V SA/Wa 1640/18

V SA/Wa 1640/18 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-03-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-10-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Jarosław Stopczyński /przewodniczący sprawozdawca/
Marek Krawczak
Tomasz Zawiślak
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I GSK 1505/19 - Wyrok NSA z 2022-12-28
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2017 poz 1257
art. 7, art. 77, art. 105 § 1 i 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2017 poz 2188
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn.
Dz.U. 2000 nr 88 poz 983
art. 3, art. 3a, art. 4
Ustawa z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA - Marek Krawczak, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2019 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niespełnienia przez grupę warunków uznania oraz wykreślenia grupy z rejestru grup producentów rolnych; oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem oceny Sądu jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej także jako Prezes ARiMR, organ) z dnia (...) lipca 2018 r. nr (...) utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w T. z dnia (...) marca 2018 r. nr (...) stwierdzająca niespełnienie przez Grupę (...)Sp. z o.o. w S. (dalej także jako: GPR, strona, grupa, skarżąca) warunków uznania, w zakresie produkcji produktu lub grup producentów: drób żywy ze względu na które grupa została utworzona i wykreślająca ją z rejestru grup.
Decyzja Prezesa ARiMR została oparta na następujących ustaleniach i rozważaniach:
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1) ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach (Dz.U. 2015, poz. 1888), grupy producentów rolnych, wpisane do Rejestru grup producentów rolnych przed dniem wejścia w życie przedmiotowej ustawy, składają w terminie roku od dnia wejścia w życie przepisów tej ustawy, do Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego, właściwego ze względu na siedzibę grupy wniosek o potwierdzenie spełniania warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy z dnia 15 września 2000 r.
Zgodnie z art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach [. . .] w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli:
1) nie został złożony wniosek, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, w terminie, o którym mowa
w ust. 1 pkt 1,
2) zostanie stwierdzone, że warunki określone w art. 3 albo art. 3a lub w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą nie są spełniane przez grupę
Dyrektor oddziału terenowego Agencji właściwy ze względu na siedzibę grupy wydaje decyzję administracyjną o stwierdzeniu niespełniania przez grupę warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą i wykreśla ją z rejestru grup.
Zgodnie z art. 2 (w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1) ustawy o grupach z dnia 15 września 2000 r., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11 września 2015 r., osoby fizyczne, jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz osoby prawne, które w ramach działalności rolniczej prowadzą gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym lub dział specjalny produkcji rolnej, mogą organizować się w grupy producentów rolnych w celu:
1. dostosowania produktów rolnych i procesu produkcyjnego do wymogów rynkowych,
2. wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży,
3. centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych,
4. ustanowienia wspólnych zasad dotyczących informacji o produkcji ze szczególnym
uwzględnieniem zbiorów i dostępności produktów rolnych,
5. rozwijania umiejętności biznesowych, marketingowych,
6. organizowania i ułatwiania procesów wprowadzania innowacji,
7. ochrony środowiska naturalnego.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 7 ustawy o grupach z dnia 15 września 2000 r., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11 września 2015 r., akt założycielski grupy powinien zawierać sankcje wobec członka grupy, który:
a) nie wypełnia nałożonych na niego obowiązków,
b) nie spełnia warunków określonych wart. 2 i art. 3 lub art. 2 i art. 3a.
Zgodnie z brzmieniem art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2015 r, warunki określone w art. 3 albo art. 3a oraz przepisach wydanych na podstawie art 6 ustawy z dnia 15 września 2000 r. powinny być spełnione w terminie roku od dnia wejścia w życie ustawy, tj. do dnia 18 grudnia 2016 r. W tym terminie grupy powinny:
1) dostosować swoje akty założycielskie m.in. w zakresie celów, ze względu na które grupa jest utworzona (art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 3a pkt 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r.). czy też obligatoryjnych elementów, jakie powinny one zawierać (art. 4. w związku z art. 3 ust. pkt 2 oraz art. 3a pkt 3 tej ustawy),
2) dostosować strukturę podziału głosów przysługujących poszczególnym członkom w kontekście spełniania warunku, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy.
W dniu (...).12.2016 r. do Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w B. wpłynął wniosek o potwierdzenie spełniania warunków uznania złożony przez Grupę wraz z załącznikami.
Z materiału dowodowego załączonego do akt sprawy wynika, że spółka z ograniczoną odpowiedzialnością została zawiązana w dniu (...).08.2011 r. aktem notarialnym Repertorium (...) numer (...), pod firmą: Grupa (...) Sp. z o.o.
W dniu (...).07.2015 r. zwołano Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników Grupy (akt notarialny Repertorium (...) nr (...) z dnia (...).07.2015 r.), w trakcie którego dokonano zmian w umowie spółki w zakresie § 12 ust. 5. Nie dokonano żadnych zmian w zakresie celów realizowanych przez grupę (§ 5 ust. 2 umowy spółki), wspólników Grupy (§ 9 umowy spółki) oraz sankcji nakładanych na jej członków (§ 13 umowy spółki). Powyższe znajduje również odzwierciedlenie w zapisach zmian uwidocznionych w Krajowym Rejestrze Sądowym (nr KRS: (...)), według stanu na dzień (...)02.2018 r. oraz na dzień (...).06.2018 r.
W § 5 ust. 2 umowy spółki z o.o. wskazano, że celem działalności Spółki jest:
1) dostosowanie produkcji wspólników do warunków rynkowych,
2) poprawa efektywności gospodarowania,
3) planowanie produkcji ze szczególnym uwzględnieniem jej jakości i ilości,
4) koncentracja podaży i organizacja sprzedaży produktów rolnych,
5) ochrona środowiska.
W § 13 ust. 3 umowy spółki z o.o. wskazano sankcje dla członków Grupy, z których wynika, że w przypadku naruszenia przez wspólnika:
1) postanowień umowy Spółki,
2) umowy produkcyjno-handlowej,
3) uchwał organów Spółki,
Zarząd uprawniony jest nałożyć na wspólnika karę pieniężną w ustalonej przez siebie wysokości. Kara pieniężna może zostać nałożona po bezskutecznym pisemnym wezwaniu wspólnika do zaniechania naruszeń.
Jak wynika z analizy zgromadzonego materiału dowodowego, zapisy w umowie spółki z o.o. w zakresie celów, jakie Grupa realizuje są niezgodne z celami wskazanymi
w art. 2 (w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1) ustawy o grupach z dnia 15.09.2000 r., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11.09.2015 r. W umowie Spółki nie uwzględniono następujących celów:
1) rozwijanie umiejętności biznesowych, marketingowych,
2) organizowanie i ułatwianie procesów wprowadzania innowacji.
Zapis § 13 ust. 3 umowy spółki z o.o. nie spełnia wymogów określonych w art. 4 ust. 1 pkt 7 ustawy o grupach z dnia 15.09.2000 r., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11.09.2015 r., tj.: nie uwzględnia sankcji nakładanych na członka Grupy w przypadku, kiedy nie spełnia on warunków określonych w art. 2 i art. 3 albo w art. 2 i art. 3a ustawy o grupach.
Organ odwoławczy wskazuje, że zapisy umowy, o których mowa powyżej nie zostały dostosowane przez Grupę do dnia złożenia do OT ARR wniosku o potwierdzenie spełniania warunków uznania, tj.: (...).12.2016 r., ani też na dzień złożenia pisemnych wyjaśnień, tj.: (...).06.2017 r.
Oczywistym jest, że jeżeli w § ust. 2 umowy spółki z o.o. Grupa wskazuje cele, dla których jest utworzona, to powinny one być zgodne z celami określonymi w art. 2 (w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1) ustawy o grupach z dnia 15.09.2000 r., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11.09.2015 r. Nie można zatem zgodzić się z zarzutem Strony, że organ wydał decyzję z naruszeniem art. 3, art. 4 oraz art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy 0 grupach poprzez ich błędną wykładnię w zakresie obowiązkowych elementów aktu założycielskiego.
Dodatkowo wskazuje się, że w wezwaniu do złożenia wyjaśnień z dnia (...).06.2017 r. Organ I instancji powiadomił Stronę o wymogach, jakich nie spełnia umowa spółki. Wskazał, że załączona do wniosku umowa spółki z o.o.. nie spełnia wszystkich wymogów, zgodnie z art. 2, art. 3, art. 4 oraz art. 5 ustawy o grupach.
W ww. piśmie nie wezwał do "zmiany umowy Spółki" lecz do przekazania dokumentu spełniającego wszystkie wymogi określone w art. 2, art. 3, art. 4 oraz art. 5 ustawy o grupach z dnia 15.09.2000 r., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11.09.2015 r. Tym samym Organ dołożył wszelkiej staranności w celu wykluczenia sytuacji, w której Grupa mogła posiadać właściwy dokument ale nie przekazała go Organowi w dniu (...).12.2016 r. wraz z wnioskiem o potwierdzenie spełniania przez nią warunków uznania.
Ponadto zgodnie z § 9 umowy spółki z 0.0. oraz opisem struktury organizacyjnej
stanowiącym załącznik do wniosku o potwierdzenie spełniania warunków uznania - wspólnikami, a tym samym członkami Grupy są:
1. C. S. Z.,
2. E. Z.,
3. S. Ś.,
4. E. B. Ś.,
5. J. K. Ś.
Do wniosku o potwierdzenie spełniania warunków uznania Strona załączyła "Oświadczenia producenta o przynależności tylko do jednej grupy producentów rolnych" dla pięciu ww. osób.
Z "Oświadczenia grupy o corocznych przychodach ze sprzedaży" "Oświadczenia grupy o produkcji i sprzedaży co najmniej 80% produktów lub grup produktów, wyprodukowanych przez członków grupy" oraz z "Wykazu faktur VAT i rachunków, uporządkowanych w ujęciu chronologicznym, potwierdzających wartość i ilość dostarczonych grupie produktów lub grupy produktów przez poszczególnych jej członków w okresie (...).02.2015 r. - (...).02.2016 r." stanowiącego załącznik do wniosku o płatność za 4 rok działalności Grupy wynika, że do wielkości produkcji wykazano produkty zakupione przez Grupę od następujących członków:
1.C. S.Z.,
2. E. Z.,
3. S. Ś.,
4.E. B. Ś.,
5.J. K. Ś.,
6. A. Z.
Dodatkowo w okresie od dnia (...).02.2015 r. do dnia (...).02.2016 r. produkcja E. Z. wykazana w ww. materiale dowodowym kształtowała się na poziomie 0. Z wyjaśnień udzielonych przez Grupę w dniu (...).06.2017 r. wynika, że produkcja E. Z. w okresie poprzednim wyniosła 0, ze względu na fakt, że w tym okresie nie była ona członkiem Grupy, podczas gdy nie wynika to z przekazanych Dyrektorowi OR ARiMR dokumentów (umowa spółki, protokoły zgromadzania wspólników, uchwały zarządu).
Zgodnie z § 11 umowy spółki, Zarząd zobowiązany jest zwołać Zgromadzanie Wspólników w terminie dwóch miesięcy od dnia otrzymania oświadczenia o zamiarze przystąpienia oraz zobowiązania do wypełnienia postanowień umowy produkcyjno -handlowej. Przystąpienie do spółki nowego wspólnika następuje poprzez podwyższenie kapitału zakładowego Spółki i objęcie przez tego wspólnika udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym lub przez nabycie udziałów od wspólnika na warunkach określonych w § 14 umowy spółki.
Zgodnie z § 12 umowy spółki, wspólnik występujący z Grupy zobowiązany jest złożyć Zarządowi pisemną informację o zamiarze wystąpienia, co najmniej na 12 miesięcy przed końcem danego roku działalności Grupy.
Zgodnie z § 14 umowy spółki, zbycie udziałów lub jego zastawienie wymaga zgody Zgromadzenia Wspólników w uchwale Zgromadzenia Wspólników wyrażającej zgodę, w której oznacza się nabywcę lub nabywców.
W związku z powyższymi rozbieżnościami Prezes ARiMR pismem znak: (...), wystosował do Strony wezwanie do złożenia wyjaśnień dotyczących okresów członkostwa w Grupie A. Z. i E. Z.
W dniu (...).05.2018 r. Strona złożyła pisemne wyjaśnienia oraz dokumenty, z których wynika, że:
1. A. Z. była członkiem Grupy w okresie od dnia (...).11.2011 r. do dnia (...).12.2015 r. Nabycie udziałów nastąpiło na podstawie umowy darowizny udziałów z dnia (...).11.2011 r. od E. Z.. Strona oprócz przedmiotowej umowy darowizny udziałów nie przekazała innych dokumentów związanych ze zbyciem udziałów przez E. Z., tj.: pisemnej informacji o zamiarze wystąpienia z Grupy (zgodnie z § 12 umowy spółki), uchwały Zgromadzenia Wspólników wyrażającej zgodę na zbycie udziałów (zgodnie z § 14 umowy spółki),
2. E. Z.była członkiem Grupy w okresie od dnia (...).08.2011 r. do dnia (...).11.2011 r., kiedy umową darowizny przekazała udziały A. Z. oraz od dnia (...).12.2015 r. do nadal, w związku z przejęciem udziałów na podstawie umowy darowizny z dnia (...).12.2015 r. od A. Z. Potwierdzenie zbycia udziałów przez A. Z. i wypełnienie zapisów umowy spółki stanowią: pisemna informacja o zamiarze wystąpienia z Grupy z dnia (...).12.2014 r., protokół Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników Grupy z dnia (...).12.2015 r. zawierający uchwałę w sprawie wyrażenia zgody na zbycie udziałów przez A. Z., umowa darowizny udziałów z dnia (...).12.2015 r.
Zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 19.04.2016 r.
w sprawie wykazu produktów i grup produktów, dla których mogą być tworzone grupy producentów rolnych minimalnej rocznej wielkości produkcji towarowej oraz minimalnej
liczby członków grupy producentów rolnych (Dz. U. 2016, poz. 577), minimalna liczba członków dla kategorii: drób żywy, w województwie k. została określona za poziomie: 5 członków.
Po analizie materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdza, że w okresie (...).02.2015 r. - (...).02.2016 r. produkty za względu na które Grupa została utworzona były dostarczane przez 5 producentów będących jej członkami.
W dniu (...).01.2016 r. Strona została pisemnie poinformowana przez Dyrektora OR ARiMR w T. o obowiązkach i terminach wynikających ze zmiany przepisów ustawy o grupach. W treści przedmiotowego pisma Dyrektor OR ARiMR w T. wskazał m.in.: zmienione cele dla których mogą organizować się grupy. Pismo zostało skutecznie doręczone Stronie w dniu (...).01.2016 r.
Prezes ARiMR podkreśla, że na mocy art. 4 ust. 1 pkt 1) ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach, grupy producentów rolnych miały 1 rok na wprowadzenie zmian w swoich aktach założycielskich w celu aktualizacji ich zapisów.
Po upływie tego okresu i dokonaniu wszelkich zmian, Grupa składała wniosek o potwierdzenie spełniania przez nią warunków uznania. W dniu (...).12.2016 r. Odwołujący wraz z ww. wnioskiem przekazał Organowi I instancji dokumenty, na podstawie których Organ mógł stwierdzić, czy warunki określone w art. 3 albo 3a oraz przepisach wydanych na podstawie art. 6 zmienionej ustawy o grupach są przez Grupę spełniane, czy nie.
W sytuacji, gdy w trakcie postępowania wszczętego na skutek złożenia wniosku o potwierdzenie spełniania warunków uznania zostanie ustalone, że Grupa dostosowała swój akt założycielski do zmienionych przepisów dopiero po (...).12.2016 r. Dyrektor OR ARiMR wydaje decyzję o stwierdzeniu niespełniania warunków uznania. Przedmiotem postępowań administracyjnych prowadzonych w sprawie potwierdzenia spełniania warunków uznania była bowiem weryfikacja, czy na dzień (...).12.2016 r. grupy producentów rolnych te warunki spełniały. Podstawą do wydania zaświadczenia potwierdzającego spełnianie przez grupę warunków uznania był nie tylko sam fakt złożenia stosownego wniosku, ale również rzeczywiste dostosowanie grupy producentów rolnych do nowych warunków.
Organ odwoławczy podkreśla, że zgodnie z uzasadnieniem do ustawy z dnia 11 września 2015 r., zmiana brzmienia przepisu art. 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. miała na celu dookreślenie katalogu celów, dla których mogą tworzyć się grupy producentów rolnych, i uwzględnienie w nim także celów określonych w art. 27 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE nr 1305/20] 3 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady WE nr 1698/2005 (Dz.U . L 347 z 20.12.2013, poz. 487), ze względu na realizację których grupy producentów rolnych miałyby możliwość otrzymania wsparcia finansowego ze środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich.
Fakt, że Spółka w terminie 1 roku od dnia wejścia w życie przepisów ustawy nie dostosowała zapisów umowy spółki z o. o., rzeczywiście wpływa na stwierdzenie niespełniania warunków uznania, bowiem stanowi fundament rozstrzygnięcia, na jakim oparł się organ I instancji. Nie ma zatem podstaw do uznania niewłaściwego zastosowania art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 11.09.2015 r. o zmianie ustawy 0 grupach producentów rolnych i ich związkach poprzez przyjęcie przez Dyrektora OR ARiMR, że akt założycielski Spółki powinien być zmieniony na dzień złożenia wniosku o potwierdzenie spełniania warunków uznania.
Decyzję organu odwoławczego zaskarżyła Grupa (...) Sp. z o.o. w S. zarzucając jej naruszenie:
1) art. 107 5 1 ust. 4 oraz § 3 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wskazanie błędnej podstawy prawnej w decyzji, brak odniesienia organu co do faktów wskazanych przez stronę, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej;
2) art. 7 kpa w zw. z art. 77 kpa poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, bez uwzględnienia aktu notarialnego z dnia (...) lipca 2018 roku, sporządzonego przez notariusza B. R. (Rep. (...),(...)) świadczącego o zmianie umowy Spółki przed wydaniem decyzji przez organ II instancji;
3) art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 15 września 2000 roku 0 grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz.U. 2018 poz. 983 z późn. zm.) poprzez ich błędną wykładnie w zakresie obowiązkowych elementów aktu założycielskiego i błędne uznanie, iż akt założycielski Grupy musi wskazywać na cele określone w art. 2 ust. 1 ustawy, mimo że nie wynika to z treści art. 4 ustawy ani z żadnego innego przepisu;
4) art. 4 ust, 5 ustawy z dnia 11 września 2015 roku o zmianie ustawy 0 grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw oraz ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 poprzez jego błędną wykładnie i uznanie, iż organ bada czy warunki (określone w art, 3 albo art. 3a lub w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy zmienianej w art, 1 w brzmieniu nadanym nowelizacją) są przez Grupę spełnione na dzień (...) grudnia 2016 roku, mimo, iż nie wynika to z przedmiotowego przepisu, ani żadnego innego przepisu nowelizacji.
Skarżąca wniosła jednocześnie o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu w postaci aktu notarialnego z dnia (...) lipca 2018 roku sporządzonego przez notariusza B. R.(Rep. (...).(...)) wraz z załącznikami (w postaci listy obecności, zgody na odbycie nadzwyczajnego zgromadzenia oraz zawiadomienia o zarejestrowanym elektronicznym dokumencie) na okoliczność brzmienia aktu założycielskiego Spółki od dnia (...) lipca 2018 roku.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o
1) uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, a także na zasadzie przepisu art. 135
p.p.sa, również poprzedzającej jej decyzji organu I instancji
2) zobowiązanie organu administracji do wydania w terminie 2 tygodni decyzji w przedmiocie wniosku strony poprzez stwierdzenie spełniania przez Grupę (...) Sp. z o.o. warunków uznania, w zakresie produkcji produktów lub grupy produktów: drób żywy, ze względu na które grupa została utworzona;
3) zasądzenie od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz
Skarżącego niezbędnych kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa
procesowego według norm przepisanych.
Swój pogląd wyrażony w skardze skarżący podtrzymał w piśmie z dnia (...) marca 2019 r. nazwanym "stanowiskiem w sprawie".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji/postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Oceniając zaskarżoną decyzję pod względem zgodności z prawem sąd uznał, iż rozstrzygnięcie to nie narusza prawa.
Sąd podziela ustalenia faktyczne dokonane przez organ orzekający w sprawie i uznaje je za własne. Sąd potwierdza również prawidłowość zastosowanych przez organ przepisów prawnych.
W sprawie nie ulega wątpliwości, że skarżąca została uznana za grupę producentów rolnych. Zatem grupa działała na mocy ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach. Korzystała z pomocy finansowej przewidzianej dla grup producentów rolnych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007 r. ustanawiającym wspólną organizację rynków rolnych (...) ( Dz. U. UE L. nr. 299 str.16) oraz w rozporządzeniu Rady (WE) nr. 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) ( Dz. U. UE L nr. 277 str.1 ze zm.), a także w ustawie z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich ( obecnie Dz. U. z 2017r. poz. 1856 j.t.).
Wymienione przepisy, co do zasady, odnosiły się do Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 -2013.
Obecnie realizowany jest Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020. Rozporządzenie Rady (WE) nr. 1234/2007 zostało zastąpione rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady nr. 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającym wspólną organizację rynków produktów rolnych (...) ( DZ. U. UE L nr. 347 str. 671), a rozporządzenie nr 1698/2005 zostało zastąpione rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr. 1305/2013 z dnia z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju (...) (Dz. U. UE L nr. 347 str. 487). W krajowym prawodawstwie została wydana ustawa z dnia 20 lutego 2015r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 ( Dz. U. poz. 349 ze zm.).
Prawodawca krajowy ustawą z dnia 11 września 2015r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw oraz ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 dokonał zmian w przepisach krajowych, zgodnych z wymaganiami przepisów unijnych. Wymieniona nowelizacja ustawy z dnia 15 września 2000r. o grupach producenckich weszła w życie w dniu 18 grudnia 2015r. Między innymi został zmieniony przepis art. 3 tej ustawy (zmieniono jego ust.1 pkt. 3 i 4 oraz dodano do niego punkt 6 i 7), przepis art. 4 (w ust.1 wykreślono punkty 3 i 4 oraz zmieniono treść punktu. 7), przepis art. 6 (zmieniono jego treść).
Przepis art. 3 ust. 1 uzyskał brzmienie: "Art. 3. 1. Grupa producentów rolnych, zwana dalej "grupą", prowadzi działalność jako przedsiębiorca mający osobowość prawną, pod warunkiem że:
1. została utworzona przez producentów jednego produktu rolnego, zwanego dalej "produktem" lub grupy produktów w celach określonych w art. 2,
2. działa na podstawie statutu lub umowy, zwanych dalej "aktem założycielskim", spełniających wymagania określone w art. 4,
3. żaden z członków, udziałowców lub akcjonariuszy, zwanych dalej "członkami grupy", nie może mieć więcej niż 20% głosów na walnym zgromadzeniu, zgromadzeniu wspólników lub walnym zebraniu członków, także pośrednio:
a) przez dysponowanie bezpośrednio lub pośrednio większością głosów:
- na walnym zgromadzeniu, zgromadzeniu wspólników albo walnym zebraniu członków, także jako zastawnik albo użytkownik, bądź w zarządzie innej osoby prawnej będącej członkiem grupy, także na podstawie porozumień z innymi osobami, lub
- w spółce osobowej będącej członkiem grupy, także na podstawie porozumień z innymi osobami,
b) gdy członkowie zarządu osoby prawnej będącej członkiem grupy stanowią więcej niż połowę członków zarządu innej osoby prawnej będącej członkiem grupy,
4. coroczne przychody ze sprzedaży produktów lub grup produktów wytworzonych w gospodarstwach lub działach specjalnych produkcji rolnej członków grupy stanowią więcej niż połowę przychodów grupy ze sprzedaży produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona,
5. określi obowiązujące członków grupy zasady produkcji, w tym dotyczące jakości i ilości produktów lub grup produktów oraz sposoby przygotowania produktów do sprzedaży,
6. każdy z członków grupy w każdym roku działalności grupy produkuje oraz sprzedaje do grupy co najmniej 80% wyprodukowanych przez siebie produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona,
7. każdy z członków grupy przynależy tylko d o jednej grupy w zakresie danego
produktu lub grupy produktów."
Natomiast przepis art. 4 otrzymał brzmienie: "Art. 4.1. Akt założycielski grupy oprócz wymagań określonych w odrębnych przepisach powinien zawierać w szczególności:
1) zasady przyjmowania do grupy nowych członków oraz występowania członków z grupy, przy czym minimalny okres członkostwa, który liczy się od dnia wydania decyzji, o której mowa w art. 7, nie może być krótszy niż trzy lata działalności grupy, a informacja o zamiarze wystąpienia z grupy powinna być złożona na piśmie co najmniej na 12 miesięcy przed końcem danego roku działalności grupy,
2) zasady zbywania akcji lub udziałów w spółce akcyjnej lub spółce z ograniczoną odpowiedzialnością,
3) (uchylony),
4) (uchylony),
5) zasady dostarczania przez członków grupy informacji dotyczących wielkości sprzedaży i cen uzyskiwanych za produkty, z uwagi na które grupa została powołana, a są sprzedawane poza grupą,
6) zasady tworzenia i wykorzystania funduszu specjalnego, o którym mowa w art. 5, jeżeli będzie on utworzony,
7) sankcje wobec członka grupy, który:
a) nie wypełnia nałożonych na niego obowiązków,
b) nie spełnia warunków określonych w art. 2 i art. 3 albo art. 2 i art. 3a.
1a. Obowiązek złożenia na piśmie informacji o zamiarze wystąpienia z grupy co najmniej na 12 miesięcy przed końcem danego roku działalności grupy nie dotyczy członków grupy, którzy otrzymali postanowienie o spełnieniu warunków określonych w przepisach w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich.
2. W akcie założycielskim mogą być również zawarte postanowienia dotyczące w szczególności:
zaopatrzenia członków grupy w środki produkcji,
zasad wspólnego użytkowania sprzętu rolniczego,
promocji produktów lub grupy produktów wprowadzanych do obrotu,
4) przechowywania, konfekcjonowania i standaryzacji produktów lub grupy produktów."
W świetle przywołanych przepisów nie ulega wątpliwości, że akt założycielski (statut, umowa), jest tym dokumentem w oparciu o który działa grupa, że akt ten musi zawierać podstawowe treści wymienione w przepisach unijnych i przepisach krajowych. Treści te są wiążące dla grupy i jej członków i nie mogą być one dowolnie regulowane, z pominięciem lub naruszeniem zasad wskazanych w przywołanych przepisach.
Ustawa z dnia 11 września 2015r. nowelizująca, z dniem 18 grudnia 2015r., ustawę z dnia 15 września 2000r. o grupach producentów rolnych, zawierała przepis art.4 ust.1 odnoszący się do grup już wpisanych do rejestru, określający roczny termin, liczony od dnia wejścia w życie zmian wprowadzonych tą nowelą, do złożenia do organu wniosku o potwierdzenie spełniania przez nich warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym tą nowelą. Do wniosku należało dołączyć m. in. akt założycielski grupy.
Oznacza to, że zarejestrowana grupa producentów rolnych powinna dokonać koniecznych zmian w akcie założycielskim, dostosowując treść swojego aktu do treści przepisów w wersji obowiązującej od 18 grudnia 2015r. oraz złożyć stosowny wniosek o potwierdzenie spełniania tych warunków. Termin dostosowania tych zmian i złożenia właściwego wniosku został określony jako roczny, liczony od dnia wejścia w życie zmian wprowadzonych omawianą nowelą. Zatem termin ten upływał zarówno na dokonanie zmian w akcie założycielskim jak i na zgłoszenie stosownego wniosku, w dniu (...) grudnia 2016 r.
Nie ulega też wątpliwości, że był to termin prawa materialnego, a nie prawa procesowego. Nowela do ustawy określiła skutki prawne zachowania terminu. W przypadku złożenia wniosku z zachowaniem terminu i zachowaniem zmian w akcie założycielskim zgodnie z nowymi, prawnymi wymaganiami, organ wydawał grupie zaświadczenie potwierdzające spełnianie przez grupę warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym nowelą do ustawy ( art. 4 ust.6). Natomiast w przypadku nie złożenia wniosku w terminie bądź złożenia wniosku w terminie ale nie dokonania zmian merytorycznych wymaganych nową treścią przepisów ustawy o grupach producenckich, organ wydawał decyzję o stwierdzeniu niespełniania przez grupę warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym nowelą do ustawy i wykreślał ją z rejestru grup ( art. 4 ust. 5).
W wymienionych przepisach nie przewidziano instytucji przywrócenia terminu.
Skarżąca złożyła wniosek w terminie. Nie zachowała natomiast terminu prawa materialnego do dostosowania zapisów swojego aktu założycielskiego do nowych treści prawnych, zawartych w art. 3 ustawy o grupach producenckich.
Z materiałów aktowych wynika bowiem, że w dniu (...) lipca 2015 r. zwołano Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników Grupy (akt notarialny Repertorium (...) nr (...) z dnia (...) lipca 2015 r.), w trakcie którego dokonano zmian w umowie spółki w zakresie § 12 ust. 5. Nie dokonano jednak żadnych zmian w zakresie celów realizowanych przez grupę (§ 5 ust. 2 umowy spółki), wspólników Grupy (§ 9 umowy spółki) oraz sankcji nakładanych na jej członków (§ 13 umowy spółki).
W § 5 ust. 2 umowy spółki z o.o. wskazano, że celem działalności Spółki jest: dostosowanie produkcji wspólników do warunków rynkowych, poprawa efektywności gospodarowania, planowanie produkcji ze szczególnym uwzględnieniem jej jakości i ilości, koncentracja podaży i organizacja sprzedaży produktów rolnych oraz ochrona środowiska.
Z kolei w § 13 ust. 3 umowy spółki z o.o. wskazano sankcje dla członków Grupy, z których wynika, że w przypadku naruszenia przez wspólnika: postanowień umowy Spółki, umowy produkcyjno-handlowej oraz uchwał organów Spółki, zarząd uprawniony jest nałożyć na wspólnika karę pieniężną w ustalonej przez siebie wysokości. Kara pieniężna może zostać nałożona po bezskutecznym pisemnym wezwaniu wspólnika do zaniechania naruszeń.
Jednak zapisy w umowie spółki z o.o. w zakresie celów, jakie Grupa realizuje są niezgodne z celami wskazanymi w art. 2 (w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1) ustawy 0 grupach z dnia 15.09.2000 r., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11.09.2015 r. W umowie Spółki nie uwzględniono następujących celów: rozwijanie umiejętności biznesowych, marketingowych oraz organizowanie i ułatwianie procesów wprowadzania innowacji. Organ ma rację podnosząc, iż § 13 ust. 3 umowy spółki z o.o. nie spełnia wymogów określonych w art, 4 ust. 1 pkt 7 ustawy 0 grupach z dnia 15.09.2000 r., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11.09.2015 r., tj.: nie uwzględnia sankcji nakładanych na członka Grupy w przypadku, kiedy nie spełnia on warunków określonych w art. 2 i art. 3 albo w art. 2 i art. 3a ustawy o grupach.
Sąd stoi na stanowisku, iż prawidłowe są ustalenia organu odwoławczego wskazujące, iż zapisy umowy spółki nie zostały dostosowane przez Grupę do dnia złożenia do OT ARR wniosku o potwierdzenie spełniania warunków uznania, ani też na dzień złożenia pisemnych wyjaśnień.
Co istotne w wezwaniu do złożenia wyjaśnień z dnia (...).06.2017 r. organ powiadomił Skarżącą o wymogach, jakich nie spełnia umowa spółki, oraz wezwał do przekazania dokumentu spełniającego wszystkie wymogi określone w art. 2, art, 3, art, 4 oraz art. 5 ustawy o grupach, w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11.09.2015 r.
Nie od rzeczy będzie również przypomnienie, że zgodnie z § 9 umowy spółki z o.o. oraz opisem struktury organizacyjnej stanowiącym załącznik do wniosku o potwierdzenie spełniania warunków uznania - wspólnikami, a tym samym członkami Grupy są:
1. C. S. Z.,
2. E. Z.,
3. S. S.,
4. E. B. Ś.,
5. J. K. S..
Co jednak charakterystyczne z dokumentów przedłożonych przez Grupę tj. "Oświadczenia grupy o corocznych przychodach ze sprzedaży", "Oświadczenia grupy o produkcji i sprzedaży co najmniej 80% produktów lub grup produktów, wyprodukowanych przez członków grupy" oraz z "Wykazu faktur VAT i rachunków, potwierdzających wartość i ilość dostarczonych grupie produktów lub grupy produktów przez poszczególnych jej członków w okresie (...).02.2015 r. - (...).02.2016 r." (stanowiącego załącznik do wniosku o płatność za IV rok działalności Grupy) wynika, że do wielkości produkcji wykazano produkty zakupione przez Grupę od wyżej wymienionych osób, a nadto od A. Z.
Poza tym w okresie od dnia (...).02.2015 r. do dnia (...).02.2016 r. (poprzedni rok działalności) produkcja E. Z. kształtowała się na poziomie 0. Z wyjaśnień udzielonych przez Grupę w dniu (...).06.2017 r. wynika, że produkcja E. Z. w okresie poprzednim wyniosła 0, ze względu na fakt, że w tym okresie nie była ona członkiem Grupy, podczas gdy nie wynika to z przekazanych przez skarżącą dokumentów.
Sąd zwraca uwagę także na § 11 umowy spółki który stanowi, że Zarząd zobowiązany jest zwołać Zgromadzanie Wspólników w terminie dwóch miesięcy od dnia otrzymania oświadczenia o zamiarze przystąpienia oraz zobowiązania do wypełnienia postanowień umowy produkcyjnohandlowej.
Przystąpienie do spółki nowego wspólnika następuje poprzez podwyższenie kapitału zakładowego Spółki i objęcie przez tego wspólnika udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym lub przez nabycie udziałów od wspólnika, na warunkach określonych w § 14 umowy spółki.
Z kolei zgodnie z § 12 umowy spółki, wspólnik występujący z Grupy zobowiązany jest złożyć Zarządowi pisemną informację o zamiarze wystąpienia, co najmniej na 12 miesięcy przed końcem danego roku działalności Grupy natomiast § 14 umowy spółki stanowi, iż zbycie udziałów lub jego zastawienie wymaga zgody Zgromadzenia Wspólników w uchwale Zgromadzenia Wspólników wyrażającej zgodę, w której oznacza się nabywcę lub nabywców.
W związku z powyższymi zapisami Prezes ARiMR wystosował do Skarżącej wezwanie do złożenia wyjaśnień dotyczących okresów członkostwa w Grupie A. Z. i E. Z.
Z wyjaśnień tych wynika, że A. Z. była członkiem Grupy w okresie od dnia (...).11.2011 r. do dnia (...).12.2015 r. Nabycie udziałów nastąpiło na podstawie umowy darowizny udziałów z dnia (...).11.2011 r. od E. Z. Skarżąca oprócz umowy darowizny udziałów nie przekazała jednak innych dokumentów związanych ze zbyciem udziałów przez E. Z. tj.: pisemnej informacji o zamiarze wystąpienia z Grupy (zgodnie z § 12 umowy spółki), uchwały Zgromadzenia Wspólników wyrażającej zgodę na zbycie udziałów (zgodnie z § 14 umowy spółki),
W tym miejscu nie od rzeczy będzie przypomnienie, że w dniu (...).01.2016 r. Skarżąca została pisemnie poinformowana przez Dyrektora OR ARiMR w T. o obowiązkach i terminach wynikających ze zmiany przepisów ustawy o grupach (Dyrektor OR ARiMR w T. wskazał m.in.: zmienione cele dla których mogą organizować się grupy).
Zauważyć należy nadto (o czym była już mowa wcześniej), że na mocy art. 4 ust. 1 pkt 1) ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach, grupy producentów rolnych miały 1 rok na wprowadzenie zmian w swoich aktach założycielskich w celu aktualizacji ich zapisów. Po upływie tego okresu i dokonaniu wszelkich zmian Grupa składała wniosek o potwierdzenie spełniania przez nią warunków uznania.
Takiego pełnego dostosowania w sprawie niniejszej zabrakło.
Mając powyższe na względzie Sąd uznał iż żaden z zarzutów skargi nie podważał trafności kwestionowanego rozstrzygnięcia.
Jeśli chodzi o zgłoszony w skardze wniosek dowodowy to nie miał on wpływu na ocenę zaskarżonej decyzji. Wniosek ten dotyczył bowiem dowodu w postaci aktu notarialnego sporządzanego w lipcu 2018 r., a więc już po upływie terminu na wprowadzenie zmian w aktach założycielskich grup w celu aktualizacji znajdujących się tamże zapisów.
Niejako na marginesie powyższego sąd podnosi iż w sprawach o sygn.. akt V SA/Wa 402/16, akt V SA/Wa 494/16 oraz akt V SA/Wa 345/16 tut. Sąd oddalił skargi Grupy (...) na decyzje odmawiające przyznania środków finansowanych z tytułu wspierania GPR na drugi, trzeci i piąty rok korzystania z pomocy.
Podstawą wyroku jest art. 151 p.p.s.a.