V SA/Wa 2287/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2015-02-27
NSArolnictwoWysokawsa
producent rolnyewidencja producentównumer identyfikacyjnyspółka jawnaARiMRdopłatywspółposiadaniewłasnośćposiadanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą wpisu spółki jawnej do ewidencji producentów rolnych, uznając, że spółka jest samodzielnym posiadaczem i właścicielem działek rolnych, a jej odrębność podmiotowa jest prawnie uzasadniona.

Sprawa dotyczyła odmowy wpisu spółki jawnej T. do ewidencji producentów rolnych i nadania jej numeru identyfikacyjnego, mimo że spółka stała się wyłącznym właścicielem i posiadaczem działek rolnych. Organy administracji odwoływały się do przepisów o współposiadaczach gospodarstwa rolnego i małżonkach, uznając, że spółki zostały sztucznie utworzone w celu obejścia limitów dopłat. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że spółka jawna jest odrębnym podmiotem prawa i może ubiegać się o wpis, a fakt posiadania numerów przez wspólników nie ma znaczenia na tym etapie postępowania.

Spółka jawna T. złożyła wniosek o wpis do ewidencji producentów rolnych i nadanie numeru identyfikacyjnego. W przeszłości organ odmówił wpisu, uznając, że spółka jest współposiadaczem gospodarstwa rolnego z małżonkami G., którzy posiadali już numery identyfikacyjne, co naruszałoby art. 12 ust. 4 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów. Po oddaleniu skargi kasacyjnej, spółka złożyła nowy wniosek, przedstawiając dowody na to, że stała się wyłącznym właścicielem i posiadaczem działek rolnych, a także nastąpiły zmiany w składzie wspólników. Organy ponownie odmówiły wpisu, powołując się na sztuczne wyodrębnienie podmiotów i zarządzanie przez te same osoby. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że spółka jawna jest odrębnym podmiotem prawa, który może być producentem rolnym i ubiegać się o wpis do ewidencji. Kluczowe znaczenie miało to, że w chwili rozpatrywania wniosku spółka była wyłącznym właścicielem i posiadaczem działek, a stan faktyczny różnił się od poprzedniego, kiedy to była współwłaścicielem. Sąd podkreślił, że argumenty o sztuczności wyodrębnienia podmiotu nie mają znaczenia na etapie wniosku o wpis do ewidencji, a jedynie w kontekście dochodzenia płatności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, spółka jawna, która jest wyłącznym właścicielem i posiadaczem działek rolnych, może ubiegać się o wpis do ewidencji producentów rolnych i nadanie jej własnego numeru identyfikacyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że spółka jawna jest odrębnym podmiotem prawa, który może być producentem rolnym. Kluczowe jest, że spółka była wyłącznym posiadaczem i właścicielem działek, a jej odrębność podmiotowa jest prawnie uzasadniona. Argumenty o sztuczności wyodrębnienia podmiotu nie mają znaczenia na etapie wniosku o wpis.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (16)

Główne

ustawa art. 12 § ust. 4

Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności

W przypadku małżonków oraz podmiotów będących współposiadaczami gospodarstwa rolnego nadaje się jeden numer identyfikacyjny. Numer identyfikacyjny nadaje się temu z małżonków lub współposiadaczy, co do którego współmałżonek lub współposiadacz wyrazili pisemną zgodę.

ustawa art. 13 § ust. 1

Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności

Kierownik biura powiatowego Agencji odmawia, w drodze decyzji administracyjnej, wpisu do ewidencji producentów, jeżeli wnioskodawca nie jest producentem lub został mu już uprzednio nadany numer identyfikacyjny.

ustawa art. 3 § pkt 3

Ustawa o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności

Definicja producenta rolnego jako osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego lub rolnikiem lub posiadaczem zwierzęcia.

ustawa art. 3 § pkt 1

Ustawa o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności

Definicja gospodarstwa rolnego.

Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 art. 2 § lit. b

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1122/2009

Definicja działki rolnej.

ustawa art. 11 § ust. 1

Ustawa o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności

ustawa art. 12 § ust. 1

Ustawa o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności

ustawa art. 3 § pkt 3

Ustawa o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności

ustawa art. 3 § ust. 2 i 3

Ustawa o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 1 a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § par. 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c. art. 206

Kodeks cywilny

k.c. art. 207

Kodeks cywilny

k.c. art. 337

Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka jawna jest samodzielnym posiadaczem i właścicielem działek rolnych. Zmiana stanu prawnego i faktycznego w stosunku do poprzednich postępowań (zniesienie współwłasności, wyodrębnienie własności, zmiana wspólników). Spółka jawna jest odrębnym podmiotem prawa i może być producentem rolnym. Argumenty o sztuczności wyodrębnienia podmiotu nie mają znaczenia na etapie postępowania o wpis do ewidencji.

Godne uwagi sformułowania

Sąd stwierdza, że zasadnie organ uznał, iż cytowane przepisy jednoznacznie wskazują, iż ustawodawca nie przewidział w ustawie możliwości nadania współposiadaczom gospodarstwa rolnego dwóch numerów ewidencyjnych. Zdaniem sądu jednak taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodzi, ponieważ – tak jak to opisano wyżej – skarżąca spółka jest samodzielnym posiadaczem i właścicielem działek rolnych nr [...]. W przedmiotowej sprawie strona wybrała formę spółki jawnej i zgodnie z art. 3 ust. 2 i 3 ustawy, winna być traktowana jak producent rolny, który zostaje wpisany do ewidencji producentów rolnych... Bezpodstawne są zatem – jak trafnie zauważa skarżąca – argumenty organu o sztuczności wyodrębnienia podmiotu ubiegającego się o wpis do ewidencji producentów rolnych oraz nadanie odpowiedniego numeru identyfikacyjnego EP, nie ma to żadnego znaczenia na tym etapie postępowania.

Skład orzekający

Andrzej Kania

przewodniczący

Piotr Piszczek

sędzia

Piotr Kraczowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że spółka jawna może być samodzielnym producentem rolnym i uzyskać numer identyfikacyjny, nawet jeśli jej wspólnicy posiadają już indywidualne numery, pod warunkiem wyłącznego posiadania i własności gospodarstwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki jawnej jako wyłącznego właściciela i posiadacza działek rolnych, a nie sytuacji współposiadania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest rozróżnienie między statusem prawnym spółki a statusem jej wspólników w kontekście przepisów administracyjnych, szczególnie w sektorze rolnictwa, gdzie regulacje dotyczące dopłat i ewidencji są złożone.

Spółka jawna kontra ARiMR: Czy można dostać dwa numery identyfikacyjne dla rolnika?

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 2287/14 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2015-02-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-08-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Piotr Kraczowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par. 1 pkt 1 a, art. 200, art. 205 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Piotr Kraczowski (spr.), Protokolant - ref. staż. Małgorzata Skomiał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2015 r. sprawy ze skargi T. Sp. jawna w W. na decyzję Dyrektora M. Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie wpisu do ewidencji producentów 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Dyrektora M. Oddziału Regionalnego ARiMR w W. na rzecz T. Sp. j. w W. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
T. Spółka jawna z siedzibą w W. (dalej: skarżąca) złożyła [...] stycznia 2010 r. wniosek o wpis do ewidencji producentów. Do wniosku załączono odpis z rejestru przedsiębiorców informujący o wspólnikach spółki (tj. A. G. i E. G.).
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR [...] wydał zaświadczenie o nadanym numerze identyfikacyjnym dla skarżącej.
Następnie [...] marca 2011 r. organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie uchylenia wydanego w 2010 r. ww. zaświadczenia, wykreślenia tego zaświadczenia z rejestru i ponownego rozpatrzenia wniosku o nadanie numeru identyfikacyjnego producenta.
Organ I instancji [...] października 2011 r. wydał decyzję, w której odmówił wpisu do ewidencji producentów i nadania numeru identyfikacyjnego skarżącej. Jako powód odmowy wskazano na naruszenie dyspozycji art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r. Nr 10, poz. 76, ze zm.; dalej: ustawa), zgodnie z którym w przypadku małżonków oraz podmiotów będących współposiadaczami gospodarstwa rolnego nadaje się jeden numer identyfikacyjny; numer identyfikacyjny nadaje się temu z małżonków lub współposiadaczy, co do którego współmałżonek lub współposiadacz wyrazili pisemną zgodę. W decyzji stwierdzono, iż numer identyfikacyjny [...] dla skarżącej spółki został nadany nieprawidłowo i odmówiono wpisu do ewidencji producentów.
W wyniku rozpoznania odwołania Dyrektor [...] OR ARiMR decyzją z [...] listopada 2011 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy stwierdził, że przepis art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 roku ustanawiający szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25 z 28 stycznia 2011 r., str. 8) stanowi, iż nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.
Organ odwoławczy stwierdził ponadto, że posiadać może jedynie osoba fizyczna, gdyż jest to władztwo nad rzeczą, zaś osoba prawna, czy spółka nie może sprawować władztwa. Władztwo sprawują ewentualnie jej wspólnicy, w przypadku spółki jawnej jest to małżeństwo G., którzy posiadają wpis do ewidencji producentów i nadane numery EP (numer [...] nadany E. G., oraz numer [...] nadany A. G.). Podkreślono również, że z zawiadomienia Sądu Rejonowego w K. [...] Wydział Ksiąg Wieczystych, z wypisów ewidencyjnych z rejestru gruntów oraz oświadczenia współwłaścicieli: E. G., A.G.i spółek wynika, iż działkę [...] współposiadają spółki jawne: T. i W. , zaś działkę nr [...] współposiadają E. G. i T. Sp. jawna. Dlatego organ odwoławczy wywiódł, iż T. Sp. jawna jest współwłaścicielem i współposiadaczem gospodarstwa rolnego z A. i E.G. na prawach wspólności małżeńskiej i W. Sp. jawna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 22 marca 2012 r. sygn. V SA/Wa 133/12 oddalił skargę skarżącej na decyzję organu II instancji.
Następnie skarga kasacyjna wniesiona przez skarżącą spółkę została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lutego 2014 r. sygn. II GSK 1156/12.
Skarżąca [...] marca 2014 r. złożyła ponownie wniosek w sprawie wpisu do ewidencji producentów załączając informację z Krajowego Rejestru Sądowego, akt notarialny Rep. [...], wypis z rejestru gruntów oraz mapy ewidencyjnej potwierdzające, że skarżąca spółka jest jedynym właścicielem i posiadaczem gospodarstwa położonego na działkach nr [...]. Do wniosku załączono pismo spółki podpisane przez A. G., z którego wynika, że zaistniały nowe okoliczności prawne tj. podział działek będących przedmiotem współwłasności oraz zniesienie współwłasności, a spółka jest autonomicznym podmiotem prowadzącym samodzielnie działalność na własny rachunek, posiadającym zaplecze kapitałowe, rachunek bankowy oraz odrębną strategię rozwoju.
Decyzję z [...] maja 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w W.– stosownie do treści art. 13 ust. 1 ustawy – odmówił skarżącej żądanego wpisu do ewidencji producentów i nadania numeru identyfikacyjnego. Powodem takiego rozstrzygnięcia było to, że małżeństwo E. i A. G. prowadziło gospodarstwo rolne, zaś gospodarstwa spółek zostały sztucznie utworzone, tak aby ominąć limit powierzchni wynikających z przepisów szczególnych tj. 20 ha przeznaczonych do zalesienia.
Skarżąca spółka [...] czerwca 2014 r. złożyła odwołanie w którym zarzuciła błędną wykładnię art. 12 ust. 4 ustawy oraz niestosowanie wykładni prawa jaką jest uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 maja 2012 r. sygn. II GPS 2/2012. Skarżąca podkreśliła, że obszary gospodarstw zarówno spółki jak i jej wspólnika nie pokrywają się.
Decyzją z [...] lipca 2014 r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. utrzymał w mocy decyzję z [...] maja 2014 r.
W jej uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny sprawy, a następnie wskazał, że ocena zgodności z prawem nadania numeru identyfikacyjnego powinna odbywać się w oparciu o kryterium określone w przepisie art. 12 ust. 4 ustawy. Zgodnie z którym w przypadku małżonków oraz podmiotów będących współposiadaczami gospodarstwa rolnego nadaje się jeden numer identyfikacyjny; numer identyfikacyjny nadaje się temu z małżonków lub współposiadaczy, co do którego współmałżonek lub współposiadacz wyrazili pisemną zgodę. Organ odwoławczy podkreślił, że dokonanie wpisu do rejestru ma charakter czynności materialno – technicznej i nie wywołuje skutków takich, jak decyzje administracyjne.
Organ II instancji wskazał, że art. 3 pkt 3 ustawy definiuje producenta rolnego jako osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, będącą: posiadaczem gospodarstwa rolnego lub rolnikiem w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, lub posiadaczem zwierzęcia. Następnie przytoczył definicje gospodarstwa, rolnika i działki rolnej, z których wywiódł, że producent rolny – w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy – to taki podmiot, który jest posiadaczem wyodrębnionej jednostki pod względem technicznym i ekonomicznym, posiadającą oddzielne kierownictwo, prowadząca działalność rolniczą lub rolnik, którego także gospodarstwo znajduje się na terytorium RP lub posiadacz zwierzęcia. Zatem nie dość, że jednostka winna być organizmem odrębnym pod względem technicznym i ekonomicznym, to również być kierowana przez odrębne kierownictwo.
Organ odwoławczy wskazał, że w sprawie ustalone zostało, że potwierdzeniem na sztuczny podział gospodarstwa może być fakt, że małżeństwo E. i A. G., posiadające oddzielne numery ewidencyjne producentów, dodatkowo utworzyli [...] spółki jawne (F., P., W. i T.), których są jedynymi współwłaścicielami. Zatem posiadane gospodarstwo rolne jest faktycznie zarządzane przez te same osoby – małżeństwo G. Grunty zgłaszane do płatności przez małżonków i spółki nie stanowią odrębnych gospodarstw samodzielnych, niepowiązanych ze sobą ekonomicznie czy technologicznie, grunty rolne są przekazywane pomiędzy podmiotami – w zależności od potrzeby.
Organ odwoławczy podkreślił, że jedynymi wspólnikami [...] spółek jawnych są E. i A. G., którzy posiadają numery identyfikacyjne, a spółki posiadają ten sam adres oraz osoby uprawnione do reprezentacji.
Odnosząc się do zarzutu odwołania, co braku stosowania uchwały 7 sędziów NSA z 30 maja 2012 r. sygn. II GPS 1/2012 organ II instancji zauważył, że w uchwale tej nie wypowiadano się w kwestii spółek jawnych lecz co do spółek cywilnych.
Organ odwoławczy powołując się na treść art. 206, art. 207 oraz art. 337 kodeksu cywilnego uznał, iż żadnemu z ww. współwłaścicieli działki ewidencyjnej, nie przysługuje prawo do określonej części wspólnej rzeczy, lecz każdy z nich posiada daną rzecz w całości oraz korzysta z całej rzeczy (tj. żaden ze współwłaścicieli nie ma fizycznie wydzielonej części rzeczy na swoją wyłączną własność). Organ nie zgodził się zatem z twierdzeniami wnioskodawcy, jakoby wyłącznym posiadaczem spornych powierzchni była T. Spółka jawna.
Organ odwoławczy wskazał także za orzecznictwem, że i posiadacz zależny nie traci posiadania w wyniku oddania rzeczy w dalsze posiadanie zależne. Organ dodał również, że posiadać może jedynie osoba fizyczna, gdyż jest to władztwo nad rzeczą. Osoba zaś prawna, czy spółka nie może sprawować władztwa. Władztwo sprawują ewentualnie jej wspólnicy, zaś w przypadku spółki jawnej jest to małżeństwo G., którzy posiadają wpis do ewidencji producentów i nadane numery EP.
Wyodrębnienie spółek jawnych jako podmiotów prawa, z pominięciem osób fizycznych i prawnych, znajduje poparcie w przepisach art. 36 pkt. 1 i 2 oraz art. 38 pkt. 3 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 168, poz. 1186). Ponadto ustawa o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności w art. 3 pkt. 3 wskazuje na odrębność podmiotów jakimi są: osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka nie posiadająca osobowości prawnej (spółki jawne). Spółka jawna w rozumieniu kodeksu spółek handlowych nie jest podmiotem tożsamym z osobą fizyczną, która to osoba może być jej wspólnikiem i na mocy obowiązujących przepisów posiadać prawo do otrzymania odrębnego numeru w ewidencji producentów.
Konkludując organ odwoławczy stwierdził, że aplikowanie przez te same osoby w ramach innych spółek kapitałowych i osobowych należy postrzegać jako skierowana na ominięcie kwotowego limitu dofinansowania przysługującego jednemu beneficjentowi, a samo wyodrębnienie spółek miało na celu obejście przepisów prawa związanych z ograniczeniami dotyczącymi maksymalnych kwot wsparcia.
W skardze z [...] lipca 2014 r. skarżąca (reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła) wniosła o uchylenia zaskarżonej decyzji i zasądzenia kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego:
a. art. 12 ust. 4 ustawy, poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że skarżąca jest współposiadaczem gospodarstw rolnych z innymi podmiotami lub osobami fizycznymi;
b. art. 13 ust. 1 w zw. z art. 12 ust. 4 ustawy, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i błędne uznanie, że skarżącej nie może zostać nadany numer identyfikacyjny w ewidencji producentów po nadaniu tego numeru wspólnikom skarżącej spółki będącym małżonkami;
c. art. 3 pkt 2 i 3 ustawy, poprzez jego niezastosowanie i tym samym odmowę przyznania przymiotu producenta rolnego skarżącej spółce, będącej spółką jawną, jako jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, pomimo wypełnienia przez nią przesłanek określonych ww. przepisem, w tym w zakresie posiadania gospodarstwa rolnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
W piśmie procesowym z 24 lutego 2015 r. (załącznik do protokołu) skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi. Ponadto powołała się na orzeczenia NSA z 8 lipca 2014 r. sygn. II GSK 728/13 oraz WSA w Warszawie z 21 stycznia 2013 r. V SA/Wa 1876/12. Skarżąca podkreśliła, że argument organu o sztuczności wyodrębnienia podmiotu ubiegającego się o wpis do ewidencji producentów rolnych oraz nadaniu odpowiedniego numeru EP, nie ma żadnego znaczenia na tym etapie postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Spór w sprawie sprowadza się do tego, czy w świetle przepisów ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. Nr 10, poz. 76 ze zm.) możliwe jest posiadanie numeru ewidencyjnego przez spółkę jawną, której wspólnicy posiadają własne numery ewidencyjne. Przy czym istotne jest w sprawie, co stanowi różnicę między wnioskiem skarżącej spółki ze stycznia 2010 r. i wnioskiem aktualnym z marca 2014 r., że spółka i jej wspólnicy nie są już współwłaścicielami działek rolnych. Tak jak to miało miejsce w sprawie rozpoznawanej uprzednio zakończonej prawomocnie wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lutego 2014 r. sygn. II GSK 1156/12.
W przedmiotowej sprawie na mocy aktu notarialnego z [...] marca 2014 r. Rep. A nr [...] doszło do zniesienia współwłasności nieruchomości (działek nr [...]) i wyodrębnienia na rzecz skarżącej spółki prawa własności części tych działek. Co więcej, w chwili wydawania decyzji przez Dyrektora [...] OR ARiMR ([...] lipca 2014 r.), wspólnikami T. Sp. jawna nie byli już małżonkowie E. i A. G., lecz A. G. i A. K. (od [...] czerwca 2014 r. – wpis do KRS [...] lipca 2014 r.). Oznacza to, że skarżąca spółka jest nie tylko posiadaczem nieruchomości gruntowej ale także ich właścicielem, a także inny jest stan udziałowców spółki. W przeciwieństwie do stanu faktycznego jaki był w chwili złożenia wniosku z 2010 r. i podjętych wówczas rozstrzygnięć organów administracyjnych.
Przechodząc do podstaw prawnych zaskarżonej decyzji, wskazać należy, że zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy – jednocześnie z wpisem do ewidencji producentów nadaje się temu producentowi numer identyfikacyjny, który jest niepowtarzalny i nie przechodzi na następcę prawnego (ust. 3). Przepis dodatkowo w ust. 3 stanowi, że wnioskodawcy podlegającemu wpisowi do ewidencji producentów na podstawie kilku tytułów nadaje się jeden numer identyfikacyjny, zaś ust. 4 uszczegóławia, iż w przypadku małżonków oraz podmiotów będących współposiadaczami gospodarstwa rolnego nadaje się jeden numer identyfikacyjny, przy czym numer identyfikacyjny nadaje się temu z małżonków lub współposiadaczy, co do którego współmałżonek lub współposiadacz wyrazili pisemną zgodę. Dodatkowo w ust. 6 tego artykułu wskazano, że do wniosku o wpis do ewidencji producentów dołącza się pisemną zgodę odpowiednio współmałżonka lub współposiadacza gospodarstwa rolnego. Następny przepis tej ustawy – art. 13 – stanowi w ust. 1, że kierownik biura powiatowego Agencji odmawia, w drodze decyzji administracyjnej, wpisu do ewidencji producentów, jeżeli wnioskodawca nie jest producentem lub został mu już uprzednio nadany numer identyfikacyjny, o którym mowa w art. 12. Zgodnie natomiast z ust. 2 tego przepisu organ Agencji wydaje podmiotom wpisanym do ewidencji producentów zaświadczenie o nadanym numerze identyfikacyjnym, o którym mowa w art. 12, a zaświadczenie to jest wydawane niezwłocznie po dokonaniu wpisu do ewidencji producentów, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia wpłynięcia wniosku o wpis do ewidencji producentów (ust. 3).
Sąd stwierdza, że zasadnie organ uznał, iż cytowane przepisy jednoznacznie wskazują, iż ustawodawca nie przewidział w ustawie możliwości nadania współposiadaczom gospodarstwa rolnego dwóch numerów ewidencyjnych. Zgodnie z brzmieniem tych przepisów sam fakt współposiadania gospodarstwa powoduje, iż może nastąpić wpisanie do ewidencji i nadanie numeru identyfikacyjnego tylko jednemu ze współposiadaczy. Istotne jest tutaj, iż przez współposiadanie w kontekście przepisów mających zastosowanie w sprawie rozumieć należy samodzielne władanie danym gruntem. Należy zatem wywieść w tej sytuacji, że w przypadku złożenia wniosku przez kilku współposiadaczy, jeden z wniosków powinien zakończyć się nadaniem numeru w drodze czynności materialno-technicznej (wpisanie do ewidencji oraz wydanie stosownego zaświadczenia), kolejne zaś z wniosków muszą skutkować wydaniem decyzji o odmowie wpisu do ewidencji producentów i nadania numeru identyfikacyjnego.
Zdaniem sądu jednak taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodzi, ponieważ – tak jak to opisano wyżej – skarżąca spółka jest samodzielnym posiadaczem i właścicielem działek rolnych nr [...]. Natomiast ustalenia organu, że gospodarstwo skarżącej spółki nie ma samodzielności technicznej i ekonomicznej, oddzielnego kierownictwa nie ma oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym w sprawie wszczętym wnioskiem z marca 2014 r.
Zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy – gospodarstwo rolne to wszystkie nieruchomości rolne będące w posiadaniu tego samego podmiotu lub gospodarstwo w rozumieniu art. 2 lit. b rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE L 30 z 31.01.2009, str. 16). Definicję pojęcia "działki rolnej", do której także odwołuje się ustawa, określa również precyzyjnie rozporządzenie Komisji (WE) nr 1122/2009 z 30 listopada 2009 r., gdzie wskazano, iż przez działkę rolną rozumie się obszar gruntu, na którym jeden rolnik prowadzi jedną grupę upraw, jednak w przypadku gdy w kontekście przedmiotowego rozporządzenia wymagane jest oddzielne zgłoszenie użytkowania pewnego obszaru w ramach gruntów objętych grupą upraw, działka rolna jest ograniczona na podstawie tego konkretnego użytkowania.
Kierując się powyższymi definicjami za gospodarstwo rolne uznać zatem należy wszystkie działki rolne znajdujące się w posiadaniu (użytkowaniu) tego samego podmiotu prawa. W przedmiotowej sprawie wyłącznym posiadaczem (a także właścicielem) działek rolnych nr [...] była skarżąca spółka.
Sąd w tym miejscu odwołuje się i podziela argumentację zawartą w prawomocnym wyroku tutejszego sądu z 21 stycznia 2013 r. sygn. V SA/Wa 1878/12, w którym wskazano, że "odnosząc się do kwestii możliwości ubiegania się o przedmiotowy wpis przez spółkę jawną w której wspólnikami są osoby posiadające wpis do ewidencji producentów jako osoby fizyczne, przywołać tutaj należy stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w uchwale z 30 maja 2012 r., sygn. II GPS 2/12, gdzie przesądzono, iż spółka cywilna (a więc tym bardziej spółka jawna) jest jednostką organizacyjną, bowiem wspólne realizowanie określonego celu gospodarczego wymaga co najmniej minimalnego zorganizowania współdziałania wspólników. Ponieważ spółka (także jawna) nie została wyposażona przez prawo w osobowość prawną jest więc jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, co nie wyklucza przyznania jej przez prawo zdolności prawnej. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 grudnia 2012 r., sygn. II GSK 1832/11, to od podmiotów podejmujących inicjatywę gospodarczą – także produkcję rolną – zależy wybór formy organizacyjnej, jeżeli jest ona dopuszczona prawem".
W przedmiotowej sprawie strona wybrała formę spółki jawnej i zgodnie z art. 3 ust. 2 i 3 ustawy, winna być traktowana jak producent rolny, który zostaje wpisany do ewidencji producentów rolnych, na jego wniosek złożony do kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę wnioskodawcy (art. 11 ust. 1 ustawy) oraz któremu jednocześnie z wpisem do ewidencji producentów nadaje się numer identyfikacyjny (art. 12 ust. 1 ustawy).
Tak jak wskazano powyżej skarżąca spółka jawna była wyłącznym posiadaczem gospodarstwa rolnego prowadzonego na wyodrębnionych działkach rolnych. Organ nie mógł zatem negatywnie rozpoznać sprawy z uwagi na to, że wspólnikami skarżącej spółki są osoby posiadające już wpis do ewidencji producentów, które są wspólnikami także w kilku różnych spółkach. Skarżąca miała bowiem prawo ubiegania się o przedmiotowy wpis i bez znaczenia dla oceny złożonego wniosku pozostaje tutaj skład osobowy wspólników i stosunki własnościowe wnioskującej spółki.
W kontekście powyższego sąd podkreśla, że przedmiotem badanej sprawy jest kwestia wpisu do ewidencji producentów i nadanie numeru identyfikacyjnego. Bezpodstawne są zatem – jak trafnie zauważa skarżąca – argumenty organu o sztuczności wyodrębnienia podmiotu ubiegającego się o wpis do ewidencji producentów rolnych oraz nadanie odpowiedniego numeru identyfikacyjnego EP, nie ma to żadnego znaczenia na tym etapie postępowania. Z uwagi na całkowitą rozbieżność zakresową przedmiotową takich postępowań, powyższa okoliczność ewentualnie mogłaby mieć znaczenie w sprawie dochodzenia przez skarżącą płatności czy wspólnotowych dofinansowań, ale nie w postępowaniu mającym na celu ustalenie czy skarżąca spółka spełnia przesłanki do nabycia statusu producenta rolnego.
Reasumując sąd stwierdza, że w sprawie doszło do naruszenia art. 3, art. 12 ust. 4, art. 13 ust. 1 ustawy, poprzez odmową nadania skarżącej spółce jawnej numeru identyfikacyjnego w ewidencji producentów.
Mając na uwadze powyższe sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.) orzekł w jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O zasądzeniu kosztów postępowania sądowego sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składają się: wpis od skargi i wynagrodzenie pełnomocnika radcy prawnego stosownie do § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI