V SA/Wa 1330/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2009-03-31
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
prawo pomocyubezpieczenia społeczneZUSustanowienie adwokatakoszty sądowepostanowienieWSA Warszawa

Wojewódzki Sąd Administracyjny przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, odmawiając w pozostałym zakresie, ze względu na sytuację materialną skarżącego.

Skarżący W.R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Sąd uznał, że skarżący jest z mocy ustawy zwolniony z kosztów sądowych w sprawach ubezpieczeń społecznych, dlatego w tym zakresie odmówił przyznania prawa pomocy jako bezprzedmiotowemu. Natomiast w zakresie ustanowienia adwokata, sąd przyznał prawo pomocy, biorąc pod uwagę niskie dochody skarżącego (460 zł renty) i brak majątku, co uniemożliwia mu samodzielne pokrycie kosztów zastępstwa procesowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał wniosek W.R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, dotyczący sprawy ze skargi na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Sąd postanowił przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, a odmówić w pozostałym zakresie. Uzasadnienie opiera się na przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd wskazał, że skarżący jest z mocy art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a. zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, co czyni jego wniosek o zwolnienie od kosztów bezprzedmiotowym. Natomiast w kwestii ustanowienia adwokata, sąd zastosował art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., uznając, że skarżący, legitymujący się miesięcznym dochodem w wysokości około 460 zł i nieposiadający oszczędności ani wartościowych przedmiotów, wykazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów zastępstwa procesowego bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Dlatego przyznano mu prawo pomocy w tym zakresie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy.

Uzasadnienie

Skarżący w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jest z mocy ustawy zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, co oznacza, że jego wniosek o zwolnienie od tych kosztów jest bezprzedmiotowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 239 § pkt 1 lit. e

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych.

p.p.s.a. art. 245 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.

p.p.s.a. art. 246 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 243 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.

p.p.s.a. art. 252

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 258 § § 1 i § 2 pkt 7

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania w przedmiocie przyznania prawa pomocy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sytuacja materialna skarżącego (niski dochód, brak majątku) uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.

Godne uwagi sformułowania

ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny

Skład orzekający

Tomasz Zawiślak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, w szczególności rozróżnienie między zwolnieniem ustawowym a przyznaniem prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skarżącego i przepisów P.p.s.a.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego aspektu prawa pomocy, który jest istotny dla osób o niskich dochodach występujących przed sądami administracyjnymi, zwłaszcza w sprawach ZUS.

Jak uzyskać darmowego adwokata w sprawie ZUS? Sąd wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 1330/08 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2009-03-31
Data wpływu
2008-05-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Tomasz Zawiślak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
II GZ 281/09 - Postanowienie NSA z 2009-12-16
Skarżony organ
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku
Przyznano prawo pomocy w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 243 § 1, art. 239 pkt 1 lit e, art. 252, art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi W. R. na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2008r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy; postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 10 października 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W. R. na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] marca 2008r.
Następnie, w wyniku złożenia przez Skarżącego wniosku o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku, postanowieniem z 3 lutego 2009r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku.
Pismem z 20 lutego 2009r (data nadania) Skarżący złożył zażalenie na ww. postanowienie z 3 lutego 2009r. oraz wystąpił z wnioskiem na urzędowym formularzu PPF o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
W uzasadnieniu wniosku, jako fakty z których wynika, iż wniosek jest zasadny wskazał, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymuje się ze świadczenia rentowego w wysokości 460 złotych. Oświadczył, iż nie posiada nieruchomości, oszczędności pieniężnych, ani przedmiotów wartościowych.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej ustawy p.p.s.a. - prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
W przedmiotowej sprawie Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Zważyć należy, iż zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e ustawy p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Przedmiotem skargi W. R. jest postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] kwietnia 2007r. odmawiającą umorzenia należności, zatem Skarżący jest z mocy ustawy zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, co oznacza że koszty te obciążają budżet państwa, a jego wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy. Zauważyć należy, iż Skarżący nie był wzywany do uiszczenia wpisu od skargi.
W związku z tym, że ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera normy, która pozwalałaby umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych w sytuacji zwolnienia z mocy ustawy z obowiązku ich ponoszenia, postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy w tym zakresie.
Odnosząc się natomiast do wniosku o ustanowienie pomocy prawnej z urzędu zauważyć należy, iż zgodnie z art. 262 ustawy p.p.s.a. przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym określa art. 245 §3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §3 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a, może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę.
Zasadność wniosku Skarżącego rozpatrzono zatem w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe.
Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie o stanie majątkowym i porównując je z obciążeniem wynikającym z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia Wnioskodawcy prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Mając powyższe na uwadze oraz fakt, iż Skarżący uzyskuje miesięczny dochód w wysokości ok. 460 złotych należało uznać, iż Skarżący wykazał, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. W przytoczonych okolicznościach Skarżący nie jest w stanie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie ponieść kosztów ustanowienia adwokata. Ponadto wzięto pod uwagę, iż Wnioskodawca nie posiada oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI