V SA/Wa 2506/22

V SA/Wa 2506/22 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-08-24
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-10-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Adrianna Elżbieta Grzymska-Truksa
Beata Blankiewicz-Wóltańska /przewodniczący/
Monika Kramek /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Minister Finansów
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Monika Kramek (spr.), Asesor WSA - Adrianna Elżbieta Grzymska-Truksa, Protokolant referent Patrycja Młynarczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi [...] z siedzibą w H. w N. na decyzję Ministra Finansów z dnia 5 sierpnia 2022 r. nr DNK10.8902.4.2022 w przedmiocie pozostawienia nazw domen w Rejestrze domen służących do oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 5 sierpnia 2022 r. nr DNK10.8902.4.2022 Minister Finansów (dalej: organ, Minister), po rozpatrzeniu sprzeciwu [...] od wpisu nazw domen: [...], do Rejestru domen służących do oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą o grach hazardowych, pozostawił ww. nazwy domen w Rejestrze domen służących do oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą.
Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm.) w związku z art. 15f ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2022 r., poz. 888; dalej: u.g.h.).
Stan sprawy przedstawia się w sposób następujący.
W dniu 16 maja 2022 r. do Ministerstwa Finansów wpłynęły zabezpieczone przez Naczelnika Opolskiego Urzędu Celno - Skarbowego w Opolu materiały dotyczące domen: [...].
W wyniku analizy materiałów Minister Finansów uznał, że zostały spełnione przesłanki, określone w art. 15f ust. 4 u.g.h. uzasadniające dokonanie wpisu nazw ww. domen: do Rejestru domen służących do oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą o grach hazardowych.
W dniu 23 maja 2022 r. Minister zatwierdził dokonanie wpisu. Wskazane nazwy domen zostały wpisane do Rejestru w dniu 23 maja 2022 r.
W dniu 22 lipca 2022 r. do organu wpłynął sprzeciw z dnia 21 lipca 2022 r. od wpisu do Rejestru ww. domen złożony przez [...] (dalej: strona, skarżąca).
Kwestionując zasadność wpisu domen do Rejestru i wnosząc o ich wykreślenie strona wskazała, że poprzez ww. domeny nie oferowano gier hazardowych. Zablokowane domeny udostępniają platformę umożliwiającą uczestniczenie w grach społecznościowych B2C (ang. business to customer), opartą na prostym modelu biznesowym darmowych gier (tzw. gry społecznościowe, ang. social [...]). Istotne dopełnienie gier stanowią tzw. "metagry" nadbudowywane na grach podstawowych, które wzbogacają je o specjalnie misje, funkcje i zadania oraz pozwalają graczom wyznaczać cele w grze, zdobywać kolejne odznaki i trofea. Korzystanie z platformy jest bezpłatne. Oznacza to, że użytkownicy korzystają z darmowej rejestracji, darmowego logowania, darmowego uczestnictwa w grach (również w misjach). Jedynym elementem niezbędnym do uczestnictwa w grze jest wirtualna waluta nazywana "żetonami" lub "tokenami".
Ponadto strona podniosła, że oferowane przez nią gry za pośrednictwem domen, nie zawierają elementu ustalania stawek - są dostępne nieodpłatnie, a użytkownicy mogą grać w te gry bez konieczności dokonywania jakichkolwiek płatności. Skarżąca jedynie oferuje swoim odbiorcom usługi premium (które, na przykład, umożliwiają korzystanie z dodatkowych opcji w grze). Opłaty te są ponoszone w zamian za możliwość częstszego grania w daną grę lub możliwość korzystania z dodatkowych narzędzi w grze. Ponoszenie takiej opłaty nie stanowi jednak ustalania stawek, ponieważ płatność ta nie jest związania z możliwością uzyskania wygranej.
Skarżąca wskazała również, że oferowane przez nią gry społecznościowe podlegają zasadom określonym w prawie unijnym, w szczególności zasadzie określonej w art. 3 ust. 2 Dyrektywy o Handlu Elektronicznym. Zgodnie z powyższym przepisem, Państwa Członkowskie (jak np. Polska) nie mogą ograniczać swobodnego przepływu usług społeczeństwa informacyjnego pochodzących z innego Państwa Członkowskiego (w tym wypadku z Niemiec). Udostępnianie tych gier podlega przepisom prawa niemieckiego, ponieważ Niemcy są krajem pochodzenia skarżącej i z obszaru tego kraju świadczone są usługi społeczeństwa informacyjnego obejmujące gry społecznościowe oferowane przez skarżącą.
Strona wniosła o wykreślenie ww. domen z Rejestru domen służących do oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą.
Po rozpatrzeniu wniesionego sprzeciwu, decyzją z dnia 5 sierpnia 2022 r. Minister Finansów pozostawił nazwy ww. domen w Rejestrze domen służących do oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą o grach hazardowych.
W uzasadnieniu decyzji wskazał, że stosownie do art. 15f ust. 1 u.g.h. minister właściwy do spraw finansów publicznych prowadzi Rejestr domen służących do oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą (dalej: "Rejestrem"). Zgodnie z ust. 4 powołanego przepisu wpisowi do Rejestru podlega nazwa domeny internetowej:
a) wykorzystywanej do urządzenia gier hazardowych lub;
b) służącej do reklamowania lub promowania gier hazardowych;
- niezgodne z przepisami prawa dostępnej dla znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej użytkowników sieci Internet.
Zdaniem organu, z analizy zabezpieczonych materiałów przez Naczelnika Opolskiego Urzędu Celno - Skarbowego w Opolu, dotyczących domen objętych sprzeciwem wynika, że służą one urządzaniu gier hazardowych niezgodnie z przepisami ustawy o grach hazardowych i są dostępne dla znajdujących się na terytorium RP użytkowników sieci Internet.
Stwierdzone naruszenie polegało na urządzaniu gier hazardowych na stronie internetowej: [...] niezgodnie z przepisami ustawy o grach hazardowych. Ww. strony internetowe umożliwiają udział w grach hazardowych typu gry na automatach. Podmiot urządzający gry hazardowe z wykorzystaniem tych stron internetowych nie posiada koncesji lub zezwoleń, uprawniających do urządzania gier hazardowych na terenie Polski. Oferowane gry skierowane są m.in. do graczy na terytorium Polski. Strona internetowa dostępna jest w języku polskim. Regulamin (Zasady i warunki) również jest dostępny w polskiej wersji językowej. Regulamin nie zawiera zapisów odnoszących się do zakazu uczestnictwa w grach hazardowych dla użytkowników z polskiej jurysdykcji.
Organ wskazał, że na przedmiotowej stronie właściciel serwisu oferuje platformę gier kasynowych. Umożliwia ona użytkownikom udział w grach poprzez rejestrację konta. Rejestracja dokonywana jest poprzez wypełnienie elektronicznego formularza i podanie wymaganych w nim informacji (pkt 1.2.6 regulaminu). Zgodnie z pkt 7.1.1 regulaminu, założenie konta i korzystanie z wersji podstawowej gier są bezpłatne. Wersja podstawowa nie jest limitowana w czasie i można z niej korzystać w pełnym zakresie. Jednak w wersji podstawowej użytkownik nie ma do dyspozycji wszystkich możliwych opcji gry. Zgodnie z pkt 7.1.2 regulaminu, użytkownik ma możliwość otrzymania za opłatą dostępu do funkcji, które nie są dostępne w wersji podstawowej (zwanych "Funkcjami Premium"). W różnych grach mogą być oferowane różne rodzaje Funkcji Premium. W zależności od konkretnych Funkcji Premium i konkretnej taryfy może chodzić o płatności jednorazowe, w celu uruchomienia w grze określonych funkcji, wirtualnych środków pieniężnych lub przedmiotów, które zgodnie z regulaminem można wykorzystywać do określonych celów, bądź też o płatności, które należy wnieść za określony przedział czasowy.
Z informacji zamieszczonych na stronie w zakładce FAQ wynika, że w każdej rundzie każdej gry można wygrywać żetony. Żetony zasilają konto po każdej wygranej. Podczas gry można zdobyć żetony oraz punkty doświadczenia (XP). Warunki zdobywania żetonów zostały objaśnione w zakładce FAQ. Natomiast zakupu żetonów dokonuje się w dostępnym na portalu "Sklepie". Zgodnie z zapisami pkt 7.1.4 regulaminu właściciel serwisu jest upoważniony do żądania od użytkownika zaliczki za korzystanie z dodatkowych wirtualnych przedmiotów (...). Płatność taka jest wymagalna z chwilą zawarcia umowy i z wyboru użytkownika, obciąża udostępniony rachunek bankowy lub obciąża rachunek karty kredytowej podanej przez użytkownika, o ile użytkownik nie wybrał innej formy płatności, np. metod płatności oferowanych w portalu. Nadto w pkt 7.1.5 regulaminu właściciel serwisu zastrzegł sobie prawo do obniżenia lub podniesienia cen w dowolnym momencie na stałe lub na pewien czas oraz do oferowania na stałe lub na pewien czas nowych produktów, usług lub sposobów rozliczania.
Organ wskazał, że domeny [...], nie są wykorzystywane bezpośrednio do urządzania gier hazardowych, lecz przekierowują graczy na oferujące gry hazardowe niezgodnie z ustawą o grach hazardowych odpowiednio strony internetowe: [...]. Zdaniem organu, gdy po wpisaniu nazwy domeny internetowej następuje przekierowanie użytkownika do domeny służącej urządzaniu gier hazardowych zasadnym jest uznanie, że domena przekierowująca również jest wykorzystywana do urządzania tych gier. W przypadku bowiem domen przekierowujących nie zawierają one odrębnych treści w swoich witrynach, jednak umożliwiają korzystanie z zawartości domen, które takie treści posiadają.
Minister Finansów uznał, że zostały spełnione przesłanki określone w art. 15f ust. 4 u.g.h., skutkujące dokonaniem wpisu w Rejestrze domen służących do oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą. Podkreślił, że ocena wystąpienia tych przesłanek nastąpiła w oparciu o szczegółową analizę wszystkich okoliczności faktycznych dotyczących wskazanych domen, w tym również zasad ich funkcjonowania określonych w regulaminie.
Organ stwierdził, że gry dostępne w ramach serwisu, na zasadach wynikających z zabezpieczonego regulaminu serwisu oraz informacji zamieszczonych na stronie, stanowią gry hazardowe w rozumieniu ustawy o grach hazardowych. Wskazał, że grami hazardowymi, stosownie do brzmienia art. 1 ust. 2 u.g.h., są gry losowe, (...), gry w karty, gry na automatach. Zgodnie z ustawą o grach hazardowych w grach losowych, w grach w karty, w grach na automatach, gracz może uzyskać wygrane pieniężne lub rzeczowe.
Organ podkreślił, że nie kwestionuje, że udział w grach i uzyskane w ich wyniku wygrane mają postać żetonów, co wynika z zamieszczonych na stronie informacji (zakładka FAQ). Zauważył, że spór pomiędzy wnoszącym sprzeciw a organem sprowadza się do oceny charakteru żetonów. Mając na względzie zabezpieczone informacje ze strony oraz postanowienia zabezpieczonego regulaminu, w tym dotyczące nabywania przez graczy żetonów, Minister nie podzielił poglądu, że przewidziane w serwisie żetony nie stanowią, na gruncie ustawy o grach hazardowych, wygranej rzeczowej w grach hazardowych.
Minister wskazał, że zgodnie z art. 2 ust. 4 ww. ustawy wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze. W ten sposób zdefiniowaną wygraną rzeczową należy również odnosić do wygranej rzeczowej w innych grach hazardowych.
Zdaniem organu mechanizm gry oraz jej regulamin jednoznacznie świadczą o tym, że żetony stanowią wygraną w grze, uzyskiwaną za pomyślny wynik gry, zatem spełniają cechę wygranej rzeczowej w rozumieniu ustawy. Co istotne, pozwalają kontynuować grę. Organ wskazał, że spółka nie kwestionuje faktu wykorzystywania domen do urządzania gier bez koncesji, zezwolenia lub dokonania zgłoszenia wymaganego przez ustawę i kierowania ich do usługobiorców z terenu Polski, podnosi tylko brak wypełniania cech gier hazardowych przez gry oferowane w serwisie.
Organ zauważył brak konsekwencji strony w określaniu cech i charakteru oferowanych gier. Stwierdził, że na ewidentnie odpłatne uczestnictwo w oferowanych przez serwis usługach wskazuje regulamin w punktach 7.1.4 i 7.1.5 oraz informacje przedstawione w zakładce FAQ serwisu. Ponadto w sprzeciwie strona wskazała, że element losowości jest elementem dodatkowym gier. Potwierdziła również, że oferowane w serwisie usługi są analogiczne do gier oferowanych w domenach określanych jako wirtualne kasyno.
W ustawie o grach hazardowych ustanowiony został katalog zawierający definicję wskazanych w nim gier losowych, które należy rozumieć ściśle wskazując, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, że katalog gier losowych ma charakter zamknięty, a więc minister właściwy do spraw finansów publicznych nie może określać, jakie inne gry, niewymienione w tym katalogu, spełniają wymogi ustawy o grach hazardowych (wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2016 r., sygn. akt II GSK 924/15). Zatem regulator nie może w sposób arbitralny decydować, czy konkretne przedsięwzięcie należy uznać za grę losową. Zgodnie z ustawą o grach hazardowych regulator może jedynie rozstrzygnąć, w trybie przewidzianym w art. 2 ust. 6 ustawy, czy dane przedsięwzięcie spełnia konkretne przesłanki jednej z gier losowych, zakładów wzajemnych, gier w karty lub gier na automatach. Stąd zjawisko "kupowania paczek" w trybie FIFA ULTIMATE TEAM w grze FIFA mimo, że może budzić wątpliwości z punktu widzenia ochrony konsumentów i przejrzystości regulaminu gry, trudno je zakwalifikować, w świetle obowiązujących przepisów, jako naruszenie ustawy o grach hazardowych. Przy czym wątpliwości takich nie ma w przypadku gier oferowanych z wykorzystaniem przedmiotowych domen.
Organ wskazał, że zestawienie przez skarżącą w jednym rzędzie hazardowych gier oferowanych przez spółkę z opcjonalną ofertą w grach zręcznościowych otrzymywania/kupowania "lootboksów/skrzynek", ma na celu jedynie odwrócenie uwagi od rzeczywistego, hazardowego charakteru oferowanych gier. Organ podkreślił, że w opcji kupowania "lootboksów" "element losowości" dotyczy samej zawartości paczki. Kupujący, otwierając paczkę wie, że zawsze coś w niej jest. Nie ma jednak pewności co do tego, co się w niej znajduje. Zatem inaczej niż w przypadku hazardu, gdy nie ma pewności, czy w ogóle będzie wygrana.
Zdaniem organu, bez znaczenia dla oceny i rozstrzygnięcia sprawy pozostają zarzuty strony dotyczące naruszenia prawa Unii Europejskiej, w szczególności Dyrektywy 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 8 czerwca 2000 r. w sprawie niektórych aspektów prawnych usług społeczeństwa informacyjnego, w szczególności handlu elektronicznego w ramach rynku wewnętrznego oraz art. 56 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej.
Organ podkreślił, że ustawodawca przewidując możliwość wniesienia sprzeciwu od wpisu nazwy domeny do Rejestru (art. 15f ust. 7 u.g.h.), określił jego zakres przedmiotowy. Zgodnie z art. 15f ust. 8 pkt 2 ustawy, sprzeciw zawiera uzasadnienie sprzeciwu, z którego wynika, że nazwę domeny, o której mowa w ust. 4, należy wykreślić z Rejestru. Przedmiot sprzeciwu został ograniczony do zakresu art. 15f ust. 4 ustawy, w oparciu o treść którego dokonywany jest wpis nazwy domeny do Rejestru. Zdaniem organu, część sprzeciwu w zakresie zarzutów obrazy przepisów prawa Unii Europejskiej nie stanowi uzasadnienia, o którym mowa w art. 15f ust. 8 pkt 2 ustawy. Ponadto, sektor gier hazardowych oferowanych przez sieć Internet nie jest przedmiotem harmonizacji wspólnotowej.
W skardze na powyższą decyzję skarżąca zarzuciła naruszenie:
1. art. 15f ust. 4 pkt 1 lit. a) u.g.h., poprzez przyjęcie, że gry oferowane przez skarżącą z wykorzystaniem domen spełniają przesłanki uzasadniające ich wpis do Rejestru, podczas gdy żadna z gier oferowanych za pośrednictwem domen nie zawiera elementu ustalania stawek w wartościach pieniężnych, od której zależy potencjalna możliwość uzyskania wygranej;
2. art. 2 ust 4 u.g.h., poprzez przyjęcie, że otrzymywane przez użytkowników domen żetony stanowią wygrane rzeczowe, o których mowa w art. 2 ust. 1, ust. 3 i ust. 5 u.g.h., podczas gdy po stronie użytkowników domen nie występuje korzyść majątkowa wykraczająca wprost ponad to, co daje już z założenia samo uruchomienie gry, bowiem rozpoczęcie gry przez użytkownika nie wymaga zakredytowania jakiejkolwiek kwoty;
3. art. 3 ust. 2 dyrektywy o handlu elektronicznym, poprzez przyjęcie, że gry oferowane za pośrednictwem domen podlegają wyłączeniu z zakresu jej stosowania, podczas gdy gry społecznościowe nie kwalifikują się jako gry hazardowe a ich udostępnianie podlega przepisom kraju pochodzenia.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości; na podstawie art. 145a § 1 p.p.s.a. wniosła o zobowiązanie organu do wydania decyzji w przedmiocie wykreślenia domen z Rejestru, w terminie 7 dni od dnia uprawomocnienia się orzeczenia uwzględniającego niniejszą skargę;
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ powołując się na treść punktów 7.1.4. i 7.1.5. regulaminu wyprowadził błędny wniosek, że w sytuacji gdy użytkownik serwisu nie spełnia warunków uzyskania darmowych żetonów, a nie dysponuje nimi na swoim koncie, udział w grach wiąże się z koniecznością ich zakupu na określonych zasadach i warunkach. Zdaniem skarżącej z postanowień regulaminu i mechanizmu gry wynika natomiast, że żetony te przyznawane są użytkownikom od czasu do czasu nieodpłatnie, bez konieczności spełnienia jakichkolwiek warunków. Funkcjonalność domen umożliwia ponadto nieodpłatne uzyskanie żetonów wykonując dodatkowe zadania w toku korzystania z platformy (np. subskrybując biuletyn, oglądając filmy reklamowe, uruchamiając koło fortuny).
Dalej skarżąca podniosła, że możliwość zakupu żetonów w dostępnym sklepie, jest tylko jedną z wielu opcji, które skarżąca oferuje użytkownikom domen, natomiast nie stanowi warunku korzystania z gier za ich pośrednictwem. W przypadku skorzystania przez użytkownika z możliwości zakupu żetonów, żetony zakupione przez użytkownika zwiększają pulę żetonów przypisaną do jego konta, zawierającą również żetony przyznane nieodpłatnie przez skarżącą.
Ponadto strona podkreśliła, że jedynie w warstwie wizualnej domeny mogą sprawiać wrażenie podobnych do domen, na których oferowane są usługi określane jako wirtualne kasyno, w tym poprzez określenie salon gier online z darmowymi grami losowymi i slotami. Kasyna online oferują użytkownikom, podobne gry co kasyna naziemne i można wziąć w nich udział obstawiając prawdziwymi pieniędzmi lub walutami wirtualnymi. Natomiast, w przypadku gier oferowanych przez skarżącą za pośrednictwem domen, żadna z nich nie zawiera elementu ustalania stawek w wartościach pieniężnych. Opłaty, o ile są dobrowolnie uiszczane przez użytkowników, nie są związane z potencjalną możliwością uzyskania wygranej (nie wpływają na ustalenie wartości jednostkowej wygranej w grze). Domeny nie przewidują możliwości wypłaty wygranej na żądanie gracza, żetony nie są przeliczane na prawdziwe pieniądze. Nie ma więc możliwości określenia wysokości podatku od gier hazardowych w rozumieniu ustawy o grach hazardowych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm; dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu, zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a. Ponadto, uwzględnienie skargi ma miejsce wówczas, gdy zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 ww. ustawy.
Na podstawie art. 134 § 1 cytowanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a ww. ustawy.
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły.
Kontroli Sądu podlegała decyzja Ministra Finansów z dnia 5 sierpnia 2022 r. w przedmiocie pozostawienia nazw domen w Rejestrze domen służących do oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą.
Na wstępie przypomnieć należy, że u.g.h. została znowelizowana mocą ustawy zmieniającej i w obecnym kształcie obowiązuje od dnia 1 kwietnia 2017 r. Ustawa zmieniająca, jako akt zawierający przepisy o charakterze technicznym była na etapie prac legislacyjnych notyfikowana Komisji Europejskiej zgodnie z Dyrektywą (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 9 września 2015 r. ustanawiającą procedurę udzielania informacji w dziedzinie przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (powiadomienie 2016/398/PL).
Przypomnieć również należy, że zasadniczym celem notyfikacji jest zapobieganie powstawaniu barier w przepływie towarów w UE. Wyrażając swoją opinię, co do notyfikowanych przepisów, w świetle istoty jaka przyświeca procesowi notyfikacji, Komisja ocenia regulację w kontekście jej zgodności z prawem unijnym, w tym również w zakresie gwarancji swobody świadczenia usług. Komisja Europejska przedstawiła swoje uwagi do niektórych aspektów projektowanych przepisów. Wszystkie zgłoszone przez Komisję zastrzeżenia zostały przez władze Polski przyjęte, co znalazło swój wyraz w zmodyfikowanym zgodnie z uwagami Komisji i zaaprobowanym przez nią ostatecznym kształcie ustawy.
Zgodnie z art. 15f ust. 1 u.g.h. minister właściwy do spraw finansów publicznych prowadzi Rejestr domen służących do oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą, zwany dalej "Rejestrem". W myśl art. 15f ust. 4 pkt 1 u.g.h. wpisowi do Rejestru podlega nazwa domeny internetowej wykorzystywana do urządzania gier hazardowych bez koncesji, zezwolenia lub dokonania zgłoszenia wymaganego przez ustawę, kierowanych do usługobiorców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w szczególności gdy strony internetowe wykorzystujące nazwy takich domen są: a) wykorzystywane do urządzania gier hazardowych lub; b) służącej do reklamowania lub promowania gier hazardowych i są niezgodnie z przepisami prawa dostępnej dla znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej użytkowników sieci Internet.
Zgodnie z art. 15f ust. 7 u.g.h. podmiot urządzający gry hazardowe na stronie internetowej, wykorzystującej nazwę domeny wpisanej do Rejestru lub będący przedsiębiorcą telekomunikacyjnym, lub posiadający tytuł prawny do domeny wpisanej do rejestru, lub podmiot będący dostawcą usług płatniczych może wnieść sprzeciw do ministra właściwego do spraw finansów publicznych od wpisu do Rejestru, w terminie 2 miesięcy od dnia umieszczenia tej nazwy domeny w Rejestrze. Jednocześnie w myśl art. 15f ust. 8 pkt 2 u.g.h. sprzeciw zawiera uzasadnienie, z którego wynika, że nazwę domeny należy wykreślić z Rejestru.
W niniejszej sprawie skarżąca spółka wystąpiła ze sprzeciwem, wnosząc o wykreślenie spornych domen z Rejestru domen służących do oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą. W sprzeciwie podniosła m.in., że zablokowane domeny są bezpłatnym portalem gier społecznościowych, a użytkownicy mają możliwość gry jedynie za pomocą wirtualnych żetonów, które nie przedstawiają rzeczywistej wartości. Argumentacja ta została podtrzymana przez skarżącą w treści skargi.
Przede wszystkim wskazać należy, że zgodnie z art. 1 ust. 2 u.g.h., grami hazardowymi są gry losowe, zakłady wzajemne, gry w karty, gry na automatach. Jak stanowi art. 2 ust. 1 zd. pierwsze u.g.h., grami losowymi są gry, w tym urządzane przez sieć Internet, o wygrane pieniężne lub rzeczowe, których wynik w szczególności zależy od przypadku.
Ponadto zauważyć trzeba, że stosownie do art. 2 ust. 3, 4 i 5 u.g.h., grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości. Wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze. Grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy.
Jak wynika z ustaleń organu, na stronach internetowych [...] właściciel serwisu oferuje platformę gier kasynowych. Przedmiotowe strony umożliwiają udział w grach typu gry na automatach. Wskazane domeny nie są wykorzystywane bezpośrednio do urządzania gier hazardowych, lecz przekierowują graczy na strony internetowe oferujące gry hazardowe niezgodnie z ustawą. Podmiot urządzający gry hazardowe nie posiada koncesji lub zezwoleń uprawniających do urządzania gier hazardowych na terenie Polski. Oferowane gry kierowane są m.in. do graczy na terytorium Polski. Jak wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zgodnie z zapisami zawartymi w regulaminie, udział w grach jest możliwy po rejestracji konta. Założenie konta i korzystanie z wersji podstawowej gier są bezpłatne, natomiast użytkownik ma możliwość otrzymania za opłatą dostępu do dodatkowych funkcji. Udział w grach i uzyskane wygrane mają postać żetonów lub "tokenów", które zasilają konto po każdej wygranej. Warunki zdobywania żetonów zostały objaśnione w zakładce FAQ
Zakupu żetonów dokonuje się w dostępnym na portalu "Sklepie". Podkreślenia wymaga, że z zawartych na stronie internetowej informacji wynika, iż oferowane są gry losowe (zakładka Gry losowe).
Spór w sprawie sprowadza się do oceny charakteru żetonów. Trafnie wskazał Minister, że przewidziane w serwisie żetony stanowią wygraną rzeczową w grach hazardowych, o której mowa w art. 2 ust. 4 u.g.h. Zgodnie z regulacją zawartą w tym przepisie, wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze. Powyższa definicja wygranej rzeczowej znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie. Zauważyć bowiem trzeba, że o ile - jak podniosła skarżąca spółka - właściciel serwisu przewiduje sytuacje, w których przyznawane są żetony bez ponoszenia kosztów, to jednak w przypadku, gdy użytkownik nie posiada darmowych żetonów na swoim koncie, w celu dalszego udziału w grach ma możliwość ich zakupu na wskazanych zasadach i warunkach. Dlatego też uzyskiwane w trakcie gry żetony mają określoną wartość, odpowiadającą wartości środków, które gracz przeznaczyłby na ich nabycie. Zatem mechanizm gry oraz jej regulamin świadczą o tym, że żetony stanowią wygraną w grze, uzyskiwaną za pomyślny wynik. Spełniają więc cechę wygranej rzeczowej w rozumieniu ustawy.
Zauważyć trzeba, że brak wygranych gotówkowych nie przesądza o wykluczeniu danej gry spod zakresu ustawy o grach hazardowych. Zgodnie bowiem z art. 2 ust. 5 u.g.h., grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych oraz gry odpowiadające zasadom gry na automatach urządzane przez siec Internet organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie mają możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy. Przesądzającą o uznaniu gry na automatach za grę hazardową jest przypadkowość, nieprzewidywalność wyniku gry dla grającego i taką cechę posiadają bezspornie oferowane gry. Podnoszona przez stronę skarżącą okoliczność, że oferowane w serwisie gry należą do gier społecznościowych, nie wyklucza tego, że są one grami hazardowymi. Oferowanie gier kasynowych wynika wprost z informacji przedstawionych na stronie internetowej w zakładce Gry losowe.
Bez wpływu na treść rozstrzygnięcia pozostają zarzuty dotyczące naruszenia prawa Unii Europejskiej, w szczególności Dyrektywy 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 8 czerwca 2000 r. w sprawie niektórych aspektów prawnych usług społeczeństwa informacyjnego, w szczególności handlu elektronicznego w ramach rynku wewnętrznego oraz art. 56 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Zdaniem skarżącej organ błędnie uznał ofertę serwisu za gry hazardowe, czym naruszył art. 3 ust. 2 dyrektywy o handlu elektronicznym.
Zgodnie z art. 3 ust. 2 dyrektywy Państwa Członkowskie nie mogą z powodów wchodzących w zakres koordynowanej dziedziny ograniczać swobodnego przepływu usług społeczeństwa informacyjnego pochodzących z innego Państwa Członkowskiego. Przy czym w art. 1 ust. 5 pkt d dyrektywy wskazano, że dyrektywa nie ma zastosowania do niektórych rodzajów działalności w zakresie usług społeczeństwa informacyjnego, w tym do gier hazardowych wiążących się z ustalaniem stawek mających wartość pieniężną w grach losowych, łącznie z loteriami i zakładami wzajemnymi.
Również w pkt 16 Preambuły wskazano, że wyłączenie gier hazardowych z zakresu zastosowania niniejszej dyrektywy dotyczy wyłącznie gier losowych, loterii oraz zakładów wzajemnych, które dopuszczają stawki w wartościach pieniężnych; nie dotyczy jednak konkursów ani gier promocyjnych, które mają na celu zwiększanie sprzedaży towarów lub usług oraz w których opłaty, jeśli takie są, służą tylko do nabywania promowanych towarów lub usług.
Argumentując naruszenie przepisów dyrektywy skarżąca wskazuje, że oferowane z wykorzystaniem przedmiotowych domen gry nie wiążą się z ustalaniem stawek mających wartość pieniężną, bowiem przede wszystkim gry oferowane przez skarżącą są dostępne nieodpłatnie, a użytkownicy mogą grać w te gry bez dokonywania jakichkolwiek płatności.
Jednak w świetle ustaleń organu, nie ma wątpliwości co do tego, że oferowane na domenach usługi są grami hazardowymi z wprost określonymi stawkami, które mają wartość pieniężną. Nie sposób zgodzić się zatem z twierdzeniem, że usługi oferowane przez skarżącą nie kwalifikują się jako gry hazardowe w rozumieniu dyrektywy o handlu elektronicznym i w związku z tym podlegają zasadom określonym w prawie unijnym. Wobec przekonania, że skarżąca chroniona jest przez swobodę świadczenia usług społeczeństwa informacyjnego gwarantowaną na mocy dyrektywy o handlu elektronicznym i może oferować te usługi polskim odbiorcom w oparciu o te przepisy, zauważyć należy, że o ile odnośnie usług z zakresu gier hazardowych, zasada swobody świadczenia usług w UE wyrażona w art. 56 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, na podstawie orzecznictwa TSUE, może podlegać ograniczeniom z przyczyn związanych z nadrzędnym interesem ogólnym, to Dyrektywa 2000/31/WE jednoznacznie wyłącza ze swego zakresu usługi dotyczące gier hazardowych w środowisku elektronicznym, co oznacza, że nie podlegają one jej przepisom, a tym samym swobodzie usług w ramach rynku wewnętrznego.
W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z art. 3a1 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2019 r., poz. 123), świadczenie usług drogą elektroniczną w zakresie gier hazardowych podlega prawu polskiemu, w przypadku gdy gra hazardowa jest urządzana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub usługobiorca uczestniczy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w grze hazardowej, lub usługa jest kierowana do usługobiorców na terytorium Rzeczypospolitej Polskie, w szczególności dostępne jest korzystanie z niej w języku polskim lub jest reklamowana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Świadczenie usług drogą elektroniczną w obszarze gier hazardowych w zakresie wskazanym w tym przepisie zostało poddane prawu polskiemu. W świetle powyższego należy wskazać, iż wolą polskiego ustawodawcy było poddanie świadczenia usług drogą elektroniczną w zakresie gier hazardowych regulacji krajowej. Na gruncie prawa krajowego legalność świadczenia usług w zakresie urządzania gier hazardowych rozstrzyga jej zgodność z przepisami ustawy o grach hazardowych, regulującej zasady i warunki urządzania gier hazardowych. Tym samym, w przypadku usług hazardowych świadczonych drogą elektroniczną, została wyłączona zasada państwa pochodzenia.
Subiektywna ocena przez skarżącą krajowych przepisów dotyczących gier hazardowych oraz przyjętych przez polskiego ustawodawcę zasad ich urządzania w żadnym wypadku nie uprawnia podmiotu do ich ignorowania i naruszania oraz świadczenia swoich usług z naruszeniem polskiego porządku prawnego.
Wprowadzone rozwiązania przekładają się na ograniczenie możliwości oferowania gier hazardowych przez podmioty nieposiadające odpowiedniego zezwolenia na urządzanie gier hazardowych w sieci Internet. Podmioty takie nie spełniają bowiem wymogów odnoszących się do zapewnienia jak najwyższego poziomu ochrony gracza. Dotyczy to ochrony zarówno przed negatywnymi społecznymi i ekonomicznymi skutkami hazardu i uzależnień, jak również przed odmową wykonywania podjętych przez podmioty względem graczy zobowiązań finansowych.
Podkreślenia również wymaga, że sektor gier hazardowych oferowanych przez Internet nie jest przedmiotem harmonizacji wspólnotowej. Państwo członkowskie jest więc uprawnione do uznania, że sama tylko okoliczność, iż dany podmiot oferuje zgodnie z prawem usługi z tego sektora przez Internet w innym państwie członkowskim, w którym ma siedzibę i w którym zasadniczo podlega już wymogom prawnym i kontroli ze strony właściwych organów tego państwa członkowskiego, nie stanowi wystarczającej gwarancji ochrony krajowych konsumentów przed niebezpieczeństwem oszustwa i przestępczości, biorąc pod uwagę trudności, jakie mogą napotkać organy państwa członkowskiego siedziby przy ocenie profesjonalnych walorów i rzetelności takiego podmiotu.
Zauważyć należy, że w poszczególnych państwach członkowskich regulacje prawne dotyczące sektora hazardowego różnią się w zależności od przyjętego przez danego ustawodawcę modelu regulacji poszczególnych rodzajów hazardu oraz celów, które zamierza on tym samym osiągnąć. Niejednakowo definiowane jest również samo pojęcie hazardu. Na kwestię różnorodnego podejścia ustawodawców w państwach członkowskich UE do powyższego zagadnienia, zwrócił uwagę również Trybunał Sprawiedliwości UE, który wielokrotnie orzekł, że uregulowanie gier losowych stanowi część dziedziny, w której pomiędzy państwami członkowskimi istnieją znaczne rozbieżności dotyczące wartości moralnych, religijnych i kulturalnych. W braku harmonizacji w tym zakresie, do każdego państwa członkowskiego z osobna należy ocena w tych dziedzinach, według własnej skali wartości, wymogów związanych z ochroną danych interesów (wyrok w sprawie C-42/07 Liga Portuguesa de Futebol Profissional i Bwin International, pkt 57 i tam przytoczone orzecznictwo).
Odnośnie natomiast zdefiniowania oferowanych gier jako gry społecznościowe wyjaśnić należy, że gry społecznościowe to gry umożliwiające społeczne interakcje, w odróżnieniu od tzw. gier w pojedynkę. Społecznościowy aspekt gry to głównie możliwość łączenia się w grupy, w celu uzyskania lepszych korzyści, ale również konkurencja i rywalizacja, które to cechy służą w rzeczywistości podtrzymywaniu czynnika uzależniania się. Ponadto gry społecznościowe gwarantujące szerszy zasięg odbiorców generują większe zainteresowanie, a tym samym wpływają na zwiększenie przepływu pieniędzy. Fakt, że oferowane w serwisie gry należą do tzw. social [...], nie wyklucza tego, wbrew twierdzeniom skarżącej, że są jednocześnie grami hazardowymi.
Zdaniem Sądu oceniając zasadność wpisu spornych domen do Rejestru organ kierował się faktycznymi okolicznościami związanymi z ich funkcjonowaniem, co w sposób szczegółowy wyjaśnił i uzasadnił w zaskarżonej decyzji.
Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.