V SA/Wa 2397/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie uchylił decyzję stwierdzającą nieważność decyzji o przyznaniu pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich, uznając, że błędy popełnione przez organ pierwszej instancji nie stanowiły rażącego naruszenia prawa.
Spółka E. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Prezesa ARiMR utrzymującą w mocy decyzję stwierdzającą nieważność decyzji o przyznaniu pomocy finansowej na obszarach górskich. Spółka zarzucała błędy w ustaleniach faktycznych i naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 73 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004. WSA w Warszawie uchylił obie decyzje, uznając, że błędy popełnione przez Kierownika Biura ARiMR przy ustalaniu powierzchni działek rolnych nie stanowiły rażącego naruszenia prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji.
Sprawa dotyczyła skargi E. Sp. z o.o. w W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) z dnia [...] sierpnia 2012 r., która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] marca 2012 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji ostatecznej z dnia [...] grudnia 2009 r. Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W. o przyznaniu spółce pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2009. Organy administracji uznały, że decyzja przyznająca pomoc była wadliwa z powodu naruszenia art. 24 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, polegającego na błędnym ustaleniu powierzchni działek rolnych kwalifikowanych do płatności, co skutkowało przyznaniem płatności do powierzchni przekraczającej maksymalny kwalifikowany obszar. Spółka E. Sp. z o.o. w skardze zarzuciła błędy w ustaleniach faktycznych, naruszenie przepisów postępowania (m.in. art. 7, 77, 80 k.p.a.) oraz przepisów wspólnotowych (art. 73 pkt 4 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004), argumentując, że błędy organu nie powinny obciążać strony, a stwierdzenie nieważności decyzji nie było uzasadnione, gdyż naruszenie nie było rażące. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę, uznał, że choć doszło do naruszenia przepisów postępowania (art. 7 i 77 k.p.a.) w zakresie ustalenia stanu faktycznego i powierzchni referencyjnej działek, to jednak nie stanowiło to rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji. Sąd podkreślił, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ma charakter kasacyjny i nie może rozstrzygać co do istoty sprawy. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa ARiMR oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Oddziału, uznając, że organy błędnie zastosowały tryb stwierdzenia nieważności decyzji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie przepisów postępowania przy ustalaniu powierzchni działek rolnych, nawet jeśli skutkuje przyznaniem płatności w nieprawidłowej wysokości, nie stanowi rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jeśli decyzja została wydana na podstawie właściwej podstawy prawnej i nie jest w oczywistej sprzeczności z prawem.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że błędy w ustaleniu powierzchni działek rolnych, nawet jeśli skutkowały przyznaniem płatności w innej wysokości, nie były na tyle oczywiste i rażące, aby uzasadnić stwierdzenie nieważności decyzji w trybie nadzwyczajnym. Wskazano, że postępowanie nieważnościowe ma charakter kasacyjny i nie służy merytorycznemu rozstrzyganiu sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (13)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
k.p.a. art. 158 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.w.o.w. art. 21 § 2
Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich
u.w.o.w. art. 20 § 2
Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich
u.k.s.e.p. art. 9a
Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności
u.p.w.s.b. art. 3 § 2
Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przy ustalaniu powierzchni działek rolnych nie stanowi rażącego naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności decyzji. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma charakter kasacyjny i nie służy merytorycznemu rozstrzyganiu sprawy.
Odrzucone argumenty
Decyzja o przyznaniu pomocy finansowej została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Błędy organu pierwszej instancji powinny skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji.
Godne uwagi sformułowania
sąd nie jest władny by samodzielnie rozstrzygnąć indywidualną sprawę w zastępstwie organu administracyjnego organ administracji publicznej nie jest władny rozpatrywać sprawy co do jej istoty, jak to może uczynić w postępowaniu odwoławczym, działa jako organ kasacyjny rażące naruszenie prawa występuje wówczas, gdy decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszelkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem albo uchylono obowiązek o tym, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa, decyduje przede wszystkim oczywistość tego naruszenia i jego wpływ na sposób załatwienia sprawy
Skład orzekający
Irena Jakubiec-Kudiura
przewodniczący
Barbara Mleczko-Jabłońska
sprawozdawca
Dorota Mydłowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych, zwłaszcza w sprawach dotyczących pomocy finansowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji błędów proceduralnych organu przy ustalaniu powierzchni działek rolnych w kontekście przepisów o pomocy finansowej na obszarach ONW.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest rozróżnienie między zwykłym naruszeniem prawa a rażącym naruszeniem, które może prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji. Jest to kluczowe dla zrozumienia granic kontroli sądowej nad decyzjami administracyjnymi.
“Błąd urzędnika nie zawsze oznacza nieważność decyzji: Sąd wyjaśnia granice kontroli administracyjnej.”
Dane finansowe
WPS: 22 375 PLN
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyV SA/Wa 2397/12 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2013-01-31 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2012-10-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Barbara Mleczko-Jabłońska /sprawozdawca/ Dorota Mydłowska Irena Jakubiec-Kudiura /przewodniczący/ Symbol z opisem 6550 Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Środki unijne Sygn. powiązane II GSK 810/13 - Wyrok NSA z 2014-07-04 Skarżony organ Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 145 par. 1 ptk 1 lit. c), art. 200 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 6 w zw. z art.8, art. 77, art. 156 par. 1 pkt 2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 73 pkt 4 Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura, Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Protokolant: specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi E. Sp. z o.o. w W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania; 1. Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] marca 2012 r. o nr [...] 2. Zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz E. Sp. z o.o. w W. kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z [...] sierpnia 2012r. Nr [...] Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Prezes ARiMR) utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej: Dyrektor Oddziału) Nr [...] z [...] marca 2012 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji ostatecznej w sprawie przyznania E. Sp. z o.o w W. pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2009. Decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym: Wnioskiem złożonym w dniu 19 maja 2009r. E. Sp. z o.o. w W. wystąpiła o przyznanie płatności na rok 2009. We wniosku zadeklarowała do płatności działki rolne położone na czterdziestu czterech działkach ewidencyjnych znajdujących się w obrębie ewidencyjnymm I., R., L., powiat c., woj. [...] Decyzją z [...] grudnia 2009 r. o numerze [...], Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej: kierownik Biura) przyznał wnioskodawcy płatność ONW w wysokości 22 375,00 zł. Decyzja ta stała się ostateczna. Pismem z dnia 29 lutego 2012 r. Dyrektor Oddziału zawiadomił Spółkę o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Kierownika Biura z [...] grudnia 2009r. Decyzją z [...] marca 2012 r. nr [...] Dyrektor Oddziału stwierdził nieważność decyzji Kierownika Biura w sprawie przyznania pomocy ONW. W podstawie prawnej przywołano art. 156 § 1 pkt 2 i art. 158 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej: k.p.a. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż Kierownik Biura wydał decyzję z naruszeniem art. 24 ust 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzjemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażanie zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004 r. ze zm.), dalej: rozporządzenie Komisji (WE) Nr 796/2004. W wyniku analizy decyzji wydanej przez Kierownika Biura stwierdzono błędne wykonanie pomiaru powierzchni uprawnionej do przyznania platność, co skutkowało przyznaniem płatności do powierzchni przekraczającej maksymalny kwalifikowany obszar. Następnie wskazano, że Kierownik Biura przyznając płatność nie wykorzystał wszystkich dostępnych środków w celu zebrania informacji na temat okolicznosci faktycznych i prawnych mających wpływ na przyznanie płatności, istniejacych w dniu wydania decyzji, przez co naruszył art. 7 kpa oraz art 77 kpa. Przyznając płatność do powierzchni przekraczającej powierzchnię maksymalnego kwalifikowanego obszaru działek ewidencyjnych (PEG) ustalonej dla działek naruszył także przepis art 17 rozporządzenia Rady ( WE) nr 73 /2009 z 29 stycznia 2009r. Dyrektor Oddziału zaznaczył, iż obowiązkiem Kierownika Biura było sprawdzenie czy zadeklarowane przez Spółkę powierzchnie działek rolnych nie przekraczają PEG (powierzchnia ewidencyjno-gospodarcza stanowiąca maksymalną kwalifikowaną powierzchnię na danej działce ewidencyjnej, o którą może ubiegać sie rolnik). Wskazał jednocześnie, iż ustalenie to winno nastąpić w trakcie kontroli administracyjnej wniosku, w oparciu o bazę referencyjną w systemie informacji geograficznej (LPIS) oraz na podstawie bezpośredniego pomiaru wykonanego przez pracownika ARiMR na aktualnym obrazie ortofotomapy. W konsekwencji, wobec tego, że decyzja Kierownika Biura z [...] grudnia 2009r. uwzględniała nieprawidłową powierzchnię PEG dla zadeklarowanych działek ewidencyjnych o nr A i B, należało stwierdzić, że płatności zostały przyznane w wysokości niezgodnej z przepisami prawa i orzec o stwierdzeniu nieważności tej decyzji. Spółka E. odwołała się od decyzji Dyrektora Oddziału, wnosząc o jej uchylenie. Wydanemu rozstrzygnieciu zarzuciła: 1/ błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieprawidłowym uznaniu, że decyzja o przynaniu płatniosci nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych i stwierdzeniu w takich okolicznościach nieważnosci tejże decyzji; 2/ naruszenie przepisów postępowania – art. 7 kpa w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 kpa poprzez ustalenie, że okoliczność, iż Kierownik Biura błędnie wykonał pomiar powierzchni uprawnionej do płatności, a następnie przyznał płatność do powierzchni przekraczającej maksymalny kwalifikowany obszar przez co naruszył przepisy prawa, nie może być zinterpretowana na niekorzyść skarżącej, a skutki wadliwego działania organu nie mogą obciążać skarżącej obowiązkiem zwrotu różnicy pomiędzy kwotą przyznaną, a kwotą na nowo ustaloną; 3/ naruszenie przepisów postępowania – art. 8 kpa w zw. z art. 10 §1 i §2 kpa 4/ naruszenie art. 73 pkt 4 Rozporządzenia Komisji (WE) z 24 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.4.2004 r. ze zm.) poprzez jego nieuwzględnieni, podczas gdy obowiązek zwrotu nienależnie pobranych płatności nie ma zastosowania jeżeli płatność dokonana została na skutek pomyłki właściwego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez rolnika. Po rozpatrzeniu odwołania strony, Prezes ARiMR wydał w dniu [...] sierpnia 2012r. decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału z [...] marca 2012 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy przywołał przepisy prawa jakie znalazły zastosowanie w sprawie oraz stwierdził, iż decyzja Kierownika Biura z [...] grudnia 2009r. rażąco narusza przepisy prawa procesowego tj. art. 21 ust 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz.427 ze zm.) w związku z art. 7 i 77 § 1 k.p.a., bowiem przyznając płatność ONW na rok 2009 do powierzchni 1,29 ha na działce ewidencyjnej nr A oraz do powierzchni 15,99 ha na działce ewidencyjnej nr B, na których znajdowały się zadeklarowane działki rolne Kierownik Biura przyznał przedmiotowe płatności nie ustalając powierzchni kwalifikowanej do płatności na tych działkach zgodnie z wartością maksymalnego kwalifikowalnego obszaru wyznaczonego w systemie identyfikacji działek rolnych, stosownie do treści art. 24 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, dla których wartość maksymalnego obszaru kwalifikowanego (PEG) wyznaczonego na tych działkach ewidencyjnych wynosi; 1, 18 ha dla działki ew. o nr A 16 ha dla działki o nr B. Tym samym, zdaniem Prezesa ARiMR, Dyrektor Oddziału zasadnie stwierdził nieważność tej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Organ odwoławczy podkreślił zarazem, że płatność ONW przyznana decyzją Kierownika Biura do działki ewidencyjnej nr B jest mniejsza niż powierzchnia maksymalnego kwalifikowanego obszaru wyznaczonego w systemie identyfikacji działek rolnych dla ww. działki (16 ha) Odnosząc się natomiast twierdzeń zawartych w odwołaniu Prezes ARiMR wskazał, iż przedmiotem niniejszego postępowania nie jest ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności, a tym samym podnoszony zarzut kwestii zwrotu płatności w świetle powołanego w odwołaniu art. 73 pkt 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, nie mieści się w zakresie rozpoznania przez Prezesa ARiMR w obecnym postępowaniu. Organ odwoławczy nie podzielił również zarzutów odwołania odnoszących się do naruszenia wskazanych w nim przepisów procedury administracyjnej - art. 8, w związku z art. 10 § 1 i § 2 kpa. Dalej Prezes ARiMR podkreślił, że Spółka nie przedstawiła żadnych dowodów potwierdzających, że powierzchnia zadeklarowanych we wniosku na rok 2009 gruntów jest powierzchnią uprawnioną do płatności w myśl powołanych przepisów. Natomiast, jak wskazał organ II instancji, wobec stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu płatności Kierownik Biura będzie zobowiązany do wydnia nowej decyzji rozstrzygającej o przyznaniu Spółce płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w oparciu o stwierdzony stan faktyczny z uwzględnieniem maksymalnego obszaru wyznaczonego w systemie identyfikacji działek rolnych zgodnie z art. 9 a ustawy z 18 grudnia 2003r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. ( Dz. U. 2004 nr 10 poz. 76 ze zm.). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E. Sp. z o.o. w W., działająca poprzez profesjonalnego pełnomocnika wystąpiła o uchylenie decyzji Prezesa ARiMR z [...] sierpnia 2012 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Oddziału z [...] marca 2012r. nr [...] r., a także o zasądzenie kosztów postępowania w maksymalnej przewidzanej prawem wysokości. W skardze przedstawiła zarzuty : 1/ naruszenia przepisów postępowania - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez utrzymanie przez Prezesa ARiMR w mocy decyzji organu I instancji, pomimo że rozstrzygnięcie nie zostało poprzedzone kompleksowym sprawdzeniem zasadności i poprawności decyzji organu I instancji, co miało zasadnicze znaczenie dla sposobu załatwienia sprawy, o czym świadczy fakt, iż Prezes ARiMR nie konwalidował wyłączenia dopuszczalności stwierdzenia o nieważności decyzji z dnia [...] grudnia 2009., z uwagi na fakt, iż jedynym zasadnym rozstrzygnięciem było stwierdzenie, że decyzja wydana przez organ ARiMR na szczeblu powiatowym została wydana z naruszeniem prawa, niemniej naruszenie nie było rażące,albowiem decyzja o przyznaniu płatności - na podstawie której to decyzji zostały zresztą środki przyznane , następnie wypłacone, a w efekcie celowo wykorzystane płatności na rok 2009 - nie wywołała skutków niedających się pogodzić z wymogami praworządności obowiązującymi w demokratycznym państwie prawa; 2/ naruszenia przepisów, które miało wpływ na treść rozstrzygnięci- art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7k.p.a. w zw. z art. 8k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art.73 pkt 4 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U. L 141 z 30.4.2004, str. 18 ze zm.), poprzez: arbitralne i nieuzasadnione przyjęcie, że zarzuty sformułowane przez skarżącą w punkcie 2. i 4. odwołania od decyzji Nr [...] z dnia [...] marca 2012r. pozostawały bez wpływu na wynik postępowania, podczas gdy, wypełnianie obowiązku polegającego na konieczności interpretacji wszelkich uchybień i naruszeń jakich dopuścił się organ ARiMR na szczeblu powiatowym na korzyść skarżącej, jak również uwzględnienie okoliczności, iż skutki wadliwego działania urzędnika nie mogą obciążać skarżącej (w szczególności finansowo), winno być dla organu nakazem nadrzędnym branym pod uwagę z urzędu, bez konieczności domagania się realizacji tychże przez skarżącą spółkę E. Sp. z o.o. albowiem organ administracji stosownie do wytycznych zawartych w kpa obowiązany jest do działania na podstawie i w granicach wytyczonych przez przepisy prawa, przy jednoczesnym pogłębianiu zaufania obywateli do organów państwowych, przy czym na równi z przepisami prawa krajowego organ administracji zobowiązany jest do stosowania przepisów prawa wspólnotowego normującego wspólne zasady dla systemów wsparcia dla rolników, niezależnie od swego subiektywnego przekonania w zakresie ich interpretacji; 3/ naruszenia przepisów postępowania - art. 3 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008r., Nr 170, poz. 1051) w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez: dopuszczenie się przez Prezesa ARiMR nieprawidłowości w zakresie ustalenia wartości maksymalnego kwalifikowanego do płatności obszaru działki ewidencyjnej nr B oraz dla działki ewidencyjnej nr A, poprzez dowolne uznanie, iż: - wartość maksymalnego obszaru kwalifikowanego (PEG) wyznaczonego na działce ewidencyjnej nr B wynosi 16,00 ha, i związku z tym płatność przyznana skarżącej decyzją z dnia 10 grudnia 2009r. Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W. do działki ewidencjnej nr B jest mniejsza niż powierzchnia maksymalnego kwalifikowanego wyznaczonego w systemie identyfikacji działek rolnych, wartość maksymalnego obszaru kwalifikowanego (PEG) wyznaczonego na działce ewidencyjnej nr A wynosi 1,18 ha,pomimo, że we wniosku z dnia 20 lutego 2012r. o stwierdzenie nieważności wyżej wymienionej decyzji, inicjującym postępowanie nieważnościowe, organ administracji wskazując na stwierdzony wskutek przeprowadzonej kontroli stan faktyczny - stanowiący umotywowanie dla stwierdzenia nieważności decyzji - w odniesieniu do działki nr A podał, iż podczas kontroli administracyjnej dla tejże działki wyznaczona została nowa powierzchnia kwalifikowana 1,06 ha , nie odnosząc się jednoczesnie w ogole do powierzchni działki nr ew. B Nadto skarżący zarzucił, że organ dopuścił się równocześnie zaniechania wyjaśnienia w sposób jednoznaczny zasadniczej kwestii, mianowicie tego, czy powierzchnia zadeklarowana przez E. sp. z o.o. we wniosku o przyznanie płatności na rok 2009, o którą ubiegała się spółka, jest powierzchnią uprawnioną do płatności w myśl obowiązujących przepisów prawa, do czego to organ był obowiązany. W obszernym uzasadnieniu skargi jej autor rozwinął przedstawione wyżej zarzuty. W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie podtrzymując twierdzenia i wnioski zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo organ stwierdził, iż stopień różnicy między obszarem deklarowanym, a maksymalną powierzchnią deklarowaną nie ma znaczenia dla oceny zasadności prowadzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie zaznaczyć należy, iż zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W przypadku stwierdzenia, iż w sprawie naruszono przepisy – czy to prawa materialnego, czy też postępowania – sąd uchyla zaskarżoną decyzję i zwraca sprawę do postępowania przed organem administracyjnym, właściwym do jej rozstrzygnięcia. Natomiast w żadnym razie sąd nie jest władny by samodzielnie rozstrzygnąć indywidualną sprawę w zastępstwie organu administracyjnego. Rozpoznając skargę w świetle powyższych kryteriów uznać należało, że zasługuje ona na uwzględnienie, mimo że nie wszystkie podniesione w niej zarzuty, zdaniem Sądu okazały się słuszne. W tym miejscu zaznaczyć należy, iż kontrolowane w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia organów zapadły w ramach jednego z nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, tj. w trybie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej. W podstawie prawnej decyzji Dyrektora Oddziału z [...] marca 2012 r. wskazano przepis art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a, zgodnie z którym, organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstwy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Skoro zatem organ uznał, że w sprawie zaistniały przesłanki do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, Sąd poddał analizie zasadność weryfikacji decyzji ostatecznej w drodze postępowania nieważnościowego. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym i stanowi formę nadzoru. Może zostać wszczęte na wniosek lub jak w niniejszej sprawie urzędu. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej obowiązkiem organu administracji publicznej jest rozpatrywanie sprawy wyłącznie w granicach określonych przez przepis art. 156 § 1 k.p.a., co oznacza, że w tym postępowaniu organ administracji publicznej nie jest władny rozpatrywać sprawy co do jej istoty, jak to może uczynić w postępowaniu odwoławczym, działa jako organ kasacyjny i nie może rozstrzygać żadnej innej kwestii merytorycznej (por. wyrok NSA z 27 października 1995 r., sygn. akt III SA 829/95, niepublikowany, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 1996 r., sygn. akt III ARN 70/95, OSNAP 1996/18/258). Powołany art. 156 § 1 k.p.a. stanowi zamknięty katalog przyczyn stwierdzenia nieważności decyzji. Zgodnie z treścią tego przepisu organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która między innymi jak wskazuje pkt 2 tej normy, wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, organy orzekające założyły, że w sprawie przyznania płatnosci ONW beneficjentowi E. Sp. z o.o. w W. doszło do rażącego naruszenia prawa procesowego tj. przepisu art. 21 ust 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz.427 ze zm.) w związku z art. 7 i 77 § 1 k.p.a., bowiem przyznając wnioskodawcy płatność ONW na rok 2009 do powierzchni 1,29 ha na działce ewidencyjnej Nr A oraz do powierzchni 15,99 ha na działce ewidencyjnej Nr B, na których znajdowały sie zadeklarowane działki rolne Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w W. przyznał przedmiotową płatność nie ustalając powierzchni kwalifikowanej do płatności na tych działkach zgodnie z wartością maksymalnego kwalifikowalnego obszaru wyznaczonego w systemie identyfikacji działek rolnych, stosownie do treści art 24 ust 1 lit c rozporządzenia Komisji ( WE ) Nr 796/2004. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz doktrynie przyjęto, iż rażące naruszenie prawa, będące przyczyną nieważności decyzji występuje wówczas, "gdy decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszelkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem albo uchylono obowiązek" (por. Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz J. Borkowski, J. Jendrośka, R. Orzechowski, A. Zieliński, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1985 r., s. 237 ). Rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa (zob. wyrok NSA z dnia 21 października 1992 r., V SA 86/92, ONSA 1993, nr 1, poz. 23). O tym, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa, decyduje przede wszystkim oczywistość tego naruszenia i jego wpływ na sposób załatwienia sprawy. Rażące naruszenie prawa to oczywiste naruszenie jednoznacznego przepisu prawa, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej (wyrok NSA z dnia 6 lutego 1995 r., II SA 1531/94, ONSA 1996, nr 1, poz. 37). Badając zarzuty skargi w powyższym kontekście, a w szczególności zarzut naruszenia art. 156 §1 pkt 2 kpa Sąd w składzie rozpoznającym sprawę, wyraża stanowisko, podzielając w tym zakresie argumentację skargi, że wskazane przez organy wady decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W. z [...] grudnia 2009r., będące wynikiem naruszenia przepisów postępowania, nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia organu administracyjnego o przyznaniu płatności. Decyzja organu Agencji o przyznaniu producentowi rolnemu płatności ONW wydana została bowiem w oparciu o właściwą - mającą w sprawie zastosowanie podstawę prawną art. 20 ust 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środkow Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64 poz. 427 ze zm.) w związku z § 3 ust 1, 2, 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach Gos[podarowania (ONW)" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007- 2013 ( Dz.U. 2007r. nr 40 poz. 329 zez zm. ), po przeprowadzeniu kontroli administracyjnej wniosku co do ustalenia powierzchni referencyjnej ustalonej w systemie informacji geograficznej. Organ administracyjny właściwie też, zgodnie z prawem, uznał, iż powierzchnia działek rolnych kwalifikowana do jednolitej płatności obszarowej winna zostać ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady Nr 73/ 2009 z dnia 19 stycznia 2009r. Przystępując do kontroli wniosku o płatność również zasadnie i zgodnie z prawem organ przyjął, iż w myśl z art. 24 ust 1 lit c rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/ 2004 nie można dokonać żadnych płatności na rzecz obszarów wykraczających poza ustaloną w systemie informacji geograficznej powierzchnie referencyjną. Co do płatności ONW ustalono, że powierzchnia stwierdzona na obszarze ONW wynosi 300 ha , co w świetle powołanych przepisów uzasadniało przyznanie tejże płatności zgodnie z podjętym w dniu 27 kwietnia 2005 r. zobowiązaniem do prowadzenia działalności rolniczej na obszarach ONW przez okres 5 lat na tej powierzchni Do ustalenia płatności przyjęto, jak się później okazało nieprawidłową, błędną powierzchnię działki ewidencyjnej. Nr A – 1, 29 ha zamiast wynikającą z PEG powierzchnię ( ostatecznie przyjętą ) 1,18 ha, a co do działki ewidencyjnej Nr B zadeklarowaną 15, 99 ha zamiast wynikającą z PEG powierzchnię 16 ha. Dyrektor Oddziału stwierdzając nieważność decyzji o przyznaniu płatności uznał, że powyższe stanowi rażące naruszenie prawa - art. 24 ust 1 lit c rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/ 2004. W tym miejscu wskazać należy, że w decyzji organu I instancji Dyrektor Oddziału nie wskazał, jakia powierzchnia przyjęta została dla ustalenia powierzcni kwalifikowanej (PEG) dla każdej z przedmiotowych działek bowiem, jak wynika z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy powierzchnia ta dla ww. działek była wyznaczona w różnej wielkości i tak organy początkowo wskazywały, że dla działki nr ew A wynosi ona 1,27ha, a po wyznaczeniu nowej powierzchni kwalifikowanej przyjęto następnie 1,06 ha, a ostatecznie uznano ,ze wynosi ona 1,18 ha natomiast dla działki nr ew. B w piśmie informującym o konieczności weryfikacji decyzji o przyznaniu płatności ONW w trybie nieważności,w ogóle nie odniesiono się do jej PEG. Organ odwoławczy potwierdzając jako słuszne rozstrzygnięcie organu I instancji, co do prawidłowościwzruszenia decyzji w trybie nadzwyczajnym - stwierdzenia jej nieważności, wobec rażącego naruszenia zasad postępowania administracyjnego, zweryfikował stanowisko Dyrektora Oddziału wskazując, że z raącym naruszrniem prawa nastąpiło przyznanie płatności ONW do działki oznaczonej nr [...] do powierzchni 1,29 ha, w sytuacji PEG wynoszącej 1, 18 ha natomiast dla działki nr ew. B płatność przyznana została do powierzchni mniejszej niż zadeklarowana (15,99 ha ), w sytuacji gdy maksymalny obszar kwalifikowany przypadający na działkę dla celów płatności obszarowych, do której mogą zostać przyznane płatności, wynosi dla niej 16 ha. Mając powyższe na uwadze, zdaniem Sądu wskazać należy, że w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] marca 2010r. o przyznaniu spółce płatności obszarowych w istocie doszło do naruszenia - art. 7, 77 kpa w zakresie ustalenia przez organ stanu faktycznego poprzez nieprawidłowe przyjęcie powierzchni referencyjnej działek, uprawnionej do płatności, co przełożyło się na ustalenie kwoty przyznanej skarżącj z tytułu wsparcia bezposredniegpo. Wydana w sprawie decyzja o przyznaniu płatności obszarowej ustala w stosunku do jednej z działek płatność za powierzchnię wyższą niż uprawniona tj. 1,29 ha (wobec PEG 1,18 ha ), a wobec drugiej o 1 ar mniejszą aniżeli wynikajaca z systemu ( przyznano do powierzchni 15,99 ha w sytuacji gdy PEG wynosi 16 ha), zatem błędnie przez organ przyjętą. Jednakże tego rodzaju uchybienie wobec kilkukrotnego wyznaczania dla ww. działek maksymalnego obszaru kwalifikowalnego wyznaczanego na tych działkach w toku postępowania co przełożyło się, jak wyżej wskazano na różne wielkości powierzchni, będące wynikiem nieprawidłowo prowadzonego postępowania administracyjnego, a w rezultacie skutkujące zawyżeniem kwoty przyznanej płatności, nie stanowi rażącego naruszenia prawa, a co za tym idzie nie może być konwalidowane wzruszeniem decyzji w trybie postępwania nadzwyczajnego nieważnościowego. Wskazane przez organ przepisy procedury administracyjnej nie mogą stanowić, w przypadku ich naruszenia podstawy do stwierdzenia nieważnosci decyzji z powodu ich "rażącego naruszenia". Nie można bowiem przyjąć, wbrew twierdzeniom organu, iż treść decyzji jaką podjął Kierownik Biura ARiMR o przyznaniu skarżącej płatności ONW stoi w oczywistej, jaskrawej sprzeczności z treścią zastosowanych w sprawie przepisów prawa bądź rozstrzygnięcie organu Agencji o przynaniu rolnikowi płatności zawiera wadę tkwiącą w samej decyzji, a tylko w takiej sytuacji zaistniałyby przesłanki do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 §1 pkt 2 kpa. W świetle wskazanych wyżej argumentów, w ocenie Sądu brak było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu wnioskodawcy płatności ONW w oparciu o przesłankę wynikającą z art. 157 §1 pkt 2 kpa. Słusznym jest natomiast stanowisko organu, że przedmiotem postępowania nieważnościowego nie jest ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności, a co za tym idzie zarzuty odnoszące się kwestii zwrotu płatności o czym mowa we wskazanym w skardze art. 73 pkt 4 rozporządzenia Komisji ( WE ) Nr 796 / 2004 pozostają poza sferą rozważań w sprawie niniejszej. Podobnie nie można podzielić zarzutu naruszenia wskazanych w skardze przepsów procedury administracyjnej art. 8 kpa w związku z art. 10 § 1 i 2 kpa przez niedopełnienie obowązku uwzględnienia przy wydaniu decyzji wyjaśnień skierowanych przez skarżącą do Dyrektora Oddziału, skoro wniosek strony o przedłużenie terminu do złożenia wyjaśnień wpłynął do organu już po wydaniu decyzji w I instancji. Prawa skarżącej nie zostały naruszone wobec tego, iż okoliczności na które chciała powołać się w postępowaniu przezd Dyrektorem ARiMR mogła podnieść w postępowaniu przed organem odwoławczym. Również kwestią nie mogącą mieć zasadniczego znaczenia w sprawie pozostaje kwestia czy i na ile prawidłowo w wyniku postępowania przyjęta została właściwa powierzchnia uprawniona do płatności. Jak wyżej wskazano w postępowaniu nieważnosciowym organ administracji publicznej nie jest władny rozpatrywać sprawy co do jej istoty, jak to może uczynić w postępowaniu odwoławczym, działa jako organ kasacyjny i nie może rozstrzygać żadnej innej kwestii merytorycznej. Natomiast fakt, iż powierzchnia ta ( PEG) kształtowała się różnie został wzięty pod uwagę przez Sąd przy ocenie zasadności wzruszenia decyzji w trybie nieważności. Z wyłożonych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji. O kosztach postępowania, na które składa się zwrot uiszczonego wpisu w kwocie 200 zł oraz kosztów zastępstawa adwokackiego wraz z opłatą skarbową łącznej kwocie 257 zł orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI