V SA/Wa 1529/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2023-09-19
NSAAdministracyjneWysokawsa
środki unijneKPOdotacjeprzetwórstwo rolnePKDwyłączenie pracownikapostępowanie administracyjneARiMR

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania z powodu naruszenia prawa przez pracownika Agencji, który brał udział w wydaniu pierwotnej decyzji, i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Spółka złożyła wniosek o wsparcie w ramach KPO na przetwórstwo produktów rolnych, ale Agencja pozostawiła go bez rozpoznania, uznając, że spółka nie spełnia warunków. Spółka wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów i brak wezwania do uzupełnienia wniosku. Sąd administracyjny stwierdził naruszenie prawa, wskazując na udział w postępowaniu pracownika Agencji, który wcześniej brał udział w wydaniu pierwotnej decyzji, co jest niezgodne z przepisami o wyłączeniu pracownika. Sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia.

Spółka [...] sp. z o.o. złożyła wniosek o wsparcie w ramach Krajowego Planu Odbudowy (KPO) na działalność przetwórczą produktów rolnych. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) początkowo poinformowała spółkę, że jej wniosek nie podlega wsparciu, ponieważ zarejestrowany kod PKD (56.21.Z - katering) nie jest objęty wsparciem. Następnie Agencja pozostawiła wniosek o ponowną ocenę przedsięwzięcia bez rozpoznania. Spółka zaskarżyła tę decyzję, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz regulaminu konkursu, w tym brak wezwania do uzupełnienia wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę, stwierdzając, że ocena przedsięwzięcia została przeprowadzona w sposób naruszający prawo. Kluczowym argumentem sądu było naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wyłączenia pracownika od udziału w postępowaniu. Sąd ustalił, że pracownik Agencji, który podpisał informację o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, brał również udział w wydaniu pierwotnej decyzji. Zgodnie z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz orzecznictwem NSA, pracownik, który brał udział w wydaniu decyzji, podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu, w tym w postępowaniu odwoławczym lub ponownej ocenie. Sąd uznał, że naruszenie tej zasady pozbawiło stronę bezstronnego rozpatrzenia sprawy. W związku z tym sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez Agencję, z zastrzeżeniem, że musi to być rzeczywista ponowna ocena, dokonana bez udziału pracownika naruszającego przepisy o wyłączeniu. Sąd zasądził również od Agencji na rzecz spółki zwrot kosztów postępowania sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, pracownik organu administracji publicznej, który brał udział w wydaniu decyzji, podlega bezwzględnemu wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w tym w postępowaniu ponownej oceny, zgodnie z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na przepisy k.p.a. oraz uchwałę NSA, wskazując, że udział pracownika w wydaniu pierwotnej decyzji, nawet jeśli wynika z organizacji pracy urzędu, stanowi podstawę do jego wyłączenia, aby zapewnić bezstronność postępowania i prawo strony do rzetelnego rozpatrzenia sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

u.z.p.p.r. art. 30c § ust. 3 pkt 1

Ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju

u.z.p.p.r. art. 14lzf § ust. 3 zdanie trzecie

Ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § par. 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. art. 30c § ust. 3 pkt 1

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § par. 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.z.p.p.r. art. 14lza § ust. 1

Ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju

u.z.p.p.r. art. 14lzf § ust. 1

Ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju

k.p.a. art. 24 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 24 § § 1 pkt 5

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez Agencję przepisów o wyłączeniu pracownika od udziału w postępowaniu, który brał udział w wydaniu pierwotnej decyzji.

Godne uwagi sformułowania

ocena przedsięwzięcia została przeprowadzona w sposób naruszający prawo pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji przesłanka wyłączenia pracownika [...] wskazuje, że niepożądaną jest sytuacja, gdy przy rozpatrywaniu sprawy [...] zaangażowany w jej merytoryczne rozpoznanie w jej całokształcie jest pracownik, który brał już udział w wydaniu decyzji w poprzedniej fazie zasada bezwzględnego wyłączenia pracownika [...] realizuje wynikającą z art. 14lza ust. 1 u.z.p.p.r. gwarancję dokonania wyboru przedsięwzięcia w sposób bezstronny

Skład orzekający

Andrzej Siwek

przewodniczący sprawozdawca

Bożena Zwolenik

członek

Robert Żukowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wskazuje na rygorystyczne stosowanie przepisów o wyłączeniu pracownika w postępowaniach administracyjnych, nawet w sprawach dotyczących środków unijnych i ponownej oceny wniosków."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań w ramach KPO i stosowania przepisów k.p.a. w kontekście ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne są formalne aspekty postępowania administracyjnego i jak błędy proceduralne, nawet popełnione przez pracownika, mogą doprowadzić do uchylenia decyzji. Jest to istotne dla zrozumienia praw stron w kontakcie z urzędami.

Błąd urzędnika kosztował firmę dotację – sąd wskazuje na kluczowe naruszenie proceduralne.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 1529/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-09-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Siwek /przewodniczący sprawozdawca/
Bożena Zwolenik
Robert Żukowski
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Stwierdzono, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia
Powołane przepisy
Dz.U. 2006 nr 227 poz 1658
art. 30c ust. 3 pkt 1
Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 200 i art. 205 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Siwek (spr.), Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Asesor WSA - Robert Żukowski, , Protokolant ref. staż. - Maja Ciepielewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2023 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 4 lipca 2023 r. nr DOPI-84000-OR1100073/22 w przedmiocie pozostawienia wniosku o ponowną ocenę przedsięwzięcia bez rozpatrzenia 1) stwierdza, że ocena przedsięwzięcia została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa; 2) zasądza od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 680 zł (sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Kontrolą sądowoadministracyjną w niniejszej sprawie objęte zostało postępowanie zakończone informacją Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (zwanej dalej: "Agencją", "organem") z dnia [...] 2023 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia wniosku o ponowną ocenę przedsięwzięcia bez rozpoznania.
Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:
{...}Sp. z o.o. z siedzibą w B. (zwana dalej: "wnioskodawcą", "skarżącą", "skarżąca spółka") wystąpiła w dniu 18 listopada 2022 r. z wnioskiem o objęcie wsparciem w ramach inwestycji koordynowanych przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi finansowanych ze środków planu rozwojowego Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO), w ramach Inwestycji na rzecz dywersyfikacji i skracania łańcucha dostaw produktów rolnych i spożywczych oraz budowy odporności podmiotów uczestniczących w łańcuchu (A 1.4.1.), Działania 1. Wsparcie mikro, małych i średnich przedsiębiorstw na wykonywanie działalności w zakresie przetwórstwa lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury.
Pismem z dnia [...] 2023 r. [...] Agencja poinformowała skarżącego, że przedstawione we wniosku przedsięwzięcie nie podlega wsparciu z uwagi na niespełnienie warunku określonego w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 25 sierpnia 2022 r. w sprawie szczegółowego przeznaczenia, warunków i trybu udzielania wsparcia dla mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw na wykonywanie działalności w zakresie przetwórstwa lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporność (Dz. U. z 2022 r., poz. 1819; zwanego dalej: "rozporządzeniem"). Zdaniem organu, przetwarzanie produktów rolnych oraz wprowadzanie do obrotu produktów rolnych lub produktów z nich wytworzonych jest objęte zakresem sekcji C Polskiej Klasyfikacji Działalności - Przetwórstwo przemysłowe, klasyfikującej rodzaje działalności wytwórczej obejmującej również przetwarzanie surowców pochodzenia rolnego, które zostały sklasyfikowane w dziale 10 PKD - Produkcja artykułów spożywczych i w dziale 11 PKD - Produkcja napojów.
Podczas weryfikacji zarejestrowanych przez wnioskodawcę kodów PKD zarówno w bazie KRS jak również w bazie REGON stwierdzono, że brak jest kodów PKD obejmujących działalność związaną z przetwarzaniem lub wprowadzaniem do obrotu produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury objętych załącznikiem I do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej lub działalność w zakresie wytwarzania produktów będących wynikiem tego przetwarzania. Zarejestrowany zarówno w bazie KRS jak i REGON kod działalności PKD 56.21.Z - Przygotowanie i dostarczanie żywności do odbiorów zewnętrznych (katering) jest działalnością kateringową objętą zakresem działu 56 Polskiej Klasyfikacji Działalności - Działalność usługowa związana z wyżywieniem w sekcji I PKD - Działalność związana z zakwaterowaniem i usługami gastronomicznymi. Tym samym działalność ta, podobnie jak działalność restauracyjna, nie może zostać zakwalifikowana jako działalność z zakresu przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury (przy czym wprowadzanie do obrotu produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury w rozumieniu przepisów Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności oznacza wsparcie działalności wyłącznie w zakresie prowadzenia handlu hurtowego produktami rolnymi, handel hurtowy polega natomiast na skupowaniu dużych ilości danego produktu wprost od producentów, ich niewielką obróbkę, np. sortowanie czy pakowanie i odsprzedawaniu go detalistom, lub do punktów handlu detalicznego), podlegająca wsparciu na podstawie § 3 ust. 1 lit. a ww. rozporządzenia.
W dniu [...] 2023 r. skarżąca spółka wystąpiła z wnioskiem o ponowną ocenę przedsięwzięcia.
Zaskarżonym pismem z dnia [...] 2023 r. Agencja poinformowała skarżącą, że pozostawia wniosek o ponowną ocenę przedsięwzięcia bez rozpoznania.
W uzasadnieniu organ ponowił argumentację, że skarżący nie spełnia warunku określonego w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, że w razie wątpliwości, co do zakresu i przedmiotu działalności wnioskującego, Agencja powinna wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia lub wyjaśnienia wniosku, organ wskazał, że w przypadku dokumentacji wniosku o objęcie wsparciem firmy [...] Sp. z o.o. Agencja jest w posiadaniu dokumentów, które jednoznacznie i bezsprzecznie wskazują na charakter operacji. Potwierdzenie powyższego znajduje się zarówno we wniosku o objęcie wsparciem jak i biznesplanie dołączonym do dokumentacji projektowej. Przygotowanie i dostarczanie żywności do odbiorów zewnętrznych (kod PKD 56.21.Z) nie jest działalnością podlegającą wsparciu w ramach Działania 1 KPO.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie rozstrzygnięcie Agencji zawartą w piśmie z dnia [...] 2023 r. skarżąca spółka postawiła zarzuty naruszenia:
1. § 3 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23.12.2016 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowanej w ramach działania "Współpraca" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, przez dowolne uznanie, że skarżąca nie prowadzi działalności w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury, objętych załącznikiem nr I do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w tym, że operacja objęta wnioskiem dotyczy kodu PKD, który nie jest wspierany w ramach Programu, podczas gdy operacja dotyczy produkcji dań gotowych, która podlega wsparciu w ramach Programu (PKD 10.85.Z - "wytwarzanie gotowych posiłków i dań", PKD 10.89.Z "produkcja gotowej żywności łatwo psującej się").
2. § 11 ust. 3 ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23.12.2016 r, w związku z § 4 ust. 4-5 Regulaminu wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, przez:
• brak wezwania Wnioskodawcy (podmiotu ubiegającego o przyznanie pomocy) w formie pisemnej, do usunięcia w braków wniosku terminie 14 dni od doręczenia wezwania,
• dowolne uznanie, że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy,
3. § 5 ust. 6 Regulaminu przez "pozostawienie wniosku o ponowną ocenę przedsięwzięcia bez rozpatrzenia" mimo że z treści decyzji wynika, że wniosek o ponowną ocenę został rozpatrzony negatywnie i nie wystąpiły określone w Regulaminie przesłanki pozostawienia wniosku o ponowną ocenę bez rozpatrzenia.
Skarżąca spółka wniosła o uchylenie ww. rozstrzygnięcia i przywrócenie wniosku o przyznanie pomocy do ponownej oceny oraz o zasądzenie od organów kosztów postępowania według norm przypisanych.
Ponadto wniosła o o przeprowadzenie dowodu z:
1) dokumentów sprawy w tym: regulamin konkursu, wniosku o dofinansowanie wraz z biznesplanem, pisma o odmowie przyznania dofinansowania, wniosku o ponowną ocenę, pismo Agencji z dnia 4 lipca 2023 r. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, w szczególności na okoliczność, że zgodnie ze złożonym przez wnioskodawcę wnioskiem operacja dotyczy działalności polegającej na produkcji dań gotowych, a nie "działalności cateringowej";
2) oraz dodatkowo z załączonych fotografii, które przedstawiają produkcję dań w zakładzie produkcyjnym wnioskodawcy na okoliczność, że prowadzona przez niego działalność jest produkcją dań gotowych, która obejmuje przetwarzanie lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury.
W piśmie procesowym z dnia [...] 2023 r. organ wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu, choć z innych względów niż w niej wskazano.
W pierwszej kolejności przypomnienia wymagają ogólne ramy prawne wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem z planu rozwojowego, określone w Rozdziale 2aa "Plan rozwojowy" ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, dalej jako "u.z.p.p.r". Zgodnie z nimi, instytucja odpowiedzialna za realizację inwestycji dokonuje wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem z planu rozwojowego na podstawie przepisów właściwych dla realizacji określonej inwestycji lub jej części (art. 14lza ust. 3). W przypadku braku przepisów właściwych, o których mowa w ust. 3, do wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem stosuje się art. 14lzb-14lzf (art. 14lza ust. 4). Instytucja odpowiedzialna za realizację inwestycji przyjmuje regulamin wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem z planu rozwojowego oraz podaje go do publicznej wiadomości, w szczególności na swojej stronie internetowej (art. 14lzb ust. 1). Niezwłocznie po dokonaniu oceny przedsięwzięć instytucja odpowiedzialna za realizację inwestycji informuje podmioty wnioskujące o objęcie wsparciem o wyniku oceny (art. 14lzd). Podmiotowi wnioskującemu o objęcie przedsięwzięcia wsparciem, w przypadku nieobjęcia przedsięwzięcia wsparciem, przysługuje wniosek o ponowną ocenę przedsięwzięcia (art. 14lze ust. 1). Wniosek, o którym mowa w ust. 1, wnosi się, w terminie 7 dni od dnia otrzymania informacji, o której mowa w art. 14lzd, do: 1) instytucji odpowiedzialnej za realizację inwestycji; 2) jednostki wspierającej plan rozwojowy, w przypadku gdy na podstawie art. 14li ust. 1 wykonywała zadanie oceny przedsięwzięcia (art. 14lze ust. 2). Instytucja, o której mowa w ust. 2, niezwłocznie po dokonaniu ponownej oceny przedsięwzięcia informuje podmiot wnioskujący o objęcie wsparciem o wyniku ponownej oceny, pouczając o prawie złożenia skargi, o której mowa w art. 14lzf ust. 2 (art. 14lze ust. 7).
W zakresie Inwestycji na rzecz dywersyfikacji i skracania łańcucha dostaw produktów rolnych i spożywczych oraz budowy odporności podmiotów uczestniczących w łańcuchu (A 1.4.1.), Działania 1. Wsparcie mikro, małych i średnich przedsiębiorstw na wykonywanie działalności w zakresie przetwórstwa lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury – podmiotem udzielającym wsparcia jest Agencja (§ 10 rozporządzenia), która działa zgodnie z regulaminem wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem (§ 4 ust. 2 rozporządzenia), tj. Regulaminem wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, Nabór wniosków nr A 1.4.1.KPO_1/22/01 (zwanym dalej: "Regulaminem").
W końcu należy wskazać, że zgodnie z art. 14lzf ust. 1 i 2 u.z.p.p.r., do postępowania w zakresie wyboru przedsięwzięcia do objęcia wsparciem oraz ponownej oceny przedsięwzięcia nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem art. 24 oraz przepisów dotyczących doręczeń i sposobu obliczania terminów, które stosuje się odpowiednio. W przypadku ponownej negatywnej oceny przedsięwzięcia lub pozostawienia wniosku o ponowną ocenę przedsięwzięcia bez rozpatrzenia podmiot wnioskujący o objęcie przedsięwzięcia wsparciem może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259; zwanej dalej: "p.p.s.a."). Powyższe zapisy ustawowe znalazły analogiczne brzmienie w postanowieniach § 2 ust. 6 i § 5 ust. 11 Regulaminu.
Jak wynika natomiast z akt kontrolowanej sprawy, pismo Agencji z dnia 12 czerwca 2023 r. informujące skarżącą spółkę, że zgłoszone przez niego przedsięwzięcie nie podlega wsparciu zostało podpisane przez A. D.. Ta sama pracownica Agencji podpisała również zaskarżoną informację z dnia 4 lipca 2023 r. o pozostawieniu wniosku o ponowną ocenę przedsięwzięcia bez rozpoznania.
W tej sytuacji Sąd obowiązany był stwierdzić, że w sprawie doszło do istotnego naruszenia art. 14lzf ust. 1 u.z.p.p.r. oraz § 2 ust. 6 Regulaminu, które nakazują, by w postępowaniu w zakresie ponownej oceny przedsięwzięcia zastosowanie znalazł art. 24 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., zwanej dalej: "k.p.a."). Zgodnie zaś z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.
Zagadnienie wyłączenia pracownika załatwiającego daną sprawę w pierwszej instancji od rozpoznania jej w postępowaniu odwoławczym przed organem jednoosobowym, w postępowaniu, w którym nie obowiązuje zasada dewolutywności było przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lutego 2013 r. o sygn. akt I GPS 2/12, w której stwierdzono, że artykuł 130 § 1 pkt 6 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2022 r., poz. 2651 ze zm.; zwanej dalej: "O.p.") ma zastosowanie do pracownika organu jednoosobowego w postępowaniu odwoławczym, o którym mowa w art. 221 tej ustawy. W uzasadnieniu uchwały, Naczelny Sąd Administracyjny odwołując się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego oraz piśmiennictwa zauważył, że przesłanka wyłączenia pracownika określona w art. 130 § 1 pkt 6 O.p. wskazuje, iż niepożądaną jest sytuacja, gdy przy rozpatrywaniu sprawy – i to bez względu na to, czy chodzi o jej rozpoznanie w ramach dwóch instancji, czy też w ramach jednej instancji – zaangażowany w jej merytoryczne rozpoznanie w jej całokształcie jest pracownik, który brał już udział w wydaniu decyzji w poprzedniej fazie. Uczestniczyłby on nie tylko w dokonywaniu ponownej oceny materiału dowodowego, ale również miałby odnieść się do zarzutów stawianych poprzedniej decyzji przez stronę, w tym także zarzutów adresowanych ad personam do osoby np. najpierw prowadzącej postępowanie dowodowe, a następnie wydającej (podpisującej) decyzję. Jest oczywistym, że w tego rodzaju przypadkach może istnieć bardzo prawdopodobna obawa, że ze względu na tę bliskość pracownika do sprawy i wyrażone w uzasadnieniu poglądy, nie będzie on obiektywny przy ocenie podniesionych zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił także wyrażany w orzecznictwie pogląd, że przesłanka "brania udziału w wydaniu zaskarżonej decyzji", powodująca wyłączenie pracownika jednoosobowego organu podatkowego z postępowania wszczętego wniesieniem odwołania, o którym mowa w art. 221 O.p. utożsamiana jest z określeniem "udział w załatwianiu sprawy". Ustawodawca nie posługuje się określeniem "wydał zaskarżoną decyzję", a określeniem szerszym, nawiązującym do procesu wydawania decyzji jako czynności rozciągniętej w czasie, obejmującej także jej przygotowanie i podejmowanie czynności procesowych, co niewątpliwie rozszerza istotę tego określenia. W wyroku z dnia 15 grudnia 2008 r. o sygn. akt P 57/07 (OTK ZU-A 2008, nr 10, poz. 178) Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że "przez określenie to należy rozumieć nie tylko wydanie (podpisanie) decyzji przez pracownika (...), lecz także podejmowanie czynności procesowych mających lub mogących mieć wpływ na wynik (rozstrzygnięcie) sprawy. W pojęciu "udział w wydaniu zaskarżonej decyzji" chodzi o podejmowanie istotnych czynności procesowych, a nie tylko czynności technicznych, organizacyjnych, a więc nie tylko o wydanie decyzji w rozumieniu art. 210 § 1 pkt 2 i 8 O.p. Zawężające rozumienie tej przesłanki przeczyłoby i niweczyło istotę oraz cele wyłączenia pracownika. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, każde wydanie (podpisanie) decyzji przez upoważnionego pracownika w poprzedniej fazie załatwiania sprawy wyłączy go zawsze od udziału w postępowaniu w sprawach dotyczących zobowiązań podatkowych oraz innych spraw normowanych przepisami prawa podatkowego, w sytuacji określonej w art. 221 O.p.
Ze względu na zbieżne brzmienie art. 130 § 1 pkt 6 O.p. z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., jak również art. 221 O.p. z art. 127 § 3 k.p.a., w orzecznictwie przyjmuje się jednolicie, że poglądy wyrażone w tej uchwale znajdują również zastosowanie do instytucji wyłączenia pracownika w sprawach, w których zastosowanie znajdują przepisy k.p.a., dotyczące wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Znajdą one zatem zastosowanie również w kontrolowanej sprawie, z uwagi na regulacje zawarte w art. 14lzf ust. 1 u.z.p.p.r. oraz § 2 ust. 6 Regulaminu, odsyłające do stosowania art. 24 k.p.a.
Także we wcześniejszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreślano, że wyrażenie "udział w wydaniu zaskarżonej decyzji" odnosi się do stadium decyzyjnego postępowania, i wiąże się z odpowiedzialnością za prawnie wiążące rozstrzygnięcie sprawy przez podpisanie projektu decyzji przez osobę zajmującą stanowisko organu albo pracownika imiennie upoważnionego przez osobę sprawująca stanowisko organu (por. wyroki NSA: z dnia 30 maja 2005 r. o sygn. akt I GSK 253/05; z dnia 26 stycznia 2012 r. o sygn. akt o sygn. II FSK 1357/10; orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Podsumowując Sąd stwierdza, że omawiane wyłączenie obejmuje podejmowanie jakichkolwiek czynności procesowych istotnych dla weryfikacji zgodności z prawem wydanego rozstrzygnięcia. Bez znaczenia jest natomiast powód, dla którego określona osoba uczestniczy w wydaniu rozstrzygnięcia chociażby poprzez jego akceptację, czy też zatwierdzenie. Oczywistym jest, że zwykle wynika to z zakresu obowiązków tej osoby oraz organizacji pracy danej instytucji. Powód nie zmienia jednak samego faktu uczestnictwa, a przepis art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. nie przewiduje odstąpienia od jego stosowania z uwagi na okoliczność, że udział w wydaniu rozstrzygnięcia i poprzedzającym je postępowaniu jest uzasadniony z uwagi na organizację urzędu oraz zakres obowiązków pracownika (por. wyrok NSA z dnia 24 lutego 2022 r. o sygn. akt II GSK 2200/18).
Trzeba również podkreślić, że omówiona zasada bezwzględnego wyłączenia pracownika, który brał udział w czynnościach postępowania na wcześniejszych jego etapach, wprost realizuje wynikającą z art. 14lza ust. 1 u.z.p.p.r. gwarancję dokonania wyboru przedsięwzięcia w sposób bezstronny.
W konkluzji powyższych rozważań stwierdzić należało, że nie może się ostać w porządku prawnym rozstrzygnięcie, które podjęte zostało w postępowaniu, w którym pozbawiono stronę bezstronnego rozpatrzenia jej sprawy na skutek wniosku o ponowną ocenę przedsięwzięcia.
Aktualnie Agencja będzie obowiązana do ponownej oceny przedsięwzięcia, przy czym winna to być rzeczywista ponowna ocena, dokonana bez udziału wskazanego pracownika, nie zaś ograniczenie się jedynie do wydania tożsamej w treści informacji, jedynie wolnej od wskazanego naruszenia, bowiem czyniłoby to zasadę bezstronności iluzoryczną. Z tego samego względu, odnoszenie się do sformułowanych w skardze zarzutów jest w obecnym stanie sprawy przedwczesne, a dodatkowo nie można przecież wykluczyć, że ponowna ocena przedsięwzięcia okaże się dla skarżącej pozytywna.
Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – działając na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 1 w związku z art. 14 lzf ust. 3 zdanie trzecie u.z.p.p.r. – stwierdził, że ocena przedsięwzięcia została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Agencję. Zawarte w wyroku postanowienie w przedmiocie kosztów sądowych zostało oparte na przepisie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI