V SA/Wa 379/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi banku było utrzymanie w mocy decyzji Ministra Finansów nakładającej karę pieniężną w wysokości 7 000 000 zł za niedopełnienie obowiązków wynikających z ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Bank zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych, w tym art. 7, 77, 80, 107 K.p.a. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego, oraz naruszenie przepisów materialnych, w tym błędną wykładnię art. 150 ust. 4 ustawy AML. Sąd administracyjny, po analizie zebranego materiału dowodowego, uznał skargę za niezasadną. Sąd podzielił ustalenia organów, że bank naruszył przepisy dotyczące obowiązku szkoleniowego (art. 52), stosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego (art. 46 ust. 2 pkt 1, 2, 3 oraz art. 43), przekazywania informacji (art. 72 i 76). Sąd uznał, że naruszenia te miały istotną wagę i trwały przez dłuższy okres, co uzasadniało nałożenie kary pieniężnej. Sąd ocenił również, że organy prawidłowo zastosowały przesłanki do ustalenia wysokości kary, uwzględniając wagę naruszenia, zakres odpowiedzialności, możliwości finansowe banku, skalę korzyści, straty osób trzecich, stopień współpracy oraz uprzednie naruszenia. Kara w wysokości 7 mln zł została uznana za proporcjonalną i niezagrożoną dla dalszego funkcjonowania banku.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja i stosowanie przepisów ustawy AML dotyczących obowiązków szkoleniowych, środków bezpieczeństwa finansowego wobec PEP, raportowania do GIIF oraz zasad wymiaru kar administracyjnych.
Orzeczenie dotyczy specyficznych naruszeń w kontekście bankowości i przepisów AML, ale ogólne zasady stosowania prawa i oceny naruszeń mogą mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (4)
Czy naruszenie obowiązku zapewnienia udziału osób wykonujących obowiązki związane z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu w programach szkoleniowych (art. 52 ustawy AML) uzasadnia nałożenie kary administracyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, naruszenie tego obowiązku stanowi podstawę do nałożenia kary administracyjnej zgodnie z art. 147 pkt 9 ustawy AML.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak udokumentowanego udziału kadry kierowniczej wyższego szczebla w szkoleniach AML, mimo ich odpowiedzialności za nadzór, stanowi istotne zaniedbanie, które może zwiększyć ryzyko prania pieniędzy i finansowania terroryzmu.
Czy bank prawidłowo stosował wzmożone środki bezpieczeństwa finansowego wobec klientów zajmujących eksponowane stanowiska polityczne (PEP)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, bank naruszył obowiązki w zakresie uzyskania akceptacji kadry kierowniczej wyższego szczebla, ustalenia źródła majątku i pochodzenia wartości majątkowych oraz intensyfikacji środków bezpieczeństwa finansowego.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że bank nie uzyskał wymaganej zgody kadry kierowniczej przed nawiązaniem stosunków gospodarczych z klientem PEP, nie zawsze prawidłowo weryfikował źródło majątku i nie stosował odpowiednich środków monitoringu transakcji dla tej grupy klientów.
Czy bank terminowo i kompletne przekazywał informacje do Generalnego Inspektora Informacji Finansowej (GIIF)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, bank dopuścił się naruszeń w zakresie terminowości i kompletności przekazywanych informacji.
Uzasadnienie
Sąd potwierdził, że bank przekazywał informacje z opóźnieniem, a także stwierdzono braki w danych identyfikacyjnych, co utrudniało realizację zadań GIIF i mogło prowadzić do gromadzenia błędnych danych.
Czy nałożenie kary pieniężnej w wysokości 7 mln zł za stwierdzone naruszenia przepisów AML było uzasadnione i proporcjonalne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, kara została uznana za uzasadnioną, proporcjonalną i adekwatną do wagi naruszeń, możliwości finansowych banku oraz celów prewencyjnych.
Uzasadnienie
Sąd ocenił, że waga naruszeń była znaczna, a kara nie stanowi zagrożenia dla funkcjonowania banku, jednocześnie spełniając funkcję odstraszającą i prewencyjną.
Przepisy (27)
Główne
ustawa AML art. 52
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Instytucje obowiązane zapewniają udział osób wykonujących obowiązki związane z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu w programach szkoleniowych.
ustawa AML art. 46 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
W przypadku stosunków gospodarczych z osobą zajmującą eksponowane stanowisko polityczne instytucje obowiązane uzyskują akceptację kadry kierowniczej wyższego szczebla na nawiązanie lub kontynuację stosunków gospodarczych.
ustawa AML art. 46 § ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
W przypadku stosunków gospodarczych z osobą zajmującą eksponowane stanowisko polityczne instytucje obowiązane stosują odpowiednie środki w celu ustalenia źródła majątku klienta i źródła pochodzenia wartości majątkowych.
ustawa AML art. 46 § ust. 2 pkt 3
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
W przypadku stosunków gospodarczych z osobą zajmującą eksponowane stanowisko polityczne instytucje obowiązane intensyfikują stosowanie środka bezpieczeństwa finansowego, o którym mowa w art. 34 ust. 1 pkt 4.
ustawa AML art. 72
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Instytucje obowiązane przekazują Generalnemu Inspektorowi informacje o przyjętej wpłacie lub dokonanej wypłacie środków pieniężnych o równowartości przekraczającej 15 000 euro.
ustawa AML art. 76
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Na żądanie Generalnego Inspektora, instytucja obowiązana niezwłocznie przekazuje lub udostępnia posiadane informacje lub dokumenty.
ustawa AML art. 43 § ust. 1
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Instytucje obowiązane stosują wzmożone środki bezpieczeństwa finansowego w przypadkach wyższego ryzyka prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeżeli uzna, że zaskarżona decyzja lub postanowienie są zgodne z prawem.
ustawa AML art. 150 § ust. 3 pkt 2
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Kara pieniężna dla instytucji obowiązanych może wynosić do równowartości kwoty 5 000 000 euro albo do wysokości 10% obrotu.
ustawa AML art. 34 § ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Środki bezpieczeństwa finansowego obejmują m.in. intensyfikację stosowania monitoringu stosunków gospodarczych klienta.
ustawa AML art. 33 § ust. 2
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Instytucje obowiązane stosują wzmożone środki bezpieczeństwa finansowego w przypadkach wyższego ryzyka.
Pomocnicze
ustawa AML art. 147 § pkt 9
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Niedopełnienie obowiązku zapewnienia udziału osób wykonujących obowiązki związane z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu w programach szkoleniowych podlega karze administracyjnej.
ustawa AML art. 147 § pkt 4
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Niedopełnienie obowiązku stosowania środków bezpieczeństwa finansowego podlega karze administracyjnej.
ustawa AML art. 147 § pkt 12
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Niedopełnienie obowiązku przekazania lub udostępnienia informacji, o którym mowa w art. 72 lub art. 76, podlega karze administracyjnej.
ustawa AML art. 150 § ust. 4
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Ustalając rodzaj kary administracyjnej oraz wysokość kary, uwzględnia się m.in. wagę naruszenia, zakres odpowiedzialności, możliwości finansowe, korzyści lub straty, straty osób trzecich, współpracę oraz uprzednie naruszenia.
K.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy.
K.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
K.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
K.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać wskazanie podstawy prawnej decyzji, rozważenie argumentów strony, wyjaśnienie podstawy faktycznej decyzji.
K.p.a. art. 7a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wątpliwości co do treści normy prawnej rozstrzygane są na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich.
K.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ powinien wyjaśnić stronom przesłanki, którymi kierował się przy rozstrzyganiu sprawy.
K.p.a. art. 8 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Postępowanie powinno budzić zaufanie jego uczestników do władzy publicznej.
ustawa AML art. 150 § ust. 5
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
W szczególnie uzasadnionych przypadkach, gdy waga naruszenia jest znikoma, można odstąpić od nałożenia kary.
ustawa AML art. 50 § ust. 1
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Instytucje obowiązane wprowadzają wewnętrzną procedurę w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.
ustawa AML art. 50 § ust. 2
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Wewnętrzna procedura instytucji obowiązanej powinna zawierać m.in. zasady postępowania stosowane w instytucji, zasady stosowania środków bezpieczeństwa finansowego, zasady kontroli wewnętrznej.
ustawa AML art. 2 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Banki krajowe są instytucjami obowiązanymi w rozumieniu ustawy.
ustawa AML art. 36 § ust. 1
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
Określa dane identyfikacyjne klienta i stron transakcji, które powinny być przekazywane.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez bank obowiązku szkoleniowego (art. 52 AML). • Naruszenie przez bank obowiązków w zakresie stosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego wobec PEP (art. 46 ust. 2, art. 43 AML). • Naruszenie przez bank obowiązków w zakresie terminowości i kompletności przekazywania informacji do GIIF (art. 72, 76 AML). • Waga naruszeń uzasadnia nałożenie kary pieniężnej. • Kara jest proporcjonalna do możliwości finansowych banku i celów prewencyjnych.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych K.p.a. (dowolna ocena dowodów, brak wyjaśnienia przesłanek). • Zarzuty błędnej wykładni przepisów materialnych AML. • Waga naruszeń była znikoma. • Niewłaściwa ocena stopnia współpracy banku z organami. • Możliwość odstąpienia od nałożenia kary.
Godne uwagi sformułowania
nie zrealizował obowiązku zapewnienia udziału osób wykonujących obowiązki związane z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu w programach szkoleniowych • nie zastosowano środka bezpieczeństwa finansowego określonego w art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy • nie zastosowano środków bezpieczeństwa finansowego określonych w art. 46 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy • nie przekazano informacji do Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, o których mowa w art. 72 i 76 ustawy • nie zastosowano wzmożonego środka bezpieczeństwa finansowego w przypadku, o którym mowa w art. 43 ustawy • kara administracyjna w wysokości 7 000 000 zł, stanowiąca ok. 41 % maksymalnej wysokości kary • kara ta jest karą skuteczną, proporcjonalną i odstraszającą
Skład orzekający
Monika Kramek
przewodniczący
Michał Sowiński
sędzia
Bożena Zwolenik
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów ustawy AML dotyczących obowiązków szkoleniowych, środków bezpieczeństwa finansowego wobec PEP, raportowania do GIIF oraz zasad wymiaru kar administracyjnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych naruszeń w kontekście bankowości i przepisów AML, ale ogólne zasady stosowania prawa i oceny naruszeń mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy wysokiej kary finansowej nałożonej na bank za naruszenia przepisów AML, co jest istotne dla sektora finansowego i pokazuje konsekwencje niedopełnienia obowiązków w tym zakresie.
“Bank ukarany 7 milionami złotych za zaniedbania w walce z praniem pieniędzy i finansowaniem terroryzmu.”
Dane finansowe
WPS: 7 000 000 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.