji bez uwzględnienia zasad prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego poprzez uznanie, iż w stosunku do Skarżącej istnieje podejrzenie popełnienia oszustwa w odniesieniu do pomocy objętej rozporządzeniem (WE) nr 1234/2007, mimo, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na takie stwierdzenie;
d) art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez bezpodstawne utrzymanie decyzji organu I Instancji, podczas gdy decyzja ta winna zostać uchylona a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania;
e) art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 10 kpa poprzez brak wyjaśnienia na podstawie jakich dowodów organ administracyjny ustalił stan faktyczny, brak wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, w tym brak jakiegokolwiek odniesienia się do treści postanowienia Sądu Rejonowego w W. z dnia 19 października 2017 roku wraz z jego uzasadnieniem;
f) błędną ocenę dowodu w postaci faktury korygującej nr [...] z dnia [...] grudnia 2012 rok, mimo że dowód ten w żaden sposób nie świadczy, aby prace dotyczące etapu I inwestycji nie zostały wykonane w terminie, podczas gdy konieczność zastosowania obniżki ceny (mające odzwierciedlenie w fakturze korygującej z dnia [...] grudnia 2012 roku) dotyczyła niezrealizowania w terminie etapu II inwestycji;
błąd w ustaleniach stanu faktycznego polegający na bezpodstawnym uznaniu, iż inwestycje na które dofinansowanie wnioskowała Skarżąca nie zostały zrealizowane w zakresie wskazywanym we wniosku i w terminie wynikającym z PDU (tj. w okresie od 1 stycznia 2012 roku do dnia 30 czerwca 2012 roku).
W uzasadnieniu skargi Strona oprócz powołania się na wyjaśnienia doktrynalne i orzecznictwo, wskazała iż niniejsza skarga zostanie uzupełniona w późniejszym terminie o nowe zarzuty i ich uzasadnienie.
W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W złożonym na rozprawie w dniu 30 lipca 2019 r. piśmie (data pisma: 21 lipca 2019 r.) Skarżąca uzupełniła swoje stanowisko w sprawie, wskazując dodatkowo, że przepisy będące podstawa wydania decyzji przez organ I i II instancji, tj. Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) Br 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw utraciły moc, w związku z czym organy administracyjne obowiązane były uwzględnić stan prawny na dzień wydania decyzji, czego nie uczyniły.
Na rozprawie w dniu 30 lipca 2019 r., pełnomocnik Skarżącej oświadczył, iż postepowania karne wobec spółki nie zakończyły się, a niektórym osobom postawiono zarzuty, w tym prezesowi zarządu spółki, który przyznał się jedynie do prowadzenia budowy bez zezwolenia inwestycji, której dotyczy niniejsze postępowania oraz w okresie objętym zaskarżoną decyzją.
Z kolei pełnomocnik organu oświadczył, iż toczy się obecnie postępowania administracyjne w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Marszałka Województwa Mazowieckiego z dnia [...] czerwca 2013 r. o uznaniu Skarżącej za organizację producentów. Pełnomocnik wskazał, że w dniu (...)czerwca 2019 r. decyzją nr (...)organ I instancji stwierdził nieważność decyzji o uznaniu Skarżącej za organizację producentów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Uprawnienie wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sprowadza się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika nadto, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Badając niniejszą sprawę w ramach wskazanych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd stwierdził, że zarzuty skargi są nieuzasadnione, a przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do takiego naruszenia prawa, które uzasadniałoby uchylenie kontrolowanego rozstrzygnięcia.
Odnosząc się do zarzutów skargi, w pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że zasadnie organy administracji wskazały, że w realiach rozpoznawanej sprawy mają zastosowanie przepisy prawa unijnego tj.
1) rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, EURATOM) nr 966/2012 z dnia 25 października 2012 r .w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE, Eurotom) nr 1605/2002 (Dz. Urz. UE L nr 298 z 26 października 2012 r., str. l) zwane dalej "rozporządzeniem nr 966/2012";
2) rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) 485/2008 (Dz. Urz. UE L 347/549 z dnia 20 grudnia 2013 r.), zwane dalej "rozporządzeniem nr 1306/2013";
3) rozporządzenie Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007 r. ustanawiające wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych (Dz. Urz. UE L 299 z 16 listopada 2007 r., str. 1, z późn. zm.) zwane dalej "rozporządzeniem nr 1234/2007", zastąpione od dnia 1 stycznia 2014 r. rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 (Dz. Urz. UE L 347/671 z dnia 20 grudnia 2013 r.), zwane dalej "rozporządzeniem nr 1308/2013";
4) rozporządzenie Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz. Urz. UE L 157 z l5 czerwca 2011 r., str. 1), zwane dalej "rozporządzeniem nr 543/2011";
a także przepisy prawa krajowego, w szczególności:
1) ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1870, ze zm.) dalej:
2) ustawa z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz. U. z 2016 r., poz. 58, ze zm.), zwana dalej "ustawą";
3) rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 września 2013 r. w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw, uznawania organizacji producentów owoców i warzyw oraz warunków i wymagań, jakie powinny spełniać plany dochodzenia do uznania (Dz. U. z 2013 r., poz. 1178);
4) rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej G. producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. Nr 98, poz. 822), zwane dalej "rozporządzeniem wykonawczym", zastąpione rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej G. producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U z 2018 r., poz. 938).
Tytułem usystematyzowania podstawy prawnej, Sąd wskazuje, że środki wypłacane w ramach pomocy finansowej dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw są środkami budżetowymi (z budżetu unijnego jak i krajowego), w związku z czym podlegają one szczególnej ochronie i muszą być wydatkowane zgodnie z zasadami gospodarności, efektywności i skuteczności, oraz w sposób celowy i oszczędny, przy jednoczesnym zachowaniu zasad uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, oraz optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów (art. 30 rozporządzenia nr 966/2012 oraz art. 44 ust. 3 ustawy o finansach publicznych). To z kolei nakłada na ARiMR (jako agencję płatniczą) obowiązek przestrzegania ww. zasad i ich stosowania w ramach rozpatrywanych przez siebie spraw.
Sąd podkreśla, że zgodnie z art. 103 a ust. 1 rozporządzenia nr 1234/2007 oraz art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy, pomoc finansowa jest udzielana wstępnie uznanym grupom producentów owoców i warzyw na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem G. producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania.
Natomiast zasady wyliczania wartości produktów sprzedanych przez wstępnie uznane G. producentów owoców i warzyw, stanowiące podstawę przyznawania pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem G. producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej, zostały określone w art. 50, w związku z art. 42 rozporządzenia nr 543/2011. Zgodnie z art. 42 ust. 1 rozporządzenia 543/2011, przy wyznaczaniu wartości produkcji sprzedanej, na podstawie której ustalana jest pomoc finansowa, stosuje się art. 50 ust. 1-4 i 7 oraz art. 50 ust. 6 zdanie pierwsze, z uwzględnieniem niezbędnych zmian, tj. wartość produkcji sprzedanej danej G. producentów oblicza się na podstawie produkcji samej G. producentów oraz jej członków będących producentami i obejmuje ona wyłącznie te owoce i warzywa, w odniesieniu do których G. producentów została wstępnie uznana, oraz do wartości produkcji sprzedanej wlicza się wyłącznie produkcję G. producentów lub jej członków będących producentami, wprowadzoną do obrotu przez grupą producentów.
Zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. "Do przyznawania pomocy finansowej na inwestycje ujęte w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania zrealizowane przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, będące przedmiotem postępowań w sprawie przyznania pomocy finansowej wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe". W związku z powyższym w przedmiotowej sprawie będą miały zastosowanie przepisy rozporządzenia wykonawczego.
Odnosząc się do zarzutu Strony podniesionego w piśmie z dnia 21 lipca 2019 r. (data pisma – k. 49 – 50 akt sądowych) dotyczącego błędnego zastosowania rozporządzenia nr 543/2011, Sąd wskazuje, iż jest on chybiony.
Skarżąca podniosła, iż przepisy ww. rozporządzenia z dniem 1 czerwca 2017 r. zostały uchylone na mocy art. 79 pkt 3 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 2017/891 z dnia 13 marca 2017 r. uzupełniającego rozporządzenie nr 1306/2013 a także zmieniające rozporządzenie nr 543/2011. Strona powołując się na art. 80 rozporządzenia delegowanego nr 2017/891 stoi na stanowisku, iż w stosunku do Skarżącej rozporządzenie nr 543/2011 nie ma zastosowania, gdyż Skarżąca jest uznaną grupą producentów.
Sąd odnosząc się do powyższego, przede wszystkim podkreśla, że decyzja organu I instancji została wydana w stanie prawnym obowiązującym przed wejściem w życie wskazanych przepisów przejściowych, tj. w dniu [...] maja 2017 r., a zatem przy wydawaniu decyzji zastosowanie mają przepisy w dniu jej wydania, a nie przyszłe bądź nieobowiązujące. Ponadto decyzja dotyczy okresu od 1 stycznia 2012 r. do 30 czerwca 2012 r. W tym czasie Skarżąca była jeszcze wstępnie uznaną grupą producentów warzyw i owoców, na mocy decyzji Marszałka Województwa P. z dnia (...)października 2008 r., w związku z czym dopiero po spełnieniu określonych warunków (w terminie do 31 grudnia 2012 r.) Skarżąca mogła zostać uznaną grupą producentów. Co istotne, jak wskazał pełnomocnik organu, decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. (nr [...] ) stwierdzono nieważność decyzji Marszałka Województwa Mazowieckiego o uznaniu Skarżącej za G. producentów.
W związku z powyższym, argumentacją Strony przedstawiona w piśmie z dnia 21 lipca 2019 r. nie zasługuje na uwzględnienie.
Zanim jednak Sąd przejdzie do dalszych zarzutów podniesionych w skardze, przede wszystkim zwraca uwagę na przepisy stanowiące podstawę przyznania pomocy finansowej oraz weryfikacji wykorzystania tej pomocy, zgodnie z warunkami.
W świetle § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a i b rozporządzenia wykonawczego, wstępnie uznanej G. producentów owoców i warzyw, jest przyznawana pomoc finansowa na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji związanych ze zbiorem, przechowywaniem, magazynowaniem, przygotowywaniem do sprzedaży owoców i warzyw, ujętych w G. lub G.ch produktów, dla których G. została wstępnie uznana, jeżeli inwestycja lub jej etap zostały:
a) zatwierdzone w planie dochodzenia do uznania na dany okres rozliczeniowy,
b) zrealizowane.
Natomiast stosownie do § 2 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego, potwierdzeniem spełniania przez G. warunków przyznania pomocy finansowej, o której mowa w § 1 ust. 1, jest złożenie:
1) oświadczenia o zrealizowaniu inwestycji lub jej etapu lub dokumentu potwierdzającego zrealizowanie inwestycji lub jej etapu;
2) faktury albo dokumentu o równoważnej wartości dowodowej, potwierdzających wysokość kosztów poniesionych na zrealizowanie inwestycji lub jej etapu, wystawionych w okresie rozliczeniowym, w którym inwestycja lub jej etap zostały ujęte w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, z wyjątkiem faktur zaliczkowych, które mogą być wystawione przed tym okresem.
Ponadto w pkt 1,7,9 i 10 załącznika do rozporządzenia wykonawczego – wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania – wskazano, które koszty można uznać za kwalifikowane.
Zgodnie z załącznikiem nr 4 do wniosku o przyznanie pomocy finansowej (wykaz faktur i rachunków potwierdzających wartość poniesionych kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 30 czerwca 2012 r.) oraz dokumentami potwierdzającymi zrealizowanie ujętych w planie dochodzenia do uznania inwestycji, wysokość poniesionych kwalifikowanych kosztów inwestycji netto ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (dalej: "ZPDU"), przyjętych do naliczania pomocy finansowej wynosiła 6.631.140 zł (tj. 101.681.140 zł – 95.050.000 zł).
Organ odwoławczy analizując stan fatyczny, w oparciu o przepisy prawa, przyjął prawidłowy sposób obliczenia należnej kwoty objętej pomocą, tj. 75 % x wysokość poniesionych kwalifikowanych kosztów inwestycji netto ujętych w ZPDU:
75 % x 6.631.140 = 4.973.355 zł.
Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes ARiMR wyliczył, iż kwota pomocy finansowej na pokrycie kosztów kwalifikowanych inwestycji ujętych w ZPDU wynosi 128.463,52 zł.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenie prawa materialnego stwierdzić należy, że organ zasadnie nie podziela stanowiska i argumentacji Strony w tym zakresie. Wskazać należy, że stosownie do art. 117 ust. 3 rozporządzenia nr 543/2011 Prezes ARiMR dokonał weryfikacji przesłanki wyłączającej odpowiedzialność za włączenie do wniosku niekwalifikującej się kwoty pomocy. W zakresie niekwalifikowalnych kosztów wchodzących w skład ustalonej kwoty obniżki należy wskazać, iż Strona nie przedstawiła dowodów i nie przedstawiła takich argumentów, które powinny skutkować uznaniem, że płatność powinna być przyznana w kwocie ostatecznie wnioskowanej bez zastosowania obniżek, o jakich mowa w art. 117 ust. 2 i 3 rozporządzenia nr 543/2011.
Biorąc pod uwagę przedstawiony stan faktyczny, jak również, obowiązujące przepisy prawa, Prezes ARiMR zasadnie nie znalazł podstaw do uznania braku odpowiedzialności G. związanych z zaistnieniem przesłanek do zastosowania rygoru wynikającego z przepisu art 116 ust. 1 w związku art. 117 ust. 2 i 3 rozporządzenia nr 543/2011. Słusznie zostały zakwestionowane wydatki odnoszące się do poszczególnych pozycji. Podkreślić należy, że w zakresie niekwalifikowanych kosztów wchodzących w skład ustalonej kwoty obniżki, Strona nie przedłożyła żadnych dowodów i nie przedstawiła argumentów skutkujących uznaniem, że płatność powinna być przyznana w kwocie ostatecznie wnioskowanej bez zastosowania obniżek, o których mowa w art. 117 ust. 2 i 3 rozporządzenia 543/2011. Nie może przy tym zejść z pola widzenia fakt, że G. w złożonym wniosku wskazywała realizację inwestycji zaplanowanych w planie dochodzenia do uznania , pomimo faktycznego braku ich realizacji. Ponadto, G. w dniu [...] stycznia 2013 r. zmieniła wniosek o przyznanie pomocy finansowej, za okres objęty niniejszym, postępowaniem, w ten sposób, iż zrezygnowała z wykazania realizacji większości inwestycji wykazanych w pierwotnym wniosku.
Sąd wskazuje, że organ II instancji prawidłowo zastosował redukcję, otrzymując następujące obliczenie:
14.851,52 zł – 71.317.551,45 zł = - 56.465.732,93 zł.
Powyższy ujemny wynik oznacza, iż G. nie jest należne dofinansowanie.
Zasadnie Prezes ARiMR wskazał przy tym, że środki wypłacane w ramach pomocy finansowej dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw są środkami budżetowymi (z budżetu unijnego jak i krajowego) i jako takie podlegają szczególnej ochronie i muszą być wydatkowane zgodnie z zasadami gospodarności, efektywności i skuteczności, oraz w sposób celowy i oszczędny, z zachowaniem zasad uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, oraz optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów (art. 30 rozporządzenia nr 966/2012 oraz art. 44 ust. 3 ustawy o finansach publicznych). W związku z tym ARiMR, jako agencja płatnicza, jest zobowiązana do przestrzegania wskazanych zasad i ich stosowania w ramach rozpatrywanych przez siebie spraw.
Podkreślić należy, że w sytuacji uznania braku możliwości weryfikacji przez organ kwot wskazanych w kosztorysie (na podstawie którego zostają wystawione faktury) niejednokrotnie mogłoby dochodzić do wydatkowania środków publicznych w sposób niezgodny z zasadami gospodarności, efektywności i skuteczności oraz w sposób niecelowy i nieoszczędny, z brakiem poszanowania zasad uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, oraz bez optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów. Działaniem takim byłoby w szczególności zgłaszane w realiach rozpoznawanej sprawy żądanie dofinansowania dwukrotnie wyższych kosztów robocizny związanych z przestojami ludzi i sprzętu oraz zapłaconych nadgodzin, a zatem koszty generowanie przez inwestora przez niewłaściwą i nieprawidłową organizację robót.
Spoczywający na organie obowiązek pełnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, wynikający z art. 7, art. 77 § 1, art. 107 k.p.a. nie sprowadza się przy tym do bezkrytycznego akceptowania twierdzeń strony i złożonych przez stronę dowodów, ale polega również na ich ocenie, która jest dokonywana swobodnie, a nie dowolnie. W szczególności należy wskazać, że jeżeli z określonego materiału dowodowego organ wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena organu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów.
Wypada zauważyć, że Prezes ARiMR nie dopuścił się zarzucanych w skardze uchybień proceduralnych. Rozpatrując odwołanie od decyzji organu I instancji w zakresie zbadania wszystkich okoliczności sprawy związanych z potwierdzeniem spełniania przez podmiot warunków przyznania pomocy, wydał rozstrzygnięcie w oparciu o obiektywne zasady określone w szczególności w przepisach art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. Mając na względzie zasadę równego traktowania wszystkich aplikujących o przyznanie pomocy podmiotów, ARiMR, jako agencja płatnicza weryfikuje wnioski o przyznanie pomocy oraz załączniki wymagane przepisami rozporządzenia wykonawczego, w oparciu o jednakowe i obiektywne zasady oraz kryteria oceny. Przekonująco wyjaśnił, które dokumenty zostały wzięte pod uwagę, w tym te zgromadzone w toku postępowania wyjaśniającego w Prokuraturze. Organy obu instancji wyjaśniły także, które koszty podlegają uznaniu, opierając się przy tym m.in. na wynikach kontroli prowadzonej na miejscu, a także zeznaniach świadków. Prezes ARiMR przeprowadził analizę odwołania od decyzji Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR z (...)mają 2017 r. w zakresie zbadania wszystkich okoliczności sprawy związanych z potwierdzeniem spełnienia przez podmiot warunków przyznania pomocy. W ramach postępowania odwoławczego Prezes ARiMR ponownie ocenił przy tym sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji, w tym na podstawie art. 136 k.p.a. uzupełnił postępowanie dowodowe o dodatkowe dokumenty, takie jak m.in. pisma z P. Wydziału Zamiejscowego Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej w G., o czym Skarżąca została poinformowana w dniach 10 lipca 2018 r. oraz 30 października 2018 r. Decyzja zarówno organu odwoławczego jak i rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji wskazują właściwe podstawy prawne, przedstawiają uzasadnienie faktyczne i prawne, zawierają wszystkie wymagane prawem elementy. Tym samym Sąd uznaje, że zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym w szczególności art. 8, art. 11 , art. 7 i, 77, art. 80 oraz art. 107 § 3 w zw. z art. 10 k.p.a. nie są zasadne.
Żaden z zarzutów podnoszonych w skardze nie przemawia za koniecznością wyeliminowania kontrolowanej decyzji z obrotu prawnego. Przyczyn takich Sąd nie znajduje także z urzędu. Ponadto, Strona pomimo wskazania a priori, iż skarga zostanie uzupełniona w późniejszym terminie o nowe zarzuty, nie dokonała tego (w piśmie z dnia 21 lipca 2019 r. Skarżąca podniosła jedynie dodatkowo zarzut zastosowania przez organy niewłaściwych przepisów).
Z wyłożonych względów skargę należało uznać za niezasadną i oddalić, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.