V SA/Wa 424/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2008-04-30
NSAAdministracyjneWysokawsa
pomoc finansowadofinansowanieARiMRSPO Rybołówstwokoszty kwalifikowanekoszty niekwalifikowaneumowa cywilnoprawnawłaściwość sądusąd administracyjnysąd powszechny

WSA w Warszawie odrzucił skargę J. H. na pismo Prezesa ARiMR dotyczące pomniejszenia kwoty dofinansowania projektu, uznając sprawę za cywilnoprawną, a nie administracyjną.

Skarżąca J. H. wniosła skargę do WSA w Warszawie na pismo Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) dotyczące pomniejszenia kwoty dofinansowania projektu. Powodem pomniejszenia było uznanie kosztów zakupu paliwa za koszty niekwalifikowane. Sąd administracyjny odrzucił skargę, stwierdzając, że spór wynikający z umowy o dofinansowanie ma charakter cywilnoprawny i nie podlega jego kognicji, a właściwy jest sąd powszechny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę J. H. na pismo Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) z listopada 2007 r., które informowało o negatywnym rozpatrzeniu odwołania skarżącej od wcześniejszego pisma Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR. Pismo to dotyczyło pomniejszenia kwoty dofinansowania projektu w ramach SPO "Rybołówstwo i przetwórstwo ryb 2004-2006". Powodem pomniejszenia było zakwalifikowanie kosztów zakupu paliwa do kosztów ogólnych, które przekroczyły dopuszczalny limit 10% wartości projektu, co skutkowało uznaniem części tych kosztów za niekwalifikowane. Skarżąca kwestionowała tę interpretację, twierdząc, że paliwo zużyte do napędzania maszyn przy realizacji projektu powinno być traktowane jako koszt kwalifikowany. Sąd administracyjny, analizując stan faktyczny i podstawy prawne, doszedł do wniosku, że podstawą udzielonego wsparcia finansowego była umowa cywilnoprawna zawarta między skarżącą a ARiMR. W związku z tym, wszelkie spory dotyczące tej umowy nie podlegają kognicji sądów administracyjnych, lecz właściwy jest sąd powszechny. Sąd powołał się na uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazujące na dwuetapowość postępowania związanego z dofinansowaniem: etap administracyjny zakończony decyzją (podlegającą kontroli WSA) oraz etap zawarcia umowy (gdzie spory podlegają sądowi cywilnemu). Ponieważ w tej sprawie doszło do zawarcia umowy, sąd administracyjny uznał brak swojej właściwości i na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odrzucił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, spór wynikający z umowy o dofinansowanie projektu ma charakter cywilnoprawny i podlega właściwości sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny jest właściwy do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, w tym kontroli aktów administracyjnych. Jednakże, gdy podstawą relacji między stronami jest umowa cywilnoprawna, a nie akt administracyjny, spory z niej wynikające nie należą do właściwości sądów administracyjnych. Ustawa o Narodowym Planie Rozwoju przewiduje dwuetapowość: postępowanie administracyjne zakończone decyzją oraz zawarcie umowy, gdzie spory podlegają sądom cywilnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (16)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odrzucenie skargi z uwagi na brak kognicji sądu administracyjnego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

ustawa o NPR art. 8 § 1

Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju

ustawa o NPR art. 11 § 7

Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju

ustawa o NPR art. 24 § 1

Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju

ustawa o NPR art. 24 § 2

Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju

ustawa o NPR art. 26 § 1

Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju

ustawa o NPR art. 26 § 2

Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju

ustawa o NPR art. 26 § 5

Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 września 2004 r. w sprawie warunków i trybu udzielania pomocy finansowej w ramach SPO "Rybołówstwo i Przetwórstwo ryb 2004–2006" art. 10 § 8 lit. a

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 września 2004 r. w sprawie warunków i trybu udzielania pomocy finansowej w ramach SPO "Rybołówstwo i Przetwórstwo ryb 2004–2006" art. 9

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 września 2004 r. w sprawie warunków i trybu udzielania pomocy finansowej w ramach SPO "Rybołówstwo i Przetwórstwo ryb 2004–2006" art. 11 § 1

k.c.

Kodeks cywilny

Zastosowanie w sprawach nieuregulowanych umową o dofinansowanie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spór wynikający z umowy o dofinansowanie projektu ma charakter cywilnoprawny i nie podlega kognicji sądu administracyjnego.

Odrzucone argumenty

Kwalifikacja kosztów paliwa jako kosztów niekwalifikowanych (niebadane przez sąd ze względu na brak właściwości).

Godne uwagi sformułowania

Podstawą udzielonego wsparcia finansowego jest bowiem umowa cywilnoprawna określająca prawa i obowiązki stron, zatem wszelkie spory dotyczące umowy nie podlegają kompetencji sądów administracyjnych, podlegają natomiast ochronie w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym. w przedmiocie pomniejszenia kwoty dofinansowania projektu koszty zakupu paliwa zostały właściwie zakwalifikowane przez Mazowiecki Oddział Regionalny ARiMR do kosztów ogólnych. część kosztów ogólnych przedstawionych do refundacji należało uznać za koszty niekwalifikowane

Skład orzekający

Michał Sowiński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących sporów wynikających z umów o dofinansowanie z funduszy publicznych, w szczególności w kontekście programów operacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy podstawą sporu jest umowa, a nie decyzja administracyjna, w ramach konkretnego programu operacyjnego (SPO "Rybołówstwo i przetwórstwo ryb 2004-2006").

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną granicę między prawem administracyjnym a cywilnym w kontekście funduszy unijnych i krajowych, co jest kluczowe dla wielu beneficjentów i prawników.

Umowa o unijne dotacje – gdzie szukać sprawiedliwości, gdy coś pójdzie nie tak?

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 424/08 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2008-04-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-02-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Michał Sowiński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 3, art. 58 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2004 nr 116 poz 1206
art. 8 ust. 1, art. 11, art. 24 ust. 1 i ust. 2, art. 26 ust. 1 i ust. 5,
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Michał Sowiński po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. H. na pismo Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] znak [...] w przedmiocie pomniejszenia kwoty dofinansowania projektu p o s t a n a w i a: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym pismem z dnia [...] listopada 2007 r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa; dalej: "Prezes Agencji", poinformował J. [...] H. o negatywnym rozpatrzeniu odwołania od pisma Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa; dalej: "Mazowiecki Oddział Regionalny ARiMR", z dnia [...] września 2007 r. informującego, że kwota dofinansowania projektu określonego umową nr [...], została pomniejszona w stosunku do kwoty zawartej we wniosku beneficjenta o płatność, złożonego w ramach Działania 3.2 "Chów i hodowla ryb", Operacja 3.2.2 "Modernizacja istniejących obiektów chowu i hodowli ryb (bez zwiększania ich zdolności produkcyjnych) Sektorowego Programu Operacyjnego (dalej: "SPO") "Rybołówstwo i przetwórstwo ryb 2004-2006".
W uzasadnieniu pisma Prezes Agencji podniósł, iż powtórna analiza sprawy wykazała, że koszty zakupu paliwa zostały właściwie zakwalifikowane przez Mazowiecki Oddział Regionalny ARiMR do kosztów ogólnych. W związku z powyższym, część kosztów ogólnych przedstawionych do refundacji należało uznać za koszty niekwalifikowane, co skutkowało pomniejszeniem kwoty refundacji w stosunku do kwoty wnioskowanej. Wyjaśniono, iż wartość kosztów ogólnych przekraczała 10% wartości netto projektu, co jest niezgodne z § 10 pkt 8 lit. a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 września 2004 r. w sprawie warunków i trybu udzielania pomocy finansowej w ramach SPO "Rybołówstwo i Przetwórstwo ryb 2004–2006" (Dz. U. Nr 213, poz. 2163 z późn. zm.). Wskazano, iż konsekwencją uznania części kosztów ogólnych za niekwalifikowalne była wypłata 36% kosztów kwalifikowalnych za wydatki udokumentowane fakturami.
W dniu 28 grudnia 2007 r. J. H. złożyła skargę na decyzję z dnia [...] listopada 2007 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] września 2007 r., wnosząc o uchylenie skarżonych decyzji i przekazanie sprawy ARiMR do ponownego rozpoznania. Zaskarżonym decyzjom zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj. § 9, § 10 pkt 8 i § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie warunków i trybu udzielania pomocy finansowej w ramach SPO "Rybołówstwo i przetwórstwo ryb 2004–2006", poprzez ich niewłaściwą interpretację, polegającą na uznaniu, że paliwo zużyte do napędzania maszyn pracujących przy realizacji danego projektu inwestycyjnego, stanowi w rozumieniu przywołanych przepisów koszty ogólne realizacji tego projektu, a w konsekwencji nie stanowi kosztów kwalifikowanych.
Ponadto, skarżąca wskazała, iż przy podpisywaniu umowy na dofinansowanie projektu oparto się na kosztorysie inwestorskim, zaś koszty paliwa planowanego do zużycia bezpośrednio przy realizacji projektu były zawarte w tym kosztorysie i stanowiły znaczną część wartości kosztorysu.
W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko co do meritum sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Uprawnienia Sądu określone przepisami m.in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.); dalej: "p.p.s.a." sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Na podstawie art. 3 § 2 p.p.s.a kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje, akty, czynności w nim wymienione. Ponadto zgodnie z § 3 tego artykułu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Należy zauważyć, iż zawarta w dniu [...] kwietnia 2007 r. umowa o dofinansowanie projektu dotyczy realizacji projektu "[...]" w ramach priorytetu 3 "Ochrona i rozwój zasobów wodnych, chów i hodowla ryb, rybackie urządzenia portowe, przetwórstwo i rynek rybny, rybołówstwo śródlądowe", działania 3.2 "Chów i hodowla ryb", operacji 3.2.2 "Modernizacja istniejących obiektów chowu i hodowli ryb (bez zwiększania ich zdolności produkcyjnych)" SPO "Rybołówstwo i przetwórstwo ryb 2004-2006". Szczegółowe warunki i tryb udzielenia pomocy finansowej w ramach SPO "Rybołówstwo i Przetwórstwo ryb 2004 – 2006" zostały określone w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 września 2004 r. w sprawie warunków i trybu udzielania pomocy finansowej w ramach SPO "Rybołówstwo i Przetwórstwo ryb 2004–2006". Rozporządzenie to wydane zostało na podstawie delegacji ustawowej zawartej w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju (Dz. U 116, poz.1206 z późn. zm.); dalej: "ustawa o NPR". Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o NPR, dla realizacji Narodowego Planu Rozwoju 2004-2006, o którym mowa w ustawie, tworzy się m.in. sektorowe programy operacyjne. Finansowanie realizacji planu określone zostało w art. 24 ust. 1 ustawy o NPR, zaś zgodnie z ust. 2 powołanego artykułu wydatki finansowane w ramach Planu w celu zapewnienia jego sprawnego monitorowania, sprawozdawczości, kontroli i oceny, są identyfikowane według kategorii interwencji stosowanej dla publicznych środków wspólnotowych. Stosownie zaś do art. 26 ust. 1 ustawy o NPR, ubiegający się o dofinansowanie ze środków, o których mowa w art. 24 ust. 1 pkt 2, projektów w ramach programów, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1-3, składa wniosek do instytucji zarządzającej, instytucji wdrażającej albo zarządu województwa, zgodnie z systemem realizacji określonym w tych programach.
W przedmiotowej sprawie skarżąca złożyła do ARiMR stosowny wniosek o dofinansowanie realizacji projektu. Efektem zaaprobowania wniosku przez ARiMR, było zawarcie w dniu [...] kwietnia 2007 r. umowy z J. [...] H., jako beneficjentem, określającej prawa i obowiązki stron związane z realizacją projektu. Umowa przewidywała w § 6 ust. 1, że beneficjent zobowiązuje się złożyć wniosek o płatność w oddziale regionalnym w terminie do dnia 25 czerwca 2007 r.
W dniu 25 czerwca 2007 r. skarżąca złożyła wniosek o płatność. Po dokonaniu weryfikacji wniosku, pismem z dnia [...] września 2007 r. Mazowiecki Oddział Regionalny ARiMR poinformował beneficjenta, że ze względu na korektę kosztów ogólnych do dopuszczalnego poziomu kwoty całkowitej kosztów kwalifikowanych (10%), kwota dofinansowania została odpowiednio pomniejszona w stosunku do kwoty wnioskowanej. Skarżąca odwołała się od tego stanowiska, ale zostało ono potwierdzone przez Prezesa Agencji w piśmie z dnia [...] listopada 2007 r.
Jak wynika zatem z powyższego stanu faktycznego, przedmiotem sporu jest kwestia wywiązania się przez beneficjenta z umowy zawartej w dniu [...] kwietnia 2007 r. i prawo do otrzymania - zgodnie z tą umową – pierwotnie przyznanej należności. Należy zaznaczyć, iż ARiMR jest państwową osobą prawną, podmiotem wyodrębnionym organizacyjnie i strukturalnie i że może być ona traktowana w określonych warunkach przewidzianych przepisami prawa jako organ o charakterze funkcjonalnym, w takim zakresie, w jakim jest ona uprawniona do działania w formach o charakterze władczym. Jednakże, w przedmiotowej sprawie taka sytuacja nie ma miejsca. Podstawą udzielonego wsparcia finansowego jest bowiem umowa cywilnoprawna określająca prawa i obowiązki stron, zatem wszelkie spory dotyczące umowy nie podlegają kompetencji sądów administracyjnych, podlegają natomiast ochronie w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym. Wskazać w tym kontekście należy na stanowisko dotyczące drogi sądowej i określenia właściwości sądu administracyjnego, które zawarte zostało w uchwale siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 marca 2006 r., II GPS 1/06, ONSAiWSA 2006/4/95.
Należy zauważyć, iż mająca w rozpoznawanej sprawie zastosowanie ustawa o NPR przewiduje dwuetapowość postępowania związanego z realizacją dofinansowania w ramach SPO. Pierwszym z etapów, o jakim mowa w art. 26 ust. 2 ustawy o NPR, jest postępowanie administracyjne zakończone wydaniem decyzji, na którą służy skarga do sądu administracyjnego. Drugim etapem jest zawarcie umowy, o jakiej mowa w art. 26 ust. 5 ustawy o NPR i spory powstałe na tle zawarcia tej umowy podlegają sądowi cywilnemu (v. uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2007 r., II GPS 3/06, ONSAiWSA 2007/3/59; wyrok NSA z dnia 8 czerwca 2006 r., II GSK 63/06, LEX nr 188514). Należy zatem stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie doszło do realizacji drugiego etapu realizacji projektu w związku z zawarciem umowy, co powoduje, że sprawa ta, nie ma charakteru sprawy administracyjnej w rozumieniu art. 1 w związku z art. 3 p.p.s.a.
Podkreślenia wymaga, iż ARiMR realizuje zadania powierzone jej na podstawie umów lub porozumień z instytucją zarządzającą w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy o NPR, związane z realizacją SPO, w szczególności w zakresie wdrażania takiego programu, dokonywania płatności na rzecz beneficjenta oraz dochodzenia należności z tytułu wypłaconych środków. Stosownie do art. 26 ust. 5 ustawy o NPR warunki dofinansowania, o którym mowa w ust. 1-3, określa umowa o dofinansowanie projektu, zawarta z beneficjentami przez instytucję zarządzającą programem, instytucję wdrażającą (ARiMR) lub działającą w imieniu instytucji zarządzającej instytucję pośredniczącą, albo decyzja, o której mowa w art. 11 ust. 7. Zgodnie zaś z § 16 pkt 1 zawartej w dniu [...] kwietnia 2007 r. umowy o dofinansowanie projektu w sprawach nieuregulowanych umową zastosowanie mają przepisy Kodeksu cywilnego. Środki, które przekazywane są tą umową należą do środków publicznych, co jednak nie odbiera tym czynnościom charakteru cywilnoprawnego. Skoro więc procedura przewidziana w ustawie o NPR przewiduje zawarcie umowy o dofinansowanie, to oznacza że ustawodawca nie przewidział w tym zakresie możliwości wydania przez ARiMR decyzji administracyjnej (v. postanowienie NSA z dnia 18 października 2007 r., II GSK 199/07, nie publik.).
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., odrzucił skargę z uwagi na brak kognicji sądu administracyjnego do rozpoznania sprawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI