V SA/Wa 2532/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2016-04-29
NSAAdministracyjneWysokawsa
postępowanie egzekucyjnezarzutyzażalenielegitymacja procesowaARiMRnależności pieniężnemałżonkowiesąd administracyjny

WSA w Warszawie uchylił postanowienie Prezesa ARiMR dotyczące zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, uznając, że zarówno zobowiązany, jak i jego małżonka mieli prawo do wniesienia zażalenia.

Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Prezesa ARiMR utrzymujące w mocy postanowienie o braku podstaw do uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżący zarzucali m.in. nieistnienie obowiązku i błąd co do osoby zobowiązanego. Kluczowym zagadnieniem stała się kwestia legitymacji procesowej małżonka zobowiązanego do wniesienia zażalenia. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że obie strony miały prawo do zaskarżenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę G. C. i H. C. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, które utrzymywało w mocy postanowienie o braku podstaw do uznania zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego dotyczącego należności nienależnie pobranych płatności rolnych. Skarżący podnosili szereg zarzutów, w tym nieistnienie obowiązku, błąd co do osoby zobowiązanego oraz brak doręczenia upomnienia. Kluczowym problemem stała się kwestia dopuszczalności zażalenia wniesionego przez H. C. (męża zobowiązanej G. C.), którego organ egzekucyjny uznał za niedopuszczalne, argumentując, że tylko osoba zgłaszająca zarzuty ma prawo do zażalenia. Sąd, odwołując się do wcześniejszego rozstrzygnięcia w podobnej sprawie (V SA/Wa 2869/15), uznał stanowisko organu za nietrafne. Stwierdził, że zgodnie z art. 34 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na postanowienie wierzyciela przysługuje zażalenie, a ustawodawca nie ograniczył tego prawa tylko do osoby zgłaszającej zarzuty. Sąd podkreślił również niekonsekwencję organu, który doręczył H. C. postanowienia i pouczył o środkach zaskarżenia, a następnie uznał jego zażalenie za niedopuszczalne. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że obie strony posiadały legitymację skargową i celowe jest rozpoznanie ich zażaleń łącznie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, małżonek zobowiązanego jest uprawniony do wniesienia zażalenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 34 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie ogranicza prawa do wniesienia zażalenia na postanowienie wierzyciela jedynie do podmiotu, który wniósł zarzuty. Ponadto, organ doręczając postanowienie i pouczając o środkach zaskarżenia, traktował zobowiązanego jako stronę postępowania, co czyniło późniejsze uznanie zażalenia za niedopuszczalne niespójnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c.

u.p.a. art. 33 § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa zarzutów zgłoszonych przez G. C. (pkt 1, 3, 4, 6, 7, 8, i 10).

u.p.a. art. 34 § 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa prawna do wniesienia zażalenia na postanowienie wierzyciela.

Pomocnicze

k.p.a. art. 62

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 134

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ stosował art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a. do stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia H. C.

k.p.a. art. 144

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ stosował art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a. do stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia H. C.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Małżonek zobowiązanego (H. C.) ma legitymację do wniesienia zażalenia na postanowienie wierzyciela w przedmiocie zarzutów zgłoszonych przez drugiego małżonka (G. C.). Organ nie może uznać zażalenia za niedopuszczalne po wcześniejszym doręczeniu postanowienia i pouczeniu o środkach zaskarżenia.

Odrzucone argumenty

Argument organu o niedopuszczalności zażalenia H. C. z powodu braku osobistego zgłoszenia zarzutów.

Godne uwagi sformułowania

Sąd w sprawie V SA/Wa 2869/15 uznał to stanowisko za nietrafne. Ustawodawca nie zawęził kręgu osób uprawnionych do wniesienia zażalenia jedynie do podmiotu, który wniósł zarzuty w konkretnym postępowaniu egzekucyjnym. Nie można przyjąć, iż w sprawie egzekucji administracyjnej [...] Zobowiązany nie byłby uprawniony do wniesienia środka odwoławczego od postanowienia wierzyciela w sprawie zgłoszonych przez małżonka Zobowiązanego zarzutów. H. C. pouczono również o przysługujących mu środkach zaskarżenia. Pomimo powyższego organ rozpatrując jego zażalenie uznał je za niedopuszczalne.

Skład orzekający

Beata Krajewska

przewodniczący sprawozdawca

Tomasz Zawiślak

członek

Bożena Zwolenik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie prawa małżonka zobowiązanego do wniesienia zażalenia w postępowaniu egzekucyjnym, nawet jeśli sam nie zgłaszał zarzutów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdzie zobowiązany i jego małżonek odpowiadają majątkiem wspólnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie przepisów proceduralnych i jak sąd może korygować błędy organów w zakresie legitymacji procesowej, co jest istotne dla praktyków.

Czy małżonek może kwestionować długi męża? Sąd administracyjny wyjaśnia!

Dane finansowe

WPS: 59 174,54 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 2532/15 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2016-04-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-06-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Beata Krajewska /przewodniczący sprawozdawca/
Bożena Zwolenik
Tomasz Zawiślak
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II GZ 1029/15 - Postanowienie NSA z 2016-01-27
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 145 § 1 pkt 1 lit c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Dz.U. 2013 poz 267
art. 62
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant - ref. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi G. C. i H. C. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] w przedmiocie zarzutu zgłoszonego w postępowaniu egzekucyjnym uchyla zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi z dnia [...] kwietnia 2015 r. wniesionej przez G. C. i H. C. (dalej jako: "Skarżący") do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] marca 2015 r., nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] o stwierdzeniu braku podstaw do uznania zarzutów w sprawie prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku H. C. oraz majątku wspólnego H. C. i G. C. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] października 2014 r.
Zaskarżone postanowienie zostało wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Ostateczną decyzją z [...] lutego 2011 r. Nr [...] Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ustalił H. C. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w kwocie 59.174,54 zł.
W dniu [...] grudnia 2013 r. Prezes ARiMR skierował do H. C. upomnienie NR [...] wzywające do uregulowania należności wynikającej z ww. decyzji w ciągu 7 dni od dnia doręczenia upomnienia. Upomnienie doręczono 30 grudnia 2013 r. Wobec braku spłaty należności Prezes ARiMR w dniu [...] października 2014 r. wystawił wobec H. C. jako zobowiązanego tytuł wykonawczy nr [...]. Powyższy tytuł wskazywał również G. C., która jako małżonka zobowiązanego odpowiada wraz z mężem majątkiem wspólnym.
Na podstawie ww. tytułu wykonawczego Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. wszczął egzekucję administracyjną do majątku H. C. oraz majątku wspólnego małżonków C.
Pismem z [...] grudnia 2014 r. G. C. zgłosiła zarzuty do postępowania egzekucyjnego w oparciu o treść art. 33 § 1 pkt 1, 3, 4, 6, 7, 8, i 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2014 r., poz.1619, ze zm., dalej jako: "u.p.a.").
Postanowieniem z [...] stycznia 2015 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. zawiesił postępowanie egzekucyjne w części dotyczącej G. C. do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu.
Postanowieniem z [...] lutego 2015 r. nr [...] wierzyciel – Prezes ARiMR odniósł się do podniesionych zarzutów i stwierdził brak podstaw do ich uznania. Powyższe postanowienie z pouczeniem o prawie do jego zażalenia doręczono H. C. jako zobowiązanemu oraz G. C. jako uczestnikowi postępowania.
W dniu [...] marca 2015 r. G. C. wniosła zażalenie na ww. postanowienie Prezesa ARiMR. Ponadto w dniu [...] marca 2015 r. zażalenie na powyższe postanowienie wniósł również H. C.
Postanowieniem z [...] marca 2015 r. Nr [...] Prezes ARiMR utrzymał w mocy postanowienie z [...] lutego 2015 r, nr [...]. Powyższe postanowienie doręczono H. C. jako zobowiązanemu oraz G. C. jako uczestnikowi postępowania z pouczeniem o przysługującym im prawie do wniesienia skargi do WSA w Warszawie.
Z powyższego prawa Skarżący skorzystali i wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W niniejszej sprawie, prowadzonej pod sygn. akt V SA/Wa 2532/15, Skarżący zarzucali w oparciu o art. art. 33 § 1 pkt 1, 3, 4, 6, 7, 8, i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji:
- nieistnienie obowiązku
- określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie i treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia
- błąd co do osoby zobowiązanego niedopuszczalność egzekucji i zastosowanego środka
- brak uprzedniego doręczenia G. C. upomnienia
- zastosowanie zbyt uciążliwego środka
- niespełnienie wymogów co do treści tytułu wykonawczego.
W dniu [...] kwietnia 2015 r. do wierzyciela wpłynęło, uzupełnione o brak formalny w postaci podpisu, zażalenie H. C. z dnia [...] marca 2015 r. na postanowienie z [...] lutego 2015 r. nr [...].
Postanowieniem z [...] maja 2015 r. nr [...] Prezes ARiMR na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego stwierdził niedopuszczalność wniesienia przez H. C. zażalenia na postanowienie z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...]. W ocenie organu fakt, iż zarzuty na postępowanie egzekucyjne złożyła jedynie G. C. skutkuje tym, iż zażalenie na postanowienie w przedmiocie podniesionych zarzutów mogła wnieść jedynie ona. Organ dodał, iż G. C. z tego prawa skorzystała.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem pismem z [...] czerwca 2015 r. H. i G. C. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o stwierdzenie nieważności postanowienia z [...] maja 2015 r. nr [...]. Sprawa ma sygn. akt V SA/Wa 2869/15.
Skarżący zarzucali w niej:
1) naruszenie prawa, a mianowicie art.134 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że Skarżący H. C. nie wniósł skutecznie zażalenia w dniu [...] marca 2015 r. od postanowienia nr [...];
2) naruszenie interesu prawnego Skarżących bowiem "w interesie społecznym nie jest pozbawianie ich możliwości obrony praw poprzez nieuznanie przez organ złożonego środka odwoławczego, tj. zażalenia H. C. z dnia [...] marca 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie V SA/Wa 2869/15 z dnia 29 kwietnia 2016 r. uchylił postanowienie z [...] maja 2015 r., nr [...], na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] wniosła G. C. - małżonka zobowiązanego. Stwierdzając niedopuszczalność zażalenia H. C. organ stanął na stanowisku, iż zażalenie na postanowienie wierzyciela stwierdzające brak podstaw do uznania zarzutów wnieść może tylko podmiot, który wcześniej skutecznie wniósł zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym. Tym samym organ uznał, że skoro zarzuty w postępowaniu złożyła jedynie G. C., zażalenie H. C. nie stanowi podstawy do rozpatrzenia przez organ. Sąd w sprawie V SA/Wa 2869/15 uznał to stanowisko organu za nietrafne. Zgodnie bowiem z treścią art. 34 § 2 u.p.a. na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela przysługuje zażalenie. Ustawodawca nie zawęził kręgu osób uprawnionych do wniesienia zażalenia jedynie do podmiotu, który wniósł zarzuty w konkretnym postępowaniu egzekucyjnym.
W ocenie Sądu, zarówno G. C. jak i H. C. byli więc uprawnieni do wniesienia zażalenia na ww. postanowienie wierzyciela. Zdaniem Sądu nie można przyjąć, iż w sprawie egzekucji administracyjnej należności pieniężnej wynikającej z decyzji ustalającej H. C. kwotę nienależnie pobranych płatności, Zobowiązany nie byłby uprawniony do wniesienia środka odwoławczego od postanowienia wierzyciela w sprawie zgłoszonych przez małżonka Zobowiązanego zarzutów. Sąd wskazał także niekonsekwencję w działaniu organu, który traktując H. C. jako stronę postępowania egzekucyjnego, doręczył mu zarówno postanowienie z [...] lutego 2015 r., nr [...], stwierdzające brak podstaw do uznania zarzutów wniesionych przez jego żonę, jak i utrzymujące je w mocy postanowienie z [...] marca 2015 r. nr [...]. H. C. pouczono również o przysługujących mu środkach zaskarżenia. Pomimo powyższego organ rozpatrując jego zażalenie uznał je za niedopuszczalne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie V SA/Wa 2532/15 zważył, co następuje:
Odnosząc się do wskazanego wyżej stanu faktycznego sprawy niniejszej i sprawy V SA/Wa 2869/15 oraz w pełni podzielając stanowisko Sądu wyrażone w jej uzasadnieniu należy przyjąć, że zarówno H. C. jak i G. C. posiadają legitymację skargową w obu wskazanych sprawach.
Celowe jest zatem, by oba zażalenia – G.C. z dnia [...] marca 2015 r. i H. C. z dnia [...] marca 2015r. - na postanowienie Prezesa ARiMR z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...], w którym odniósł się on do podniesionych zarzutów i stwierdził brak podstaw do ich uznania – były przez organ rozpoznane łącznie.
Podstawę stanowi art. 62 k.p.a.
Wobec powyższego wypowiedzenie się przez Sąd merytorycznie co do zarzutów przedstawionych w skardze byłoby przedwczesne.
Uchylając zaskarżone postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oparł się na art. 145 § 1 pkt 1 lit. c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI