V SA/Wa 1325/17

V SA/Wa 1325/17 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2018-05-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2017-07-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Izabella Janson
Krystyna Madalińska-Urbaniak /przewodniczący/
Marek Krawczak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I GSK 3368/18 - Wyrok NSA z 2022-09-13
Skarżony organ
Minister Finansów
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1369
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Marek Krawczak (spr.), Protokolant sekretarz - Maryla Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2018 r. sprawy ze skargi Powiatu [...] na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu nieprzekazanych pobranych dochodów budżetowych uzyskanych z tytułu opłat eksploatacyjnych; oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej przez Powiat S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest decyzja Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] maja 2017 r., znak [...] utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2017 r., znak [...] orzekającą o obowiązku zwrotu przez Powiat [...] nieprzekazywanych pobranych dochodów budżetowych, uzyskanych z tytułu czynszów najmu/dzierżawy/władania oraz odsetek od nieterminowego regulowania tych czynszów:
- od 23 lutego 2013 r. do 31 grudnia 2013 r. w łącznej wysokości 1.129.312,69 zł,
- w 2014 r. w łącznej wysokości 1.745.823,92 zł,
- w 2015 r. w łącznej wysokości 1.697.345,93 zł,
- od 1 stycznia 2016 r. do 21 lipca 2016 r. w łącznej wysokości 901.749,40 zł.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
Pismem z 30 listopada 2016 r., Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w Z. przedstawił wyniki kontroli w zakresie prawidłowości gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa od 23 lutego 2013 r. do 21 lipca 2016 r.
Pismem z 14 grudnia 2016 r. Wojewoda [...] powiadomił Powiat [...] o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu dochodów uzyskanych z czynszów najmu/dzierżawy/władania oraz odsetek od nieterminowego regulowania tych czynszów za okres od 23 lutego 2013 r. do 21 lipca 2016 r.
Decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. o ww. numerze wydaną na podstawie art. 255 ust. 4 w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U z 2013 r., poz. 885, ze. zm.); dalej: "u.f.p." i art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2016 r. poz. 2147 ze zm.), Wojewoda [...] zobowiązał Powiat [...] do zwrotu nieprzekazanych pobranych dochodów budżetowych, uzyskanych z tytułu czynszów najmu/dzierżawy/władania oraz odsetek od nieterminowego regulowania tych czynszów w ww. kwotach.
W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wskazał, że pismem z 30 listopada 2016 r., Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w Z. przedstawił wyniki kontroli w zakresie prawidłowości gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa od 23 lutego 2013 do 21 lipca 2016 r., w szczególności: pobierania i odprowadzania dochodów budżetu państwa z tytułu gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa. W trakcie kontroli ustalono, że Starosta [...] nie odprowadzał do budżetu państwa środków z tytułu najmu/dzierżawy/władania nieruchomościami po byłym T. (TTOC) i D. (DPG) w Ś. w tym opłat eksploatacyjnych (energia elektryczna, ogrzewanie, zużycie wody, odprowadzanie ścieków, wywóz nieczystości, rozmowy telefoniczne, obsługa), pobieranych od najemców, dzierżawców oraz władających tymi nieruchomościami.
Ustalono, że dochody wykonane netto (bez VAT) z tytułu gospodarowania nieruchomościami po byłym T. (TTOC) i D. (DPG) w Ś. były księgowane na koncie 130/1/1 w całości jako przychód Powiatu S. Wojewoda podzielając ustalenia kontroli na podstawie zapisów na koncie 130/1/1, zestawił kwoty środków wpływających na rachunek bankowy z tytułu ww. czynszów oraz wyliczył kwoty dochodów należnych Skarbowi Państwa z tytułu tych czynszów za poszczególne okresy rozliczeniowe i przedstawił w formie tabelarycznej (załączniki do decyzji nr 1 do 4). Wskazał odwołując się do przepisu art. 255 ust. 1 i 2 u.f.p. – na obowiązek przekazywania przez zarząd jednostki samorządu terytorialnego, w określonych tymi przepisami terminie pobranych dochodów budżetowych związanych z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami. Wskazał, co w myśl art. 5 ust. 2 pkt 4 lit. a u.f.p. stanowi dochody publiczne z mienia jednostek sektora finansów publicznych oraz odwołał się do art. 111 pkt 8 tej ustawy określającego dochody podatkowe i niepodatkowe budżetu państwa. Organ I instancji powołał się również na art. 23 ust. 3 u.g.n., zgodnie z którym od wpływów osiąganych ze sprzedaży, opłat z tytułu trwałego zarządu, użytkowania, czynszu dzierżawnego i najmu – nieruchomości Skarbu Państwa oddanych w użytkowanie wieczyste, oraz od odsetek za nieterminowe wnoszenie tych należności potrąca się 25% środków, które stanowią dochód powiatu, na obszarze którego położone są te nieruchomości.
Skoro Starosta S., w okresie od dnia 22 lutego 2013 r. (dzień sporządzenia aktu notarialnego obejmującego umowę sprzedaży nieruchomości) do dnia 21 lipca 2016 r. (dzień uprawomocnienia się wyroku w przedmiocie usunięcia niezgodności treści ksiąg wieczystych z rzeczywistym stanem prawnym) dysponował ww. nieruchomościami Skarbu Państwa i nieruchomości te wynajmował, wydzierżawiał, w związku z czym pobierał od najemców, dzierżawców oraz władających nieruchomościami, na podstawie zawieranych umów opłaty, które nie były odprowadzane do budżetu państwa zgodnie z art. 255 ust. 1 i 2 u.f.p., to należało wydać decyzję w trybie art. 255 ust. 4 u.f.p.
Od decyzji Wojewody pełnomocnik strony złożył odwołanie wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.
Decyzją z [...] maja 2017 r., Minister Finansów utrzymał zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w mocy, uznając jej prawidłowość pod względem faktycznym i prawnym. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia ponownie ustalił stan faktyczny sprawy i wskazał, m.in. że jak wynika z akt sprawy pismem z 30 listopada 2016 r. Dyrektor UKS w Z. przedstawił [...] Urzędowi Wojewódzkiemu wynik kontroli dla Powiatu S. poczynając od 23 lutego 2013 r. w zakresie prawidłowości gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa po byłym [...] (TTOC i DPG). Minister stwierdził, że zgodnie z wynikami kontroli, co uwzględniono w zaskarżonej decyzji wynika, że Starosta S. nie odprowadzał do budżetu państwa środków z tytułu opłat, pobieranych od najemców, dzierżawców oraz władających powyższymi nieruchomościami. Na podstawie zapisów w księgach rachunkowych Powiatu S. oraz sporządzanych przez Powiat sprawozdań Rb-27S (Sprawozdanie z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego) i Rb-27ZZ (Sprawozdanie z wykonania planu dochodów związanych z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej) ustalono, że w okresie objętym kontrolą, tj. od dnia 23 lutego 2013 r. do dnia 21 lipca 2016 r. wszelkie dochody uzyskiwane z tytułu gospodarowania nieruchomościami po byłym [...] i [...] były przez Powiat kwalifikowane (księgowane) w 100% jako dochody własne Powiatu S. Powyższe ustalenie zweryfikowano poprzez badanie wybranej próby faktur sprzedaży wystawianych w latach 2013-2016.
Na podstawie zapisów na koncie 130/1/1 wskazano kwoty środków wpływających na rachunek bankowy z tytułu czynszów najmu/dzierżawy/władania oraz odsetek od nieterminowego regulowania tych czynszów oraz wyliczono kwoty dochodów należnych Skarbowi Państwa z tych tytułów za poszczególne okresy rozliczeniowe.
Dalej organ odwoławczy podkreślił, że wynajmowane nieruchomości stanowiły własność Skarbu Państwa. Strona pobierając opłaty z tytułu czynszu najmu/dzierżawy/władania działała w odniesieniu do majątku Skarbu Państwa, nie zaś nieruchomości stanowiących własność Powiatu. Każda należność przekazana w tych okolicznościach przez najemców, dzierżawców nieruchomości Skarbu Państwa stanowi należność Skarbu Państwa i musi być odprowadzona jako dochód na podstawie art. 255 ust. 1 i 2 u.f.p. do budżetu państwa z pomniejszeniem o określone w odrębnych ustawach dochody przysługujące jednostce samorządu terytorialnego (jst) z tytułu wykonywania tych zadań.
Minister odniósł się następnie do wszystkich zarzutów odwołania i wskazał, że nie są one zasadne, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Powiat S. wniósł o uchylenie w całości decyzji Ministra Finansów z dnia [...] maja 2017 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonej decyzji zarzucono rażące naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:
1) art. 5 ust. 2 pkt 3 u.f.p. w zw. z art. 5 ust. 2 pkt 4 lit. a u.f.p., poprzez błędną wykładnię tychże przepisów, a w konsekwencji wadliwe przyjęcie, iż czynsz najmu/dzierżawy/władania stanowi odrębne od opłat za media ("opłat eksploatacyjnych") świadczenie, podczas gdy dostarczanych przez Powiat S. - na rzecz najemców, dzierżawców oraz władających nieruchomościami po byłym T. (dalej: TTOC) i D. (dalej: DPG) w Ś. - wyrobów i usług nie można traktować jako świadczenia odrębnego od czynszu najmu lub dzierżawy, władania i definiować jako "opłaty eksploatacyjne", albowiem przedmiotem świadczenia na rzecz najemców i dzierżawców jest usługa główna, tj. najem lub dzierżawa powierzchni, a koszty dodatkowe (pomocnicze), w tym opłaty z tytułu mediów ("opłaty eksploatacyjne"), służą realizacji tegoż celu, a tym samym, stanowią element rachunku kosztów zmierzający do ustalenia kwoty odpłatności za usługę najmu lub dzierżawy, gdyż - z ekonomicznego punktu widzenia - dopełniają świadczenie zasadnicze jakim jest najem/dzierżawa/władanie i nie należy sztucznie oddzielać ich od tegoż świadczenia, co potwierdza tezę, iż najem/dzierżawa powierzchni oraz opłaty za media ("opłaty eksploatacyjne") stanowią świadczenie jednolite - niepodzielne;
2) art. 111 pkt 14 u.f.p. w zw. z art. 111 pkt 8 u.f.p., poprzez błędną wykładnię tychże przepisów, a w konsekwencji niewłaściwie przyjęcie, iż opłaty za media stanowią odrębne od usługi najmu tub dzierżawy świadczenie, które należy kwalifikować jako sprzedaż majątku, rzeczy i praw, podczas gdy dopełniają one świadczenie zasadnicze jakim jest najem lub dzierżawa powierzchni, tudzież władanie, co czyni zasadnym przyjęcie, iż należy traktować je jako świadczenie jednolite, albowiem dopełniają świadczenie zasadnicze jakim jest usługa najmu/dzierżawy powierzchni a tym samym, jako nierozerwalne, nie mogą być sztucznie oddzielanie od tegoż świadczenia, co wskazuje na wadliwość wydanego przez Organ orzeczenia w zakresie określenia wartości kwotowych, do których zwrotu Powiat S. został zobowiązany;
3) art. 255 ust. 1 - 5 u.f.p., poprzez ich niewłaściwie zastosowanie, a w konsekwencji zobowiązanie Powiatu S. do zwrotu do budżetu państwa nieprzekazywanych pobranych dochodów budżetowych, uzyskanych z tytułu czynszów najmu/dzierżawy/władania, pobieranych od najemców, dzierżawców oraz władających nieruchomościami po byłym TTOC i DPG w Ś. w wartości kwotowej przez Organ wskazanej, podczas gdy opłaty za media oraz czynsz najmu/dzierżawy/władania powinny być traktowane, jako elementy świadczenia zasadniczego, jakim jest usługa najmu/dzierżawy/władania, a tym samym - z uwagi na jednorodność tegoż świadczenia - Organ w sposób wadliwy określił wartości kwotowe, do których zwrotu Powiat S. został zobowiązany, nie wliczając w to opłat za media, co uzasadnia wadliwość stanowiska Wojewody [...] w tymże zakresie;
4) art. 23 ust. 3 u.g.n. w zw. z art. 5 ust, 1 pkt 6 ustawy z dnia 13 listopada 2003 roku o dochodach jednostek samorządu terytorialnego [dalej: u.d.j.s.t.], poprzez ich błędną wykładnię oraz subsumpcję, a w konsekwencji przyjęcie, iż Powiat S. jest zobowiązany do odprowadzenia na rzecz budżetu państwa 75% pobranych - od najemców, dzierżawców i innych władających nieruchomościami po byłym TTOC i DPG - czynszów najmu/dzierżawy/władania, w wartości kwotowej przez Organ przyjętej, podczas gdy opłaty za media ("opłaty eksploatacyjne") stanowią element świadczenia zasadniczego, jakim jest usługa najmu/dzierżawy/władania, co bezspornie przemawia za tym, iż Strona nie jest obowiązana do przekazywania owych wierzytelności pieniężnych na rzecz Skarbu Państwa w wartości kwotowej, przez Organ, na łamach zaskarżonej decyzji wskazanej, gdyż - z uwagi na jednorodność świadczenia - uiszczone przez ww. podmioty opłaty za media powinny zostać wliczone do pobranego przez Stronę czynszu, z których to 25% stanowi dochód Powiatu, co uzasadnia wadliwość zaprezentowanego przez Organ stanowiska.
Naruszenie przepisów postępowania tj.:
5) art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego [dalej: k.p.a.] w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a., mające istotny wpływ na treść wydanej w sprawie decyzji, poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w niej zbyt ogólnych twierdzeń oraz brak wskazania dowodów, na których oparł się Organ rozpoznający niniejszą sprawę oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej bądź je pominął, co uniemożliwia zrozumienie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ przy wydawaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, jak również czyni niemożliwym dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, co spowodowane było naruszeniem naczelnej zasady dwuinstancyjności, albowiem Organ II instancji dokonał kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia I instancji, przy czym powinien rozstrzygnąć sprawę od nowa;
6) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., mające istotny wpływ na treść wydanej w sprawie decyzji, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego, jak również niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy;
7) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. art. 80 k.p.a., mające istotny wpływ na treść wydanej w sprawie decyzji, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie poprzez wydanie zaskarżonej decyzji;
8) art. 107 § 1 k.p.a., mające istotny wpływ na treść wydanej w sprawie decyzji, poprzez niepodpisanie przez osobę upoważnioną do wydania decyzji załączników do tejże decyzji dołączonych, co powoduje, iż nie można uznać, iż takie dokumenty są dokumentami publicznymi oraz mogą być traktowane jako wiążące załączniki do decyzji, a określające lub uzupełniające jej treść;
9) art. 24 § 3 k.p.a. w zw. z art. 24 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a., mających istotny wpływ na treść wydanej w sprawie decyzji, poprzez odmówienie wyłączenia, na łamach niezaskarżalnego postanowienia z dnia 08.02.2017 roku, pracowników Organu tamże wymienionych od udziału w postępowaniu administracyjnym, znak [...] (nowy znak: [...]), podczas gdy wykazanym zostały - przez Skarżącego - okoliczności, które powodowały poważne wątpliwości co do bezstronności tychże pracowników, a czego Organ I instancji nie uwzględnił, nie odnosząc się na łamach w/w orzeczenia do twierdzeń oraz argumentów przez Stronę podniesionych, zezwalając na wydanie, w stosunku do Strony, skarżonej decyzji administracyjnej, która według Powiatu S. nie powinna się ostać, jako niesprawiedliwa, a tym samym - pozbawiona waloru bezstronności;
10) art. 24 § 3 k.p.a. w zw. z art. 24 § 1 k.p.a. w zw. z art. 75 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a., mających istotny wpływ na treść wydanej w sprawie decyzji, poprzez odmówienie wyłączenia, na tamach niezaskarżalnego postanowienia z dnia 08.02.2017 roku, pracowników Organu tamże wymienionych od udziału w postępowaniu administracyjnym, znak [...] (nowy znak: [...]), pomimo braku jakiejkolwiek analizy przedstawionego przez Skarżącego stanu faktycznego, co wymagało zwrócenia się - przez Organ - do właściwej jednostki prokuratury, celem uzyskania niezbędnej dokumentacji, na jaką Strona się powoływała, czego Organ I instancji zaniechał.
Skarżąca podniosła również ewentualny zarzut rażącego naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 255 ust. 1 u.f.p. w zw. z art. 255 ust. 4 u.f.p., poprzez błędną wykładnię tychże przepisów, a w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie, iż zawarte w art. 255 ust. 1 u.f.p, ustawowe określenie "przekazuje pobrane dochody" rozumieć należy jako dochody przekazane (we wskazanym przez Organ okresie) przez zobowiązane podmioty na rachunek bankowy jednostki samorządu terytorialnego, podczas gdy sformułowanie to odnosi się tylko i wyłącznie do dochodów, które w momencie wydania decyzji - o której mowa w art. 255 ust. 4 u.f.p. - muszą znajdować się na rachunku bankowym jednostki samorządu terytorialnego, co jest równoznaczne z przyjęciem, iż pojęcie "nieprzekazywane dochody budżetowe" tyczą się pobranych uprzednio (od ww. podmiotów) wierzytelności pieniężnych, które na dzień wydania przez dysponenta części budżetowej decyzji administracyjnej znajdują się na rachunku jednostki samorządu terytorialnego, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca, albowiem środki finansowe do zwrotu których Powiat zobowiązano zostały przez Stronę spożytkowane, co czyni wydaną przez Organ decyzję wadliwą.
Powyższe zarzuty strona skarżąca rozwinęła w obszernym uzasadnieniu skargi.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 28 lutego 2018 r. strona dodatkowo poparła swoje stanowisko w sprawie, rozszerzając zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa i wskazując, że wyrok Sądu Rejonowego w S. (sygn. akt I C 259/15) nie ma charakteru przesądzającego nieważności umowy sprzedaży. Takie znaczenie miałby jedynie wyrok wydany na podstawie art. 189 k.p.c., a taki nigdy nie zapadł. Wobec tego nie można twierdzić, że we wskazanym w decyzji okresie Powiat S. wykonywał zadania zlecone z zakresu administracji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga nie jest zasadna.
Materialnoprawną podstawę orzekania w rozpoznawanej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Zgodnie z art. 255 ust. 1, 2 i 4 u.f.p. zarząd jednostki samorządu terytorialnego przekazuje pobrane dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami, pomniejszone o określone w odrębnych ustawach dochody budżetowe przysługujące jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań, na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową, według stanu środków określonego na:
1) 10 dzień miesiąca – w terminie do 15 dnia danego miesiąca;
2) 20 dzień miesiąca – w terminie do 25 dnia danego miesiąca.
Pobrane do dnia 31 grudnia i nieprzekazane w terminach, o których mowa w ust. 1, dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami są przekazywane odpowiednio przez zarząd jednostki samorządu terytorialnego na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową – w terminie do dnia 8 stycznia roku następującego po roku budżetowym, a gdy ten dzień jest dniem wolnym od pracy – do pierwszego dnia roboczego po tym terminie.
W przypadku nieprzekazania dochodów budżetowych w terminach, o których mowa w ust. 1 i 2, dysponent części budżetowej przekazujący dotację celową wydaje decyzję określającą kwotę dochodów przypadającą do zwrotu i termin, od którego naliczane są odsetki.
Zgodnie natomiast z art. 5 ust. 2 pkt 4 lit. a i pkt 3 u.f.p., dochodami publicznymi są dochody z mienia jednostek sektora finansów publicznych, do których zalicza się w szczególności wpływy z umów najmu, dzierżawy i innych umów o podobnym charakterze oraz ze sprzedaży wyrobów i usług świadczonych przez jednostki sektora finansów publicznych. Art. 111 pkt 8 u.f.p. stanowi, iż dochodami podatkowymi i niepodatkowymi budżetu państwa są dochody z najmu i dzierżawy oraz z innych umów o podobnym charakterze, dotyczące składników majątkowych Skarbu Państwa, o ile odrębne ustawy nie stanowią inaczej, zaś pkt 14 stanowi, że są to dochody ze sprzedaży majątku, rzeczy i praw, niestanowiące przychodów w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 4 lit a i b, o ile odrębne ustawy nie stanowią inaczej.
Z akt sprawy wynika, iż w okresie od 23 lutego 2013 r. do 21 lipca 20016 r. Starosta S. gospodarował mieniem Skarbu Państwa - wynajmował/dzierżawił mienie Skarbu Państwa po byłym TTOC i DPG w Ś., w związku z czym pobierał, na podstawie zawieranych umów, m.in. czynsze najmu/dzierżawy/władania oraz odsetki od nieterminowego regulowania tych czynszów, które nie były odprowadzane w trybie art. 255 ust. 1 i 2 u.f.p. do budżetu państwa. Czynił to w imieniu własnym i na własny rachunek, gdyż w dniu 22 lutego 2013 r. Starosta S. działając w imieniu Skarbu Państwa sprzedał nieruchomości po byłym Terminalu na rzecz Powiatu S. Sąd Rejonowy w S. w dniu 6 marca 2013 r. dokonał wpisu prawa własności w księdze wieczystej. Jednak na skutek powództwa wniesionego przez Wojewodę [...] prawomocnym wyrokiem z dnia 10 września 2015 r. Sąd Rejonowy w S. usunął niezgodność w księdze wieczystej [...] i jako właściciel został wpisany ponownie Skarb Państwa. Wyrok był oparty na ustaleniu, że umowa przenosząca własność spornej nieruchomości była objęta wadą nieważności – transakcja została dokonana bez uzyskania zgody Wojewody [...].
Treść tego wyroku przesądza, że Powiat S. nigdy nie był właścicielem przedmiotowej nieruchomości. Wbrew także twierdzeniom strony skarżącej powództwo o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym jest jedyną prawnie dopuszczalną formą ustalenia stanu prawnego nieruchomości – zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1007 z zm.) w razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest wpisane lub jest wpisane błędnie albo jest dotknięte wpisem nieistniejącego obciążenia lub ograniczenia, może żądać usunięcia niezgodności.
Powyższe oznacza, że w wymienionym okresie Powiat S. gospodarował de facto mieniem Skarbu Państwa i pobierał z tego tytułu pożytki będące dochodami Skarbu Państwa. Sąd w tej kwestii akceptuje stanowisko i argumenty zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nie ulega wątpliwości, że wszystkie należności, które otrzymał skarżący w ramach udostępniania przedmiotowych dóbr (potwierdzonych fakturami VAT), powinny być odprowadzone do budżetu państwa (z odpowiednim pomniejszeniem dochodów wynikających z odrębnych ustaw) – w rozpoznawanej sprawie art. 23 ust. 3 u.g.n.
Tymczasem ustalono, że sporne należności z tytułu czynszów najmu/dzierżawy/władania, należne od nich odsetki oraz pozostałe związane z nimi dochody były księgowane w całości jako dochód własny Powiatu S. Wpłaty netto z powyższych tytułów księgowane były na koncie 130/1 i wykazane jako dochód Powiatu S. w rocznym sprawozdaniu Rb-27S z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego. Wysokość nieprzekazanych dochodów za sporny okres, wskazanych w decyzji, organ I instancji przyjął w oparciu o wyniki kontroli dokonanej przez UKS oraz zgromadzone w jej ramach dokumenty, która to wysokość nie była kwestionowana (na podstawie obrotów stanu konta Starostwa S. 130/1) przedstawiając stosowne wyliczenia w załącznikach nr 1-4 do decyzji. W świetle przywołanych regulacji zasadne stało się zatem wydanie decyzji określającej kwotę dochodów przypadającą do zwrotu i termin, od którego naliczane są odsetki.
W tym miejscu należy stwierdzić, że pozbawione podstaw prawnych są twierdzenia strony co do tego, że sporne należności z tytułu czynszu najmu/dzierżawy/władania stanowią wraz z opłatami eksploatacyjnymi, należności jednolite.
Sąd wskazuje, że dla przyjęcia, że czynsze i opłaty eksploatacyjne stanowią jednolitą należność (wg strony), co miałoby znaczenie dla wysokości kwot należnych z tego tytułu Skarbowi Państwa, bez znaczenia pozostają zapisy umów najmu i dzierżawy, ponieważ o wysokości rozliczeń tych czynszów decydują przepisy prawa, w tym wypadku prawidłowo wskazany przez organy art. 23 ust. 3 u.g.n. Z treści tego przepisu wynika jednoznacznie, że Powiat ma prawo jedynie do 25% wpływów osiąganych ze sprzedaży, opłat z tytułu trwałego zarządu, użytkowania, czynszu dzierżawnego i najmu – nieruchomości Skarbu Państwa oddanych w użytkowanie wieczyste, oraz od odsetek za nieterminowe wnoszenie tych należności.
Z przedłożonych przy skardze przykładowych umów najmu/dzierżawy zawieranych przez Powiat z najemcami wynika jedynie ustalenie praw i obowiązków stron, wysokość czynszu i odrębnie wyliczanych we wskazany w umowach sposób, opłat eksploatacyjnych. W związku jednak z faktem, że opłaty eksploatacyjne np. za energię elektryczną były rozliczane ryczałtowo, nie można zasadnie twierdzić, jak czyni to strona w skardze, że należności eksploatacyjne stanowią jedynie element rachunku kosztów zmierzający do ustalenia kwoty odpłatności za usługę najmu/dzierżawy, że dopełniają jedynie należności z tytułu tego zasadniczego świadczenia i nie można ich sztucznie oddzielać od przedmiotowego świadczenia. Na okoliczność, że opłaty zasadnicze należy w określonym stanie traktować jako świadczenie jednolite wraz z czynszem skarżący powołał wskazane w skardze wyroki TSUE, które dotyczą jednak innego przedmiotu sprawy i innego stanu prawnego, ponieważ zostały one tak jak np. wyroki C-392/11, C-42/14 wydane wprawdzie w odniesieniu do umowy najmu ale dla potrzeb podatku VAT, wyrok w sprawie C-224/2013 dotyczy natomiast umowy ubezpieczenia i leasingu. Żaden ze wskazywanych w skardze wyroków, w tym wyrok NSA I FSK 844/15 również dotyczący problematyki VAT, nie może mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie.
Tak więc nie można uznać, że sposób rozliczania się z wynajmującym ma decydować o charakterze wnoszonych należności w przedmiotowej sprawie. Zasadnie organ II instancji wywiódł bowiem, iż dochody z tytułu opłat eksploatacyjnych nie stanowią czynszu dzierżawnego czy czynszu najmu i wpływy te nie podlegają regulacji wynikającej z art. 23 ust. 3 u.g.n.
Tym samym Sąd za bezzasadne uznał zarzuty skargi odnoszące się do naruszenia treści przepisów materialnych wskazywanych w pkt 1, 2, 3, 4 skargi, tj. art. 5 ust. 2 pkt 3 u.f.p. w zw. z art. 5 ust. 2 pkt 4 lit. a u.f.p., art. 111 pkt 8 i 14 u.f.p., art. 255 ust. 1-5 u.f.p., art. 23 ust. 3 u.g.n. w zw z art. art. 5 ust, 1 pkt 6 u.d.j.s.t.
Za nietrafny należy uznać także zarzut zawarty w pkt 11 skargi, a polegający na wykładni pojęcia "pobrane" jako znajdujące się fizycznie na rachunku bankowym powiatu. Obowiązek przekazania pobranych dochodów wynika wprost z art. 255 ust. 1 ufp. Z analizowanych już wyżej przepisów wynikają również terminy przekazywania tych dochodów. Przywołany wyrok Sądu Rejonowego w S. wykazuje z kolei, iż skarżący Powiat nigdy nie był właścicielem spornej nieruchomości. Umowa, na podstawie której został wpisany do księgi wieczystej byłą obarczona wadą nieważności. W tej sytuacji brak jest podstaw do uznania, że po stronie Powiatu istniało kiedykolwiek uprawnienie do dysponowania pobranymi dochodami jak właściciel. Powiat nigdy nie był właścicielem nieruchomości, wobec czego zawsze gospodarował mieniem Skarbu Państwa z konsekwencjami dla dochodów pobranych określonymi w art. 255 u.f.p.
Za nietrafne Sąd uznał także zarzuty naruszenia przepisów postępowania wskazanych w pkt od 5 do 10 skargi.
Za niezasadny uznał Sąd zarzut dot. załączników do decyzji organu I instancji, które zawierają wyliczenia należnych opłat eksploatacyjnych za poszczególne miesiące, co do których strona wskazuje, iż nie zawierają one podpisu osoby upoważnionej do wydania decyzji. Przede wszystkim należy wskazać, że w decyzji organu I instancji znajduje się wyraźne określenie dotyczące należnych kwot więc okoliczność ta nie budzi wątpliwości. Art. 107 § 1 k.p.a. stanowi, że podpis musi stanowić element decyzji i taki podpis na decyzji, co wskazano widnieje. W ocenie Sądu podpisanie załączników jeśli stanowią jej część byłoby wskazane, ale ich brak nie dyskwalifikuje samej decyzji.
W ocenie Sądu niezasadne są zarzuty dot. braku wyłączenia pracowników [...] Urzędu Wojewódzkiego w G.. Fakt złożenia zeznań w charakterze świadka nie powoduje samo przez się sytuacji, w której powstaje wątpliwość co do bezstronności pracownika organu. Trzeba wskazać, że strona w swoich wnioskach o wyłączenie G. D. i A. B. nie wskazała na żadne konkretne fakty, które powodowałyby wątpliwości co do bezstronności pracowników. Wbrew twierdzeniom strony w art. 24 § 2 k.p.a. jest zapisany wprost wymóg uprawdopodobnienia okoliczności, które mogą wywoływać wątpliwości co do bezstronności pracownika.
Sąd uznaje, że zaskarżone decyzje zostały wydane w oparciu o prawidłowo zebrany materiał dowodowy i właściwie oceniony z zachowaniem zasady swobodnej oceny dowodów. Uzasadnienie obydwu decyzji zostało sporządzone w sposób właściwy, zawierają one ustalenie stanu faktycznego, odniesienie się do materiału dowodowego i wskazują w sposób prawidłowy podstawę prawną z jej wyjaśnieniem. Nie doszło zatem do naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3, jak również art. 6, art. 9 i art. 11 k.p.a.
Organ II instancji uznając decyzję organu I instancji za prawidłową i utrzymując ją w mocy nie dopuścił się naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., zatem nie naruszył tym samym art. 138 § 2 kpa. Uzasadnienie organu II instancji w ocenie Sądu odpowiada wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a.
Z powyższych względów skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.