V SA/Wa 1794/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2014-04-16
NSArolnictwoŚredniawsa
płatności obszaroweARiMRwsparcie bezpośrednierolnictwokontrola administracyjnapowierzchnia kwalifikowalnaPEGLPISustawa o płatnościach

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę rolniczki na decyzję ARiMR dotyczącą przyznania płatności obszarowych, uznając prawidłowość ustaleń organu co do powierzchni działek i faktycznego użytkowania gruntów.

Rolniczka A. Z. zaskarżyła decyzję ARiMR odmawiającą przyznania płatności obszarowych i nakładającą sankcje. Sprawa dotyczyła m.in. nieprawidłowości we wniosku, ustalenia faktycznego użytkownika działki rolnej oraz różnic w deklarowanej i stwierdzonej powierzchni gruntów. Sąd administracyjny uznał, że organ prawidłowo ustalił stan faktyczny, stosując przepisy unijne i krajowe dotyczące płatności obszarowych, w tym zasady ustalania maksymalnego kwalifikowalnego obszaru (PEG) oraz wykluczenia działek niespełniających definicji rolnej.

Sprawa dotyczyła skargi A. Z. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą przyznania płatności obszarowych i nakładającą sankcje. Rolniczka wnioskowała o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Organy ARiMR ustaliły, że powierzchnia działek zadeklarowana we wniosku była niezgodna z powierzchnią stwierdzoną w kontroli administracyjnej, co skutkowało pomniejszeniem płatności i odmową przyznania płatności uzupełniającej. Kluczowe kwestie dotyczyły: pozostawienia bez rozpoznania wniosku w części dotyczącej działki F z powodu braków formalnych, ustalenia faktycznego użytkownika działki rolnej nr ..., wykluczenia działki rolnej o powierzchni poniżej 0,1 ha, zastosowania maksymalnego kwalifikowalnego obszaru (PEG) oraz prawidłowości zmian we wniosku. Sąd administracyjny, analizując przepisy krajowe i unijne (m.in. rozporządzenia KE nr 1122/2009 i nr 73/2009), uznał decyzję ARiMR za zgodną z prawem. Sąd potwierdził, że rolnik musi faktycznie użytkować grunty, a nie tylko być ich właścicielem. Potwierdzono również prawidłowość stosowania systemu identyfikacji działek rolnych (LPIS) opartego na ortofotomapie oraz zasady dokonywania zmian we wnioskach. Skargę oddalono jako nieuzasadnioną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, organ prawidłowo ustalił, że wnioskodawczyni nie wykazała, iż była faktycznym użytkownikiem spornej działki w 2011 r., co było warunkiem przyznania płatności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wnioskodawczyni nie przedłożyła wystarczających dowodów na faktyczne użytkowanie działki, mimo że była jej właścicielką. Postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone prawidłowo.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

u.p.w.s.b. art. 3 § ust. 1, 2, 3

Ustawa o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego

Organ administracji publicznej stoi na straży praworządności, jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, udzielać pouczeń i zapewniać czynny udział stron. Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z niego wywodzi skutki prawne.

u.p.w.s.b. art. 7 § ust. 1, 1a, 2

Ustawa o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego

Określa przesłanki przyznania jednolitej płatności obszarowej i płatności uzupełniającej, w tym wymóg posiadania i faktycznego użytkowania gruntów rolnych, utrzymania ich w dobrej kulturze rolnej oraz przestrzegania norm, a także ograniczenie do maksymalnego kwalifikowalnego obszaru (PEG).

Rozp. KE 1122/2009 art. 58 § akapit pierwszy, trzeci

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1122/2009

Reguluje zasady pomniejszania kwoty płatności lub odmowy jej przyznania oraz nakładania sankcji w przypadku przekroczenia dopuszczalnej różnicy między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną.

Dz.U. 2012 poz. 1164 art. art. 3, art. 7

Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego

Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65

Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009

Pomocnicze

Rozp. KE 1122/2009 art. 14 § ust. 2

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1122/2009

Określa zasady dokonywania zmian we wniosku o płatność, w tym możliwość dodawania działek lub zmian w dokumentach.

Rozp. KE 1122/2009 art. 23 § ust. 2

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1122/2009

Określa termin, do którego można dokonywać zmian we wniosku, w tym zwiększenia powierzchni, tj. do 10 czerwca 2011 r.

Rozp. KE 1122/2009 art. 28 § ust. 1 lit. c

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1122/2009

Wskazuje na obowiązek przeprowadzania kontroli administracyjnych dotyczących zgodności między działkami zadeklarowanymi we wniosku a działkami referencyjnymi w systemie LPIS.

Rozp. R(WE) 73/2009 art. 6 § ust. 1 akapit drugi

Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009

Określa pojęcie maksymalnego kwalifikowalnego obszaru (PEG) dla potrzeb jednolitej płatności obszarowej.

Rozp. R(WE) 73/2009 art. 7 § ust. 1a

Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009

Stanowi, że jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar (PEG) określony w systemie identyfikacji działek rolnych.

Rozp. R(WE) 73/2009 art. 17

Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009

Określa zasady ustanawiania systemu identyfikacji działek rolnych (LPIS) przy użyciu technik GIS i ortofotomap.

Rozp. R(WE) 73/2009 art. 124 § ust. 1, 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009

Definiuje powierzchnię użytków rolnych dla państw członkowskich oraz grunty rolne kwalifikujące się do płatności bezpośrednich.

Dz. U. Nr 238, poz. 1421

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 listopada 2011 r.

Określa stawkę jednolitej płatności obszarowej do 1 ha uprawy w 2011 r.

Dz. U. Nr 238, poz. 1422

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 listopada 2011 r.

Określa stawkę uzupełniającej płatności podstawowej do 1 ha uprawy w 2011 r.

Dz. U. Nr 38, poz.454

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r.

Dotyczy ewidencji gruntów i budynków, ale nie stanowi alternatywnej podstawy weryfikacji powierzchni działek rolnych do płatności.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy wymogów uzasadnienia decyzji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowość ustalenia przez ARiMR faktycznego użytkownika działki rolnej. Zgodność z prawem stosowania maksymalnego kwalifikowalnego obszaru (PEG) i definicji działki rolnej. Prawidłowość odmowy uwzględnienia zwiększenia powierzchni działek we wniosku po upływie terminu. Zgodność z prawem pozostawienia wniosku bez rozpoznania w części dotyczącej działki F z powodu braków formalnych. Prawidłowość wykluczenia działki rolnej o powierzchni poniżej 0,1 ha.

Odrzucone argumenty

Zarzut skarżącej o nieprawidłowym ustaleniu faktycznego użytkownika działki. Zarzut o nieprawidłowym zmniejszeniu powierzchni działek do powierzchni PEG. Zarzut o nieprawidłowym wykluczeniu działki z płatności z powodu niespełnienia definicji działki rolnej. Zarzut o naruszeniu art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach poprzez niedokładne rozpatrzenie materiału dowodowego. Zarzut o niezrozumiałości żądań Agencji i sposobu wyliczenia powierzchni kwalifikowanej.

Godne uwagi sformułowania

Istotą płatności obszarowych jest to, że są one przyznawane osobie, która rzeczywiście uprawia grunty, tzn. decyduje, jakie rośliny uprawiać, i swobodnie dokonuje odpowiednich zabiegów agrotechnicznych, zbiera plony oraz utrzymuje te grunty w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska (zgodnie z normami). System Identyfikacji Działek Rolnych (LPIS) działa w technologii geograficznych systemów informacyjnych. Ortofotomapa jest prawnie dostępnym instrumentem weryfikacji powierzchni działek rolnych deklarowanych do płatności.

Skład orzekający

Joanna Zabłocka

przewodniczący sprawozdawca

Irena Jakubiec-Kudiura

członek

Barbara Mleczko-Jabłońska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przyznawania płatności obszarowych, w tym zasad ustalania faktycznego użytkowania gruntów, powierzchni kwalifikowalnej (PEG), definicji działki rolnej oraz terminów dokonywania zmian we wnioskach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów UE i krajowych z okresu 2011-2013, które mogły ulec zmianie w kolejnych latach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie rolnym i administracyjnym ze względu na szczegółową analizę przepisów UE i krajowych dotyczących płatności obszarowych oraz praktyczne aspekty kontroli i weryfikacji wniosków.

Rolnik musi faktycznie uprawiać ziemię, a nie tylko być jej właścicielem – kluczowe orzeczenie WSA w sprawie płatności obszarowych.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 1794/13 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2014-04-16
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2013-08-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Barbara Mleczko-Jabłońska
Irena Jakubiec-Kudiura
Joanna Zabłocka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
II GSK 1986/14 - Wyrok NSA z 2016-02-26
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 1164
art. 3, art. 7
Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity.
Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65
Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura, Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska, Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie z dnia ... czerwca 2013 r., nr ... w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę.
Uzasadnienie
A. Z. wnioskiem z maja 2011 r. wystąpiła o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Wniosek był kilkakrotnie korygowany przez wnioskodawczynię.
W związku z nieusunięciem braku formalnego wniosku w części dotyczącej działki F w dniu ...02.2012r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Wojcieszynie (dalej:Kierownik Biura Powiatowego ARiMR) pozostawił wniosek bez rozpoznania w części w zakresie działki rolnej F.
W dniu ... lutego 2012 r., Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję, w której przyznał stronie jednolitą płatność obszarową w wysokości ... zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości ... zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości oraz odmówił przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych i nałożył sankcję w wysokości ... zł.
Po rozpoznaniu sprawy w wyniku złożonego przez stronę odwołania Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia ... czerwca 2012 r. uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi wskazując, że A. Z. ubiegała się o przyznanie płatności do wskazanych (z wyjątkiem działki rolnej .... położonej na działce o nr ...) działek rolnych ... położnych na działkach o nr ... po raz pierwszy, nie otrzymała zatem wniosku spersonalizowanego, informacji o powierzchni maksymalnego kwalifikowalnego obszaru (PEG) oraz załączników graficznych. Zatem strona nie miała możliwości zanegowania danych referencyjnych na załączniku graficznym, a brak przesłania przez organ I instancji informacji o maksymalnym obszarze kwalifikowanym (PEG) ograniczył stronie możliwość składania wyjaśnień w sprawie. Wskazał ponadto na konieczność wyjaśnienia kwestii zlecenia przez wnioskodawczynię E. O. wykonania usług rolnych na działce ...
W dniu ... września 2012 r., Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję, w której przyznał stronie jednolitą płatność obszarową w wysokości ... zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości ... zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości oraz odmówił przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych i nałożył sankcję w wysokości ...1 zł.
W dniu ... grudnia 2012r. Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi, wskazując na naruszenie art. 3 ust.2 pkt 2 Ustawy z 26.01.2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008, nr 170, poz. 1051 ze zm., dalej: ustawa o płatnościach), zgodnie z którym w postępowaniu w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów oraz wsparcia specjalnego organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
W dniu ... marca 2013r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję, w której przyznał stronie jednolitą płatność obszarową w wysokości ... zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości ... zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości oraz odmówił przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych i nałożył sankcję w wysokości ... zł.
W dniu ... maja 2013r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR postanowieniem sprostował z urzędu oczywista omyłkę w decyzji w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011.
Po rozpatrzeniu odwołania strony Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia ... czerwca 2013 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ II instancji ustalił, że powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2011 do jednolitej płatności obszarowej wynosiła ... ha. Powierzchnia deklarowana działek rolnych kwalifikowana (wobec pozostawienia bez rozpoznana działki rolnej ...) do jednolitej płatności obszarowej wynosiła ... ha. Powierzchnia działek rolnych stwierdzona w kontroli administracyjnej (wykluczenie z płatności działki rolnej ... o powierzchni ... ha oraz uwzględnienie PEG dla działek rolnych: ... wynosiła ... ha. Działka rolna ... o powierzchni stwierdzonej ... ha została wykluczona z płatności ponieważ nie spełniała definicji działki rolnej ze względu na powierzchnię mniejszą niż 0,1 ha.
Organ stwierdził, że wyliczona procentowa różnica między powierzchnią deklarowaną działek rolnych kwalifikowaną, a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wynosiła: ... = 3,6717%
Powołując się na art. 58 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz, Urz. UEL 316 z 02.12.2009 r., str. 1, ze zm., zwanego dalej "rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 1122/2009"), stwierdził, że jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3% lub 2 ha, lecz nie więcej niż 20% powierzchni stwierdzonej, wówczas kwota, jaka ma być przyznana zostaje pomniejszona w danym roku o kwotę przypadającą na dwukrotną wykrytą różnicę.
Wskazał, że stawka jednolitej płatności obszarowej do 1 ha uprawy w 2011 r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 listopada 2011 r. w sprawie stawki jednolitej płatności obszarowej za 2011 r. (Dz. U. Nr 238, poz. 1421) i wynosi 710,57 zł.
W związku z powyższym początkowa kwota jednolitej płatności obszarowej została pomniejszona o kwotę w wysokości: 2 x ... ha x 710,57 zł = ... zł czyli kwotę przypadającą na dwukrotną wykrytą różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną. Kwota przyznanej jednolitej płatności obszarowej po uwzględnieniu pomniejszeń wyniosła: ...zł.
Organ wyjaśnił, że A. Z. zadeklarowała jedną działkę rolną - ... o powierzchni ... ha, do płatności o którą ubiegało się dwóch rolników. Powołując się na całokształt materiału dowodowego, w szczególności oświadczenia drugiej strony konfliktu kontroli krzyżowej – E. O., oświadczenia świadków oraz wnioskodawczyni uznał, iż posiadaczem faktycznym spornej działki w roku 2011 nie była wnioskodawczyni. Zauważył, że A. Z. oświadczyła, że prace rolne na działce o nr ... (działka rolna R/Rl) wykonywał na jej rzecz E. O., jednak odwołująca ani z własnej inicjatywy ani na pisemne wezwanie Agencji w żaden sposób nie wykazała, że była faktycznym użytkownikiem działki, a prace rolne wykonywał na jej zlecenie E. O., nie wskazała konkretnych ustaleń zlecenia, tj. jaki rodzaj upraw zleciła, jaka miała być forma rozliczenia, kiedy i w jakiej wysokości dokonano zapłaty, nie wskazała także żadnych świadków mogących potwierdzić fakt użytkowania przez nią spornej działki. Ponadto zauważył, że z przedstawionej przez stronę umowy sprzedaży z dnia ...07.2011r.wynika, że wydanie nieruchomości (działka o nr ...) nastąpiło w dniu ...07.2011r. Wydanie A. Z. działki w dniu ...07.2011r. oznacza, że odwołująca nie mogła spełnić wymogów art. 7 ust 1 ustawy o płatnościach, tj. wymogu utrzymywania wszystkich gruntów rolnych zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności oraz przestrzegania wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności. Wobec powyższego bezspornie uznał, że A. Z. nie była faktycznym użytkownikiem działki o nr ... w roku 2011. Zatem płatność uzupełniająca do grupy upraw podstawowych została odmówiona i została nałożona sankcja.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że stawka uzupełniającej płatności podstawowej do 1 ha uprawy w 2011 r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 listopada 2011 r. w sprawie stawek płatności uzupełniających za 2011 r. (Dz. U. Nr 238, poz. 1422) i wynosiła ... zł. Powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2011 do uzupełniającej płatności podstawowej wynosiła ... ha. Powierzchnia deklarowana działek rolnych kwalifikowana do płatności wynosiła ... ha. Powierzchnia działek rolnych stwierdzona w trakcie kontroli administracyjnej wynosiła 0,00 ha. Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych we wniosku do uzupełniającej płatności obszarowej ... ha a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej 0,00 ha wynosi 100,00%.
Organ wyjaśnił, że w związku z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 40, poz. 326 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą" oraz zgodnie art. 58 akapit trzeci rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną do uzupełniającej płatności podstawowej a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50% płatność zostaje odmówiona, a na rolnika nakłada się sankcje w wysokości przypadającej na różnicę między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną. Stawka uzupełniającej płatności podstawowej do 1 ha uprawy w 2011 r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 listopada 2011 r. w sprawie stawek płatności uzupełniających za 2011 r. (Dz. U. Nr 238, poz. 1422) i wynosiła ... zł. Kwota sankcji wyniosła: ... ha.
Organ wskazał, że kwota nałożonych sankcji podlegać będzie odliczeniu zgodnie z art. 5b rozporządzenia Komisji (WE) Nr 885/2006, co oznacza, że kwota ta będzie potrącana z płatności realizowanych przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) lub Europejskiego Funduszu Rolniczego Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z tych funduszy w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych. Jeżeli w tych latach przyznane płatności nie pozwolą na pełną kompensację kwoty sankcji, pozostałe saldo zostanie anulowane.
Następnie, odnosząc się do kwestii uwzględnienia dokonanej przez stronę dnia ...07.2011r. zmiany wniosku zmniejszającej powierzchnie działek rolnych P i AJ, natomiast nieuwzględnienia zmiany z dnia ...11.2011r. przywracającej powierzchnie tych działek (zwiększenie powierzchni) organ wskazał, że zgodnie z art. 14 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, rolnik ma prawo z własnej inicjatywy złożyć formularz zmiany do dnia 31 maja 2011 r. Jeśli rolnik został poinformowany o nieprawidłowościach w złożonym wniosku lub został powiadomiony o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu i jeśli ta kontrola ujawni nieprawidłowości, zgłoszone zmiany nie będą uwzględnione w odniesieniu do działek rolnych, w przypadku których wykryto nieprawidłowości.
Wyjaśnił, że zmiana do złożonego wniosku o przyznanie danej płatności (schematu pomocowego) składana zgodnie z art. 14 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 może polegać na:
dodaniu nowych działek ewidencyjnych i rolnych do uprzednio złożonego wniosku o przyznanie tej płatności,
dokonaniu zmian w dołączonych do wniosku dokumentach (oświadczenia, umowy, z wyłączeniem płatności cukrowej, płatności do pomidorów, płatności do krów i owiec),
zmianie, w tym zwiększeniu powierzchni zadeklarowanych działek rolnych.
Powyższych zmian, zgodnie z art. 23 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, rolnik, może dokonywać po 31 maja 2011 r., ale przed ostatecznym terminem wyznaczonym na złożenie wniosku (16 maja + 25 dni), tj. do 10 czerwca 2011 roku, z tym, że zgłoszenie zmiany do wniosku po dniu 1 czerwca ale do dnia 10 czerwca 2011 r. spowoduje zmniejszenie o 1% za każdy dzień roboczy opóźnienia kwoty płatności odnoszącej się do dodanej powierzchni działek.
Oznacza to, że strona mogła w terminie ...07.2011r. zmniejszyć powierzchnię działek rolnych, jednakże nie mogła już jej zwiększyć w dniu ...11.2011r. (tj. po dniu 10 czerwca 2011r.), gdyż uwzględnienie takiej zmiany stanowiłoby naruszenie wskazanych powyżej przepisów prawa.
Dyrektor ARiMR wyjaśnił, że prawo własności działek rolnych, któremu nie towarzyszy ich posiadanie w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, nie stanowi przesłanki do ubiegania się o przyznanie płatności obszarowych. Celem systemu wsparcia bezpośredniego jest finansowe wspieranie rolników, czyli osób, które faktycznie uprawiają grunty rolne. W konsekwencji rolnik ubiegając się o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych winien wykazać, że posiada grunty rolne, to jest faktycznie je użytkuje i utrzymuje je w dobrej kulturze rolnej zgodnie z normami ochrony środowiska.
Odnosząc się do ustalenia działek w oparciu o PEG, organ wskazał, że zgodnie z art. 7 ust. 1a Ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Powierzchnia ewidencyjno-gospodarcza (PEG) wyznaczana jest na podstawie pomiaru powierzchni użytkowanej rolniczo na obrazie ortofotomapy w granicach działki ewidencyjnej. Powierzchnia PEG stanowi powierzchnię użytkowaną rolniczo obejmującą łączną powierzchnię użytków rolnych, a wyznaczana jest jako różnica powierzchni pomiędzy powierzchnią całkowitą działki ewidencyjnej a terenami nieuprawnionymi do płatności (np. lasy, wody, drogi, siedliska mieszkalne itp.), których granice są określone na podstawie ortofotomapy.
Zgodnie z art. 124 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) NR 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 roku powierzchnia użytków rolnych nowego państwa członkowskiego innego niż Bułgaria i Rumunia, objętego systemem jednolitej płatności obszarowej stanowią część jego wykorzystywanej powierzchni użytków rolnych, które w dniu 30 czerwca 2003 roku utrzymane były w dobrej kulturze rolnej bez względu na to, czy były w tym dniu wykorzystywane do produkcji oraz, w stosownych przypadkach, dostosowaną zgodnie z obiektywnymi i niedyskryminującymi kryteriami ustanowionymi przez to nowe państwo członkowskie po zatwierdzeniu przez Komisję.
Wyjaśnił, że system identyfikacji działek rolnych pozwala na jednoznaczną identyfikację położenia działki rolnej w przestrzeni, aktualnej powierzchni działki rolnej i kontrolę pod względem kwalifikowalności w odniesieniu do danego schematu pomocy. Zgodnie z art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10000. Uwzględniając m.in. zalecenia Komisji Europejskiej ARiMR podjęła decyzję o wykorzystaniu do wyznaczania powierzchni referencyjnych działek rolnych kwalifikujących się do płatności powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG) wyznaczanej w oparciu o ortofotomapę.
Szczegółowe zasady przeprowadzania kontroli zostały określone w powołanym rozporządzeniu nr 1122/2009. Według art. 26 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przewidziane w tym rozporządzeniu przeprowadza się w taki sposób, aby skutecznie sprawdzić zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie istotnych wymogów i norm wzajemnej zgodności.
Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wyjaśnił, że organ I instancji podczas weryfikacji wniosku skarżącej (kontrola administracyjna - art. 30 ust. 1 ustawy o płatnościach, art. 20 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 73/2009 i art. 26 rozporządzenia nr 1122/2009) stwierdził rozbieżności w deklaracji powierzchni zgłaszanej do płatności przez rolnika z danymi będącymi w posiadaniu ARiMR zawartymi w Zintegrowanym Systemie Zarządzania i Kontroli, będącym jednym z podstawowych narzędzi służących do wykonywania kontroli. Państwa członkowskie obowiązane są prowadzić taki system, którego częścią składową oprócz skomputeryzowanej bazy danych, systemu identyfikacji i rejestracji uprawnień do płatności jest m.in. system identyfikacji działek rolnych (ang. LPIS), który ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych (art. 15 rozporządzenia 73/2009). Art. 17 tego rozporządzenia jasno wskazuje, że korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych (GIS - zdefiniowany w art. 2 rozporządzenia nr 1122/2009), w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności w skali 1:10000.
Kontrole administracyjne pozwalają na wykrycie nieprawidłowości, a w szczególności na ich automatyczne wykrycie za pomocą narzędzi informatycznych (,..).Kontrole takie dotyczą zgodności między działkami rolnymi zadeklarowanymi w jednym wniosku a działkami odniesienia w systemie identyfikacji działek rolnych, oraz weryfikują kwalifikacje do pomocy określonych terenów jako takich. Również art. 20 ust. 1 rozporządzenia 73/2009 stanowi o obowiązku przeprowadzania przez państwa członkowskie kontroli administracyjnych w celu weryfikacji warunków kwalifikowalności do pomocy. Kontrole administracyjne uzupełnia system kontroli na miejscu w celu zweryfikowania kwalifikowalności do pomocy.
Organ wyjaśnił, że skoro zgodnie z art. 28 rozporządzenia nr 1122/2009 kontrole administracyjne pozwalają w szczególności na automatyczne wykrycie nieprawidłowości za pomocą narzędzi informatycznych, to istnieją prawne podstawy do stosowania w ramach tej kontroli nie tylko skomputeryzowanej bazy danych, lecz także systemu identyfikacji działek rolnych, w którym (art. 17 rozporządzenia nr 73/2009) korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych (GIS), w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych.
Takie działania w rozpoznawanej sprawie zostały podjęte i na ich podstawie ustalono powierzchnię wnioskowanych do płatności działek rolnych.
Organ podkreślił, iż zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) Nr 73/2009, od roku 2005 System Identyfikacji Działek Rolnych (LPIS) działa w technologii geograficznych systemów informacyjnych. Rolą tego systemu jest stwierdzenie, czy dana działka ewidencyjna (zadeklarowana do płatności) istnieje, czy jest położona na terenach uprawnionych do dopłat i czy powierzchnia lub suma powierzchni działek rolnych położonych na danej działce ewidencyjnej (lub działkach ewidencyjnych) nie przekracza powierzchni uprawnionej do dopłat (PEG).
Art. 28 ust. 1 lit c) rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 stanowi, że należy przeprowadzać kontrole administracyjne dotyczące zgodności pomiędzy działkami rolnymi zadeklarowanymi we wniosku a działkami referencyjnymi w systemie LPIS i kwalifikacji powierzchni do przyznania płatności. Wskazał ponadto, iż stosownie do art. 12 ust. 3 cytowanego powyżej rozporządzenia Komisji, rolnikowi wraz z wnioskiem spersonalizowanym przekazywane są informacje dotyczące maksymalnego obszaru kwalifikującego się do jednolitej płatności obszarowej na danej działce referencyjnej oraz że rolnik, na załączniku graficznym zawierającym granice działek referencyjnych oraz ich unikalną identyfikację, wskazuje położenie działek rolnych. Powyższe wskazuje jednoznacznie, iż System Identyfikacji Działek Rolnych (LPIS) ustanowiony jest w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa wspólnotowego, które muszą być przez Polskę stosowane.
LPIS ma na celu jednoznaczną w skali całego kraju identyfikację deklarowanej działki rolnej i jej położenia, kontrolę zadeklarowanej powierzchni łącznie z oceną i kontrolą uprawnienia do dopłat w odniesieniu do danego schematu pomocowego oraz kontrolę jednokrotnej deklaracji dla poszczególnych działek rolnych lub ich części przez jednoznacznie zidentyfikowanych, potencjalnych beneficjentów. Obejmuje on swoim zasięgiem niemal wszystkie podstawowe moduły Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli (ZSZ1K), a więc ewidencję producentów, ewidencję gospodarstw rolnych, ewidencję wniosków o przyznanie płatności oraz zintegrowany system kontroli i opiera się na bazie danych działek referencyjnych - działek odniesienia, którymi w przypadku systemu polskiego są przetworzone na potrzeby dopłat powierzchniowych dane z ewidencji gruntów i budynków.
Z powyższych względów ortofotomapa jest prawnie dostępnym instrumentem weryfikacji powierzchni działek rolnych deklarowanych do płatności, a rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz.454 ze zm.), nie stanowi alternatywnej dla ortofotomapy podstawy ich weryfikacji.Podkreślił, iż definicja gruntów rolnych kwalifikujących się do płatności bezpośrednich wynikająca z przepisów wspólnotowych (art. 124 ust. 2 RR nr 73/2009) nie jest tożsama z powierzchnią użytków rolnych, które są definiowane w Ewidencji Gruntów i Budynków (EGiB). Z powyższego względu powierzchnie użytków rolnych określone w systemie EGiB nie mogą stanowić powierzchni referencyjnej dla jednolitej płatności obszarowej.
Biorąc pod uwagę powyższe organ stwierdził, iż ortofotomapa danej działki ewidencyjnej znajdująca się w systemie informacji geograficznej stanowi dowód, na podstawie którego należy, dokonać weryfikacji powierzchni uprawnionej do przyznania płatności w ramach danej działki ewidencyjnej.
Pismem z dnia ... lipca 2013 r. A. Z. zaskarżyła powyższą decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu skargi zarzuciła, że niezrozumiała jest dla niej treść pisma o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku w zakresie działki ..., ponieważ uważa, że brak dotyczący tej działki usunęła prawidłowo. Wyjaśniła, że we wniosku z 2011 r. podała działki o tych samych numerach ewidencyjnych ..., ale położone w innych miejscowościach: działkę oznaczoną symbolem ... położoną w... i działkę oznaczoną symbolem ... położoną w ..., pomyłkowo w części ewidencyjnej wniosku nie wpisała działki ..., ale wpisała ją w dalszej części wniosku. Wskazała, że 14 lipca 2011 r. dokonała zmian we wniosku na skutek wprowadzenia jej w błąd oraz " nastraszenia" przez pracownika ARiMR, pracownik biura podał jej złe powierzchnie działek ...
Dnia ... listopada 2011 r. strona przesłała do Agencji zmianę przywracającą prawidłowo zawnioskowane działki. Zarzuciła, że niezrozumiałe jest uznawanie dokonanych do ... czerwca 2011 r. zmian zmniejszających powierzchnie działek zgłoszonych we wniosku, a odrzucenie zmiany zwiększające te powierzchnie. Podniosła, że z dostępnych jej dokumentów, tj. aktu notarialnego i wypisu z rejestru gruntów wynika, że zgłosiła prawidłową powierzchnię działek.
Zarzuciła, że niezrozumiale jest zmniejszanie podanych przez nią powierzchni działek do powierzchni PEG.
Odnośnie działki ... wskazała, że zmniejszenie przez ARiMR jej powierzchni z ... ha do ... ha nie powinno powodować wykluczenia działki z powodu niespełnienia definicji działki rolnej, ponieważ przylega ona do innych działek podanych we wniosku i stanowi z nimi zwarty, jednolity obszar tej samej uprawy tego samego rolnika, Agencja powinna więc wezwać do wniesienia zmiany we wniosku powodującej "scalenie" tej działki z działkami sąsiednimi. Zarzuciła, że z decyzji i pism Agencji nie wynika sposób wyliczenia powierzchni kwalifikowanej, żądania Agencji są niezrozumiałe. Skoro określona we wniosku powierzchnia gruntów kwalifikująca do dopłat została zakwestionowana, to organ odwoławczy zobowiązany był skorzystać ze wszystkich dostępnych źródeł dowodowych, w tym wnioskowanych przez stronę, ustalenia wielkości PEG powinny znaleźć się w materiale dowodowym sprawy (art.77k.p.a.) i zostać przedstawione i ocenione w uzasadnieniu decyzji zgodnie z art.107§3 k.p.a.
Skarga została uzupełniona załącznikiem do protokołu, w którym strona podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie, zarzucając dodatkowo naruszenie art.3 ust.2 pkt 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez niedokładne rozpatrzenie materiału dowodowego i przyjęcie, że strona nie była posiadaczem działki rolnej ... o pow. ... ha, podczas gdy okoliczności sprawy wskazują, że była jej posiadaczem samoistnym, a więc działka ... powinna zostać zaliczona do obszaru objętego płatnościami. Wskazała, że w związku z powyższym nie istniały przesłanki do zmniejszenia wysokości przyznanej płatności obszarowej na podstawie art.58 akapit 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 oraz do zastosowania sankcji.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.
W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie stwierdzenia jego wydania z naruszeniem prawa,v.art.145§1 p.p.s.a.). Zgodnie z art.134§1 p.p.s.a. Sąd nie jest związany zarzutami skargi.
Sąd rozpoznając skargę korzysta ze wszystkich dowodów zebranych w toku postępowania administracyjnego, gdyż rozpoznaje sprawę na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.).
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji, w granicach kompetencji przysługujących na podstawie ww. ustaw sądowi administracyjnemu, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Na wstępie należy przypomnieć, że zasady przyznawania jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej płatności obszarowej, zostały uregulowane, w zakresie przepisów krajowych, w ustawie z dnia 26 stycznia 2007 o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (j.t. Dz.U. z 2008 r., nr 170, poz.1051 ze zm., dalej: ustawa o płatnościach).
Stosownie do art. 3 ust.1 tej ustawy, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej.
W ust.2 wskazano, że w postępowaniu w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów oraz wsparcia specjalnego organ administracji publicznej:
1) stoi na straży praworządności;
2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;
3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;
4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.
W myśl ust.3 strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.
W przywołanych wyżej przepisach w sposób odmienny niż w kodeksie postępowania administracyjnego ustalone zostały reguły dowodowe: organ prowadzący postępowanie nie ma obowiązku zebrania materiału dowodowego, a jest zobowiązany jedynie rozpatrzyć w sposób wyczerpujący zebrany materiał dowodowy, przedstawiony przez stronę. To na stronie spoczywa ciężar udowodnienia okoliczności, z której wywodzi skutki prawne.
Przesłanki przyznania jednolitej płatności obszarowej zostały określone w art. 7 ustawy o płatnościach. W myśl art.7 ust.1 ustawy w brzmieniu obowiązującym dla płatności dotyczących 2011 r., rolnikowi przysługiwała jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli:
1) posiadał w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha;
2) wszystkie grunty rolne były utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;
2a) przestrzegał wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;
3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
Stosownie do ust. 1a jednolita płatność obszarowa przysługiwała do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
W myśl ust. 2 rolnikowi, który w danym roku spełniał warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługiwały płatności uzupełniające do określonych powierzchni upraw, do których została przyznana jednolita płatność obszarowa.
Z prawidłowo ustalonego przez Dyrektora Oddziału Regionalnego AriMR stanu faktycznego wynika, że powierzchnia działek rolnych zadeklarowana przez skarżącą we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej w 2011 r. wynosiła ... ha. Powierzchnia deklarowana działek rolnych kwalifikowana (wobec pozostawienia bez rozpoznana wniosku w zakresie działki rolnej ...) do jednolitej płatności obszarowej wynosiła ... ha. Powierzchnia działek rolnych stwierdzona w kontroli administracyjnej (wykluczenie z płatności działki rolnej ... o powierzchni ... ha oraz uwzględnienie PEG dla działek rolnych: ...) wynosiła ... ha. Działka rolna ... o powierzchni stwierdzonej ... ha została wykluczona z płatności ponieważ nie spełniała definicji działki rolnej ze względu na powierzchnię mniejszą niż .... ha.
Strona zakwestionowała powyższe, dokonane przez organy ARiMR zmniejszenia powierzchni stanowiących podstawę do przyznania jej płatności.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do pozostawienia bez rozpoznania wniosku w zakresie działki rolnej F, należy wyjaśnić, że z akt administracyjnych sprawy wynika, iż pismem z dnia .... czerwca 2011 r. strona została wezwana do usunięcia braków formalnych wniosku, w tym do złożenia podpisanych załączników graficznych dotyczących wymienionych działek objętych wnioskiem. Strona w wykonaniu wezwania złożyła załączniki graficzne z tym, że załącznik graficzny dotyczący działki F nie został przez nią podpisany. Dlatego pismem z dnia ... lutego 2012 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR poinformował stronę o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku w zakresie dotyczącym działki ..., z powodu nieusunięcia w terminie braków formalnych wniosku w odniesieniu do działki ... Brak jest podstaw do zakwestionowania stanowiska organu w tym zakresie.
Co do kwestii zmniejszenia powierzchni wymienionych wyżej działek rolnych wobec uwzględnienia dla nich maksymalnego kwalifikowalnego obszaru powierzchni ewidencyjno-gospodarzcej PEG, to stosownie do przywołanego wyżej art.7 ust.1a ustawy o płatnościach, jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych. Art.6 ust.1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009 stanowi, że na potrzeby systemu płatności jednolitej lub systemu jednolitej płatności obszarowej odnośnie do każdej działki referencyjnej określa się maksymalny kwalifikowalny obszar. GIS (system informacji geograficznej) funkcjonuje na podstawie krajowego systemu odniesienia za pomocą współrzędnych. W przypadku gdy stosuje się różne systemy współrzędnych, w obrębie każdego z państw członkowskich są one kompatybilne.
Pismem z dnia ... sierpnia 2012 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR poinformował stronę, że zgodnie z art. 28 ust.1 lit.c rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 jednolita płatność obszarowa zostanie przyznana do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar wyznaczony dla danej działki ewidencyjnej.
Stronie przedstawiono wykaz zawierający maksymalny kwalifikowalny obszar PEG dla każdej ze zgłoszonych przez nią we wniosku z 2011 r. działki (k.195/196 akt adm.).
Strona nie wykazała, aby obszar ten został ustalony nieprawidłowo.
Wobec powyższego określenie przez organy ARiMR powierzchni kwalifikowalnej do przyznania płatności zgodnie z maksymalnym kwalifikowalnym obszarem PEG Sąd uznał za zgodne ze wskazanymi przepisami oraz stanem faktycznym sprawy.
Strona kwestionuje również wykluczenie z płatności działki ... o powierzchni ... ha, położonej na działce ewidencyjnej nr ..., co do której ustalono, ze wnioskodawczyni nie była faktycznym posiadaczem tej działki w 2011 r. W celu ustalenia osoby, która była faktycznym użytkownikiem działki nr ... w 2011 r. organ orzekający przeprowadził postępowanie dowodowe, w wyniku którego uzyskał oświadczenia świadków, którzy zeznali, że na spornej działce wykonywali różnego rodzaju prace rolnicze na rzecz W.O.. A. Z. złożyła oświadczenie, że W. O. w 2011 roku uprawiał działkę na jej zlecenie, na co jednak nie przedłożyła żadnych dowodów. Jest okolicznością niekwestionowaną, że w dacie składania wniosku A.Z. była właścicielką spornej działki, z umowy sprzedaży wynika, że wydanie nieruchomości kupującej, tj. A. Z. nastąpiło dnia ... lipca 2011 r.
Sąd stwierdził, że postępowanie dowodowe w zakresie ustalenia faktycznego użytkownika działki nr ... w 2011 r. zostało przeprowadzone prawidłowo, a organy orzekające dokonały wszechstronnej oceny materiału dowodowego w sposób odpowiadający wymogom określonym w art.3 ust.2 pkt 2 ustawy o płatnościach, wyciągając prawidłowe wnioski z poczynionych ustaleń, a mianowicie, że wnioskodawczyni nie wykazała, że była faktycznym użytkownikiem tej działki w 2011 r. Dlatego prawidłowo organy orzekające stwierdziły, że wnioskodawczyni nie spełniła określonych w art.7 ust.1 ustawy o płatnościach warunków do przyznania wnioskowanej płatności w odniesieniu do działki nr ... Sąd podziela przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko, zgodnie z którym istotą płatności obszarowych jest to, że są one przyznawane osobie, która rzeczywiście uprawia grunty, tzn. decyduje, jakie rośliny uprawiać, i swobodnie dokonuje odpowiednich zabiegów agrotechnicznych, zbiera plony oraz utrzymuje te grunty w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska (zgodnie z normami).
Jeżeli zatem o płatności wystąpi rolnik, który posiada grunty rolne, faktycznie je uprawia, utrzymuje je zgodnie z normami i spełnia inne przesłanki warunkujące ich przyznanie, określone w przepisach krajowych i unijnych, płatności będą mu przysługiwać nawet w przypadku bezprawnego użytkowania działek rolnych. Rozstrzygające dla przyznania płatności jest zatem, kto przez cały rok kalendarzowy użytkował grunty rolne i utrzymywał je w dobrej kulturze rolnej.
Skarżąca nie zgodziła się również z przyjętymi do płatności powierzchniami działek ... Strona dokonując kilkakrotnej korekty wniosku o płatność zmieniała między innymi deklarowaną powierzchnię tych działek. W ramach korekty z 14 lipca 2011 r. zmniejszyła ich powierzchnię, a w listopadzie 2011 r. zwiększyła przywracając pierwotne wielkości. Organy orzekające za dopuszczalne uznały zmniejszenie powierzchni działek, nie uznały natomiast jej zwiększenia.
Stosownie do art.14 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 po wygaśnięciu terminu składania pojedynczego wniosku, poszczególne działki rolne lub indywidualne uprawnienia do płatności można dodać do pojedynczego wniosku, pod warunkiem że przestrzegane są wymogi w ramach odnośnych systemów pomocy. Jednak art.23 ust.2 tego rozporządzenia stanowi, że poprawki do pojedynczego wniosku uwzględnia się wyłącznie, jeśli wnoszone są przed ostatecznym terminem składania pojedynczych wniosków przedłużonym o 25 dni. Tak więc po 10 czerwca 2011 r. strona nie mogła już zwiększyć powierzchni zgłoszonych działek. Natomiast innych zmian, czyli np. zmniejszenia powierzchni strona może dokonać jeśli właściwy organ nie poinformował jej o nieprawidłowościach w pojedynczym wniosku lub jeśli powiadomił jej o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu, jeśli ta kontrola ujawni nieprawidłowości. W rozpoznanej sprawie nie było więc przeszkód do zmniejszenia przez stronę powierzchni zadeklarowanych działek ... lipca 2011 r.
W świetle powyższych przepisów stanowisko ARiMR co do przyjętych wielkości działek ... Sąd uznał za prawidłowe. W aktach sprawy brak jest dowodów wskazujących, że strona dokonała zmian wniosku pod wpływem nacisków pracowników ARiMR.
Strona zakwestionowała również wykluczenie przez ARiMR działki ..., wobec stwierdzenia, iż jej powierzchnia wynosi ... ha, czyli jest mniejsza niż 0,1 ha. Sąd zwraca uwagę, że stosownie do art.2 pkt 1 ustawy o płatnościach działka rolna to działka w rozumieniu art. 2 pkt 1 rozporządzenia nr 1122/2009, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha. Działanie organu było więc prawidłowe. Organ nie miał również podstaw do "scalenia" działki N z innymi działkami skarżącej. To bowiem strona składając wniosek określa działki zgłaszane do płatności.
Ponieważ wyliczona różnica procentowa pomiędzy powierzchnią deklarowaną działek rolnych a powierzchnią stwierdzoną wynosi 3,671% zastosowanie w sprawie ma art.58 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 zgodnie z którym jeśli w odniesieniu do danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej, (...) przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 57 niniejszego rozporządzenia, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3 % lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20 % zatwierdzonego obszaru.
W konsekwencji organ prawidłowo zastosował pomniejszenie jednolitej płatności obszarowej.
Wobec zgłoszenia do płatności uzupełniającej tylko działki rolnej ... o powierzchni ... ha, co do której skarżąca nie była faktycznym użytkownikiem, co zostało wyżej wyjaśnione, skarżącej odmówiono tej płatności i nałożono sankcję, wobec stwierdzenia, że różnica między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną wynosi 100 %. Działanie to jest uzasadnione w świetle art.58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009.
Za nieuzasadnione Sąd uznał zarzuty dotyczące uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Przedstawiono w niej stan faktyczny sprawy, ze szczególnym uwzględnieniem powierzchni działek, co do których dokonano zmniejszenia powierzchni stwierdzonej w stosunku do powierzchni zgłoszonej we wniosku oraz przedstawiono przyczyny zmniejszenia czy nie uznania powierzchni poszczególnych działek. Przedstawiono również szczegółowe wyliczenie zmniejszenia płatności oraz wysokości zastosowanej sankcji. Organ orzekający prawidłowo powołał i zacytował przepisy, które miały zastosowanie w sprawie. W szczególności obszernie uzasadnił zasady wyznaczania powierzchni ewidencyjno-gospodarczej działek z uwzględnieniem ortofotomapy jako instrumentu weryfikacji powierzchni działek rolnych deklarowanych do płatności.
Prawidłowo również organ wyjaśnił, że definicja gruntów rolnych kwalifikujących się do płatności bezpośrednich nie jest tożsama z powierzchnią użytków rolnych, które są definiowane w Ewidencji Gruntów i Budynków.
Z wyżej wyłożonych przyczyn Sąd na podstawie art.151 p.p.s.a. oddalił skargę jako nieuzasadnioną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI