V SA/Wa 4679/21

V SA/Wa 4679/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-08-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-10-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Kozłowska /sprawozdawca/
Jadwiga Smołucha
Jarosław Stopczyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Sygn. powiązane
I GSK 2043/22 - Wyrok NSA z 2025-09-04
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność uchwały w części
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Stopczyński Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Smołucha Asesor WSA Iwona Kozłowska (spr.) Protokolant specjalista Agnieszka Małyszko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi [...], [...] i [...] na uchwałę Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...] w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół i placówek oraz trybu przeprowadzania kontroli prawidłowości ich pobierania i wykorzystania 1. stwierdza nieważność § 2 ust. 1 pkt 2 oraz § 2 ust. 1 pkt 3, 4 i 5 uchwały Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...] 2. w pozostałym zakresie skargę oddala; 3. zasądza od Rady Miejskiej w [...] na rzecz [...], [...] i [...] solidarnie kwotę 780 zł (słownie: siedemset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem zaskarżenia jest uchwała Rady Miejskiej w [...] z [...] czerwca 2021 r., Nr [...] w sprawie ustalenia trybu udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół i placówek oraz trybu przeprowadzania kontroli prawidłowości ich pobierania i wykorzystywania (dalej: "uchwała").
Podstawę prawna ww. uchwały stanowił art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2020 r., poz. 713 ze zm.) oraz art. 38 ust. 1 ustawy z 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 2029 ze zm.).
Na powyższą uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła E. C. (prowadząca Niepubliczne Przedszkole "[...]" w [...]) oraz K. K. i M. D. (prowadzące Niepubliczne Przedszkole "[...]" s.c. w N.), zaskarżając ją w części dotyczącej:
- § 2 ust. 1 pkt 2 i wskazując, że narusza on art. 34 ust. 1 i 2 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w zakresie, w jakim informację o liczbie uczniów w miesiącu lipcu i sierpniu należy podać do dnia 10 czerwca, w sytuacji, gdy dotacja jest wypłacana na rzeczywistą (faktyczną) liczbę dzieci uczęszczających w danym miesiącu do placówki i informacja o liczbie uczniów powinna być podawana co miesiąc, a organ dotujący zobowiązany jest przyznać oraz wypłacić dotację przy przyjęciu w lipcu i sierpniu faktycznej liczby uczniów w tych miesiącach, a nie wartości hipotetycznej wskazanej do 10 czerwca;
- § 2 ust. 1 pkt 3, 4 i 5 wskazując, że narusza on art. 9 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE 2016/67 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (RODO) w zw. z art. 36 ust. 4 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w zakresie, w jakim nakłada obowiązek przekazania oświadczenia o miejscu zamieszkania, kserokopii opinii o potrzebie kształcenia specjalnego lub opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju, podczas gdy organ nie ma kompetencji do przetwarzania danych należących do kategorii danych wrażliwych, poza sytuacją przeprowadzania kontroli, gdzie możliwe jest jedynie dokonanie wglądu do tych dokumentów;
- § 3 ust. 4 wskazując na naruszenie art. 36 ust. 3 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w zakresie, w jakim wskazuje, że o zamiarze przeprowadzania kontroli organ dotujący zawiadamia pisemnie za pośrednictwem operatora pocztowego, pracownika organu lub poczty elektronicznej podmiot kontrolowany, nie później niż na 3 dni przed rozpoczęciem kontroli, w sytuacji gdy ze wskazanego przepisu ustawy wynika, że placówka udostępnia dokumentację w terminie 14 dni od dnia zwrócenia się przez osobę upoważnioną do przeprowadzenia kontroli o udostępnienie tej dokumentacji;
- § 3 ust. 5, wskazując na naruszenie art. 38 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w zakresie, w jakim zaskarżona uchwała wskazuje, że Burmistrz N. może zlecić kontrolę w trybie natychmiastowym, jeśli czynności kontrolne są niezbędne dla zabezpieczenia dowodów stanowiących podstawę oceny pobrania dotacji nienależnie lub w nadmiernej wysokości, w sytuacji gdy organ ma prawo jedynie do określenia trybu udzielania i rozliczania dotacji, a nie tworzenia nowych form kontroli, nieznanych ustawie o finansowaniu zadań oświatowych, ponadto zgodnie z art. 36 ust. 3 ustawa o finansowaniu zadań oświatowych umożliwia rozpoczęcie kontroli po upływie 14 dni od dnia zwrócenia się przez osobę upoważnioną do przeprowadzenia kontroli o udostępnienie dokumentacji;
- § 3 ust. 11, wskazując na naruszenie art. 38 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w zakresie, w jakim zaskarżona uchwała wskazuje, że organ prowadzący dostarcza dokumenty i inne materiały stanowiące podstawę pobrania i wykorzystania dotacji na wskazany adres organu właściwego do udzielenia dotacji, w sytuacji, gdy organowi przysługuje jedynie uprawnienie do wglądu do udostępnionej dokumentacji w siedzibie placówki oświatowej;
- § 3 ust. 13, wskazując na naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 38 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w zakresie, w jakim zaskarżona uchwała wskazuje, że kontrolowany udostępnia kontrolującym dokumentację uporządkowaną chronologicznie według daty jej wystawienia, w sytuacji gdy organ nie ma prawa do ingerowania w sposób katalogowania oraz przechowywania przez organ prowadzący placówkę oświatową dokumentacji księgowej, bowiem jest to wewnętrzną kompetencją organu prowadzącego, według jakiej metodologii ułożone zostaną dokumenty;
- § 3 ust. 19, wskazując na naruszenie art. 39 i art. 391 k.p.a., w zakresie w jakim uchwała dopuszcza, że o ile nie jest możliwe doręczanie pism bezpośrednio, dopuszcza się możliwość doręczenia pisma drogą elektroniczną na wskazany w dniu rozpoczęcia kontroli adres e-mail, a w przypadku ustnowienia pełnomocnika na adres e-mail pełnomocnika, bez konieczności uzyskania zgody strony bądź jej pełnomocnika na taką formę doręczania korespondencji.
W uzasadnieniu skargi rozwinięto powyższe zarzuty i wskazano, że w dniu 5 sierpnia 2021 r. Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w W. uchwałą nr [...] stwierdziło nieważność § 3 ust. 1 i 2 przedmiotowej uchwały z uwagi na istotne naruszenie art. 38 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych.
Pełnomocnik wnosił o stwierdzenie nieważności uchwały w zaskarżonej części oraz zasądzenie kosztów według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazywał, że skoro ustawa przyznaje organom odpowiednich jednostek samorządu terytorialnego kompetencje w zakresie trybu udzielenia i rozliczenia dotacji oraz kontroli prawidłowości wykorzystania przyznanych dotacji, to organ jednostki samorządu terytorialnego musi być wyposażony w takie uprawnienia, które zapewnią mu skuteczne i odpowiadające celom ustawy wykonywanie kompetencji. Zaznaczał, że upoważniając organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego do określenia trybu udzielania i rozliczania dotacji ustawodawca, pozostawił tym organom taki margines swobody regulacyjnej, który jest konieczny dla stworzenia przepisów gwarantujących prawidłowe udzielanie dotacji i skuteczną kontrolę, nieograniczającą przy tym w sposób niedozwolony praw beneficjentów dotacji.
Odnosząc się do zarzutu niezgodności § 2 ust. 1 pkt 2 uchwały z art. 34 ust. 2 ustawy o finasowaniu zadań oświatowych, w zakresie w jakim informację za okres od czerwca do sierpnia należy przekazać w terminie do 10 czerwca, organ stwierdził, że informacja podana w ww. trybie, wymagana przez organ przyznający dotacje, mieści się w pojęciu trybu udzielania dotacji, o którym mowa w art. 38 ust. 1 ww. ustawy. Zapis ten stanowi uszczegółowienie trybu udzielania dotacji i jako taki mieści się w granicach upoważnienia ustawowego. Przyjęte rozwiązanie nie wykracza poza to, co jest konieczne do zapewnienia prawidłowości udzielania i rozliczania dotacji, nie stanowi dla beneficjenta nadmiernego obciążenia i w żaden sposób nie ogranicza prawa do dotacji.
Organ nie podzielił zarzutów skargi odnoszących się do § 3 ust. 11 i § 3 ust. 13 uchwały wskazując, że prawo wglądu do dokumentacji organizacyjnej, finansowej i dokumentującej przebieg nauczenia przysługuje kontrolującym na mocy art. 36 ust. 2 ustawy o finasowaniu działań oświatowy. Przepis ten nie precyzuje, że wgląd do dokumentów ma odbywać się wyłącznie w placówce oświatowej. Zaznaczył przy tym, że kwestionowana przez skarżącą możliwość wglądu do dokumentacji w siedzibie organu aktualizuje się dopiero w momencie stwierdzenia braku możliwości przeprowadzenia kontroli w siedzibie beneficjenta. Podkreślał, że przekazanie dokumentacji w sposób określony w uchwale umożliwi skuteczną kontrolą a niezastosowanie się do wymogu przekazania dokumentów nie narusza uprawnienia do otrzymania dotacji.
Organ podnosił ponadto, że wbrew twierdzeniom skarżących, zapis § 3 ust. 4 uchwały nie skraca ustawowego terminu określonego treścią art. 36 ust. 3 ustawy i jest korzystny dla podmiotu kontrolowanego bowiem wprowadza obowiązek wcześniejszego zawiadomienia o zamiarze przeprowadzenia kontroli wraz z wykazem dokumentów, które należy przyszykować. Sama kontrola zostaje zaś wszczęta w sposób określony w § 3 ust. 7 uchwały tj. dopiero po doręczeniu imiennego upoważnienia wydanego przez organ dotujący i dopiero od tego momentu kontrolowany ma 14 dni na dostarczenie dokumentów. Podobnie § 3 ust. 5 dotyczy samej możliwości przeprowadzenia kontroli w trybie natychmiastowym i nie narusza 14 dniowego terminu dotyczącego udostępnienia dokumentów. Jak zaznaczał organ, kontrola nie musi polegać wyłącznie na natychmiastowym przeglądaniu dokumentów. Można w jej toku podejmować również inne czynności sprawdzające.
Organ nie zgodził się ze skarżącymi, że w zakresie § 2 ust. 1 pkt 3, 4 i 5 uchwały doszło do naruszenia art. 9 ust. 1 rozporządzenia RODO. Jak podkreślił, wykonując delegację ustawową zawartą w ust. 1 uprawniony jest do stworzenia takiego systemu kontroli, który będzie pozwalał na pełna weryfikację wykorzystania przez beneficjenta dotacji.
Organ wskazał również, że jego intencją nie jest doręczanie pism stronie drogą elektroniczną z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego. Zależy mu jedynie na prawidłowym doręczaniu pism dotyczących żądań określonych treścią § 3 ust. 18 uchwały i to tylko pod warunkiem, gdy nie będzie możliwości doręczania tych pism bezpośrednio.
Pismem z 18 listopada 2021 r. pełnomocnik skarżących wniósł replikę na odpowiedz na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga okazała się częściowo zasadna.
Stosownie do art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne są między innymi właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów organów jednostek samorządu terytorialnego, a wśród nich - jak to ma miejsce w rozpoznawanej sprawie - także aktów prawa miejscowego (art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: p.p.s.a.).
Uchwała organu jednostki samorządu terytorialnego jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa. Natomiast stwierdzenie nieważności uchwały przez sąd następuje tylko w przypadku istotnego naruszenia prawa (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego każdej uchwały naruszającej prawo. Jeśli zaskarżony akt jest zgodny z przepisami prawa procesowego i materialnego sąd jest zobowiązany do oddalenia skargi (art. 151 p.p.s.a.).
Przedmiotem oceny w rozpoznawanej sprawie są postanowienia § 2 ust. 1 pkt 2, § 2 ust. 1 pkt 3, 4 i 5, § 3 ust. 4, § 3 ust. 5, § 3 ust. 11, § 3 ust. 13 i § 3 ust. 19 uchwały Rady Miejskiej w N. z [...] czerwca 2021 r., nr [...] w sprawie ustalenia trybu udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół placówek oraz trybu przeprowadzenia kontroli prawidłowości ich pobierania i wykorzystywania. Wskazać przy tym należy, że zaskarżona uchwała stanowi wykonanie ustawowego upoważnienia wynikającego z art. 38 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, zgodnie z którym: "Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego w drodze uchwały, ustala tryb udzielania i rozliczania dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32, oraz tryb przeprowadzania kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystania, w tym zakres danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania, termin przekazania informacji o liczbie odpowiednio dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków, uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych, o których mowa w art. 34 ust. 2".
Z treści ww. przepisu wynika, że jednostki samorządu terytorialnego otrzymały kompetencje: po pierwsze - do ustalania trybu udzielania i rozliczania między innymi dotacji, o których mowa w art. 38 ust. 1 ustawy, a po drugie - do ustalenia trybu i zakresu kontroli prawidłowości ich wykorzystywania, uwzględniając w szczególności podstawy obliczania dotacji, zakres danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania oraz termin i sposób rozliczenia dotacji.
Przypomnieć należy, że zgodnie z treścią art. 94 Konstytucji RP organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Oznacza to, że organy administracji publicznej nie posiadają kompetencji do stanowienia prawa miejscowego z przekroczeniem delegacji przewidzianej w ustawie. Akt wykonawczy musi spełniać wymogi zawarte w delegacji ustawowej, a skoro uchwała Rady Miejskiej w N. podjęta na podstawie upoważnienia ustawowego jest aktem prawnym powszechnie obowiązującym na obszarze gminy, stąd też powinna odpowiadać wymogom, jakie stawiane są przepisom powszechnie obowiązującym. Akt wykonawczy musi regulować tylko i wyłącznie sprawy z zakresu spraw przekazanych w upoważnieniu ustawowym i musi regulować te sprawy zgodnie z wytycznymi ustawowymi zawartymi w upoważnieniu.
Wskazując powyższe, za niedopuszczalną Sąd uznał modyfikację regulacji ustawowych przez przepisy prawa miejscowego, co miało miejsce w przypadku zaskarżonego skargą zapisu zawartego w § 2 ust. 1 pkt 2 uchwały, w zakresie w jakim informację o liczbie uczniów w miesiącu lipcu i sierpniu należy podać do dnia 10 czerwca.
Zgodnie z treścią art. 34 ust. 1 i 2 ustawy o finansowaniu działań oświatowych dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25 ust. 1-4 i 8, art. 26 ust. 1, 2 i 8, art. 28-30 oraz 31 ust. 1, są przekazywane na rachunek bankowy przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówki, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, lub zespołu szkół lub placówek, w 12 częściach w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca, z tym że części za styczeń i za grudzień są przekazywane w terminie odpowiednio do dnia 20 stycznia oraz do dnia 15 grudnia roku budżetowego; w przypadku dotacji, o której mowa w art. 31 ust. 1, liczba części należnej dotacji jest równa liczbie miesięcy, w których prowadzony jest dany kwalifikacyjny kurs zawodowy (ust. 1). Dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25 ust. 1-4 i 8, art. 26 ust. 1, 2 i 8, art. 28-30 oraz art. 31 ust. 1, są przekazywane na każde dziecko objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju, ucznia, wychowanka, uczestnika zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchacza kwalifikacyjnego kursu zawodowego, będącego w danym miesiącu roku budżetowego odpowiednio dzieckiem objętym wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniem, wychowankiem, uczestnikiem zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchaczem kwalifikacyjnego kursu zawodowego odpowiednio w placówce wychowywania przedszkolnego, szkole lub placówce, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe.
Z cytowanego przepisu wynika, że dotacja wyliczana jest według rzeczywistej liczby uczniów uczęszczających do szkoły lub przedszkola w danym miesiącu, bez względu na to, czy są to miesiące wakacyjne czy też nie.
Kwestię dotacji w miesiącu lipcu i sierpniu reguluje jedynie art. 26 ust. 4 ustawy o finasowaniu zadań oświatowych, zgodnie z którym dotacje dla szkół niepublicznych, w których nie jest realizowany obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, przysługuje za lipiec i sierpień na każdego ucznia, który w czerwcu spełnił warunek, o którym mowa w ust. 2 (tj. uczestniczył w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, z których uczeń nie został zwolniony na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 44zb ustawy o systemie oświaty). Przepis ten nie ma zatem zastosowania do innych placówek oświatowych poza szkołami niepublicznymi spełniającymi warunek określony treścią art. 26 ust. ww. ustawy.
Skoro zatem przepis art. 34 ust. 1 i 2 jednoznacznie wskazuje, że dotacja wyliczana jest według rzeczywistej liczby uczniów uczęszczających do szkoły lub przedszkola w danym miesiącu to jakakolwiek modyfikacja treści tego przepisu w akcie prawa miejscowego jest niedopuszczalna, gdyż przekracza upoważnienie wynikające z delegacji ustawowej.
O ile w przypadku szkół, z uwagi na okres wakacyjny - charakteryzujący się brakiem zajęć dydaktycznych, określenie w czerwcu prognozowanej rzeczywistej liczby uczniów danej szkoły mogłoby być fizycznie możliwe o tyle w przypadku przedszkoli, które są placówkami czynnymi cały rok, liczba uczniów w poszczególnych miesiącach może się zmieniać, także w okresie wakacji.
Z uwagi na powyższe Sąd stwierdził, że uregulowanie zawarte w § 2 ust. 1 pkt 2 w zakresie, w jakim wskazuje, że informację o liczbie uczniów w miesiącu lipcu i sierpniu należy podać do dnia 10 czerwca pozostaje w sprzeczności z art. 34 ust. 1 i 2 ustawy o finasowaniu działań oświatowych.
Odnosząc się z kolei do uregulowania zawartego w treści § 2 ust. 1 pkt 3, 4 i 5 uchwały Sąd wskazuje, że wprawdzie w art. 38 ust. 2 ustawy o finasowaniu zadań oświatowych ustawodawca wskazał, że organ dotujący, o którym mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32, w związku z udzielaniem i rozliczaniem wykorzystania dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32, przetwarza dane osobowe dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków, uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych i słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych odpowiednio w przedszkolach, innych formach wychowania przedszkolnego, szkołach i placówkach, w tym z wykorzystaniem systemów teleinformatycznych służących do gromadzenia danych osobowych to jednak regulacja ta ma charakter ogólny i jej konkretyzacja następuje w treści art. 36 ust. 4 ww. ustawy, w którym wskazano, że organ dotujący, o którym mowa w ust. 1 - w związku z przeprowadzaniem kontroli prawidłowości pobrania i wykorzystania dotacji przez przedszkola, inne formy wychowania przedszkolnego, szkoły i placówki - przetwarza dane osobowe:
1. dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków, uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych i słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych odpowiednio tych przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół i placówek, znajdujące się w dokumentacji, o której mowa w ust. 2,
2. osób fizycznych zatrudnionych, w tym na podstawie umowy cywilnoprawnej, w tych przedszkolach, innych formach wychowania przedszkolnego, szkołach lub placówkach oraz osób fizycznych prowadzących przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę lub placówkę, jeżeli odpowiednio pełnią funkcję dyrektora przedszkola, szkoły lub placówki albo prowadzą zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego, w związku z przeprowadzaniem kontroli w zakresie przeznaczania dotacji na wynagrodzenia, o których mowa w art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a i aa oraz ust. 2b
- w tym z wykorzystaniem systemów teleinformatycznych służących do gromadzenia danych osobowych.
Z treści przepisu art. 38 ust. 2 ustawy o finasowaniu działań oświatowych, nie można wywodzić uprawnienia do pozyskiwania takich danych na etapie udzielania i rozliczania dotacji.
Zakres danych niezbędnych do prawidłowego przebiegu udzielenia i rozliczenia dotacji określa art. 34 ust. 2 wskazując, że dotacje przyznawane są na każde dziecko objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju, ucznia, wychowanka, uczestnika zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchacza kwalifikacyjnego kursu zawodowego, będącego w danym miesiącu roku budżetowego odpowiednio dzieckiem objętym wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniem, wychowankiem, uczestnikiem zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchaczem kwalifikacyjnego kursu zawodowego odpowiednio w placówce wychowywania przedszkolnego, szkole lub placówce, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowego. A zatem wskaźnikiem determinującym treść uchwały w zakresie określenia trybu udzielania i rozliczania dotacji powinna być wyłącznie liczba dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków, uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchaczy kwalifikacyjnego kursu zawodowego odpowiednio w placówce wychowywania przedszkolnego, szkole lub placówce, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowego. Na tym etapie organ dotujący nie może gromadzić dokumentacji obejmującej kserokopie orzeczeń o niepełnosprawności, opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju, czy oświadczeń rodziców o miejscu zamieszkania dziecka. Tym bardziej, że informacje wskazujące miejsce zamieszkania dziecka mają dotyczyć wszystkich uczniów a nie tylko ucznia placówki wychowania przedszkolnego, co mogłoby znajdować uzasadnienie w treści art. 24 ust. 1 ustawy o finasowaniu zadań oświatowych.
Uznać zatem należy, że ustawowo dopuszczalna możliwość przetwarzania danych osobowych nie uprawnia organu udzielającego dotacji (na etapie udzielania i rozliczania dotacji) do żądania od beneficjenta dotacji przekazywania danych osobowych określonych w § 2 ust. 1 pkt 3, 4 i 5 zaskarżonej uchwały sprecyzowanych w załączniku nr 3 do tej uchwały, określającym wzór oświadczenia wskazanego w pkt 3. Informacje w tym zakresie organ udzielający dotacji może natomiast otrzymać na etapie kontroli wykorzystania dotacji.
Konkludując uznać należy, że kontrolowana uchwała nie mogła w świetle prawa wprowadzać obowiązku dostarczania wskazanych w niej dokumentów poza trybem kontrolnym, ponieważ wykraczało to, poza granice zakreślone w ustawie o finasowaniu zadań oświatowych.
Wskazując powyższe Sąd w pkt 1 wyroku w oparciu o art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdził nieważność § 2 ust. 1 pkt 2 oraz § 2 ust. 1 pkt 3, 4 i 5 uchwały.
Za bezzasadne Sąd uznał natomiast pozostałe zarzuty skargi.
Sąd nie zgodził się ze skarżącą, że wprowadzenie do uchwały zapisu dotyczącego konieczności poinformowania o zamiarzen kontroli nie później niż na 3 dni przed jej rozpoczęciem skraca ustawowy terminu określony treścią art. 36 ust. 3 ustawy o finasowaniu zadań oświatowych (§ 3 ust. pkt 4 uchwały). Z treści wskazanego przepisu wynika że przedszkole, inna forma wychowania przedszkolnego, szkoła i placówka udostępnia dokumentację, o której mowa w ust. 2, oraz listy obecności, o których mowa w art. 26 ust. 3, w terminie 14 dni od dnia zwrócenia się przez osobę upoważnioną do przeprowadzenia kontroli o udostępnienie tej dokumentacji. Przepis ten dotyczy zatem kwestii udostępnienia dokumentów a nie samego wszczęcia postępowania kontrolnego, które jak słusznie podkreśla organ nie musi polegać na natychmiastowym wglądzie do dokumentów a może obejmować inne czynności kontrolne. W świetle powyższego wszczęcie kontroli w trybie natychmiastowym również nie skraca terminu określonego treścią art. 36 ust. 3 ustawy o finasowaniu zadań oświatowych, bowiem dotyczy samego wszczęcia kontroli a nie udostępnienia dokumentów (§ 3 ust. pkt 5 uchwały).
Sąd zgadza się z organem, że przepis art. 36 ust. 2 ustawy o finasowaniu zadań oświatowych nie wskazują, że prawo wglądu do dokumentacji przysługuje wyłącznie w placówce oświatowej. Tym samym przepis ten nie wyłączył prawa do przeprowadzania kontroli dokumentów beneficjenta w siedzibie organu. Zaznaczyć należy, że kwestionowany § 3 ust. 11 zastrzega taką możliwość włącznie dla sytuacji, w których niemożliwe byłoby przeprowadzenie kontroli w siedzibie placówki oświatowej a nie wskazuje takiego rozwiązania jako obowiązującej reguły. Ponadto wymóg przekazywania dokumentacji w określonej formie, jak również możliwość wysyłania żądań za pośrednictwem poczty email na wskazany w dniu rozpoczęcia kontroli – co wynika z jednoznacznego brzemienia § 3 ust. 19 uchwały - adres email, a więc nie samodzielnie pobrany przez organ kontroli np. ze strony internetowej, czy innych baz danych, nie może być postrzegane jako przekroczenie upoważnienia ustawowego a jedynie jako element stworzonego modelu kontroli, umożliwiający sprawne jej przeprowadzenie, który nie stanowi dla beneficjenta nadmiernego obciążenia i nie ogranicza prawa do dotacji. Wymóg przekazania dokumentów w określonej formie nie można zdaniem Sądu interpretować, jako ingerujący w sposób prowadzenia dokumentacji przez placówkę oświatową.
Mając na uwadze powyższe w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Sąd w pkt 2 wyroku w pozostałej części skargę oddalił.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. w zw. § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).