V SA/Wa 2527/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2009-05-28
NSAAdministracyjneŚredniawsa
płatności rolnośrodowiskoweARiMRpostępowanie administracyjneuzasadnienie decyzjikontrolaprawo UErolnictwo

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dotyczącą przyznania płatności rolnośrodowiskowych z powodu wadliwego uzasadnienia prawnego.

Sprawa dotyczyła skargi R. A. na decyzję Dyrektora ARiMR, która przyznała płatności rolnośrodowiskowe w pomniejszonej wysokości. Po wielokrotnych postępowaniach i decyzjach, sąd administracyjny uchylił ostateczną decyzję organu odwoławczego. Główną przyczyną uchylenia było naruszenie przepisów proceduralnych, w szczególności art. 107 § 3 k.p.a., dotyczącego wadliwego uzasadnienia prawnego decyzji.

Skarżący R. A. domagał się przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych. Po serii kontroli i decyzji organów pierwszej i drugiej instancji, które przyznawały płatności w pomniejszonej wysokości lub uchylały poprzednie decyzje, skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Głównym zarzutem skargi było naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz prawa materialnego. Sąd administracyjny, analizując zaskarżoną decyzję Dyrektora ARiMR, stwierdził, że narusza ona przepisy procedury administracyjnej w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. W szczególności wskazano na brak wyczerpującego uzasadnienia prawnego, które powinno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa oraz umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązujących przepisów. Sąd uznał, że naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i nakazał organowi ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazanych przez sąd uchybień.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wadliwe uzasadnienie prawne decyzji, w szczególności brak wyjaśnienia podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa i umotywowanej oceny stanu faktycznego, stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że uzasadnienie decyzji musi zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa oraz umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązujących przepisów, a jego brak lub wadliwość narusza art. 107 § 3 k.p.a. oraz zasadę przekonywania (art. 11 k.p.a.).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (23)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wymaga wyczerpującego wyjaśnienia podstawy prawnej i faktycznej decyzji, w tym powołania i interpretacji przepisów prawa.

Pomocnicze

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania strony przez organ administracji.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

rozporządzenie 817/2004 art. 69

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r.

rozporządzenie 796/2004

Rozporządzenie (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004

rozporządzenie 1782/2003

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003

u.w.o.w. art. 7 § 1

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej

u.w.o.w. art. 7 § 1a

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej

u.w.o.w. art. 7 § 2

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej

u.w.o.w. art. 7 § 8 pkt 2

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej

u.w.o.w. art. 7 § 7

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej

rozporządzenie MRiRW

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 sierpnia 2004 r.

p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 133

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

rozporządzenie KE 769/2004 art. 30 § 4

Rozporządzenie Komisji Wspólnoty Europejskiej nr 769/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r.

rozporządzenie KE 769/2004 art. 30 § 2 i 3

Rozporządzenie Komisji Wspólnoty Europejskiej nr 769/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r.

rozporządzenie KE 769/2004 art. 68 § 1

Rozporządzenie Komisji Wspólnoty Europejskiej nr 769/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organ odwoławczy przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego uzasadnienia prawnego decyzji.

Godne uwagi sformułowania

Uzasadnienie musi zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa oraz umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązujących przepisów. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre dowodowy zgromadzone w sprawie, czy też twierdzenia, wyjaśnienia strony, albo nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy, okoliczności podnoszonych przez stronę.

Skład orzekający

Michał Sowiński

przewodniczący sprawozdawca

Beata Krajewska

członek

Joanna Zabłocka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów dotyczących uzasadnienia decyzji administracyjnych w kontekście przepisów k.p.a. oraz zasad postępowania sądowoadministracyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki spraw związanych z płatnościami rolnymi i działaniem ARiMR, ale ogólne zasady dotyczące uzasadnienia decyzji mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i administracyjnych ze względu na szczegółowe omówienie wymogów dotyczących uzasadnienia decyzji administracyjnych i jego wpływu na wynik sprawy.

Wadliwe uzasadnienie decyzji administracyjnej może doprowadzić do jej uchylenia przez sąd.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 2527/08 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2009-05-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-09-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Beata Krajewska
Joanna Zabłocka
Michał Sowiński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II GZ 334/08 - Postanowienie NSA z 2009-01-13
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant - Małgorzata Harasiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2009 r. sprawy ze skargi R. A. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. na rzecz R. A. kwotę 5.117 zł (pięć tysięcy sto siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi z [...] sierpnia 2008 r. wniesionej przez R. A. jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...], wydana w następującym stanie faktycznym:
W dniu [...].01.2005r. do Biura Powiatowego ARiMR W. z/s w W. wpłynął wniosek R. A. o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt.
Wnioskodawca zadeklarował zobowiązanie w ramach pakietu rolnictwo ekologiczne - uprawy rolnicze bez certyfikatu [...] na powierzchni [...] ha oraz trwałe użytki zielone bez certyfikatu [...] pow. [...] ha oraz pakiet utrzymanie łąk ekstensywnych - półnaturalne łąki jednokośne (wykaszane mechanicznie) [...] pow. [...] i półnaturalne łąki dwukośne [...] pow. [...] ha. Dodatkowo R. A.i wnioskował o podwyższoną płatność z tytułu prowadzenia pakietów na obszarze NATURA 2000.
W dniach [...].07.2005 r. oraz [...].07.2005 r. w gospodarstwie R. A. została przeprowadzona kontrola w sprawie potwierdzenia sposobu użytkowania i powierzchni działek rolnych zadeklarowanych we wniosku rolnośrodowiskowym.
W dniu [...].08.2005r. w gospodarstwie R. A. została przeprowadzona druga kontrola w sprawie potwierdzenia sposobu użytkowania i powierzchni działek rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich.
W dniu [...].08.2006r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR W. z/s w W. wydał decyzje o przyznaniu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości.
W dniu [...].08.2006r. do Biura Powiatowego ARiMR W. z/s w W. wpłynęło odwołanie od decyzji o przyznaniu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych nr [...], które następnie zostało przekazane do [...] Oddział Regionalnego ARiMR zgodnie z art.133 k.p.a.
Organ II instancji po zapoznaniu się z całością materiału dowodowego, w dniu [...].11.2006 r. wydał decyzję [...] o uchyleniu w całości zaskarżonej decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, uznając w świetle ustalonych okoliczności faktycznych i prawnych rozstrzygnięcie organu I instancji za nieprawidłowe, zarówno z punktu widzenia zgodności z prawem, jak również pod względem celowości.
W dniu [...].01.2007 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR W. z/s w W. po ponownym rozpatrzeniu sprawy R. A. wydał decyzję nr [...] o przyznaniu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości.
W dniu [...].02.2007 r. do Biura Powiatowego ARiMR W. z/s w W. wpłynęło odwołanie od decyzji nr [...] o przyznaniu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości, które następnie zostało przekazane do [...] Oddział Regionalnego ARiMR zgodnie z art.133 k.p.a.
Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. w dniu [...].08.2007 r. wydał decyzję nr [...] o uchyleniu w całości zaskarżonej decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, stwierdzając naruszenie przepisów z zakresu naliczenia płatności.
W dniu [...].04.2008 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR W. z/s w W. wydał decyzję nr [...] o przyznaniu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości.
W dniu [...].05.2008 r. R. A. złożył odwołanie od decyzji nr [...] o przyznaniu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego utrzymał w mocy uprzednio wydaną decyzję.
W uzasadnieniu ww. decyzji organ II instancji podkreślił, że zakaz stosowania decyzji orzekających na niekorzyść nie obowiązuje przy rozpatrywaniu sprawy przez organ I instancji, gdy organ odwoławczy przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia po uchyleniu zaskarżonej decyzji. Zakaz z art. 139 k.p.a. odnosi się, bowiem wyłącznie do organu odwoławczego, nie może odnosić się do organu I instancji w następstwie decyzji kasacyjnej organu odwoławczego (NSA OZ w Lublinie z dnia 16.06.1999 r., I SA/Lu 428/98).
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a. organ podkreślił, że zgodnie z orzecznictwem nie każde naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. skutkuje uchyleniem decyzji administracyjnej poddanej kontroli sądu. Zarzut naruszenia powołanego przepisu przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych (NSA z dnia 18.05.2006 r., II OSK 831/2005).Organ wskazał, że powyższego strona w przedmiotowej sprawie nie wykazała.
Dalej odnosząc się do zarzutu nieuwzględnienia przez inspektorów terenowych powierzchni zajętej przez zakrzaczenia, rowy, drzewa olchy oraz wierzby na trwałych użytkach zielonych organ wskazał, że powierzchnie nieuprawnione do płatności uważa się powierzchnie przeznaczone pod uprawy leśne albo użytkowanie pozarolnicze.
Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. podkreślił, że elementy krajobrazu, których nie należy włączać do powierzchni działki rolnej uprawniającej do płatności to m.in.:
* nieutwardzone, tymczasowe drogi dojazdowe i rowy nie będące oddzielnymi działkami ewidencyjnymi o szerokości przekraczającej 2m,
* skupiska drzew/krzewów niezależnie od ich liczby, jeżeli powierzchnia formacji przekracza 100m2
• jeżeli uzyskana gęstość na tym fragmencie działki nie przekracza 50 drzew na hektar nie należy wyłączać powierzchni z drzewami z powierzchni działki rolnej uprawnionej do płatności, jeżeli gęstość przekracza 50 drzew na hektar, wówczas dany fragment działki należy uznać za nieuprawniony do płatności i wyłączyć z powierzchni działki rolnej.
Organ wyjaśnił, że z protokołu kontroli na miejscu z dnia [...].07.2005 r. wynika, że wyłączenie powierzchni działki rolnej inspektor terenowy dokonał ze względu na zajęcie jej przez powierzchnie leśne.
W dalszej części uzasadnienia organ wskazał, że kontrola w gospodarstwie R. A. została przeprowadzona w dniach [...] oraz [...]07.2005 r. przez pracowników Biura Kontroli na Miejscu [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w wyniku którego został sporządzony protokół z czynności kontrolnych nr [...]. Kontrola ta miała na celu potwierdzenie danych zawartych we wniosku o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt a zwłaszcza zapewnienie, że płatność zostanie prawidłowo naliczona z tego względu kontrola weryfikowała uprawianej rośliny zadeklarowanej we wniosku, sposób użytkowania gruntu na danej powierzchni działek rolnych, sprawdzenie realizacji planu rolnośrodowiskowego oraz prowadzenie rejestru działalności rolnośrodowiskowej w wymaganych pakietach i wdrożenie zasad zwykłej dobrej praktyki rolniczej na terenie całego gospodarstwa rolnego.
Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. wyjaśnił, że na podstawie art.69 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stasowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz.U.L 153 z 30.04.2004), wszystkie wnioski w ramach programu rolnośrodowiskowego podlegają typowaniu do kontroli na miejscu. Kontrole na miejscu dokonywane są zgodnie z tytułem III Kontrole (art. 25 - art. 33) rozporządzenia (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz.U.L 141 z 30.04.2004). Obejmują one, co najmniej 5% beneficjentów rocznie w odniesieniu do wszystkich typów środków rozwoju obszarów wiejskich określonych w dokumentach programowania. Kontrole na miejscu są rozkładane w ciągu roku zgodnie z analizą ryzyka przestawioną dla każdego środka rozwoju obszarów wiejskich. W przypadku środków wsparcia inwestycji na mocy rozdziału I, VII, VIII i IX tytułu II rozporządzenia (WE) nr 1257/1999, Państwa Członkowskie mogą postanowić, że kontrole na miejscu dotyczą tylko tych projektów, które są na etapie zakończenia. Wszystkie zobowiązania i obowiązki beneficjenta, które mogą być sprawdzone podczas wizytacji, są przedmiotem kontroli.
Organ odwoławczy podkreślił, że na podstawie art. 7 ust 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. Nr 229, poz. 2273 z późń. zm), ARiMR przeprowadza kontrolę udzielania i wykorzystania pomocy w zakresie zgodności z prawem i ustaleniami planu zgodnie z przyjętym planem kontroli. Stosownie do art. 7 ust 1 a Prezes Agencji może powierzyć przeprowadzenie kontroli innym jednostkom organizacyjnym dysponującym odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowymi i technicznymi. Ustawodawca postanawia w art. 7 ust. 2, że "przed rozpoczęciem kontroli osoba upoważniona do jej przeprowadzenia jest obowiązana okazać imienne upoważnienie do przeprowadzenia kontroli wydanym przez organ Agencji", a nie uprawnienia geodezyjne nadane zgodnie z ustawą "prawo geodezyjne i kartograficzne." Zgodnie zaś z art. 7 ust. 8 pkt 2 ww. ustawy, Minister właściwy do spraw rozwoju wsi, w drodze rozporządzenia określa warunki organizacyjne, techniczne i kadrowe, jakie powinny spełniać jednostki organizacyjne, którym można powierzyć przeprowadzenie kontroli (...).
Organ wyjaśnił, że przytaczane przez R. A. rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków, jakie powinny spełniać jednostki organizacyjne, którym może być powierzone przeprowadzenie kontroli, określa warunki, jakie muszą spełniać zewnętrzni wykonawcy kontroli. Kontrola w gospodarstwie R. A. przeprowadzona została przez pracowników Biura Kontroli na Miejscu [...]Oddziału Regionalnego ARiMR. Protokół z kontroli na miejscu nr [...] został sporządzony na okoliczność przeprowadzenia kontroli w gospodarstwie R.A. w dniu [...].07.2005 r. oraz [...].07.2005 r. z zakresu wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej przy której był obecny R. A., a który odmówił podpisania protokołu ze względu na brak zapoznania się z jego treścią. W tej sytuacji postąpiono zgodnie z art. 7 ust 7 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej, sporządzając stosowną adnotacje o odmowie podpisania protokołu przez podmiot kontrolowany.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2008 r. R.A. wniósł o uchylenie na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c u.p.a. decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. Skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił:
• naruszenie przepisów postępowania tj. art. 77 oraz art. 78 k.p.a. oraz art. 30 ust. 4 Rozporządzenia Komisji Wspólnoty Europejskiej nr 769/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowania systemu zarządzania i kontroli poprzez nie zastosowanie innych właściwych środków do przeprowadzania postępowania dowodowego kwalifikującego powierzchnie upraw do powierzchni działek rolnych, w związku z art. 7, 8 i 11 k.p.a. poprzez błędne i dowolne uznanie, ze rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie nie wymaga przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego;
• naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 30 ust. 2 oraz ust. 3 r.k.e., poprzez błędne niezaliczenie obiektów stanowiących elementy dobrej kultury rolnej upraw lub użytkowania ziemi, zgodnie z zasadami ochrony środowiska, do całkowitej powierzchni działki rolnej, bez uwzględnienia obowiązku prawnej ochrony obszarów objętych programem "Natura 2000", w których obrębie położone są grunty rolne będące przedmiotem zaskarżonej decyzji;
• naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 68 ust. 1 r.k.e., poprzez jego niezastosowanie w sytuacji gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub gdy może wykazać, że nie jest winny nieprawidłowości.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Zgodnie natomiast z unormowaniem zawartym w art. 134 p.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis ten pozwala więc na uwzględnienie skargi także wtedy, gdy strona nie podnosi w trakcie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego indywidualnego aktu administracyjnego.
Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, iż zaskarżona decyzja narusza przepisy procedury administracyjnej w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Podnieść trzeba, iż ocena całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego -w kontekście mających zastosowanie w sprawie przesłanek prawa materialnego- winna znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, stanowiącym -stosownie do treści art. 107 k.p.a.- jej integralną część, którego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Uzasadnienie składa się z dwóch części : uzasadnienia faktycznego i uzasadnienia prawnego. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (§ 3 art. 107 k.p.a.). Przytoczenie przepisów prawa polega na podaniu treści tych przepisów (wyrok NSA z dnia 10 lipca 1985 r., SA/Kr 579/85, ONSA 1985, nr 2, poz. 14, w którym stwierdzono, że: "Wymienienie przez organ w uzasadnieniu decyzji tylko numeracji artykułów (paragrafów, ustępów) przepisów prawnych przyjętych za podstawę prawną, nie spełnia warunku przytoczenia przepisów prawa, o jakim mówi art. 107 § 3 k.p.a."), natomiast wyjaśnienie podstawy prawnej - na wykładni przepisów stanowiących podstawę prawną rozstrzygnięcia zawartego w decyzji. Wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa polega nie tylko na obowiązku powołania podstawy prawnej w każdej decyzji i przytoczeniu obowiązującego prawa, ale także na wszechstronnym wyjaśnieniu podstawy prawnej i faktycznej decyzji, czyli na wytłumaczeniu, dlaczego właściwy organ orzekający zastosował określony przepis rozstrzygając sprawę, względnie też dlaczego daną wykładnię przyjął, skoro strona przedstawiła wykładnię odmienną. Organ administracji nie może zatem ograniczyć się do powołania artykułu czy paragrafu przepisu prawa, lecz powinien w uzasadnieniu zawrzeć umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa oraz wskazać, jaki związek zachodzi między tą oceną a treścią rozstrzygnięcia (wyrok NSA OZ w Lublinie z 15 grudnia 1995 r., SA/Lu 2479/94 - LexPolonica).
Przez właściwe motywowanie decyzji organ realizuje również zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 k.p.a. W orzecznictwie zaznacza się, iż obowiązkiem każdego organu administracji jest najstaranniejsze wyjaśnianie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, czyli wyjaśnianie stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia. W istocie chodzi o wytłumaczenie stronie, dlaczego organ dany przepis zastosował do konkretnych ustaleń faktycznych lub uznał go za niewłaściwy. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre dowodowy zgromadzone w sprawie, czy też twierdzenia, wyjaśnienia strony, albo nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy, okoliczności podnoszonych przez stronę. W wyroku z 11 lipca 2001 r. (sygn. akt IV S. 703/99 LEX nr 51234), Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, iż "Organ administracji, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez strony za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia obowiązkom wynikającym z art. 8 i 11 kpa. (...) Zaniechanie przez organy administracji państwowej uzasadnienia swych decyzji w sposób przekonywający, a więc odnoszący się do wszystkich zarzutów, zgodny z zasadami wyrażonymi w art. 7-9 i 11 kpa, skutkuje - w myśl utrwalonego już orzecznictwa NSA - wadliwością tych decyzji jako naruszających dyspozycję art. 77, 80, 81 i 107 § 3 kpa." (v. wyrok NSA sygn. akt II SA 742/84, ONSA 1984/2/67). Na tym tle warto też przytoczyć pogląd wyrażony w wyroku NSA z 15 grudnia 1995 r. (sygn. akt SA/Lu 2479/94), w którym Sąd zważył, iż: "Jednym z istotnych czynników wpływających na umocnienie praworządności w administracji jest obowiązek organów administracyjnych należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, którymi kierowały się te organy w toku załatwiania spraw. Motywy te powinny znaleźć swój wyraz także w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji, bowiem strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji. Bez zachowania tego elementu decyzji, strony nie mają możliwości obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem - zarówno w odwołaniu, jak też w skardze do Sądu. Niezależnie od powyższego, uzasadnienie stanowi jeden z warunków sine qua non skutecznej kontroli decyzji administracyjnych przez NSA. Prawidłowe uzasadnienie decyzji ma - zdaniem sądu - nie tylko znaczenie prawne, ale i wychowawcze, bowiem pogłębia zaufanie uczestników postępowania do organów administracyjnych".
Oceniając w świetle powyższego zaskarżoną decyzję stwierdzić należy, że decyzja ta, wydana po rozpatrzeniu odwołania R. A., z powodu naruszenia powyżej analizowanych przepisów proceduralnych, w tym w szczególności art. 107 § 3, art. 11 oraz art. 7 , art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., jest wadliwa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
W uzasadnieniu decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. zabrakło uzasadnienia prawnego. Uzasadnienie musi zawierać wyjaśnienie dlaczego organ rozstrzygając sprawę określony przepis zastosował i – w razie możliwości przyjęcia różnej wykładni tego przepisu- dlaczego daną wykładnię przyjął. Zdaniem Sądu naruszenia przepisu art. 107 § 3 k.p.a. w zakresie uzasadnienia prawnego decyzji, jakich w rozpoznanej sprawie dopuścił się organ II instancji, mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Bez wątpienia w niniejszej sprawie uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymagań przewidzianych w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego. Niezbędna jest bowiem analiza przepisów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie organ nie dokonał analizy przepisów i nie zawarł umotywowanej oceny stanu faktycznego w świetle obowiązujących przepisów. Nie wskazał również, jaki związek zachodzi między tą oceną a treścią rozstrzygnięcia.
W tym miejscu wskazać należy, iż organ odnosząc się w decyzji do zarzutu nieuwzględnienia przez inspektorów terenowych powierzchni zajętej przez zakrzewienia, rowy, drzewa olchy oraz wierzby na trwałych użytkach zielonych wprawdzie wskazał co uważa się za powierzchnie nieuprawnione do płatności oraz podał katalog elementów krajobrazu, których nie należy włączać do powierzchni działki rolnej uprawniającej do płatności, jednak nie powołał przepisów, z których powołana definicja i wskazany katalog wynika.
Zważywszy na powyższe stwierdzić należy, iż organ wydał zaskarżoną decyzję z naruszeniem art. 107 § 1 i § 3 k.p.a.
Rozpoznając ponownie sprawę organ winien więc uwzględnić całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a następnie na tej podstawie dokonać oceny poszczególnych dowodów i ustalić w ten sposób stan faktyczny. Powyższe musi znaleźć swoje odbicie w uzasadnieniu decyzji, w którym organ ma obowiązek wyjaśnić podstawę prawną decyzji z przytoczeniem przepisów prawa oraz odnieść się do wszystkich dowodów występujących w sprawie, zarówno do tych, na których się oparł, jak i do tych, którym odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, podając przy tym przyczyny ich nieuwzględnienia. Uzasadnienie winno zawierać pełną analizę i ocenę występujących w sprawie faktów, nawet wtedy, gdyby fakty te nie znalazły uznania u organu rozstrzygającego sprawę. Powinno ono również zawierać umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa oraz wskazywać jaki związek zachodzi między tą oceną a treścią rozstrzygnięcia.
W związku z powyższym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI