V SA/Wa 1205/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2014-01-08
NSAAdministracyjneŚredniawsa
finanse publicznedochody budżetowenieruchomości Skarbu Państwajednostki samorządu terytorialnegozwrot środkówegzekucja komorniczaustawa o finansach publicznychPrawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Powiatu T. na decyzję Ministra Finansów, utrzymującą w mocy decyzję Wojewody o zwrocie do budżetu państwa pobranych, lecz nieprzekazanych dochodów z gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa, mimo zajęcia konta bankowego przez komornika.

Powiat T. skarżył decyzję Ministra Finansów nakazującą zwrot do budżetu państwa kwoty 106.319,22 zł pobranych z tytułu gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa. Powiat argumentował, że nie mógł przekazać środków z powodu zajęcia konta bankowego przez komornika sądowego w ramach egzekucji długu Skarbu Państwa. Organy administracji oraz WSA uznały, że zajęcie konta nie zwalnia Powiatu z obowiązku zwrotu dochodów, a postępowanie administracyjne ma charakter deklaratoryjny, potwierdzając jedynie istniejącą zaległość.

Sprawa dotyczyła skargi Powiatu T. na decyzję Ministra Finansów, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody o określeniu kwoty 106.319,22 zł do zwrotu do budżetu państwa. Kwota ta stanowiła pobrane przez Powiat dochody budżetowe z tytułu gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa, które nie zostały przekazane w terminie. Powiat podnosił, że nie mógł dokonać przekazania środków, ponieważ jego konto bankowe, służące do obsługi należności Skarbu Państwa, zostało zajęte przez komornika sądowego w ramach postępowania egzekucyjnego dotyczącego długu Skarbu Państwa. Zarzucono naruszenie art. 255 ustawy o finansach publicznych, argumentując, że zajęcie konta uniemożliwiło dysponowanie środkami, a tym samym ich 'pobranie' w rozumieniu ustawy. Minister Finansów oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznali te argumenty za niezasadne. Sąd podkreślił, że obowiązek przekazania pobranych dochodów wynika wprost z ustawy, a sytuacja zajęcia konta bankowego przez komornika nie zwalnia jednostki samorządu terytorialnego z tego obowiązku. Postępowanie w przedmiocie zwrotu dochodów ma charakter deklaratoryjny, a decyzja jedynie potwierdza kwotę należności i termin naliczenia odsetek. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko Ministra Finansów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zajęcie rachunku bankowego przez komornika nie zwalnia jednostki samorządu terytorialnego z obowiązku zwrotu pobranych dochodów budżetowych do budżetu państwa.

Uzasadnienie

Ustawa o finansach publicznych nakłada obowiązek przekazania pobranych dochodów budżetowych. Postępowanie w przedmiocie zwrotu dochodów ma charakter deklaratoryjny, a decyzja jedynie potwierdza istniejącą zaległość. Zajęcie konta przez komornika stanowi faktyczną przeszkodę w wykonaniu obowiązku, ale nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.f.p. art. 255 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Nakłada obowiązek zarządu jednostki samorządu terytorialnego przekazania pobranych dochodów budżetowych związanych z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych, pomniejszonych o dochody przysługujące jednostce samorządu terytorialnego.

u.f.p. art. 255 § ust. 4

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Określa, że w przypadku nieprzekazania dochodów budżetowych w terminach, dysponent części budżetowej wydaje decyzję określającą kwotę dochodów przypadającą do zwrotu i termin naliczenia odsetek.

Pomocnicze

u.f.p. art. 255 § ust. 5

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Do dochodów budżetowych nieprzekazanych przez jednostkę samorządu terytorialnego do budżetu państwa stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zwrotu dotacji.

u.f.p. art. 2 § pkt 8

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Definiuje pojęcie dysponenta części budżetowej, do którego zalicza się Wojewoda.

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.f.p. art. 23 § ust. 3

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

u.f.p. art. o gospodarce nieruchomościami

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

u.f.p. art. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 167

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek zwrotu pobranych, nieprzekazanych dochodów budżetowych wynika wprost z ustawy o finansach publicznych. Zajęcie konta bankowego przez komornika nie zwalnia z obowiązku zwrotu dochodów. Postępowanie w przedmiocie zwrotu dochodów ma charakter deklaratoryjny. Wojewoda jest właściwy do wydania decyzji w przedmiocie zwrotu dochodów. Postępowanie administracyjne i cywilne są odrębnymi postępowaniami i nie wpływają na siebie wzajemnie.

Odrzucone argumenty

Zajęcie konta bankowego przez komornika uniemożliwiło dysponowanie środkami i tym samym 'pobranie' dochodów w rozumieniu ustawy. Brak możliwości dysponowania środkami przez Powiat oznacza, że nie pobrał on dochodów. Postępowanie powinno zostać umorzone z powodu bezprzedmiotowości (zajęcie konta). Decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości. Naruszenie art. 2 i 167 Konstytucji RP poprzez zobligowanie jednostki samorządu terytorialnego do wypełnienia zobowiązań Skarbu Państwa i pozbawienie jej dochodów.

Godne uwagi sformułowania

Samo zgromadzenie przedmiotowych dochodów na właściwym koncie obowiązku tego nie wypełnia. Konieczne jest 'przekazanie' i obowiązek ten nie może zostać w żadnej części zniesiony lub ograniczony przez inne zdarzenia faktyczne i prawne – w tym w sytuacji, gdy komornik zajmie konto bankowe Powiatu przeznaczone do obsługi należności Skarbu Państwa. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli braknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego. Kwestie ewentualnych przyczyn braku dokonania zwrotu dochodów, analogicznie jak kwestie ewentualnej winy, zaniedbania czy przyczynienia się do nieprawidłowości, nie są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy prowadzonej w przedmiocie określenia - w trybie art. 255 ust. 4 ustawy o finansach publicznych - dochodów przypadających do zwrotu oraz terminu, od którego naliczane są odsetki.

Skład orzekający

Dorota Mydłowska

przewodniczący sprawozdawca

Beata Blankiewicz-Wóltańska

członek

Izabella Janson

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obowiązku zwrotu dochodów budżetowych przez jednostki samorządu terytorialnego mimo zajęcia konta przez komornika oraz interpretacja art. 255 ustawy o finansach publicznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zajęcia konta bankowego przez komornika w kontekście dochodów z gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konflikt między obowiązkiem zwrotu środków publicznych a problemami egzekucyjnymi, co jest interesujące dla prawników zajmujących się finansami publicznymi i samorządem.

Zajęte konto bankowe nie zwalnia z obowiązku zwrotu pieniędzy do budżetu państwa.

Dane finansowe

WPS: 106 319,22 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 1205/13 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2014-01-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2013-05-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Beata Blankiewicz-Wóltańska
Dorota Mydłowska /przewodniczący sprawozdawca/
Izabella Janson
Symbol z opisem
6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne
Budżetowe prawo
Sygn. powiązane
II GSK 1220/14 - Wyrok NSA z 2015-06-30
Skarżony organ
Minister Finansów
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240
art. 255
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Izabella Janson, Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi Powiatu T. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty przypadającej do zwrotu do budżetu państwa. oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] stycznia 2013r., nr [...]", Wojewoda [...] określił Powiatowi [...] do zwrotu do budżetu państwa kwotę dochodów budżetowych pobranych przez Powiat w okresie od 1 stycznia 2012r. do 20 października 2012r., w związku z gospodarowaniem nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa i nieprzekazanych przez Powiat [...] do budżetu państwa, w łącznej wysokości 106.319,22 zł. Ponadto określił Powiatowi [...] terminy naliczenia odsetek od kwoty ww. dochodów, liczonych jak dla zaległości podatkowych od dnia następującego po upływie terminów, do których Powiat [...] zobowiązany był przekazać pobrane dochody budżetowe.
Jak wynika z uzasadnienia decyzji Wojewody [...] z [...] stycznia 2013r. przedstawiając rozliczenie dochodów z tytułu gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa (dział 700, rozdział 70005) za wskazane okresy Starostwo Powiatowe w T. poinformowało Urząd Wojewódzki w [...] o problemach dotyczących przekazywania na konto Wojewody [...] środków należnych Skarbowi Państwa z tytułu wykonywania zadań zleconych z zakresu administracji rządowej. Przyczyną tego było zajęcie przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. rachunku bankowego Powiatu [...], służącego do przyjmowania i obsługi wpłat z tytułu należności Skarbu Państwa.
Na podstawie tytułu wykonawczego Sądu Apelacyjnego w K. z dnia [...] maja 2011 r., sygn. akt [...], zawierającego klauzulę wykonalności z dnia [...] maja 2011 r., Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w B. wszczął postępowanie egzekucyjne w celu wyegzekwowania należności w wysokości 1.622.086,16 zł (wraz z ustawowymi odsetkami) zasądzonych wyrokiem z dnia 9 maja 2011 r. od pozwanych tj.: Z. w T. w likwidacji oraz Skarbu Państwa - Starosty Powiatowego w T. solidarnie na rzecz P. "E." Sp. z o.o. w upadłości układowej w G. Jak wyjaśniono, Skarb Państwa został wezwany do udziału w sprawie z powodu nieodpłatnego przejęcia od Z. w T. nieruchomości, które weszły do zasobu Skarbu Państwa.
Wykonanie wyroku Sądu Apelacyjnego w K. z dnia [...] maja 2011 r., w zakresie pkt I.1, w stosunku do pozwanego Skarbu Państwa - Starosty Powiatowego w T. tj. zasądzonej solidarnie na rzecz powoda kwoty zostało, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. o sygn. akt [...], wstrzymane przez Sąd Apelacyjny w K. V Wydział Cywilny.
W uzasadnieniu decyzji organu I Instancji wskazano również, że z przedłożonych przez Powiat [...] rozliczeń dochodów z tytułu gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa za okres od dnia 1 stycznia 2012r. do dnia 20 października 2012r. w dziale 700 - gospodarka mieszkaniowa, rozdziale 70005 - gospodarka gruntami i nieruchomościami wynikało, że Powiat [...] uzyskał dochód w łącznej wysokości 3.187.138,14 zł. Powiat ten dokonał potrącenia w wysokości 25% (wynikających z ustawy o gospodarce nieruchomościami) i 5% (wynikających z ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego) z należnych dochodów, co stanowiło kwotę 777.695,05 zł. Wobec tego pobrane i nieprzekazane przez Powiat [...] dochody budżetowe, jak wynika z zaskarżonej decyzji Wojewody [...], w kwocie 106.319,22 zł stanowią kwotę dochodów przypadającą do zwrotu do budżetu państwa.
Pełnomocnik Powiatu [...], pismem z dnia 1 lutego 2013r., złożył odwołanie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2013r. wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania wszczętego w sprawie.
Zaskarżonej decyzji Wojewody [...] pełnomocnik Strony zarzucił naruszenie:
art. 255 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, poprzez jego błędne zastosowanie w sprawie i przyjęcie, że sytuacja, w której komornik sądowy egzekwujący dług Skarbu Państwa zajął konto bankowe Powiatu przeznaczone do obsługi należności Skarbu Państwa oraz znajdujące się na nim środki pieniężne, czym zgodnie z przepisami procedury cywilnej pozbawił Powiat możliwości dysponowania tymi środkami, wypełnia hipotezę powyższego przepisu, w szczególności oznacza, że Powiat pobrał dochody budżetowe i ich nie przekazał na rachunek dysponenta części budżetowej,
art. 77 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego zebranego w sprawie przez organ pierwszej instancji,
naruszenie art. 6 kpa poprzez wydanie decyzji administracyjnej bez podstawy prawnej i nieumorzenie postępowania, pomimo istnienia ku temu podstawy prawnej,
art. 105 kpa poprzez jego niezastosowanie w sprawie, pomimo istnienia podstaw do umorzenia postępowania.
Minister Finansów decyzją z dnia [...] marca 2013r., znak: [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2013r.
W uzasadnieniu swojej decyzji Minister Finansów wyjaśnił, że stosownie do wskazanego w odwołaniu art. 255 ustawy o finansach publicznych (ust. 1 - 5) zarząd jednostki samorządu terytorialnego przekazuje pobrane dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami, pomniejszone o określone w odrębnych ustawach dochody budżetowe przysługujące jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań, na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową według stanu środków określonego na:
10 dzień miesiąca - w terminie do 15 dnia danego miesiąca;
20 dzień miesiąca - w terminie do 25 dnia danego miesiąca.
Pobrane do dnia 31 grudnia i nieprzekazane w terminach, o których mowa w ust. 1, dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami są przekazywane odpowiednio przez zarząd jednostki samorządu terytorialnego na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową - w terminie do dnia 8 stycznia roku następującego po roku budżetowym, a gdy ten dzień jest dniem wolnym od pracy - do pierwszego dnia roboczego po tym terminie.
Dochody, o których mowa w ust. 1 i 2, są przekazywane wraz z należnymi odsetkami:
pobranymi od dłużników z tytułu nieterminowo regulowanych należności stanowiących dochód budżetu państwa;
naliczonymi w wysokości jak dla zaległości podatkowych w przypadku nieodprowadzonych dochodów budżetowych przez zarząd jednostki samorządu terytorialnego w terminach, o których mowa w ust. 1 i 2.
Organ wyjaśnił, że w przypadku nieprzekazania dochodów budżetowych w terminach, o których mowa w ust. 1 i 2, dysponent części budżetowej przekazujący dotację celową wydaje decyzję określającą kwotę dochodów przypadającą do zwrotu i termin, od którego naliczane są odsetki. Do dochodów budżetowych nieprzekazanych przez jednostkę samorządu terytorialnego do budżetu państwa stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zwrotu dotacji.
Wyjaśnił również, że powyższy przepis należy rozumieć i stosować ściśle. Jakiekolwiek inne "potrącania" (dokonywane w jakiejkolwiek formie) kwot z należnych dochodów podlegających przekazaniu do budżetu państwa, dotyczących gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa, w świetle ww. przepisu, są niedopuszczalne. Nie może ulegać wątpliwości, że Powiat [...] powinien był zatem przekazać pobrane (przekazane na konto bankowe przez podmioty zobowiązane) dochody do budżetu państwa, stosując jedynie odpowiednie pomniejszenie dochodów budżetowych o dochody przysługujące jednostce samorządu terytorialnego, związane z wykonaniem konkretnych zadań, zrealizowanych we wskazanym w sprawie okresie.
Rozstrzygnięcie podjęte przez Wojewodę [...] jest w związku z tym, w ocenie Ministra Finansów, uzasadnione. Zdaniem Ministra organ I instancji słusznie zwrócił uwagę, że ustawa o finansach publicznych nie przewiduje wyjątków uzasadniających odstąpienie od wydania orzeczenia w przedmiocie zwrotu do budżetu państwa dochodów budżetowych pobranych i nieodprowadzonych przez Stronę, w związku z gospodarowaniem nieruchomościami Skarbu Państwa.
Dalej organ wyjaśnił, że stosownie do art. 255 ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, w przypadku nieprzekazania dochodów budżetowych w terminach, o których mowa w ust. 1 i 2 ww. przepisu, dysponent części budżetowej przekazujący dotacją celową wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego naliczane są odsetki.Postępowanie administracyjne w sprawie kończy się wydaniem decyzji, która ma charakter deklaratoryjny. Zaległość jednostki samorządu terytorialnego powstaje bowiem z mocy prawa, a treść decyzji jedynie potwierdza kwotę dochodów przypadających do zwrotu oraz termin, od którego naliczane są odsetki.
Minister Finansów stwierdził, że zgodnie ze wskazanymi przepisami, Powiatowi [...] przysługiwało wyłącznie prawo do potrącenia określonej procentowo kwoty od dochodów budżetowych związanych z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami. Jak wynika z dokumentów dotyczących sprawy, fakt nieprzekazania - w trybie przepisów ustawy o finansach publicznych - przez Powiat [...], do czasu wydania zaskarżonej decyzji Wojewody [...], wskazanych należności do budżetu państwa nie jest, co do zasady, kwestią sporną pomiędzy organem pierwszej instancji a Stroną postępowania. Nie stanowi również przedmiotu sporu okoliczność, że wskazane w decyzji kwoty stanowią należności, które co do zasady, powinny być przekazane do budżetu państwa. Niemniej jednak, zdaniem pełnomocnika Strony, zawarte w art. 255 ust. 1 ustawy o finansach publicznych określenie "pobrane dochody" należy rozumieć jako dochody otrzymane i posiadane przez zobowiązanego do ich przekazania, oraz dochody którymi podmiot ten może dysponować. Przelanie na rachunek bankowy Powiatu środków stanowiących dochody budżetowe nie oznacza jeszcze, w ocenie odwołującego się, ich pobrania, w sytuacji gdy Powiat nie posiada możliwości dysponowania nimi i których posiadanie traci na rzecz organu egzekucyjnego (faktycznie chodzi o zasądzone kwoty na rzecz P. "E." Sp. z o.o. w upadłości układowej w G.). Zgodnie ze stanowiskiem przedstawionym w odwołaniu, we wskazanym okresie Powiat nie pobrał żadnych należności tytułem gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa - ani tych, które należne są Powiatowi na podstawie art. 23 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ani tym bardziej tych, które należne są Skarbowi Państwa.
Za nieuzasadnione organ uznał twierdzenie Strony, że Powiat albo nie posiada jeszcze obowiązku przekazania środków do budżetu państwa, bowiem środków tych nie ma (nie pobrał) albo swoje zobowiązanie względem Skarbu Państwa już wypełnił - środki z tytułu gospodarowania nieruchomościami przekazał, tyle że nie do budżetu państwa a komornikowi, zgodnie jednak z dokonanym przez niego zajęciem.
W ocenie Ministra Finansów pojęcia "pobrane dochody" w żadnym przypadku nie należy utożsamiać z pobraniem przez Powiat dochodów z konta bankowego tej Jednostki, na jakie należności zostały uprzednio przekazane przez podmioty zobowiązane do ponoszenia opłat z tytułu korzystania z nieruchomości należących do Skarbu Państwa. Fakt przekazania ww. dochodów na właściwe konto bankowe służące do przyjmowania i obsługi wpłat z tytułu należności Skarbu Państwa nie jest przy tym kwestionowany. Okoliczność ta zatem ma podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Wpływ należności na ww. konto bankowe oznacza faktyczne pobranie dochodów od podmiotów zobowiązanych do wpłaty i potwierdza przy tym również, że w tym zakresie dopełniono staranności w procesie wykonywania zadań związanych z gospodarowaniem nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa.
Zdaniem Ministra Finansów nie zasługuje również na akceptację stanowisko przedstawione w odwołaniu, że Powiat występuje jako przekaziciel, pośrednik, którego zadanie polega jedynie na dokonaniu przekazania dochodów, jeżeli posiada je i może nimi dysponować.
Organ wyjaśnił, że w przypadku gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa zakres działania Powiatu jest o wiele szerszy niż dokonanie jedynie przekazania dochodów. Powiat powinien zawsze działać w taki sposób, by nie dopuścić m.in. do sytuacji, w której dochody z tytułu gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa nie zostałyby pobrane. W niniejszej sprawie jednak okoliczność niepobrania ww. dochodów nie miała miejsca.
Zdaniem Ministra Finansów nie można podzielić również poglądu przedstawionego w odwołaniu, że organ pierwszej instancji błędnie ocenił stan faktyczny sprawy oraz zebrany w sprawie materiał dowodowy, co zdaniem pełnomocnika Strony, doprowadziło do błędnego przyjęcia, że Powiat [...] pobrał w okresie od dnia 1 stycznia 2012 r. do dnia 20 października 2012r. określone dochody z tytułu gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa i ich nie przekazał do budżetu państwa.
Minister Finansów wyjaśnił, że Powiat nie pobiera odrębnie należności stanowiących dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami oraz odrębnie dochodów budżetowych przysługujących jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań, określonych w odrębnych ustawach. Stosownie do art. 255 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, zarząd jednostki samorządu terytorialnego przekazuje na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej pobrane ww. dochody budżetowe, dokonując jedynie ich pomniejszenia o określone w odrębnych ustawach dochody budżetowe przysługujące jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań.
Kwestie ewentualnych przyczyn braku dokonania zwrotu dochodów, analogicznie jak kwestie ewentualnej winy, zaniedbania czy przyczynienia się do nieprawidłowości, nie są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy prowadzonej w przedmiocie określenia - w trybie art. 255 ust. 4 ustawy o finansach publicznych - dochodów przypadających do zwrotu oraz terminu, od którego naliczane są odsetki.
Minister Finansów podkreślił, że przedmiotem decyzji wydanej w trybie art. 255 ust. 4 ustawy o finansach publicznych jest jedynie określenie kwoty dochodów przypadającej do zwrotu i terminu, od którego naliczane są odsetki, w każdym przypadku gdy stwierdzony zostanie fakt nieprzekazania dochodów budżetowych w określonych w ustawie terminach. Przepisy ustawy o finansach publicznych, które w szczególnych przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi dłużnika oraz uzasadnionym interesem Skarbu Państwa, przewidują możliwość umorzenia należności w części, odroczenia terminów spłaty całości lub części należności czy rozłożenia płatności na raty, nie dają podstaw do odstąpienia od wydania decyzji w trybie art. 255 ust. 4 ustawy o finansach publicznych, w przypadku zajęcia konta bankowego przez komornika sądowego lub też innych problemów finansowych jednostki.
Zdaniem organu wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie będzie miała również argumentacja przedstawiona w odwołaniu dotycząca kwestii pozycji dochodów i pozycji wydatków budżetowych w budżecie państwa. Organ podkreślił, że przedstawiając wyjaśnienia w tym zakresie pełnomocnik Strony twierdził, że w przedstawionym stanie faktycznym Powiat [...] nie miał (i nie ma) żadnej możliwości swobodnego dysponowania środkami, które wpływały (i wpływają) na zajęty rachunek bankowy.
Niezasadne jest, w ocenie Ministra Finansów, stanowisko pełnomocnika Strony, w którym argumentując zasadność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, stwierdza on, że Skarb Państwa chcąc odzyskać środki z tytułu dochodów związanych z gospodarowaniem Skarbu Państwa za okres od dnia 1 stycznia 2012r. do dnia 20 października 2012r. winien korzystać z możliwości przewidzianych w procedurze cywilnej, w tym kwestionować roszczenie lub zwalczać egzekucją, nie zaś żądać, by środki te zapłacił mu Powiat [...], dodatkowo pomijając fakt dokonanej już zapłaty w postępowaniu egzekucyjnym. Istotne jest, że postępowanie cywilne, o którym mowa i postępowanie administracyjne prowadzone w przedmiotowej sprawie są postępowaniami odrębnymi. Korzystanie z możliwości przewidzianych w procedurze cywilnej i w postępowaniu egzekucyjnym nie ma zatem wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, opartej na innej podstawie prawnej i nie może jej zastępować.
Zdaniem Ministra Finansów nie można zgodzić się z oceną pełnomocnika Strony, że nie istnieje podstawa prawna, w oparciu o którą Powiat [...] byłby zmuszony wykładać środki na poczet należności przysługujących Skarbowi Państwa. Organ podkreślił, że przedmiotowa sprawa dotyczy niewątpliwie postępowania prowadzonego w trybie art. 255 ust. 4 w związku z ust. 1 ustawy o finansach publicznych. Tym samym nie jest także zasadny zarzut naruszenia art. 6 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.
Minister Finansów zauważył, że Skarb Państwa jest podmiotem, który w porządku prawnym z definicji nie posiada organów. Ich rolę spełniają stationes fisci. W sprawie przed Sądem Apelacyjnym w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa działał Starosta Powiatowy w T. Jak wynika z powołanych w sprawie orzeczeń należność została zasądzona solidarnie od Z. w T. w likwidacji oraz od Skarbu Państwa - Starosty Powiatowego w T., również wstrzymanie wykonania wyroku dotyczyło pozwanego Skarbu Państwa - Starosty Powiatowego w T.
Podsumowując organ odwoławczy stwierdził, że nie można podzielić poglądu prezentowanego w odwołaniu, że zaskarżona decyzja Wojewody [...] została wydana z uchybieniem art. 255 ustawy o finansach publicznych. W ocenie Ministra Finansów, w rozpatrywanej sprawie, Wojewoda [...] nie naruszył art. 77 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Nie naruszono również art. 105 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez niezastosowanie w sprawie ww. przepisu.
W ocenie Ministra Finansów, Wojewoda [...] nie naruszył również art. 105 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego dokonując rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzją wydaną w trybie art. 255 ust. 1 i 4 ustawy o finansach publicznych. Jak wskazano, w powyżej w sprawie niewątpliwie istniały podstawy do wydania decyzji, co wynika wprost z ww. art. 255 ust. 4 ustawy o finansach publicznych.
Zdaniem organu zawarte w zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcie Wojewody [...] w zakresie zwrotu należności określonych w sprawie, wraz z należnymi odsetkami, nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji w tym zakresie i umorzenia postępowania wszczętego w sprawie.
W skardze na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] marca 2013r. Powiat [...] wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Zaskarzonej decyzji zarzucił:
naruszenie art. 255 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych poprzez jego błędne zastosowanie w sprawie i przyjęcie, że sytuacja, w której komornik sądowy egzekwujący dług Skarbu Państwa, zajął konto bankowe Powiatu przeznaczone do obsługi należności Skarbu Państwa oraz znajdujące się na nim środki pieniężne, czym zgodnie z przepisami procedury cywilnej pozbawił Powiat możliwości dysponowania tymi środkami, wypełnia hipotezę powyższego przepisu, w szczególności oznacza, że Powiat pobrał dochody budżetowe i ich nie przekazał na rachunek dysponenta części budżetowej;
naruszenie art. 255 ust 4 w związku z art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych poprzez uznanie, że Wojewoda [...] jest organem, do którego właściwości należy wydanie decyzji, o której mowa w powyższym przepisie.
naruszenie art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji pomimo wydania jej z naruszeniem przepisów o właściwości;
naruszenie art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego zebranego w sprawie;
naruszenie art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wydanie decyzji administracyjnej bez podstawy prawnej i brak umorzenia postępowania pomimo istnienia ku temu podstawy prawnej;
naruszenie art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez jego niezastosowanie w sprawie pomimo istnienia podstaw do umorzenia postępowania.
naruszenie art. 2 oraz 167 Konstytucji poprzez bezpodstawne zobligowanie jednostki samorządu terytorialnego do wypełnienia zobowiązań będących zobowiązaniami Skarbu Państwa oraz poprzez pozbawienie jednostki samorządu terytorialnego przysługujących i jej dochodów wynikających z wykonanych przez nią zadań zleconych z zakresu administracji rządowej.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w którym wskazano, iż sądy stosują środki określone w ustawie.
Podstawowym celem sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania jest eliminowanie z porządku prawnego aktów (zwłaszcza decyzji i postanowień) a także czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i dążenie do przywrócenia stanu, który nie będzie z nim pozostawał w sprzeczności.
Dokonując w rozpoznawanej sprawie oceny, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia Sąd stanął na stanowisku, iż organy administracji zarówno przy wydawaniu decyzji w I jak i w II instancji nie dopuściły się naruszenia prawa materialnego ani przepisów postępowania w sposób mający lub mogący mieć wpływ na wynik sprawy.
W konsekwencji Sąd oddalił skargę jako niezasadną podzielając w całości stanowisko i argumentację przedstawione przez Ministra Finansów w zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do zawartych w skardze zarzutów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazuje, iż z treści art. 255 ust. 1 ustawy o finansach publicznych wprost wynika obowiązek zarządu jednostki samorządu terytorialnego przekazania pobranych dochodów budżetowych związanych z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami, pomniejszonych o określone w odrębnych ustawach dochody budżetowe przysługujące jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań, na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową, przy czym z mocy art. 255 ust. 5 ustawy o finansach publicznych do dochodów budżetowych nieprzekazanych przez jednostkę samorządu terytorialnego do budżetu państwa stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zwrotu dotacji. Samo zgromadzenie przedmiotowych dochodów na właściwym koncie obowiązku tego nie wypełnia. Konieczne jest "przekazanie" i obowiązek ten nie może zostać w żadnej części zniesiony lub ograniczony przez inne zdarzenia faktyczne i prawne – w tym w sytuacji, gdy komornik zajmie konto bankowe Powiatu przeznaczone do obsługi należności Skarbu Państwa, co ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Jak podkreśla się w piśmiennictwie (Ludmiła Lipiec-Warzecha, Komentarz do art. 255 ustawy o finansach publicznych) nieprzekazanie pobranych dochodów lub uchybienie terminom ich przekazania wynikającym z ust. 1 i 2 art. 255 ustawy obliguje dysponenta części budżetowej do wydania decyzji określonej w ust. 4 ustawy o finansach publicznych. Niewydanie tej decyzji może skutkować odpowiedzialnością dysponenta części budżetowej z tytułu naruszenia dyscypliny finansów publicznych. Przy czym, wbrew stanowisku skargi, Wojewoda jest jednym z dysponentów części budżetowej w rozumieniu art. 2 pkt 8 ustawy o finansach publicznych. Wydanie zatem decyzji w I instancji przez Wojewodę Śląskiego nie może prowadzić do uznania, iż decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości.
Materiał dowodowy został przez organy zgromadzony i rozważony z należytą starannością. W ocenie Sądu stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo a spór nie dotyczy faktów a wyłącznie stosowania prawa.
Podstawę prawną wydanej decyzji stanowił art. 255 ust. 4 ustawy o finansach publicznych. W żadnej mierze, zdaniem Sądu, nie można w rozpoznawanej sprawie mówić o bezprzedmiotowości postępowania na gruncie art. 105 kpa. Zajęcie konta bankowego przez Komornika sądowego i brak możliwości Powiatu przekazania pobranych dochodów do budżetu państwa w określonych terminach stanowi faktyczną przeszkodę w wykonaniu obowiązku określonego w art. 255 ust. 1 ustawy o finansach publicznych nie zaś przesądza o bezprzedmiotowości postępowania skutkującej jego umorzeniem. Jak wskazał bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 marca 2009 r., sygn. IIGSK 834/08: "Stosownie do dyspozycji art. 105 § 1 kpa bezprzedmiotowość postępowania ma miejsce w sytuacji, gdy istnieją okoliczności, czyniące wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwym z uwagi na brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest natomiast konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć, na podstawie przepisów prawa materialnego, o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli braknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego (B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1996, s. 462)". W rozpoznawanej sprawie, organ administracji państwowej był władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć, na podstawie przepisów prawa materialnego, o obowiązku Powiatu Tarnogórskiego przekazania pobranych dochodów budżetowych do budżetu państwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się także naruszenia w rozpoznawanej sprawie przez organy administracji art. 2 i 167 Konstytucji RP.
Przywołanie przez Skarżący Powiat :
- art.2.
Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej.
oraz
- art. 167
1.Jednostkom samorządu terytorialnego zapewnia się udział w dochodach publicznych odpowiednio do przypadających im zadań.
2.Dochodami jednostek samorządu terytorialnego są ich dochody własne oraz subwencje ogólne i dotacje celowe z budżetu państwa.
3.Źródła dochodów jednostek samorządu terytorialnego są określone w ustawie.
4.Zmiany w zakresie zadań i kompetencji jednostek samorządu terytorialnego następują wraz z odpowiednimi zmianami w podziale dochodów publicznych.
w żaden sposób nie uzasadnia stanowiska, iż zaskarżoną decyzją Powiat został pozbawiony dochodów wynikających z wykonywanych przez niego zadań zleconych z zakresu administracji rządowej, co podnosi skarżący w uzasadnieniu zarzutu naruszenia Konstytucji RP.
Bezsporne w sprawie jest bowiem, iż z tytułu gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa za okres od dnia 1 stycznia 2012r. do dnia 20 października 2012r. Powiat [...] uzyskał dochód w łącznej wysokości 3.187.138,14 zł., z której dokonał potrąceń na swoją rzecz w wysokości 25% (wynikających z ustawy o gospodarce nieruchomościami) i 5% (wynikających z ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego), co stanowiło kwotę 777.695,05 zł. W zaskarżonej decyzji Wojewody [...] tylko kwota 106.319,22 zł stanowi kwotę dochodów przypadającą do zwrotu do budżetu państwa jako pobrane i nieprzekazane przez Powiat [...] dochody budżetowe.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę jako niezasadną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI