V SA/Wa 384/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2020-10-21
NSArolnictwoŚredniawsa
grupa producentów rolnychrejestruznaniewykreślenieustawa o grupach producentów rolnychARiMRrolnictwostatutumowa spółkiprodukcja rolna

WSA w Warszawie oddalił skargę grupy producentów rolnych na decyzję o wykreśleniu jej z rejestru z powodu niespełnienia wymogów formalnych i merytorycznych dotyczących statutu i działalności.

Grupa producentów rolnych zaskarżyła decyzję o wykreśleniu jej z rejestru, argumentując naruszenie przepisów prawa i błędną ocenę materiału dowodowego. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając ustalenia organów administracji. Stwierdzono, że grupa nie dostosowała swojego statutu do wymogów znowelizowanej ustawy o grupach producentów rolnych, a jej umowa spółki zawierała cele niezgodne z prawem. Ponadto, grupa nie przedłożyła wymaganych oświadczeń członków i nie wykazała sprzedaży co najmniej 80% produkcji do grupy.

Przedmiotem skargi była decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o stwierdzeniu niespełniania przez grupę producentów rolnych warunków uznania i wykreśleniu jej z rejestru. Grupa została pierwotnie wpisana do rejestru w 2004 r., jednak w związku ze zmianą przepisów ustawy o grupach producentów rolnych, musiała złożyć wniosek o potwierdzenie spełniania warunków. Pomimo wielokrotnych wezwań do usunięcia braków formalnych i merytorycznych, grupa nie przedstawiła wymaganej dokumentacji. Sąd administracyjny uznał skargę za niezasadną. Podzielił ustalenia organów, że umowa spółki grupy nie została sporządzona w formie aktu notarialnego (co jest wymagane dla spółek z o.o. i zmian w umowie), a jej cele były niezgodne z przepisami ustawy. Ponadto, grupa nie wykazała, że jej członkowie sprzedają do grupy co najmniej 80% wyprodukowanych produktów, co jest kluczowym wymogiem. Sąd stwierdził, że grupa nie dokonała wymaganego dostosowania do przepisów ustawy, co uzasadniało jej wykreślenie z rejestru.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, grupa producentów rolnych może zostać wykreślona z rejestru, jeśli nie spełnia wymogów formalnych i merytorycznych określonych w przepisach, w tym nie dostosuje swojego aktu założycielskiego do wymogów znowelizowanej ustawy i nie przedstawi dokumentów potwierdzających prowadzenie działalności zgodnie z prawem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że grupa nie spełniła wymogów ustawy, w tym dotyczących formy aktu założycielskiego, jego treści (celów działalności) oraz wymogu sprzedaży co najmniej 80% produkcji do grupy. Brak dostosowania do przepisów po nowelizacji ustawy uzasadnia wykreślenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa o grupach producentów rolnych art. 3 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach

Grupa musi być tworzona przez producentów jednego produktu rolnego lub grupy produktów w celach określonych w art. 2 ustawy, co oznacza obowiązek realizacji wszystkich celów.

ustawa o grupach producentów rolnych art. 3 § ust. 1 pkt 6

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach

Każdy z członków grupy w każdym roku działalności grupy produkuje oraz sprzedaje do grupy co najmniej 80% wyprodukowanych przez siebie produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona.

ustawa o zmianach art. 4 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach

Akt założycielski grupy powinien zawierać zasady przyjmowania do grupy nowych członków oraz występowania członków z grupy, przy czym minimalny okres członkostwa nie może być krótszy niż trzy lata działalności grupy, a informacja o zamiarze wystąpienia z grupy powinna być złożona na piśmie co najmniej na 12 miesięcy przed końcem danego roku działalności grupy.

ustawa o zmianach art. 4 § ust. 5 pkt 2

Ustawa z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach

Organ wydawał decyzję o stwierdzeniu niespełniania przez grupę warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym nowelą do ustawy i wykreślał ją z rejestru grup.

Pomocnicze

k.s.h. art. 157 § § 2

Kodeks spółek handlowych

Umowa spółki z ograniczoną odpowiedzialnością powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.

k.s.h. art. 255 § § 1 i § 3

Kodeks spółek handlowych

Wszelkie zmiany umowy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością wymagają zachowania formy aktu notarialnego.

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedostosowanie aktu założycielskiego grupy do wymogów znowelizowanej ustawy. Niezgodność celów grupy z przepisami ustawy. Niespełnienie wymogu sprzedaży co najmniej 80% produkcji do grupy przez członków. Brak przedłożenia wymaganych oświadczeń członków grupy. Niespełnienie wymogu formy aktu notarialnego dla umowy spółki i jej zmian.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 4 ust. 5 pkt 2 ustawy o zmianach poprzez jego błędne zastosowanie. Zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę materiału dowodowego i wadliwe określenie stanu faktycznego.

Godne uwagi sformułowania

Grupa producentów rolnych jest tworzona przez producentów jednego produktu rolnego lub grupy produktów w celach określonych w art. 2 ustawy. Każdy z członków grupy w każdym roku działalności grupy produkuje oraz sprzedaje do grupy co najmniej 80% wyprodukowanych przez siebie produktów lub grup produktów. Umowa spółki z ograniczoną odpowiedzialnością powinna być zawarta w formie aktu notarialnego, a wszelkie zmiany wymagają zachowania tej samej formy prawnej.

Skład orzekający

Andrzej Kania

przewodniczący

Krystyna Madalińska-Urbaniak

sprawozdawca

Arkadiusz Tomczak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wymogów formalnych i merytorycznych dla grup producentów rolnych, w szczególności po nowelizacji ustawy z 2015 r., oraz wymogów dotyczących formy prawnej umowy spółki i jej zmian."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji grupy producentów rolnych i jej dostosowania do przepisów, może mieć ograniczoną wartość dla innych sektorów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie rolnym i administracyjnym, ze względu na szczegółową analizę przepisów dotyczących grup producentów rolnych i wymogów formalnych. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca.

Grupa producentów rolnych wykreślona z rejestru – sąd wyjaśnia kluczowe wymogi formalne i merytoryczne.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 384/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-10-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-03-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Kania /przewodniczący/
Arkadiusz Tomczak
Krystyna Madalińska-Urbaniak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I GSK 1379/21 - Wyrok NSA z 2025-03-05
I GZ 309/19 - Postanowienie NSA z 2019-09-26
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 października 2020 r. sprawy ze skargi O. sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia .... stycznia 2019 r. nr .... w przedmiocie stwierdzenia niespełnienia przez grupę warunków uznania i wykreślenia grupy z rejestru grup producentów rolnych oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi [...] Gospodarstw Drobiarskich "[...]" Sp. [...] z siedzibą w R. (dalej jako: "Grupa", "Spółka" lub "Skarżąca") jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w R. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] o stwierdzeniu niespełniania przez grupę producentów rolnych warunków uznania i wykreśleniu jej z rejestru grup producentów rolnych.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
W dniu [...] grudnia 2004 r. Wojewoda P. wydał decyzję, w której stwierdził spełnienie przez Spółkę warunków określonych w art. 3 oraz w przepisach wskazanych w art. 6 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. z 2000 r. nr 88 poz. 983 ze zm.), zwanej dalej "ustawą z dnia 15 września 2000 r." i wpisał Spółkę do rejestru grup producentów rolnych pod numerem [...] .
W związku ze zmianą ustawy z dnia 15 września 2000 r., każda grupa, która została uznana na mocy decyzji Marszałka powinna była złożyć w terminie roku od dnia wejścia w życie zmian do właściwego ze względu na siedzibę grupy Dyrektora OT ARR, wniosek o potwierdzenie spełniania warunków uznania.
Skarżąca złożyła wniosek o potwierdzenie spełnienia warunków w dniu [...] grudnia 2016 r. W toku postępowania Spółka była wielokrotnie wzywana do usunięcia braków formalnych złożonej dokumentacji. Dyrektor P. OT ARR uznał, że nie wszystkie te braki zostały usunięte i decyzją z dnia [...] marca 2017 r. orzekł o cofnięciu Grupie uznania i wykreśleniu z rejestru grup producentów rolnych. Decyzja ta została jednak uchylona decyzją Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] czerwca 2017 r.
Następnie, w wyniku połączenia Agencji Rynku Rolnego z Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w dniu [...] września 2017 r. akta sprawy zostały przekazane zgodnie z kompetencjami do Dyrektora P. Oddziału Regionalnego ARiMR (dalej również jako: "organ I instancji").
Organ I instancji ponownie wzywał Spółkę do usunięcia braków w dokumentacji, lecz i tym razem braki te nie zostały usunięte. W konsekwencji decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. Dyrektor ARiMR w R. stwierdził niespełnianie warunków uznania i wykreśleniu Grupy z rejestru grup producentów rolnych. Jednak i ta decyzja została uchylona – o czym orzekł Prezes ARiMR decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r.
Następnie w dniu [...] lipca 2018 r. Dyrektor ARiMR w R. ponownie wezwał Stronę do złożenia wyjaśnień m.in. w zakresie dokonania zmian umowy spółki, oświadczeń o prowadzeniu działalności rocznej przez członków grupy, informacji o wielkości i wartości produkcji produktu lub grupy produktów ze względu, na które grupa została utworzona.
W dniu [...] lipca 2018 r. Strona złożyła wyjaśnienia, które według organu I instancji nadal były niekompletne.
W dniu [...] września 2018 r. Dyrektor ARiMR w R. wydał decyzję o stwierdzeniu niespełniania warunków uznania przez Grupę w zakresie produkcji produktu lub grupy produktów jaja ptasie, ze względu na które grupa została utworzona i wykreśleniu jej z rejestru grup. W ocenie organu I instancji Grupa pomimo wezwania nie nadesłała umowy spółki obowiązującej na dzień złożenia wniosku o potwierdzenie spełnienia warunków uznania, w wymaganej przepisami kodeksu spółek handlowych formie aktu notarialnego. Ponadto do dnia wydania decyzji Grupa nie złożyła oświadczeń potwierdzających prowadzenie przez jej członków w ramach działalności rolniczej, gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów o podatku rolnym lub działów specjalnych produkcji rolnej, w zakresie produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona. Organ I instancji stwierdził też, że złożone w ramach wyjaśnień informacje o wielkości i wartości produkcji produktu lub grupy produktów, ze względu na które grupa została utworzona, nie potwierdzają prowadzenia produkcji przez jej członków oraz prowadzenia przez grupę obrotu produktem od nich pochodzącym. W związku z powyższym grupa nie jest w stanie potwierdzić, że każdy z członków sprzedawał do grupy co najmniej 80% wyprodukowanych produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 6 oraz art. 3a pkt 6 ustawy z dnia 15 września 2000 r.
Po rozpoznaniu odwołania Strony, decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r. Prezes ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy podał, że podczas weryfikacji wniosku grupy o potwierdzenie spełnienia warunków uznania należało ustalić czy Strona dostosowała zapisy aktu założycielskiego i innych składanych wraz z wnioskiem dokumentów zgodnie z warunkami określonymi w art. 3 albo art. 3a i związanym z nimi art. 4 ust. 1 oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy z dnia 15 września 2000 r., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11 września 2015 r.
Na podstawie akt sprawy organ II instancji stwierdził, że znajdująca się w aktach sprawy umowa Spółki z dnia [...] kwietnia 2005 r. nie została sporządzona w formie aktu notarialnego. Ponadto jej postanowienia w zakresie celów, jakie Grupa realizuje są niezgodne z celami wskazanymi w art. 2 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw oraz ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2015 r. poz. 1888) zwana dalej "ustawą o zmianach". W związku z powyższym organ odwoławczy uznał, że zapisy w umowie spółki z dnia [...] kwietnia 2005 r. nie spełniają wymogu określonego w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o grupach, w którym wskazano, że grupa producentów jest tworzona przez producentów jednego produktu rolnego lub grupy produktów w celach określonych w art. 2 ustawy o zmianach.
Prezes ARiMR odnosząc się do treści wystosowanego do Grupy wezwania do złożenia wyjaśnień z dnia [...] lipca 2018 r. stwierdził, że organ I instancji prawidłowo wezwał Grupę do wyjaśnienia w zakresie umowy spółki, która została złożona nie w formie aktu notarialnego oraz nie spełniała wszystkich wymogów określonych w art. 2, art. 3, art. 4 oraz art. 5 ustawy z dnia 15 września 2000 r., w brzmieniu nadanym ustawą o zmianach. Tym samym organ I instancji dołożył wszelkiej staranności w celu wykluczenia sytuacji, w której Grupa mogłaby posiadać właściwy dokument ale nie przekazała go w dniu [...] grudnia 2016 r. wraz z wnioskiem o potwierdzenie spełniania warunków uznania.
Dodatkowo Prezes ARiMR zauważył, że pomimo wydłużenia terminu na złożenie wyjaśnień, Grupa do dnia wydania decyzji zarówno w I jak i w II instancji nie dostarczyła również oświadczeń potwierdzających prowadzenie przez jej członków działalności rolniczej, gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów o podatku rolnym lub działów specjalnych produkcji rolnej, w zakresie produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona. Natomiast złożone w dniu [...] grudnia 2017 r. oraz w dniu [...] sierpnia 2018 r. w ramach wyjaśnień, informacje o wielkości i wartości produkcji produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona, nie potwierdzają prowadzenia produkcji przez członków Grupy, a co za tym idzie sprzedaży do grupy 80% wyprodukowanych produktów lub grupy produktów.
W skardze na powyższą decyzję Skarżąca wniosła o uchylenie tej decyzji w całości wraz z poprzedzająca ją decyzją organu I instancji. Skarżąca podniosła zarzuty:
- naruszenia art. 4 ust. 5 pkt 2 ustawy o zmianach poprzez jego błędne zastosowanie, a w konsekwencji uznanie, że decyzja o wykreśleniu Skarżącej z Rejestru grup producentów rolnych była zasadna, pomimo braku zaistnienia przesłanek określonych w tym przepisie,
- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę materiału dowodowego i wadliwe określenie stanu faktycznego sprawy poprzez stwierdzenie, że dokumenty i informacje przedłożone przez Skarżącą nie potwierdzają prowadzenia produkcji przez jej członków oraz prowadzenia przez grupę obrotu produktem od nich pochodzącym.
W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego pod kątem zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonego postanowienia ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu (patrz: T. Woś - Postępowanie sądowo-administracyjne, Warszawa 1996 r., str. 224). W tym celu sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
Sąd podziela ustalenia faktyczne dokonane przez organ orzekający w sprawie i uznaje je za własne. Sąd potwierdza również prawidłowość zastosowanych przez organ przepisów prawnych.
W sprawie nie ulega wątpliwości, że Skarżąca została, na mocy decyzji z dnia [...] grudnia 2004 r., uznana za grupę producentów rolnych w zakresie produkcji produktu lub grup produktów jaja ptasie i wpisana do Rejestru grup producentów. Zatem grupa działała na mocy ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach. Korzystała z pomocy finansowej przewidzianej dla grup producentów rolnych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007 r. ustanawiającym wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych (rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynku, Dz. U. UE L. nr.299 str.16) oraz w rozporządzeniu Rady (WE) nr. 1698/2005 z dnia 20 września 2005r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) ( Dz. U. UE L nr. 277 str.1 ze zm.), a także w ustawie z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich.
Wymienione przepisy, co do zasady, odnosiły się do Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 -2013.
W odniesieniu do czasookresu kontrolowanego postępowania realizowany był natomiast Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Rozporządzenie Rady (WE) nr 1234/2007 zostało zastąpione rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającym wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylającym rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 ( DZ. U. UE L nr. 347 str. 671), a rozporządzenie nr. 1698/2005 zostało zastąpione rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr. 1305/2013 z dnia z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającym rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 ( Dz. U. UE L nr. 347 str. 487). W krajowym prawodawstwie została wydana ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. poz. 349 ze zm.).
Przepisy unijne uregulowały (rozszerzyły) podstawowe cele powstania i działania grup producentów (art. 27 rozporządzenie nr 1305/2013, w tym jego ust. 2 stanowiący, że "Wsparcia udziela się grupom i organizacjom producentów, które zostały oficjalnie uznane przez właściwy organ państwa członkowskiego na podstawie planu biznesowego. Wsparcie to ogranicza się do grup i organizacji producentów, które są MŚP" oraz ust. 5 stanowiący, że "Państwa członkowskie mogą nadal udzielać wsparcia na rozpoczęcie działalności grupom producentów nawet po uznaniu ich za organizacje producentów na warunkach rozporządzenia (UE) 1308/2013)". Natomiast w rozporządzeniu nr 1308/2013, w przepisach art. 152 – 154, uregulowano definicję, uznawanie i statut organizacji producentów. W art. 154 ust. 2, w wersji obowiązującej do 31 grudnia 2017 r., wskazano, iż "Państwa członkowskie mogą zadecydować, że organizacje producentów, które zostały uznane na mocy prawa krajowego przed dniem 1 stycznia 2014 r. i które spełniają warunki określone w ust. 1 niniejszego artykułu, są uznawane za organizacje producentów zgodnie z art. 152". Jednym z warunków działania organizacji producentów było istnienie koncentracji podaży i wprowadzanie do obrotu produktów swoich członków, bez względu na to, czy ma miejsce przeniesienie prawa własności do produktów rolnych przez producentów na organizację producentów oraz zastrzeżenie, że dani producenci nie są członkami jakiejkolwiek innej organizacji producentów w odniesieniu do produktów objętych działalnością, o której mowa w akapicie pierwszym (art. 152 ust. 1a lit b, d). Dalej wskazywano na potrzebę istnienia w statucie organizacji producentów, przepisów dotyczących obowiązku stosowania przez producentów będących członkami grupy, przepisów przyjętych przez organizację, a dotyczących m.in. produkcji, wprowadzania do obrotu, przepisów umożliwiających członkom grupy demokratyczną kontrolę ich organizacji i jej decyzji, przepisów dotyczących kar za naruszenie obowiązków określonych w statucie, w szczególności za nieuiszczenie składek lub naruszenie zasad ustalonych przez organizację producentów, przepisów dotyczących ustalenia zasad przyjmowania nowych członków, w szczególności minimalnego okresu członkostwa, który nie może wynosić mniej niż rok (art. 153 ust.1 lit a, ust.2 lit c, d, e).
Prawodawca krajowy ustawą z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw oraz ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 dokonał zmian w przepisach krajowych, zgodnych z wymaganiami przepisów unijnych. Wymieniona nowelizacja ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producenckich weszła w życie w dniu 18 grudnia 2015 r.
Na podstawie tej nowelizacji przepis art. 3 ust. 1 uzyskał brzmienie: "Art. 3. 1. Grupa producentów rolnych, zwana dalej "grupą", prowadzi działalność jako przedsiębiorca mający osobowość prawną, pod warunkiem że:
1) została utworzona przez producentów jednego produktu rolnego, zwanego dalej "produktem", lub grupy produktów w celach określonych w art. 2,
2) działa na podstawie statutu lub umowy, zwanych dalej "aktem założycielskim", spełniających wymagania określone w art. 4,
3) żaden z członków, udziałowców lub akcjonariuszy, zwanych dalej "członkami grupy", nie może mieć więcej niż 20% głosów na walnym zgromadzeniu, zgromadzeniu wspólników lub walnym zebraniu członków, także pośrednio:
a) przez dysponowanie bezpośrednio lub pośrednio większością głosów:
– na walnym zgromadzeniu, zgromadzeniu wspólników albo walnym zebraniu członków, także jako zastawnik albo użytkownik, bądź w zarządzie innej osoby prawnej będącej członkiem grupy, także na podstawie porozumień z innymi osobami, lub
– w spółce osobowej będącej członkiem grupy, także na podstawie porozumień z innymi osobami,
b) gdy członkowie zarządu osoby prawnej będącej członkiem grupy stanowią więcej niż połowę członków zarządu innej osoby prawnej będącej członkiem grupy,
4) coroczne przychody ze sprzedaży produktów lub grup produktów wytworzonych w gospodarstwach lub działach specjalnych produkcji rolnej członków grupy stanowią więcej niż połowę przychodów grupy ze sprzedaży produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona,
5) określi obowiązujące członków grupy zasady produkcji, w tym dotyczące jakości i ilości produktów lub grup produktów oraz sposoby przygotowania produktów do sprzedaży,
6) każdy z członków grupy w każdym roku działalności grupy produkuje oraz sprzedaje do grupy co najmniej 80% wyprodukowanych przez siebie produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona,
7) każdy z członków grupy przynależy tylko do jednej grupy w zakresie danego produktu lub grupy produktów."
Natomiast przepis art. 4 otrzymał brzmienie: "Art. 4. 1. Akt założycielski grupy oprócz wymagań określonych w odrębnych przepisach powinien zawierać w szczególności:
1) zasady przyjmowania do grupy nowych członków oraz występowania członków z grupy, przy czym minimalny okres członkostwa, który liczy się od dnia wydania decyzji, o której mowa w art. 7, nie może być krótszy niż trzy lata działalności grupy, a informacja o zamiarze wystąpienia z grupy powinna być złożona na piśmie co najmniej na 12 miesięcy przed końcem danego roku działalności grupy,
2) zasady zbywania akcji lub udziałów w spółce akcyjnej lub spółce z ograniczoną odpowiedzialnością,
3) (uchylony),
4) (uchylony),
5) zasady dostarczania przez członków grupy informacji dotyczących wielkości sprzedaży i cen uzyskiwanych za produkty, z uwagi na które grupa została powołana, a są sprzedawane poza grupą,
6) zasady tworzenia i wykorzystania funduszu specjalnego, o którym mowa w art. 5, jeżeli będzie on utworzony,
7) sankcje wobec członka grupy, który:
a) nie wypełnia nałożonych na niego obowiązków,
b) nie spełnia warunków określonych w art. 2 i art. 3 albo art. 2 i art. 3a.
1a. Obowiązek złożenia na piśmie informacji o zamiarze wystąpienia z grupy co najmniej na 12 miesięcy przed końcem danego roku działalności grupy nie dotyczy członków grupy, którzy otrzymali postanowienie o spełnieniu warunków określonych w przepisach w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich.
2. W akcie założycielskim mogą być również zawarte postanowienia dotyczące w szczególności:
1) zaopatrzenia członków grupy w środki produkcji,
2) zasad wspólnego użytkowania sprzętu rolniczego,
3) promocji produktów lub grupy produktów wprowadzanych do obrotu,
4) przechowywania, konfekcjonowania i standaryzacji produktów lub grupy produktów."
W świetle przywołanych przepisów nie ulega wątpliwości, że akt założycielski (statut, umowa), jest tym dokumentem w oparciu o który działa grupa, że akt ten musi zawierać podstawowe treści wymienione w przepisach unijnych i przepisach krajowych. Treści te są wiążące dla grupy i jej członków i nie mogą być one dowolnie regulowane, z pominięciem lub naruszeniem zasad wskazanych w przywołanych przepisach.
Ustawa z dnia 11 września 2015 r. nowelizująca, z dniem 18 grudnia 2015 r., ustawę z dnia 15 września 2000r. o grupach producentów rolnych, zawierała przepis art. 4 ust.1 odnoszący się do grup już wpisanych do rejestru, określający roczny termin, liczony od dnia wejścia w życie zmian wprowadzonych tą nowelą, do złożenia do organu wniosku o potwierdzenie spełniania przez nich warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym tą nowelą. Do wniosku należało dołączyć m.in. akt założycielski grupy.
Wnika z tego, że zarejestrowana grupa producentów rolnych powinna dokonać koniecznych zmian w akcie założycielskim, dostosowując treść swojego aktu do treści przepisów w wersji obowiązującej od 18 grudnia 2015 r. oraz złożyć stosowny wniosek o potwierdzenie spełniania tych warunków. Termin dostosowania tych zmian i złożenia właściwego wniosku został określony jako roczny, liczony od dnia wejścia w życie zmian wprowadzonych omawianą nowelą. Zatem termin ten upływał zarówno na dokonanie zmian w akcie założycielskim jak i na zgłoszenie stosownego wniosku, w dniu [...] grudnia 2016 r. Podkreślić w tym miejscu należy, że wspomniany termin to termin prawa materialnego, a nie prawa procesowego. W konsekwencji w przypadku złożenia wniosku z zachowaniem terminu i zachowaniem zmian w akcie założycielskim zgodnie z nowymi, prawnymi wymaganiami, organ wydawał grupie zaświadczenie potwierdzające spełnianie przez grupę warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym nowelą do ustawy (art. 4 ust. 6). Natomiast w przypadku nie złożenia wniosku w terminie (art. 4 ust. 5 pkt 1) bądź złożenia wniosku w terminie ale nie dokonania zmian wymaganych nową treścią przepisów ustawy o grupach producenckich, organ wydawał decyzję o stwierdzeniu niespełniania przez grupę warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym nowelą do ustawy i wykreślał ją z rejestru grup (art. 4 ust. 5 pkt 2).
Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, w której Skarżąca złożyła co prawda wniosek w terminie, lecz pomimo wielokrotnych wezwań nie przedstawiła kompletnych danych pozwalających uznać, że zostały spełnione warunki określone w znowelizowanych przepisach.
Słusznie też organ odwoławczy wskazał, że Skarżąca ma formę prawną spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Jej ustrój jest więc regulowany przepisami ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych. (Dz. U. z 2020 r. poz. 1526 j.t. ze zm. – dalej k.s.h.) i uzupełniany przepisami dotyczącymi grup producentów rolnych. Forma prawna jest zastrzeżona m.in. w art. 157 § 2 k.s.h. - umowa spółki z ograniczoną odpowiedzialnością powinna być zawarta w formie aktu notarialnego. Taką też formę przybrała umowa o powołaniu skarżącej z dnia [...] czerwca 2004 r. nr. Rep. [...] . [...], jednak Skarżąca nie przedłożyła tej umowy w toku postępowania. Nadesłała jedynie umowę spółki (tekst ujednolicony z dnia [...] kwietnia 2005 r.), która nie została sporządzona w formie aktu notarialnego. Zaznaczyć natomiast należy, że wszelkie zmiany, w tym ujednolicenie treści, wymagają, dla skuteczności prawnej, zachowania tej samej formy prawnej - aktu notarialnego. Wynika to wprost z treści art. 255 § 1 i § 3 k.s.h. i art. 73 § 2 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 j.t. ze zm.).
Powyższe ustalenie nie było jednak powodem, czy też podstawą rozstrzygnięcia organu o stwierdzeniu niespełnienia przez grupę warunków uznania i wykreślenia z Rejestru grup producentów. Podstawą do tego rozstrzygnięcia było natomiast prawidłowe ustalenie przez organ, że postanowienia ww. umowy w zakresie celów, jakie Grupa realizuje są niezgodne z celami wskazanymi w art. 2 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11 września 2015 r.
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 2 ww. ustawy grupy producentów rolnych organizowane są w celu dostosowania produktów rolnych i procesu produkcyjnego do wymogów rynkowych, wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych, ustanowienia wspólnych zasad dotyczących informacji o produkcji ze szczególnym uwzględnieniem zbiorów i dostępności produktów rolnych, rozwijania umiejętności biznesowych, marketingowych oraz organizowania i ułatwiania procesów wprowadzania innowacji, a także ochrony środowiska naturalnego. Tymczasem zgodnie z § 2 umowy Spółki z dnia [...] kwietnia 2005 r. celem działalności Spółki jest: dostosowanie produkcji rolnej wspólników do warunków rynkowych, poprawa efektywności gospodarowania wspólników, planowanie produkcji w gospodarstwach wspólników ze szczególnym uwzględnieniem jej ilości i jakości, koncentracja podaży jaj oraz ich sprzedaży, ochrona środowiska naturalnego. W umowie Spółki zabrakło zatem pełnego katalogu celów, ze względu na które grupa jest tworzona.
W związku z powyższym organ odwoławczy zasadnie uznał, że zapisy w umowie spółki z dnia [...] kwietnia 2005 r. nie spełniają wymogu określonego w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o grupach, w którym wskazano, że grupa producentów jest tworzona przez producentów jednego produktu rolnego lub grupy produktów w celach określonych w art. 2 ustawy o zmianach. Obowiązujące przepisy wskazują więc wyraźnie, że grupy producentów rolnych mogą być tworzone do realizacji łącznie wszystkich celów wymienionych w art. 2 ww. ustawy. Oznacza to obowiązek realizacji przez grupę producentów wszystkich celów wymienionych w art. 2 ustawy, nie zaś celów wybranych dowolnie przez grupę z katalogu określonego w tym przepisie.
Poza tym Prezes ARiMR trafnie wskazał, że Skarżąca nie przedłożyła, pomimo wydłużenia terminu, oświadczeń potwierdzających prowadzenie przez jej członków w ramach działalności rolniczej, gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów o podatku rolnym lub działów specjalnych produkcji rolnej, w zakresie produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona. Przedstawione przez Spółkę informacje o wielkości i wartości produkcji produktu lub grupy produktów, ze względu na które grupa została utworzona, nie potwierdzały też prowadzenia produkcji przez jej członków oraz prowadzenia przez grupę obrotu produktem od nich pochodzącym. W konsekwencji Grupa nie wykazała, że każdy z członków sprzedawał do grupy co najmniej 80% wyprodukowanych produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 6 oraz art. 3a pkt 6 ustawy z dnia 15 września 2000 r.
Zaznaczyć także należy, że zapis zawarty w § 7 ust. 2 umowy z dnia [...] kwietnia 2005 r. zobowiązywał co prawda wszystkich członków grupy do "sprzedaży całości wyprodukowanych przez siebie produktów (jaj) za pośrednictwem Spółki" jednak "za wyjątkiem przypadku braku możliwości zbytu przez grupę, lub innych określonych przez Zarząd". Zabrakło zatem określenia maksymalnej granicy odstępstwa na poziomie 20%, co stanowiło o złamaniu zasady przewidzianej w ww. art. 3 ust. 1 pkt 6 znowelizowanej ustawy z dnia 15 września 2000 r.
W ocenie sądu, dokonana analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wykazała zatem, że Skarżąca nie dokonała wymaganego dostosowania do wymogów przepisów ustawy 15 września 2000 r. w zakresie wskazanym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, co czyni niezasadnym zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu art. 4 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 11 września 2015 r.
Nieuprawnione są zarzuty też dotyczące naruszenia przepisów postępowania w sposób mogący istotnie wpłynąć na wynik sprawy, gdyż zebrany materiał dowodowy był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia w sprawie i został przez organ prawidłowo oceniony. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji cechuje się co prawda pewną lakonicznością – brak choćby szczegółowego porównania zapisów umowy spółki z treścią przepisów ww. ustawy – jednak wnioski wyciągnięte przez Prezesa ARiMR są prawidłowe a wskazane uchybienie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI