V SA/WA 1405/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-04-10
NSAinneŚredniawsa
cłozgłoszenie celnepochodzenie towaruświadectwo pochodzeniastawka celnakontrola celnaprawo celneimportodzieżWSA

WSA w Warszawie oddalił skargę spółki jawnej na decyzję Dyrektora Izby Celnej, uznając zgłoszenie celne za nieprawidłowe z powodu fałszywych świadectw pochodzenia towaru.

Spółka jawna importowała odzież, deklarując preferencyjną stawkę celną w oparciu o świadectwa pochodzenia. Organ celny zakwestionował autentyczność tych świadectw, stwierdzając, że nie zostały one prawidłowo zalegalizowane ani wystawione przez właściwe władze. Pomimo przedstawienia przez spółkę innych dokumentów, w tym pisma izby handlowej, sąd uznał, że nie zastępują one wymaganego prawem świadectwa pochodzenia do zastosowania stawki konwencyjnej. Skarga spółki została oddalona.

Sprawa dotyczyła skargi spółki jawnej na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego uznającą zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie stawki celnej i kwoty cła. Spółka importowała odzież, dołączając do zgłoszenia celnego świadectwa pochodzenia, które miały uprawniać do zastosowania konwencyjnej stawki celnej. Organy celne zakwestionowały autentyczność tych świadectw, stwierdzając, że nie zostały one zalegalizowane przez właściwe władze celne i są fałszywe. W toku postępowania spółka przedstawiła kolejne świadectwa oraz pismo Izby Handlowej potwierdzające pochodzenie towaru. Jednakże, zgodnie z przepisami Kodeksu celnego i rozporządzeń wykonawczych, do zastosowania stawki celnej konwencyjnej wymagane jest prawidłowe świadectwo pochodzenia. Sąd uznał, że pismo Izby Handlowej, choć mogło potwierdzać pochodzenie towaru, nie spełniało wymogów formalnych świadectwa pochodzenia. W związku z tym, sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów celnych, że brak prawidłowego świadectwa pochodzenia uniemożliwia zastosowanie preferencyjnej stawki celnej. Sąd podkreślił, że przyjęcie zgłoszenia celnego nie przesądza o jego prawidłowości, a organ celny ma prawo do weryfikacji dokumentów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, pismo Izby Handlowej nie spełnia wymogów formalnych świadectwa pochodzenia i nie może zastąpić tego dokumentu do zastosowania stawki celnej konwencyjnej.

Uzasadnienie

Przepisy prawa celnego, w tym rozporządzenia wykonawcze, jasno określają, że dla towarów wymienionych w Wykazie nr 3 wymagane jest świadectwo pochodzenia. Inne dokumenty, nawet potwierdzające pochodzenie, nie są wystarczające, jeśli nie spełniają wymogów formalnych świadectwa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (21)

Główne

k.c. art. 85 § 1

Kodeks celny

k.c. art. 23 § 1

Kodeks celny

k.c. art. 64 § 1

Kodeks celny

k.c. art. 64 § 2

Kodeks celny

k.c. art. 83 § 1

Kodeks celny

k.c. art. 83 § 2

Kodeks celny

k.c. art. 15 § 1

Ustawa - Kodeks celny

rozp. RM z 15.10.1997 art. 11 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia

rozp. RM z 15.10.1997 art. 11 § 2

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia

rozp. RM z 15.10.1997 art. 13 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia

rozp. RM z 11.12.2001 art. Postanowienia wstępne do Taryfy celnej, część A § 10

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 2001r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Fałszywe świadectwa pochodzenia nie mogą stanowić podstawy do zastosowania konwencyjnej stawki celnej. Pismo Izby Handlowej nie spełnia wymogów formalnych świadectwa pochodzenia. Organ celny ma prawo do weryfikacji zgłoszenia celnego po jego przyjęciu.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 64 § 3 Kodeksu celnego i art. 7, 8, 80 KPA poprzez niezakwestionowanie prawdziwości świadectw pochodzenia już w momencie przyjmowania zgłoszenia celnego. Nadużycie ze strony urzędu celnego poprzez żądanie po upływie kilku miesięcy nowych świadectw pochodzenia. Pismo W. Izby Przemysłu i Handlu stanowi dokument jednoznacznie potwierdzający kraj pochodzenia i spełnia wymogi prawa.

Godne uwagi sformułowania

świadectwa te nie stanowią prawidłowych dowodów pochodzenia, ponieważ nie zostały zalegalizowane przez [...] władze celne świadectwa te nie zostały wystawione przez administrację celną W. i są to dokumenty fałszywe pismo to posiada cechy urzędowego dokumentu, o którym mowa w § 11 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. co uprawnia do zastosowania autonomicznej stawki celnej. Natomiast pismo to nie spełnia wymogów świadectwa pochodzenia przyjęcie zgłoszenia celnego jest czynnością materialno - techniczną To, że dokument został przyjęty przez organ celny razem ze zgłoszeniem celnym nie przesądza o jego prawidłowości ani nie ogranicza możliwości oceny tego dokumentu w prowadzonym przez organy celne postępowaniu weryfikacyjnym.

Skład orzekający

Dorota Mydłowska

przewodniczący

Irena Jakubiec-Kudiura

sprawozdawca

Małgorzata Dałkowska-Szary

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dokumentowania pochodzenia towarów w procedurze celnej, weryfikacji zgłoszeń celnych oraz roli świadectw pochodzenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów prawa celnego z okresu orzekania, ale ogólne zasady dokumentowania pochodzenia i weryfikacji zgłoszeń pozostają aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa celnego – prawidłowego dokumentowania pochodzenia towarów, co ma bezpośrednie przełożenie na wysokość należności celnych. Jest to interesujące dla profesjonalistów z branży celnej i logistycznej.

Fałszywe świadectwa pochodzenia towarów: jak uniknąć problemów z cłem?

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 1405/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-04-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-04-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dorota Mydłowska /przewodniczący/
Irena Jakubiec-Kudiura /sprawozdawca/
Małgorzata Dałkowska-Szary
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska-Szary, Sędzia WSA - Irena Kudiura (spr.), Protokolant - Sylwia Wojtkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi "[...] " [...] , [...] Spółka jawna z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] lutego 2005 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe Oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu [...] maja 2002 r. [...] S.C. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym towar w postaci odzieży, na podstawie dokumentu SAD Nr [...] , deklarując stawkę celną konwencyjną w wysokości 18%. Podstawę do zastosowania wobec importowanego towaru konwencyjnych stawek celnych stanowiły dwa świadectwa pochodzenia [...] ) wystawione przez [...] władze celne.
W wyniku kontroli zgłoszenia celnego, w ramach której organ celny I instancji zweryfikował świadectwa pochodzenia pod kątem ich prawdziwości formalnej ustalono, iż ww. świadectwa nie stanowią prawidłowych dowodów pochodzenia, ponieważ nie zostały zalegalizowane przez [...] władze celne (brak urzędowej pieczęci i podpisu w polu 11 świadectwa).
W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2003r. wszczął z urzędu postępowanie celne dotyczące przedmiotowego zgłoszenia celnego. W toku prowadzonego postępowania skarżąca przedstawiła kolejne świadectwa pochodzenia nr [...] i [...] potwierdzające [...] pochodzenie wskazanych w nich towarów.
W skutek powyższego organ I instancji skierował świadectwa pochodzenia załączone do zgłoszenia celnego oraz przedstawione przez stronę w toku postępowania do weryfikacji przez [...] władze celne i dlatego też, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2003 r. zawiesił postępowanie w przedmiotowej sprawie.
W odpowiedzi [...] władze celne poinformowały, że świadectwa te nie zostały wystawione przez administrację celną W. i są to dokumenty fałszywe. Świadectwa te nie mogą służyć jako dowody pochodzenia uprawniające do zastosowania preferencji celnych (pismo z dnia 16 październik 2003 r. - karta 107 - 107a akt administracyjnych). W związku z tym właściwy w sprawie Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. podjął zawieszone postępowanie.
W toku postępowania celnego skarżąca przedstawiła m.in. dokument wyjaśniający okoliczności dokonania fałszerstwa świadectw pochodzenia oraz wskazujący na podmioty odpowiedzialne za ten stan faktyczny (karty 121-123 akt administracyjnych).
Decyzją nr [...] z dnia [...] września 2004 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. uznał ww. zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie dotyczącym stawki celnej oraz kwoty cła. Organ celny I instancji określił kwotę długu celnego z zastosowaniem autonomicznej stawki celnej. Obciążył także skarżącą odsetkami wyrównawczymi z tytułu podania w zgłoszeniu celnym nieprawidłowych danych odnośnie pochodzenia importowanego towaru.
Orzekając w sprawie na skutek odwołania strony Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją nr [...] dnia [...] lutego 2005r. uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. w części dotyczącej odsetek wyrównawczych i w tym zakresie umorzył postępowanie w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję nie podzielając zarzutów zawartych w odwołaniu.
W uzasadnieniu decyzji organ celny wskazał, że zgromadzone w aktach sprawy dokumenty potwierdzają, iż świadectwa pochodzenia przedłożone do zgłoszenia celnego oraz świadectwa niepreferencyjnego pochodzenia załączone w toku postępowania były nieprawdziwe. Organ stwierdził, że żaden z tych dokumentów nie może stanowić podstawy do zastosowania konwencyjnej stawki celnej.
Organ wskazał, że w przypadku braku świadectwa niepreferencyjnego pochodzenia towaru wymaganego dla zastosowania konwencyjnej stawki celnej, dokumentem uprawniającym do zastosowania autonomicznej stawki celnej jest dokument spełniający przesłanki § 11 ust 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. Przepis § 11 ww. rozporządzenia wskazuje, iż pochodzenie towaru wymienionego w Wykazie nr 3 musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. Skoro strona nie przedłożyła wobec sprowadzonego towaru prawidłowego świadectwa pochodzenia, brak jest podstaw do przyjęcia [...] pochodzenia towaru dla zastosowania konwencyjnej stawki celnej. Dyrektor Izby Celnej w W. wyjaśnił, że [...] niepreferencyjne pochodzenie towaru wymagane dla zastosowania stawki autonomicznej zostało ustalone na podstawie zapisów na metkach przytwierdzonych do odzieży, zawierających zapis o jej [...] pochodzeniu, co jest zgodne z ust 10 Części "A" Postanowień wstępnych do Taryfy celnej, stanowiącej załącznik do rozporządzenia rady Ministrów z dnia 11 grudnia 2001r.
Organ odwoławczy odnosząc się do oświadczenia [...] Izby Handlowej z dnia [...] września 2004r. (w którym Izba potwierdziła, że importowana odzież została wyprodukowana w W. i ma [...] pochodzenie - karta 145-146 akt administracyjnych) stwierdził, iż pismo to posiada cechy urzędowego dokumentu, o którym mowa w § 11 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. co uprawnia do zastosowania autonomicznej stawki celnej. Natomiast pismo to nie spełnia wymogów świadectwa pochodzenia wskazanych w § 13 cyt. rozporządzenia (m.in. nie zawiera takich danych, jak: określenie rodzaju towaru, masa brutto lub netto, liczba, rodzaj, znaki i numery opakowań).
W zakresie obciążenia Strony odsetkami wyrównawczymi Dyrektor Izby Celnej w W. wskazał, iż nie można skarżącej przypisać zaniedbania obowiązków wynikających z przepisów prawa. Uznał, iż zgodnie z art. 222 § 5 Kodeksu celnego dłużnik udowodnił, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było szczególnymi okolicznościami, nie wynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania.. W związku z tym postanowił uchylić decyzję organu I instancji w części dotyczącej odsetek wyrównawczych i w tym zakresie umorzyć postępowanie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w W., zarzucając naruszenie:
- art. 64 § 3 Kodeksu celnego poprzez jego nie zastosowanie w sprawie mimo istniejących ku temu przesłanek, art. 83 Kodeksu celnego poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie
- prawa administracyjnego, a w szczególności poprzez naruszenie zasady określonej w art. 8 Kpa.
Zdaniem skarżącej niekompletność (brak numeru i pieczęci) dokumentu FORM A, Urząd Celny winien ocenić już w pierwszym etapie weryfikacji tj. przy przyjmowaniu zgłoszenia celnego. Kontrola dokumentu poświadczającego pochodzenie towaru pozbawionego numeru i stosownej pieczęci winna skutkować uznaniem, że dokument nie spełnia wymogów formalnych, a związku z tym brak jest podstaw do uznania zgłoszenia celnego za prawidłowe. Zgodnie z art. 64 § 3 Kodeksu celnego, jeżeli zgłoszenie celne nie odpowiada wymogom formalnym określonym w § 1 i 2 cytowanego artykułu, organ celny winien odmówić jego przyjęcia, a jeśli je przyjął, to po weryfikacji w trybie art. 70 § 1 Kodeksu celnego, winien zobowiązać [...] do złożenia innych dokumentów bądź wydać decyzję w trybie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego. Skarżąca wskazuje, iż dokumenty pochodzenia były weryfikowane podczas przyjmowania zgłoszenia celnego i to wtedy funkcjonariusz celny winien sprawdzić czy odpowiadają one wymogom stawianym przez przepisy prawa celnego dotyczące świadectw pochodzenia oraz czy są one autentyczne i prawidłowo wystawione. Brak podstawowej staranności w tym zakresie jest wyrazem źle wykonywanych obowiązków przez pracowników Urzędu. Z faktem tym skarżąca wiąże skutek w postaci naruszenia przepisów art. 64 § 3 Kodeksu celnego oraz art. 7 i 80 Kpa.
Nadużyciem ze strony kontrolującego Urzędu Celnego jest również żądanie po upływie kilku miesięcy od skarżącej - po tym jak ta przedłożyła wcześniej świadectwa pochodzenia Form A - nowych świadectw pochodzenia. Z racji charakteru dokumentu wiadomo jest, że tego typu dokumenty podlegają rejestracji przez odpowiednie władze celne danego kraju i są wystawiane jednorazowo.
W ocenie skarżącej pismo W. Izby Przemysłu i Handlu z siedzibą w H. z dnia 13 września 2004 r. stanowi dokument jednoznacznie potwierdzający kraj pochodzenia przedmiotowych towarów. Jednocześnie spełnia on wszystkie wymogi stawiane przez prawo w tym zakresie. W związku z tym, w ocenie skarżącej dowiedziono, że zastosowanie stawki konwencyjnej przy odprawie celnej towarów w dniu [...] maja 2002r. było prawidłowe i uzasadnione.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Na wstępie wskazać należy, że sądy administracyjne w tym sąd wojewódzki, sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), w którym wskazano, iż owe sądy stosują środki określone w ustawie.
Funkcją sądownictwa administracyjnego jest więc sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej.
Wymaga to oceny, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.
Rozważając w tym kontekście zarzuty skargi stwierdzić należy, że jest ona bezzasadna.
Zgodnie z art. 85§1 Kodeksu celnego należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących.
W myśl art. 23§1 Kodeksu celnego wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalana o ile jest to konieczne z uwzględnieniem art. 30 i art. 31 tegoż kodeksu.
Ustalenia wartości celnej i kwoty wynikającej z długu celnego dokonuje się na podstawie wniosku o dokonanie zgłoszenia celnego i dokumentów przedstawionych przez importera. Zgłoszenie celne powinno być podpisane przez zgłaszającego i zawierać wszystkie elementy niezbędne do objęcia towaru procedurą celną, do której jest zgłaszany (art. 64 ( 1 Kodeksu celnego).
Zgodnie z art. 64 § 2 Kodeksu celnego do zgłoszenia celnego zgłaszający powinien dołączyć dokumenty, których przedstawienie jest wymagane do objęcia towaru procedurą celną, do której jest zgłaszany. Jednakże na podstawie art. 83 § 1 Kodeksu celnego, organ celny po zwolnieniu towarów może z urzędu lub na wniosek zgłaszającego dokonać kontroli zgłoszenia celnego. Może on w szczególności ( zgodnie z §2 ww. przepisu) kontrolować dokumenty i dane handlowe dotyczące operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem, jak również późniejszych operacji handlowych dotyczących tych towarów. Kontrole te mogą zostać przeprowadzone u zgłaszającego bądź u każdej innej osoby posiadającej takie dokumenty i dane.
Zasady ustalania pochodzenia towaru określają odpowiednie przepisy umów międzynarodowych oraz autonomiczne przepisy poszczególnych krajów - członków Światowej Organizacji Handlu. Zasady i cele określania niepreferencyjnego pochodzenia towarów zostały zawarte w Porozumieniu w sprawie reguł pochodzenia stanowiącym Załącznik 1A do Porozumienia ustanawiającego Światową Organizację Handlu (WTO). Państwa - sygnatariusze Porozumienia, kierując się zawartymi w nim wytycznymi, tworzą w ramach wewnętrznych przepisów prawnych reguły określające niepreferencyjne pochodzenie towarów.
W polskim prawie celnym zasady ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów reguluje Kodeks celny i wydane przepisy wykonawcze.
Zgodnie z art. 15 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz.U. nr 23, poz.117 z późn. zm.) zwany dalej Kodeksem celnym, niepreferencyjne pochodzenie towarów określa się w celu:
1) stosowania taryfy celnej, z wyjątkiem środków wymienionych w art. 13 § 3 pkt 4 i pkt 5,
2) stosowania środków polityki handlowej ustanowionych w odrębnych przepisach,
3) sporządzania i wydawania świadectw potwierdzających pochodzenie towarów.
Reguły ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów określają art. 16 - 1 9 Kodeksu celnego.
W myśl § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz.U. Nr 130, poz. 851 ze zmianami) zwanym dalej rozporządzeniem z dnia 15 października 1997 r., pochodzenie towarów wymienionych w Wykazie nr 3 musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia.
Natomiast zgodnie z ust. 2 § 11 ww. rozporządzenia dowodem pochodzenia towarów innych niż określone w ust. 1 może być: 1) świadectwo pochodzenia, 2) faktura, specyfikacja towarów, kontrakt, świadectwo jakości lub inny dokument urzędowy, o ile w dokumentach tych jest umieszczony zapis o kraju pochodzenia towaru, 3) trwałe oznaczenie kraju pochodzenia na towarze
W przedmiotowej sprawie strona sprowadziła na polski obszar celny towary, które zostały wymienione w Wykazie nr 3 do rozporządzenia z dnia 15 października 1997r. Mając powyższe na względzie w przedmiotowej sprawie niezbędne jest świadectwo pochodzenia dokumentujące pochodzenie sprowadzonych towarów. Świadectwo takie winno spełniać wymogi określone w § 13 ww. rozporządzenia.
§ 13 ust. 1 rozporządzenia z dnia 15 października 1997r. stanowi, że jeżeli pochodzenie towaru przywożonego na polski obszar celny lub wywożonego z polskiego obszaru celnego musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia, dowodem pochodzenia towaru może być świadectwo pochodzenia, które spełnia łącznie następujące warunki: 1) zostało sporządzone przez organ upoważniony w danym kraju do wydawania świadectw pochodzenia oraz dający gwarancję rzetelności kontroli pochodzenia towarów, 2) zawiera dane niezbędne do identyfikacji towaru objętego świadectwem, w szczególności a) dane nadawcy lub osoby wywożącej towar, b) określenie rodzaju towaru, c) masę brutto lub netto towaru; dane te mogą zostać zastąpione innymi, takimi jak ilość lub objętość, w wypadku gdy towar podczas transportu zmienia swoją masę, gdy jego masa nie może być określona lub gdy ilość lub objętość są danymi zwyczajowo identyfikującymi ten towar, d) liczbę, rodzaj, znaki i numery opakowań; jeżeli towar jest przewożony luzem, należy umieścić na świadectwie odpowiednią adnotację, 3) poświadcza, że towar, którego świadectwo dotyczy, pochodzi z określonego kraju.
W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, iż załączone świadectwa pochodzenia były nieprawdziwe i to zarówno załączone do zgłoszenia celnego (świadectwa pochodzenia FORM A) jak i przedstawione organom celnym w toku postępowania (tzw. zwykłe świadectwa pochodzenia potwierdzające niepreferencyjne pochodzenie towaru z W.). Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się w zasadzie do uznania czy inny sposób dokumentowania pochodzenia (niż świadectwem pochodzenia) towarów można uznać za prawidłowy do zastosowania stawki celnej konwencyjnej.
Na tak postawione pytanie, w związku z zacytowanymi wyżej przepisami należy odpowiedzieć, że nie można dokumentować pochodzenia towarów, wymienionych w Wykazie nr 3, dla zastosowania konwencyjnej stawki celnej, w innej formie niż świadectwem pochodzenia.
W związku z tym Dyrektor Izby Celnej w W. prawidłowo wskazał, iż powołane przez skarżącą pismo z dnia 13 września 2004 r. nie jest świadectwem pochodzenia i dlatego też nie można w przedmiotowej sprawie zastosować konwencyjnej stawki celnej. Przede wszystkim nie spełnia ono wymogów wskazanych w cytowanym wyżej § 13 rozporządzenia z dnia 15 października 1997 r. Prawidłowo również organ odwoławczy zakwalifikował to pismo do dowodów pochodzenia o którym mowa w cytowanym przepisie § 11 ust 2 pkt 2 rozporządzenia z dnia 15 października 1997 r., ponieważ zgodnie z przepisem ust. 10 Części "A" Postanowień wstępnych do Taryfy celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 2001r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz.U. Nr 146, poz. 1639 z późn. zm.), do towarów wymienionych w wykazie stanowiącym załącznik nr 3 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. (Dz. U. Nr 130, poz. 851 i z 1998 r. Nr 138, poz. 890) w sprawie określania szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia, dla których pochodzenie nie zostało udokumentowane świadectwem pochodzenia, ale jeżeli można ustalić kraj lub region pochodzenia tego towaru, stosuje się stawkę celną autonomiczną lub stawkę celną konwencyjną, jeżeli jest wyższa od stawki celnej autonomicznej.
Sąd w pełni podziela stanowisko zaprezentowane przez organ celny w zaskarżonej decyzji, iż za prawidłowe zgłoszenie celne odpowiada zgłaszający, oraz że organ celny może w trybie art. 83 Kodeksu celnego kontrolować zgłoszenie celne w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu celnym, a w razie stwierdzenia nieprawidłowości, ma obowiązek podjęcia niezbędnych działań w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, biorąc pod uwagę nowe dane.
Przede wszystkim należy zauważyć, iż przyjęcie zgłoszenia celnego jest czynnością materialno - techniczną. Organ celny w momencie przyjmowania zgłoszenia celnego obowiązany jest sprawdzić, czy spełnia ono wymogi formalne określone w art. 64 Kodeksu celnego, to znaczy, czy jest złożone na właściwym formularzu, prawidłowo wypełnionym, czy jest podpisane oraz czy załączono do niego wszystkie dokumenty wymagane do objęcia towaru procedurą celną. Jeżeli zgłoszenie spełnia określone wyżej wymogi, organ celny zobowiązany jest je przyjąć. Jeżeli zgłoszenie nie odpowiada wymogom formalnym, organ celny odmawia jego przyjęcia. Odmowa przyjęcia nie jest weryfikacją zgłoszenia celnego, a jedynie oceną jego kompletności. Przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje z mocy prawa objęcie towaru wnioskowaną procedurą celną oraz określenie kwoty wynikającej z długu celnego. Dopiero po przyjęciu zgłoszenia celnego organ celny może przystąpić do jego weryfikacji. Weryfikacja może rozpocząć się niezwłocznie po przyjęciu zgłoszenia w trybie art. 70 § 1 Kodeksu celnego, czyli przed zwolnieniem towaru, albo też w trybie art. 83 § 1 Kodeksu celnego, po zwolnieniu towaru. Weryfikacja zgłoszenia celnego polega na ocenie materialnej treści dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego oraz danych zawartych w tym zgłoszeniu, a więc np. faktury, deklaracji na fakturze, świadectwa pochodzenia, certyfikatu towaru, wskazanego przez zgłaszającego kodu PCN, stawki celnej itp. Jeżeli w wyniku kontroli zgłoszenia celnego organ celny stwierdzi, że dane lub dokumenty, które były podstawą do zastosowania procedury celnej były nieprawdziwe, nieprawidłowe lub niekompletne, zobowiązany jest podjąć niezbędne działania w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego. Tak więc organ celny dopiero po przystąpieniu do weryfikacji zgłoszenia celnego ocenia prawidłowość, prawdziwość i kompletność dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego. To, że dokument został przyjęty przez organ celny razem ze zgłoszeniem celnym nie przesądza o jego prawidłowości ani nie ogranicza możliwości oceny tego dokumentu w prowadzonym przez organy celne postępowaniu weryfikacyjnym. Należy przy tym zaznaczyć, że weryfikacja zgłoszenia celnego i wydanie decyzji co do uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, bądź prawidłowe może być wydane w okresie 3 lat od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego (art. 65 § 5 Kodeksu celnego).
W związku z powyższym zarzuty skarżącego, iż w chwili przyjęcia przedmiotowych zgłoszeń celnych funkcjonariusze celni nie zakwestionowali prawdziwości przedmiotowych świadectw pochodzenia, czym nie dopełnili swoich obowiązków służbowych są bezzasadne. Organ odwoławczy prawidłowo wskazał w odpowiedzi na skargę, iż uchybienia funkcjonariusza celnego wziął pod uwagę i m.in. z tego również powodu uchylił decyzję Naczelnika Urzędu w części dotyczącej odsetek wyrównawczych. Dlatego też organ celny I instancji nie naruszył przepisów art. 64 § 3 Kodeksu celnego oraz art. 121 § 1, art. 122 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Pełnomocnik skarżącej wskazał, iż organy celne naruszyły przepisy art. 7, art. 8 i art. 80 Kpa. W tym miejscu należy zauważyć, iż zarzut ten nie jest trafny ponieważ zgodnie z art. 262 Kodeksu celnego, do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepis art. 12 oraz przepisy działu IV ustawy - Ordynacja podatkowa.
Sąd również w pełni podziela stanowisko Dyrektora Izby Celnej w W. co do uznania, iż brak winy ze strony importera przy przedłożeniu nieprawdziwych świadectw pochodzenia może mieć jedynie wpływ na odstąpienie organu od pobrania odsetek wyrównawczych, a nie może mieć wpływu na zastosowaną stawkę celną. Bowiem w przedmiotowej sprawie do zastosowania stawki celnej konwencyjnej konieczne było przedłożenie prawidłowego świadectwa pochodzenia.
Zdaniem Sądu ocena powyższych dowodów dokonana w zaskarżonej decyzji była właściwa, nie przekraczała granic zakreślonych w treści art. 191 Ordynacji podatkowej, nie naruszała też obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całości zebranego w sprawie materiału dowodowego, a zgromadzony materiał dowodowy pozwolił dokonać prawidłowych ustaleń dotyczących autentyczności świadectwa pochodzenia.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI