V SA/Wa 30/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2009-04-29
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo pomocykoszty sądowerolnikdopłaty unijnedochodysytuacja materialnapostępowanie sądowoadministracyjne

Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych) rolnikowi, który mimo trudnej sytuacji materialnej, wykazał dochody z dopłat unijnych pozwalające na pokrycie kosztów sądowych.

H. O. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na zły stan zdrowia, wiek i trudną sytuację materialną. Sąd pierwszej instancji odmówił przyznania prawa pomocy, co zostało zaskarżone sprzeciwem. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę po skutecznym wniesieniu sprzeciwu, uznał, że skarżący, mimo deklarowanych trudności, posiada dochody z dopłat unijnych (ponad 6800 zł w 2007 r.) oraz świadczeń emerytalnych i ze sprzedaży mleka, które pozwalają mu na pokrycie kosztów sądowych w wysokości 200 zł.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał wniosek H. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego. Skarżący, powołując się na wiek, zły stan zdrowia i trudną sytuację materialną, złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Po wstępnej odmowie przez referendarza sądowego, skarżący wniósł sprzeciw. Sąd, rozpoznając sprawę ponownie, przypomniał, że prawo pomocy jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów przez strony i powinno być stosowane wobec osób bezrobotnych, samotnych, bez stałego dochodu i majątku. Sąd ustalił, że skarżący wraz z żoną otrzymują świadczenia emerytalne, dochody ze sprzedaży mleka oraz dopłaty unijne, które w 2007 r. wyniosły ponad 6800 zł. Sąd uznał, że te dochody pozwalają skarżącemu na pokrycie kosztów sądowych w wysokości 200 zł, nie powodując przy tym uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny. W związku z tym, Sąd postanowił odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli dochody z dopłat unijnych oraz inne źródła dochodu pozwalają na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.

Uzasadnienie

Sąd ocenił, że dochody z dopłat unijnych (ponad 6800 zł w 2007 r.) w połączeniu z innymi źródłami utrzymania pozwalają skarżącemu na pokrycie kosztów sądowych w wysokości 200 zł, co nie stanowi uszczerbku dla koniecznego utrzymania jego i rodziny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 254 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 260

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 199

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 243

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 246 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 2 § 3

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dochody skarżącego z dopłat unijnych oraz innych źródeł pozwalają na pokrycie kosztów sądowych.

Odrzucone argumenty

Zły stan zdrowia, wiek i trudna sytuacja materialna uzasadniają zwolnienie od kosztów sądowych.

Godne uwagi sformułowania

Określenie 'gdy osoba fizyczna wykaże' oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Instytucja prawa pomocy - z uwagi na swój wyjątkowy charakter - winna być stosowana przede wszystkim w stosunku do osób bezrobotnych, samotnych, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku.

Skład orzekający

Joanna Gierak-Podsiadły

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy dla osób prowadzących działalność rolniczą i otrzymujących dopłaty unijne."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji finansowej skarżącego i wysokości dochodów z dopłat unijnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o prawie pomocy w kontekście rolniczym, co może być interesujące dla prawników zajmujących się tą dziedziną.

Rolnik walczy o zwolnienie z kosztów sądowych – czy dopłaty unijne to za dużo, by dostać pomoc?

Dane finansowe

WPS: 200 PLN

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 30/09 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2009-04-29
Data wpływu
2009-01-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Joanna Gierak-Podsiadły /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6553
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
II GZ 280/09 - Postanowienie NSA z 2009-12-16
Skarżony organ
Prezes Agencji Rynku Rolnego
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 254 par. 1 i art. 260
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący - asesor WSA - Joanna Gierak – Podsiadły po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi H. O. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] listopada 2008 r. Nr [...] w przedmiocie zmniejszenia kwoty indywidualnej dostaw; postanawia: -odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych.
Uzasadnienie
W dniu 23 lutego 2009 r. (data nadania w placówce pocztowej) H. O. złożył wniosek - na urzędowym formularzu PPF - o zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podał, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żoną. Wskazał, że zamieszkują w domu o pow. [...] m² i posiadają gospodarstwo rolne o pow. [...] ha, które nie przynosi żadnych korzyści finansowych. Podniósł, iż oboje z żoną są chorzy i nie starcza im na leki. Wyjaśnił też, że wraz z żoną utrzymują się ze świadczeń emerytalnych w kwocie 930 zł oraz dochodów ze sprzedaży mleka w wysokości [...] zł. Ponadto w innych, dodatkowych informacjach o stanie majątkowym skarżący wskazał na dopłaty unijne.
Postanowieniem z 2 kwietnia 2009 r. Sąd w składzie Referendarza sądowego uznał, iż rozpoznawany wniosek nie zasługuje na uwzględnienie i odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Odpis niniejszego postanowienia, wraz z pouczeniem o sprzeciwie, został doręczony zainteresowanemu w dniu 9 kwietnia 2009 r. i w dniu 15 kwietnia 2009 r. skarżący złożył przysługujący mu środek zaskarżenia.
W sprzeciwie, nie zgadzając się z wydanym postanowieniem Referendarza sądowego zainteresowany wskazał na swój wiek, zły stan zdrowia i trudną sytuację materialną. Wskazał także, iż koszty utrzymania gospodarstwa przewyższają jego dochody, jednakże zajmuje się gospodarstwem ze względu na szacunek do ziemi. Na koniec stwierdził, że nie jest w stanie zapłacić wpisu od wniesionej skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż w związku ze skutecznym wniesieniem sprzeciwu, postanowienie Sądu z 2 kwietnia 2009 r. o odmowie przyznania prawa pomocy we wnioskowanym przez H. O. zakresie, zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a, traci moc, co oznacza, iż sprawa jest ponownie rozpoznawana od początku.
Sygn. akt V SA/Wa 30/09
Następnie podkreślić trzeba, iż na podstawie art. 199 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą jest, że strona wnosząca do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki obowiązana jest do uiszczenia kosztów sądowych. Zgodnie bowiem z treścią wymienionego przepisu, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy, uregulowane w art. 243 i przepisach następnych p.p.s.a., stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę.
Wskazać również należy, iż instytucja prawa pomocy -z uwagi na swój wyjątkowy charakter- winna być stosowana przede wszystkim w stosunku do osób bezrobotnych, samotnych, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku. W sytuacji, gdy strona posiada jakiekolwiek środki majątkowe lub finansowe, powinna partycypować w kosztach zainicjowanego przez siebie postępowania.
Kierując się powyższym, zasadność wniosku skarżącego należało rozpatrzyć z uwzględnieniem obciążeń finansowych, jakie zainteresowany byłby zobowiązany ponieść w toczącym się postępowaniu, oraz jego możliwości finansowych.
Oceniając wysokość dochodów skarżącego i jego żony Sąd stwierdził, iż rozpoznawany wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślić należy, iż skarżący wraz z małżonką -oprócz dochodów ze świadczeń emerytalnych i ze sprzedaży mleka (w wysokości [...] zł, zgodnie z oświadczeniem skarżącego)- uzyskują pomoc w postaci dopłat do gruntów i upraw. Z wykazu rolników dotyczących przyznanych płatności, znajdującego się na stronie internetowej Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (www.arimr.gov.pl) wynika, iż w 2007 r. wysokość przyznanych skarżącemu środków finansowych wyniosła ponad 6800 zł. Jednocześnie zaznaczyć trzeba, że skarżący nie wykazał by wszystkie środki finansowe pozostające w jego
Sygn. akt V SA/Wa 30/09
dyspozycji były pożytkowane na niezbędne wydatki (bieżące, konieczne) jego rodziny, związane z zaspokojeniem podstawowych potrzeb życiowych (w tym na leki).
Zatem, w ocenie Sądu, uzasadnione jest stwierdzenie, iż stałe dochody jakie uzyskuje skarżący pozwalają mu na poniesienie przewidywanych w niniejszej sprawie kosztów sądowych.
Dodać w tym miejscu zaś należy, iż wpis od skargi wniesionej przez skarżącego, zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), wynosi 200 zł. Sytuacja finansowa w jakiej znajduje się skarżący nie jest zaś na tyle ciężka, aby uniemożliwiała poniesienie takiej opłaty sądowej, powodując uszczerbek utrzymania koniecznego skarżącego i jego rodziny.
Z tych względów, działając na podstawie art. 254 § 1 i art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI