V SA/Wa 2504/21

V SA/Wa 2504/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-11-03
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-04-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Arkadiusz Koziarski
Beata Blankiewicz-Wóltańska /przewodniczący sprawozdawca/
Jadwiga Smołucha
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I GSK 997/22 - Wyrok NSA z 2026-01-27
Skarżony organ
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Beata Blankiewicz- Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha, Asesor WSA - Arkadiusz Koziarski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 3 listopada 2021 r. sprawy ze skargi M.M. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia ... stycznia 2021 r. nr .... w przedmiocie odmowy podjęcia zawieszonego postępowania oddala skargę
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej przez M. M. (dalej jako Wnioskodawca, Skarżący, Strona) jest postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (dalej jako: "Minister", "Organ") z dnia [...] stycznia 2021 r., znak [...], na podstawie którego utrzymano w mocy postanowienie Ministra z dnia [...] grudnia 2020 r., znak [...] , którym odmówiono podjęcia zawieszonego postępowania odwoławczego w przedmiocie ustalania kwoty nienależnie pobranych środków.
Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:
Wyrokiem z dnia 4 października 2017 r., sygn. akt. VSA/Wa 1357/2017, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2014 r. znak [...] uchylającą decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...], w części dotyczącej określenia odsetek od nienależnie pobranych środków i ustalił stawkę do obliczenia tych odsetek na poziomie 4,5% w stosunku rocznym.
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny zauważył, że dokonując oceny zaskarżonej decyzji dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto w ww. wyroku podkreślono, że zarówno w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2014 r., jak i w decyzji Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] czerwca 2014 r., organy opisały postępowanie, które toczyło się w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2013 r. Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w G. W. o uchyleniu decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w G. W. nr [...] z dnia [...] września 2011 r. w sprawie udzielenia wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC, oraz odmówiono udzielenia wsparcia.
W uzasadnieniu do ww. wyroku podkreślono, że powyższe decyzje wydane w drodze wznowienia postępowania były podstawą do wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku wskazał, że skoro niezbędnym w opinii organów warunkiem do wszczęcia postępowania mającego na celu ustalenie kwoty nienależnie pobranych środków było prowadzenie i zakończenie postępowania w sprawie wznowienia postępowania odnośnie przyznania pomocy i odmowy udzielenia wsparcia finansowego, to również wynik tego postępowania ma ewidentny wpływ na rozstrzygnięcie rozpoznawanej sprawy, tj. ustalenie kwoty nienależnie przyznanych środków. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że nie może nie uwzględnić treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2017 r. sygn. akt V SA/Wal 121/17, którym to uchylono decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w G. W. z dnia [...] listopada 2013 r. uchylającą, po wznowieniu postępowania, decyzję z dnia [...] września 2011 r. w sprawie udzielenie wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC oraz odmawiającą udzielenia wsparcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku wskazał, że organ odwoławczy nie dokonał oceny sprawy zgodnie z zasadami przewidzianymi w mających zastosowanie w sprawie przepisach postępowania administracyjnego i w rezultacie wydał zaskarżoną decyzję z naruszeniem przepisu art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., w związku z treścią art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych (Dz.U. z 2012 r. poz. 633, z późn. zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zwrócił uwagę, że w jego ocenie niezbędnym dla rozpatrzenia sprawy odnośnie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków jest ostateczne rozstrzygnięcie przez organy Agencji Rynku Rolnego sprawy toczącej się po wznowieniu z urzędu postępowania odnośnie decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w G. W. w sprawie udzielenia wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC. Sąd podkreślił, że jeżeli podstawą wszczęcia przez Prezesa Agencji Rynku Rolnego postępowania w sprawie zwrotu nienależnie pobranych środków, zakończonego zaskarżoną decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, była decyzja Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...], na podstawie której utrzymana została w mocy decyzja Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w G. W., to warunkiem koniecznym dla dalszego prowadzenia tego postępowania jest ostateczny wynik pierwszego postępowania. Wobec powyższego - w ocenie Sądu — niezbędnym było zastosowanie w sprawie przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., a następnie - po zakończeniu postępowania mającego na celu ostateczne rozstrzygnięcie zasadności lub brak możliwości udzielenia wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC - prowadzenie i zakończenie postępowania mającego na celu ustalenie kwoty nienależnie pobranych środków. Sąd podkreślił, że mając na względzie stan faktyczny oraz wyroki sądów administracyjnych, które zapadły, stoi na stanowisku, że warunkiem koniecznym dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi jest bezsporne ustalenie, czy w sprawie mamy do czynienia z nienależną płatnością, co może mieć miejsce dopiero po zakończeniu zagadnienia wstępnego, tj. postępowania prowadzonego przez organy Agencji Rynku Rolnego, po wznowieniu postępowania odnośnie decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w G. W. z dnia szczepem bakterii EHEC września 2011 r.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi postanowieniem znak [...] z dnia [...] marca 2019 r. zawiesił postępowanie w sprawie odwołania M. M. od decyzji Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków. W uzasadnieniu do powyższego postanowienia podkreślono, że stosownie do przepisów art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia, a w konsekwencji Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi został zobligowany do przyjęcia i zastosowania wykładni prawa dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 4 października 2017 r. sygn. akt. VSA/Wa 1357/2017.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazał, iż musiał uznać, że warunkiem koniecznym dla prawidłowego rozstrzygnięcia przez niego sprawy jest bezsporne ustalenie, czy w sprawie mamy do czynienia z nienależną płatnością, a to może mieć miejsce dopiero po zakończeniu zagadnienia wstępnego, tj. postępowania prowadzonego przez organy Agencji Rynku Rolnego, po wznowieniu postępowania odnośnie decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w G. W. z dnia [...] września 2011 r. Wobec powyższego Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi stosownie do oceny Sądu zastosował przepis art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
W dniu [...] września 2019 r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wydał decyzję nr [...] w sprawie utrzymania w mocy Decyzji Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. G. Nr [...] z dnia [...] lipca 2018 r. o wydaniu z naruszeniem prawa decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego nr [...] z dnia [...] września 2011 r. w sprawie udzielenia wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC. Z informacji udzielonej przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w piśmie skierowanym do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] listopada 2019 r. znak [...] wynika, że ww. decyzja była przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu [...] października 2019 r.
W dniu [...] grudnia 2019 r. do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wpłynął wniosek Strony z dnia [...] grudnia 2019 r. o podjęcie postępowania w sprawie odwołania Strony od decyzji Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...], wydanego w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków, oraz jego umorzenie, a także uchylenie ww. decyzji. We wniosku Strona wskazała, że w jej ocenie wygasła przesłanka do zastosowania przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, jakim były "losy decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w sprawie udzielenia Stronie wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego dotyczącego tej decyzji".
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmówił podjęcia zawieszonego postępowania przytaczając w uzasadnieniu postanowienia motywy, jakie wziął pod uwagę wydając postanowienie z dnia [...] marca 2019 r. o zawieszeniu postępowania, dotyczące zobowiązania nałożonego na organ w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 października 2017 r" sygn. akt. V SA/Wa 1357/17 w zakresie zawieszenia przedmiotowego postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
W postanowieniu wskazano jednocześnie, że w wyniku rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargi Strony, decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2019 r. nr [...], jak również decyzja Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. G. Nr [...] z dnia [...] lipca 2018 r. mogą zostać uchylone, co w istocie będzie oznaczać, że postępowanie wznowieniowe będzie niezakończone, a w konsekwencji zagadnienie wstępne nadal pozostawało będzie nierozstrzygnięte. W postanowieniu, o którym mowa podkreślono, że podjęcie zawieszonego postępowania w sytuacji, gdy zagadnienie wstępne nie zostało wyjaśnione, stanowiłoby naruszenie przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. bowiem na dzień wydania ww. postanowienia, nie ustąpiła przyczyna uzasadniająca zawieszenie przedmiotowego postępowania.
W dniu [...] grudnia 2020 r. Strona wystąpiła z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy rozstrzygniętej postanowieniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2020 r., na podstawie którego odmówiono podjęcia postępowania w sprawie odwołania Strony od decyzji Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków. Strona w powyższym wniosku zaskarżyła w całości postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2020 r.
Po rozpatrzeniu wniosku Strony o ponowne rozpoznanie sprawy, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w dniu [...] stycznia 2021 r. wydał postanowienie, w którym utrzymał postanowienie z dnia [...] grudnia 2020 r., na podstawie którego odmówił podjęcia zawieszonego postępowania.
W uzasadnieniu, oprócz motywów przytoczonych w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2020 r. oraz w postanowieniu z dnia [...] stycznia 2021 r., Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi podkreślił, że nie podziela zarzutu Strony dotyczącego rażącego naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz art. 97 § 2 k.p.a., poprzez ich niezastosowanie w sytuacji, w której prawidłowo oceniony stan faktyczny i prawny obligował Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do podjęcia zawieszonego postępowania z uwagi na ustanie przesłanki zawieszenia postępowania.
Minister zauważył, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zamieszczając w swoim wyroku z dnia 4 października 2017 r., sygn. akt. V SA/Wa 1357/17 wskazanie co do dalszego postępowania przez organ, polegające na zawieszeniu postępowania w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków, wziął pod uwagę rozstrzygnięcie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 1121/17, zgodnie z którym uchylona została decyzja Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w G. W. z dnia [...] listopada 2013 r. znak [...] oraz decyzja Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] stycznia 2014 r. znak [...]. W uzasadnieniu do postanowienia z dnia [...] stycznia 2021 r. Minister podkreślił, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydając wyrok zawierający wskazanie dla organu do zawieszenia postępowania w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków, miał na uwadze, że rozstrzyga w stanie faktycznym mającym miejsce po wycofaniu z obrotu prawnego powyższych decyzji. Mimo to Sąd nie uznał, że w związku z uchyleniem ww. decyzji ustały przesłanki dla zawieszenia postępowania w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków, co podnosi Strona. Przeciwnie - zawarł w nim wskazanie zobowiązujące Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do zawieszenia tego postępowania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia poprzedzającego, ewentualnie uchylenie w całości obu tych postanowień, a także stwierdzenie nieważności, ewentualnie uchylenie postanowienia Ministra z dnia [...] marca 2019 r., sygn. akt [...] wydanego w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie odwołania Strony od decyzji Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] czerwca 2014 r. znak [...].
Zarzucono rażące naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść orzeczenia polegające na naruszeniu:
- art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako: "K.p.a.") przez jego zastosowanie, w sytuacji gdy prawidłowo oceniony stan faktyczny i prawny obligował Ministra do uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz podjęcia zawieszonego postępowania;
- art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 124 § 2 K.p.a. przez brak ustalenia stanu faktycznego sprawy zgodnego ze stanem rzeczywistym, a w rezultacie sporządzenie uzasadnienia postanowienia w sposób naruszający zasadę przekonywania, tj. bez wskazania argumentów przemawiających za wydaniem rozstrzygnięcia w obecnym kształcie, a także brakiem odniesienia się do wszystkich zarzutów Skarżącego;
- art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. przez zastosowanie oraz art. 97 § 1 § 2 K.p.a. przez niezastosowanie, w sytuacji gdy prawidłowo oceniony stan faktyczny i stan prawny nie uprawniał Ministra do zawieszenia postępowania, a w sytuacji błędnego zawieszenia - obligował Ministra do podjęcia zawieszonego postępowania z uwagi na nieistnienie lub ustanie przesłanki zawieszenia postępowania;
-art. 153, art. 170 i art. 190 p.p.s.a. przez ich niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy prawidłowo oceniony stan faktyczny i prawny obligował Ministra do podjęcia postępowania i uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania w sprawie, a w sytuacji błędnego zawieszenia tego postępowania - do niezwłocznego podjęcia zawieszonego postępowania, z uwagi na nieistnienie przesłanki zawieszenia postępowania przez organ odwoławczy, a także uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania w sprawie.
W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 365 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; zwanej dalej p.p.s.a.), w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią – bez wątpienia – sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną polegającą na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie.
Realizując powyższe uprawnienia Sąd stwierdził, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w sprawie nie doszło do naruszenia zastosowanych przepisów prawa materialnego, zaś w działaniach organów nie sposób dopatrzyć się uchybień proceduralnych, które mogłyby skutkować uchyleniem zaskarżonego rozstrzygnięcia.
W powyższym kontekście - stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a. - należy zwrócić uwagę, iż nie każdy akt administracyjny, który dotknięty jest wadliwością automatycznie zostanie przez Sąd usunięty z obrotu prawnego. Ustawodawca bowiem przyjął, iż Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie (w całości lub w części) może tak orzec, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy;
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd ponadto stwierdza nieważność aktu administracyjnego (w całości lub w części), jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach. Orzeka także wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych ustawach.
Reasumując należy stwierdzić, iż uchylenie aktu administracyjnego z racji naruszenia prawa materialnego uzasadnione będzie wtedy, gdy - w wypadku prawidłowego zastosowania tych norm - rozstrzygnięcie byłoby inne. Zaznaczyć trzeba, że naruszenie prawa nie powoduje uchylenia aktu administracyjnego, gdy wystąpi w postaci rażącej, albowiem wówczas stwierdza się nieważność decyzji lub postanowienia. Wreszcie "inne naruszenie przepisów postępowania" skutkuje uchyleniem aktu administracyjnego, o ile uchylenie to mogło mieć (a więc wcale nie musiało mieć) wpływu na wynik sprawy.
Podkreślenia wymaga również to, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, jednakże w mocy art. 134 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
W pierwszej kolejności Sąd stwierdza, że stan faktyczny sprawy przyjęty przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, przedstawiony w części historycznej uzasadnienia, uznaje za ustalony prawidłowo i przyjmuje go za podstawę oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Sąd - rozpoznając przedmiotową sprawę - uznał za prawidłowe stanowisko organu, którego emanacją jest zaskarżone postanowienie z dnia [...] stycznia 2021 r., mocą którego utrzymano postanowienie Ministra z dnia [...] grudnia 2020 r., o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania odwoławczego w przedmiocie ustalania kwoty nienależnie pobranych środków.
Na wstępie należy przypomnieć, że zaskarżone postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2021 r., znak [...], którym utrzymano w mocy postanowienie Ministra z dnia [...] grudnia 2020 r., znak [...], którym odmówiono podjęcia zawieszonego postępowania odwoławczego w przedmiocie ustalania kwoty nienależnie pobranych środków, zostało wydane w następstwie prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 października 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 1357/17, który uchylił decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2014 r. nr [...] wydaną w przedmiocie uchylenia decyzji w części dotyczącej określenia odsetek od nienależnie pobranych środków w sprawie udzielenia wsparcia w sektorze owoców i warzyw.
Organ odwoławczy był zatem związany – na mocy art. 153 p.p.s.a. – oceną prawną i wskazaniami zawartymi w tym wyroku Sądu.
Zgodnie z tym przepisem ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Pojęcie "ocena prawna" w rozumieniu powołanego art. 153 p.p.s.a. oznacza wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku, w związku z rozpoznawaną sprawą. Ocena ta może się odnosić zarówno do przepisów prawa materialnego, jak i procesowego. Musi ponadto pozostawać w logicznym związku z treścią orzeczenia sądu administracyjnego, w którym została sformułowana. Związanie oceną prawną oznacza, że ani organ administracji, ani sąd administracyjny nie mogą w przyszłości formułować innych, nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku i mają obowiązek podporządkowania się mu w pełnym zakresie. Trzeba przy tym podkreślić, że uchybienie przez organ administracyjny przepisowi art. 153 p.p.s.a. powoduje konieczność - w razie złożenia na tej podstawie kolejnej skargi - uchylenia zaskarżonej decyzji. Rozwiązanie to stanowi gwarancję przestrzegania przez organy administracji publicznej obowiązku związania orzeczeniem sądu. Działania naruszające tę zasadę muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylanie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć administracyjnych już chociażby z uwagi na związanie wcześniej przedstawioną oceną prawną także i samego sądu administracyjnego.
W ocenie Sądu Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi swoim rozstrzygnięciem z dnia [...] stycznia 2021 r., znak [...], jak też poprzedzającym postanowieniem Ministra z dnia [...] grudnia 2020 r., nie naruszył wskazanego przepisu Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie naruszył też przepisów prawa materialnego i procesowego, mających zastosowanie w sprawie.
Tym samym nie można zgodzić się z zarzutem Strony skarżącej dotyczącym rażącego naruszenia przez organ przepisów art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz art. 97 § 2 k.p.a., poprzez ich niezastosowanie w sytuacji, w której prawidłowo oceniony stan faktyczny i prawny obligował Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do podjęcia zawieszonego postępowania z uwagi na ustanie przesłanki zawieszenia postępowania.
WSA w Warszawie, zamieszczając w swoim wyroku wskazanie co do dalszego postępowania przez organ, polegające na zawieszeniu postępowania w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków, wziął pod uwagę rozstrzygnięcie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 1121/17, na podstawie którego uchylona została decyzja Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w G. W. z dnia [...] listopada 2013 r. znak [...] oraz decyzja Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] stycznia 2014 r. znak [...]. Sąd w powyższym wyroku wyraźnie wskazał, że "...dokonując oceny zaskarżonej decyzji Ministra, nie mógł (...) nie uwzględnić treści wyroku WSA w Warszawie z dnia 6 września 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 1121/17, którym to wyrokiem (...) uchylono decyzję z dnia [...] stycznia 2014 r. Prezesa Agencji Rynku Rolnego Nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2013 r. Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w G. W. (...)".
Trzeba też wskazać, co podkreślił Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, że postanowieniem Ministra z dnia [...] marca 2019 r. znak [...] odmówiono podjęcia tego postępowania, a Strona skarżąca zrezygnowała z możliwości złożenia zażalenia na ww. postanowienie. W rezultacie stało się ono wiążące dla organu. Skarżąca zrezygnowała z takiej możliwości pomimo, iż postanowienie, o którym mowa zostało wydane przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, po uprawomocnieniu się wyroku WSA w Warszawie sygn. akt V SA/Wa 1121/17 z dnia 6 września 2017 r., po którym to w ocenie Skarżącej ustąpiły przesłanki dla zawieszenia postępowania zwrotowego.
Minister zasadnie wskazał też, że Sąd podkreślił - odnosząc się do wyroku sygn. akt V SA/Wa 1121/17 z dnia 6 września 2017 r. - iż to na jego podstawie uchylone zostały wydane przez organy Agencji Rynku Rolnego decyzje wznowieniowe oraz, że w ocenie Sądu niezbędne dla rozpatrzenia sprawy odnośnie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków jest ostateczne rozstrzygnięcie postępowania wznowieniowego, a w konsekwencji w ocenie Sądu występuje konieczność zastosowania przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., a następnie po zakończeniu postępowania mającego na celu ostateczne rozstrzygnięcie zasadności lub braku możliwości udzielenia wsparcia w postępowaniu wznowieniowym - prowadzenie i zakończenie postępowania mającego na celu ustalenie kwoty nienależnie pobranych środków.
Jak już wyżej wskazano, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt organu administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że został on wydany z naruszeniem przepisu prawa materialnego wpływającym na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 litera a-c p.p.s.a.).
Przez możliwość istotnego wpływania na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa materialnego czy procesowego na treść decyzji, a więc ukształtowanych w niej stosunków administracyjnoprawnych materialnych lub procesowych. Sąd, uchylając z tych powodów decyzję, musi zatem wykazać, że gdyby nie doszło do stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej mogłoby być inne (patrz: wyrok NSA z 19 października 2011r., sygn. akt I OSK 915/11).
Dlatego też zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. i uchylenie decyzji może nastąpić jedynie wówczas, gdy stwierdzone naruszenie przepisów miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w takim wypadku rzeczą Sądu jest wykazanie, że uchybienie przepisom prawa przez organ orzekający było tak istotne, że przy poprawnym ich zastosowaniu brzmienie osnowy decyzji byłoby lub mogłoby być inne.
Sąd nie stwierdził również innych, wskazywanych w treści skargi, naruszeń przepisów prawa procesowego tj. ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.
W ocenie Sądu, organy obu instancji podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w prowadzonym postępowaniu. Uznać także należy, że prawidłowo i zgodnie z normami wynikającymi z Kodeksu postepowania administracyjnego został zebrany i rozpatrzony cały materiał dowodowy. W trakcie prowadzonego postępowania nie doszło do naruszenia zasady zaufania do organów oraz zasady przekonywania.
Sąd nie stwierdził ponadto żadnego innego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności.
Mając powyższe na względzie, należy stwierdzić, że zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i skarga podlega oddaleniu jako niezasadna.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na posiedzeniu uproszczonym na podstawie art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 119 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.