V SA/Wa 114/23

V SA/Wa 114/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-03-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Beata Blankiewicz-Wóltańska /przewodniczący/
Iwona Kozłowska
Michał Sowiński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I GSK 1014/23 - Wyrok NSA z 2023-12-06
Skarżony organ
Minister Finansów
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Asesor WSA - Iwona Kozłowska, , Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2023 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 19 października 2017 r. nr ST4.4750.291.2016.11.FRKG w przedmiocie zobowiązania do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2012 rok oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez Powiat [...] (dalej: Skarżący/Powiat) jest decyzja Ministra Rozwoju i Finansów z 19 października 2017 r., nr ST4.4750.291.2016.11.FRKG, którą utrzymano w mocy własną decyzję z 15 grudnia 2016 r., nr ST4.4750.291.2016.2.TLE, zobowiązującą do zwrotu nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2012, w wysokości 2.203.632,00 zł.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
W związku z ustaleniami kontroli Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] przeprowadzonej wobec Powiatu [...] w zakresie prawidłowości gospodarowania środkami publicznymi obejmującymi część oświatową subwencji ogólnej, w tym wykonywania obowiązków związanych z gromadzeniem danych stanowiących podstawę jej naliczenia na 2012 rok, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] przy piśmie z dnia 21 czerwca 2016 r. przekazał wynik kontroli z 17 czerwca 2016 r. nr UKS1691W2E1.421.42.2015, skierowany do Powiatu [...].
W wyniku kontroli ustalono, że Powiat [...] uzyskał część oświatową subwencji ogólnej na 2012 r. w kwocie wyższej od należnej o 2.203.632 zł, na skutek wprowadzenia do systemu informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2011 r., nieprawidłowych danych przez niektóre szkoły i placówki oświatowe prowadzone lub dotowane przez Powiat.
Pismem z 24 października 2016 r. Powiat [...] został powiadomiony o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2012.
Ministerstwo Edukacji Narodowej pismem z 4 listopada 2016 r. przekazało opinię w zakresie ustaleń kontroli Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] przeprowadzonej wobec Powiatu [...].
W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego, Minister Rozwoju i Finansów - decyzją z 15 grudnia 2016 r. o wskazanym wyżej numerze - zobowiązał Powiat [...] do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2012 r. w wysokości 2 203 632 zł.
Po zapoznaniu się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister Rozwoju i Finansów decyzją 19 października 2017 r., o wskazanym wyżej numerze utrzymał w mocy decyzję z 15 grudnia 2016 r.
W uzasadnieniu decyzji Organ wyjaśnił, że błędy w danych wykazanych przez Powiat w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2011 r., spowodowały zawyżenie liczby uczniów przeliczeniowych, uwzględnionej do wyliczenia wysokości otrzymanej części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2012.
Podniesiono, iż w wyniku błędnych danych wykazanych w systemie informacji oświatowej, wg stanu na dzień 30 września 2011 r., w:
- Zasadniczej Szkole Zawodowej nr 2 wchodzącej w skład Zespołu Szkół Rolniczych w [...] liczba uczniów przeliczonych wagą P3 została zawyżona o 3 uczniów. W stosunku do 1 uczennicy kl. II a o numerze [...] wg księgi szkoły oraz 2 uczniów kl. I a o numerach [...] i [...] wg księgi szkoły -szkoła dysponowała jedynie orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] odpowiednio o numerach: [...] z 14 grudnia 2010 r., [...] z 14 lipca 2010 r. oraz [...] z 18 października 2010 r.,
- Technikum nr 2 wchodzącym w skład Zespołu Szkół Rolniczych w [...] liczba uczniów przeliczonych wagą P3 została zawyżona o 3 uczniów. W stosunku do 2 uczniów kl. II TI o numerach odpowiednio: [...] i [...] wg księgi uczniów szkoły oraz 1 uczennicy kl. III TH o numerze [...] wg księgi szkoły - szkoła dysponowała jedynie orzeczeniami o stopniu niepełnosprawności wydanymi przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] odpowiednio o numerach: [...] z 25 stycznia 2011 r., [...] z 18 stycznia 2011 r. oraz [...] z 27 maja 2009 r.
- II Liceum Ogólnokształcącym wchodzącym w skład Zespołu Szkół Rolniczych w [...] liczba uczniów przeliczonych wagą P3 została zawyżona o 2 uczniów. W stosunku do 1 ucznia kl. II LM o numerze [...] wg księgi szkoły oraz 1 ucznia kl. III LM o numerze [...] wg księgi szkoły – szkoła dysponowała jedynie orzeczeniami o stopniu niepełnosprawności wydanymi przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] odpowiednio o numerach [...] z 9 września 2010 r. oraz [...] z 24 listopada 2010 r. (orzeczenie o stopniu niepełnosprawności nie stanowiło podstawy do wykazania ucznia w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2011 r. ).
- II Liceum Ogólnokształcącym wchodzącym w skład Zespołu Szkół Rolniczych w [...] liczba uczniów przeliczanych wagą P11 została zawyżona o 17 uczniów. Wagą tą mogli być przeliczeni tylko uczniowie klas sportowych utworzonych zgodnie z przepisami oświatowymi. Nadto ustalono, że Zespół nie posiada odpowiednich zaświadczeń lekarskich potwierdzających bardzo dobry stan zdrowia kandydatów, zaliczenia prób sprawności fizycznej oraz pisemnych zgód rodziców (opiekunów prawnych).
- Gimnazjum Specjalnym wchodzącym w skład Zespołu Szkół Specjalnych w [...] liczba uczniów przeliczonych wagą P4 została zawyżona o 1 ucznia. Uczeń kl. I o numerze [...] wg księgi szkoły nie posiadał aktualnego na dzień 30 września 2011 r. orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego. Odpowiednie orzeczenie w stosunku do tego ucznia z uwagi na upośledzenie umysłowe w stopniu umiarkowanym lub znacznym wydane zostało już po dniu sprawozdawczym, a mianowicie w dniu 3 października 2011 r.
- Zasadniczej Szkole Zawodowej nr 1 wchodzącej w skład Zespołu Szkół Mechanicznych w [...] liczba uczniów ogółem oraz liczba uczniów przeliczonych wagą P7, P8, P40 została zawyżona o 2 uczniów. Uczeń kl. II H o numerze [...] wg księgi uczniów kształcący się w zawodzie piekarz został skreślony z listy uczniów w dniu 28 września 2011 r., a uczeń kl. II Ew o numerze [...] wg księgi uczniów kształcący się w zawodzie sprzedawca został skreślony z listy uczniów w dniu 14 września 2011 r.
- Społecznej Zasadniczej Szkole Zawodowej dla Dorosłych wchodzącej w skład Zespołu Szkół Społecznych dla Dorosłych w [...] liczba uczniów ogółem oraz liczba uczniów przeliczonych wagą P7, P8, P40 została zawyżona o 5 uczniów. Uczniowie klasy I wpisani do księgi uczniów pod numerami [...], [...] i [...] (skreśleni odpowiednio w dniach: 8 listopada 2011 r., 7 listopada 2011 r., 8 listopada 2011 r.) oraz klasy II wpisani do księgi pod numerami [...] i [...] (skreśleni odpowiednio w dniach: 8 listopada 2011 r. i 7 listopada 2011 r.) nie uczęszczali do szkoły (nie byli obecni na zajęciach) od początku roku szkolnego. Pomimo tego faktu uczniowie ci zostali wykazami w systemie informacji oświatowej wg stanu na dzień 30 września 2011 r.
- Szkole Policealnej w Centrum Szkoleniowym "[...]" w [...] liczba uczniów ogółem oraz liczba uczniów przeliczonych wagą P7, P8, P40 została zawyżona o 4 uczniów. Wpisano 4 osoby, które zostały przyjęte do szkoły po dniu sprawozdawczym.
- Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym Towarzystwa "[...]" (MOW) w [...] liczba wychowanków przeliczonych wagą P34 została zawyżona
o 19 wychowanków,
- Niepublicznej Zasadniczej Szkole Zawodowej Towarzystwa "[...]" w [...] przy MOW w [...] liczba uczniów ogółem oraz liczba uczniów przeliczonych wagą P2, P7, P8, P40 została zawyżona o 19 uczniów. Spośród 19 osób, o których zawyżono liczbę wychowanków MOW w [...] (uczniów Niepublicznej Zasadniczej Szkole Zawodowej Towarzystwa "[...]" w [...]) na dzień 30 września 2011 r.:
• dwunastu wychowanków nigdy nie przybyło (nie zostało doprowadzonych) do MOW i nie było uczniami Niepublicznej Zasadniczej Szkoły Zawodowej Towarzystwa "[...]" w [...],
• wychowanek o numerze [...] w księdze wychowanków i [...] w księdze uczniów - na dzień 30 września 2011 r. — nie powinien przebywać w ośrodku. Sąd Rejonowy w [...] postanowieniem z [...] sierpnia 2011 r. sygn. akt [...] uchylił postanowienie Sądu Rejonowego w [...] nakładające środek wychowawczy w postaci umieszczenia w młodzieżowym ośrodku wychowawczym,
• trzech wychowanków (uczniów) przybyło do ośrodka (szkoły) po dniu sprawozdawczym, czyli po 30 września 2011 r.,
• trzech wychowanków (uczniów) przybyło do MOW we wrześniu 2011 r, i w tym samym dniu lub po kilku dniach uciekło z ośrodka i nigdy nie zostali doprowadzeni do ośrodka. Na dzień 30 września 2011 r. nie przebywali więc w ośrodku, nie korzystali w nim z wyżywienia i zakwaterowania.
- Niepublicznym Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym Towarzystwa "[...]" w [...] liczba wychowanków przeliczonych wagą P34 została zawyżona o 11 wychowanków,
- Niepublicznym Gimnazjum Specjalnym dla dziewcząt przy Niepublicznym Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym Towarzystwa "[...]" w [...] liczba uczniów ogółem oraz liczba uczniów przeliczonych wagą P2, P26, P40 została zawyżona o 11 uczniów. Spośród 11 osób, o których zawyżono liczbę wychowanek (uczennic) na dzień 30 września 2011 r.:
• pięć wychowanek nigdy nie przybyło do MOW i nie było uczennicami Niepublicznego Gimnazjum Towarzystwa "[...]" w [...],
• cztery wychowanki (uczennice) przybyły do ośrodka (szkoły) po dniu sprawozdawczym, czyli po 30 września 2011 r.,
• dwie wychowanki (uczennice) przybyły do ośrodka we wrześniu 2011 r. i po 1-3 dniach z niego uciekły i nigdy do ośrodka nie powróciły. Na dzień 30 września 2011 r. osoby te nie uczęszczały do szkoły i nie korzystały z zakwaterowania i wyżywienia w ośrodku.
Organ wyjaśnił, odnosząc się do kwestii zawyżenia liczby wychowanków młodzieżowego ośrodka wychowawczego przeliczonych wagą P34, że nie chodzi o definicję wychowanka młodzieżowego ośrodka wychowawczego i ustalenie liczby osób uznanych za wychowanków, ale o prawidłowe ustalenie - według stanu na dzień 30 września 2011 r. - m.in. liczby wychowanków korzystających z zakwaterowania w Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym Towarzystwa "[...]" w [...] oraz Niepublicznym Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym Towarzystwa "[...]" w [...], a w związku z tym liczby uczniów/wychowanków przeliczonych odpowiednimi wagami przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2012. Brak było podstaw do wykazania w systemie informacji oświatowej, wg stanu na dzień 30 września 2011 r., nieletnich skierowanych do młodzieżowego ośrodka wychowawczego, a nie doprowadzonych do placówki do dnia 30 września 2011 r.
Podsumowując Minister wskazał, że liczba uczniów przeliczeniowych została zawyżona o 445,8605, a nienależnie uzyskana kwota części oświatowej subwencji ogólnej wynosi 2 203 632 zł i stosownie do art. 37 ust. 3 pkt 2 ustawy z 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 198, z późn. zm.) ; dalej: "u.d.j.s.t." podlega zwrotowi.
Skarżący nie zgodził się z powyższą decyzją i wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia na rzecz Skarżącego kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
a) art. 37 ust. 1 pkt 2 u.d.j.s.t. w związku z § 4 ust. 4 w związku z § 6 ust. 1 i § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z 26 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad kierowania, przyjmowania, przenoszenia, zwalniania i pobytu nieletnich w młodzieżowym ośrodku wychowawczym oraz młodzieżowym ośrodku socjoterapii (Dz. U. Nr 178 poz. 1833, z późn. zm.), poprzez przyjęcie, że Powiat [...] jest zobowiązany do zwrotu części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2012, podczas gdy przedmiotowa subwencja była zgodna z przepisami ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty, wobec czego nie zachodzą przesłanki umożliwiające Ministrowi Rozwoju i Finansów domaganie się zwrotu wypłaconej w tym zakresie części subwencji, tym samym Organ nieprawidłowo ustalił, że w systemie informacji oświatowej według danych na dzień 30 września 2011 r. błędnie ujęto w wadze P34 19 wychowanków i uczniów Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego Towarzystwa "[...]" w [...], oraz że błędnie ujęto w wadze P34 11 wychowanków Niepublicznego Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego Towarzystwa "[...]" oraz 11 uczniów w wagach: P2, P26 i P40 w Niepublicznym Gimnazjum Specjalnym dla Dziewcząt przy Niepublicznym Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym "[...]" w [...],
b) art. 37 ust. 1 pkt 2 u.d.j.s.t., poprzez przyjęcie, że Powiat [...] zawyżył 17 uczniów w wadze P11 w II Liceum Ogólnokształcącym wchodzącym w skład Zespołu Szkół Rolniczych w [...],
c) art. 37 ust. 1 pkt 2 u.d.j.s.t. w związku z § 25 a ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 30 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych (Dz. U. Nr 83 poz. 562, z późn. zm.), poprzez jego niezastosowanie i nieprawidłowe przyjęcie, ze Powiat [...] błędnie zawyżył 5 uczniów w wagach: P7, P8 i P40 w Społecznej Zasadniczej Szkole Zawodowej dla Dorosłych [...] wchodzącej w skład Zespołu Szkół Społecznych dla Dorosłych w [...],
d) art. 1 pkt 5 i 5a w związku z art. 71b ust. 1 ustawy o systemie oświaty, poprzez uznanie, że Powiat [...] zawyżył nienależne, kwotę części oświatowej subwencji ogólnej za 2012 r. poprzez wykazanie w systemie informacji oświatowej uczniów nieposiadających orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego, podczas gdy wskazani uczniowie byli w rzeczywistości osobami niepełnosprawnymi lub wymagali kształcenia specjalnego z uwagi na niedostosowanie społeczne, wobec czego powinni oni zostać uwzględnieni jako osoby wymagające kształcenia specjalnego przy ustalaniu ostatecznej kwoty subwencji ogólnej dla Powiatu [...] za 2012 r.,
2. przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
a) art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, z późn. zm.); dalej "k.p.a." - poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy w sposób niezgodny z zasadą prawdy obiektywnej,
b) art. 8 k.p.a. - poprzez prowadzenie postępowania administracyjnego w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej,
c) art. 11 k.p.a. - poprzez niewyjaśnienie Stronie w sposób właściwy przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy,
d) art. 77 § 1 k.p.a. — poprzez zebranie i ocenę materiału dowodowego w sposób nieobiektywny, nie wyczerpujący,
e) art. 80 k.p.a. - poprzez zebranie i ocenę materiału dowodowego w sposób noszący znamiona dowolności, a nie swobody,
f) art. 107 § 3 k.p.a. - poprzez naruszenie przepisów dotyczących uzasadnienia decyzji.
W uzasadnieniu skargi jej autor – co podkreślił – jest przekonany, że wbrew twierdzeniom Organu ustalenie prawidłowej definicji wychowanka Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego ma bardzo istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Podkreślił, że żaden akt prawny nie definiuje dokładnie, co należy rozumieć pod pojęciem wychowanek młodzieżowego ośrodka wychowawczego. Zdaniem organu nieletni skierowany do MOW staje się jego wychowankiem dopiero w momencie przybycia i wpisania do księgi wychowanków. Zgodnie natomiast z pismem otrzymanym od Ministerstwa Edukacji Narodowej z 7 lipca 2016 r. wychowankowie na ucieczkach, niepowrotach, przepustki oraz urlopowani są wciąż wychowankami młodzieżowego ośrodka. Pomimo nieobecności wychowanka ośrodek zostaje w gotowości do jego przyjęcia w każdej chwili i musi zapewnić mu warunki pobytu określone w przepisach. Zgodnie z przepisami dopiero w przypadku nieusprawiedliwionej nieobecności nieletniego trwającej dłużej niż 4 tygodnie, licząc od dnia powiadomienia sądu rodzinnego o nieobecności nieletniego może skreślić nieletniego z listy wychowanków młodzieżowego ośrodka wychowawczego. Zatem, zdaniem Skarżącego nieuprawnione jest wskazywanie, że powiat uzyskał subwencję oświatową w kwocie wyższej od należnej w odniesieniu do w/w grupy wychowanków.
Skarżący stoi na stanowisku, że Organ błędnie przyjął, że Powiat [...] zawyżył 5 uczniów w wadze P7, P8 oraz P40 w Społecznej Zasadniczej Szkole Zawodowej dla Dorosłych wchodzącej w skład Zespołu Szkół Społecznych dla Dorosłych w [...], gdyż zgodnie z § 24 ust 1 Statutu Społecznej Zasadniczej Szkoły Zawodowej dla Dorosłych w [...] przyjęcie słuchacza następuje po przedstawieniu świadectwa ukończenia gimnazjum, zaświadczenia lekarskiego o nieposiadaniu przeciwskazań do wykonywania zawodu oraz na podstawie rozmowy kwalifikacyjnej i po podpisaniu przez słuchacza oświadczenia dotyczącego zapoznania się ze statutem. Zatem wszyscy kwestionowani przez organ uczniowie w/w warunki spełnili, więc musieli zostać przyjęci do szkoły. Ponadto zgodnie ze Statutem Szkoły skreślenie słuchacza z listy uczniów następuje w drodze decyzji administracyjnej po wcześniejszej uchwale w tej sprawie wydanej przez Radę Pedagogiczną oraz zasięgnięciu opinii Rady Słuchaczy w przypadku rażącego nieprzestrzegania obowiązków określonych w § 22 ust. 3 Statutu. Tym samym ocena frekwencji z miesiąca września nie stanowi dostatecznej przesłanki do skreślenia ucznia z listy słuchaczy. Skreślenie słuchacza jest najsurowsza z sankcji, stanowi rozwiązanie stosunku administracyjnoprawnego, łączącego ucznia ze szkoła i odbywa się w drodze decyzji administracyjnej od której przysługuje odwołanie — nie może wiec dokonywać się w sprzeczności z obowiązującym prawem. Skarżący nie mógł na dzień 30 września skreślić słuchaczy z listy uczniów, ponieważ brak ku temu było zupełnie przesłanek ustawowych. Uczniowie byli zapisani do placówki i musieli zostać ujęci w systemie oświatowym.
Wnoszący skargę zwrócił także uwagę na fakt, że organ błędnie przyjął, że zawyżono o 17 liczbę uczniów w wadze P11 w II Liceum Ogólnokształcącym wchodzącym w skład Zespołu Szkół Rolniczych w [...], gdyż klasa sportowa w pierwszym roku jej funkcjonowania spełniała limit liczebności uczniów (24 osoby). Dyrektor nie miał wpływu na zmniejszenie się liczebności klasy w kolejnych latach, miał natomiast obowiązek realizacji ustalonego na 3 lata edukacji szkolnego programu nauczania obowiązującego w danym typie szkoły, który zawierał także godziny dodatkowych zajęć sportowych wynikających z realizacji nauki w klasie sportowej. Sam natomiast brak niektórych dokumentów wymienionych w § 12 i 13 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z 30 lipca 2002 r. w sprawie warunków tworzenia, organizacji oraz działania klas i szkół sportowych oraz szkół mistrzostwa sportowego, w ocenie Skarżącego nie skutkuje tym, iż dana klasa przestaje być klasa sportową. Ponadto, co podkreślił Powiat zgodnie z wyjaśnieniami Dyrektora Szkół Rolniczych w [...] po zakończeniu nauki szkolna dokumentacja medyczna została przekazana uczniom kończącym naukę i szkoła nie pozostawiła jej duplikatów. Szkoła nie archiwizuje wniosków, podań o przyjęcie do szkoły, a jedynie dzienniki lekcyjne.
W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wyrokiem z 7 czerwca 2018 r. sygn. akt V SA/Wa 2242/17 WSA w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję w części utrzymującej w mocy decyzję z 15 grudnia 2016 r. ponad kwotę 1 292 356 zł, w pozostałej części skargę oddalił.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż podział części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2012 między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego, został dokonany przez Ministra Edukacji Narodowej zgodnie z art. 28 ust. 5 u.d.j.s.t., tzn. według algorytmu określonego w załączniku do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 20 grudnia 2011 roku w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2012 (Dz. U. Nr 288 poz. 1693). Algorytm przewidywał m.in. odrębne wagi P2, P3, P4, P26, P28 przy których mogli być uwzględnieni jedynie uczniowie, wykazani w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2011 roku, którzy posiadali orzeczenia poradni psychologiczno-pedagogicznych o potrzebie kształcenia specjalnego, o których mowa w art. 71b ust. 3 ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256 poz. 2572, z późn. zm.); dalej: "u.s.o.".
Zgodnie z ww. przepisem, orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego wydają zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym poradniach specjalistycznych.
Zdaniem Sądu organ ma więc rację wskazując, że podstawę do wykazywania uczniów objętych kształceniem specjalnym w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2011 r., a następnie uwzględnienia przy naliczaniu części oświatowej na rok 2012, stanowiły orzeczenia publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o potrzebie kształcenia specjalnego zgodnie z rodzajem niepełnosprawności określonej w orzeczeniu wymagającej stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy.
W związku z tym, że część oświatowa subwencji ogólnej ustalana jest na podstawie danych według stanu na dzień 30 września 2011 r., warunków do uwzględnienia przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej nie spełniali uczniowie, którzy według stanu na dzień 30 września 2011 r. nie posiadali aktualnych orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego.
Zgodnie z art. 71b ust 1 ustawy o systemie oświaty, kształceniem specjalnym obejmuje się dzieci i młodzież, o których mowa w art. 1 pkt 5 i 5a tej ustawy, wymagające stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy. Przepis art. 71b ust. 3 tej ustawy stanowi że, opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka oraz orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, albo indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego i indywidualnego nauczania, a także o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych, organizowanych zgodnie z odrębnymi przepisami wydają zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym w poradniach specjalistycznych. Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego określa zalecane formy kształcenia specjalnego, z uwzględnieniem rodzaju niepełnosprawności, w tym stopnia upośledzenia umysłowego.
Na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 71b ust. 6 u.s.o., Minister Edukacji Narodowej wydał rozporządzenie z dnia 18 września 2008 r., w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych (Dz.U. Nr 173, poz.1072); dalej: "rozporządzenie z dnia 18 września 2008 r.", w którym między innymi zostały określone wzory orzeczeń. Ustalony wzór orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego wymagał, by zespół orzekający określił z uwagi na jaki rodzaj zaburzeń i odchyleń rozwojowych dziecka, wymagających stosowania specjalnej nauki i metod pracy zachodzi potrzeba kształcenia specjalnego. Zespoły orzekające mogły więc wskazać jako przyczynę uzasadniającą kształcenie specjalne niepełnosprawność sprzężoną lub dwie niepełnosprawności, z których każda wymagała specjalnej organizacji nauki i odrębnych metod pracy dydaktycznej dostosowanych do indywidualnych potrzeb i możliwości psychofizycznych ucznia.
Rodzaje niepełnosprawności zostały wymienione również w § 2 ust. 1 pkt 1- 8 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie określenia warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w specjalnych przedszkolach, szkołach i oddziałach oraz w ośrodkach (Dz.U. Nr 19, poz. 166). W pkt 9 tego przepisu wymieniono sprzężone niepełnosprawności. Wymienione w tym przepisie niepełnosprawności pokrywają się z niepełnosprawnościami wskazanymi w art. 3 pkt 18 ustawy o systemie oświaty.
Konsekwencją uregulowań dotyczących kształcenia specjalnego są zapisy przyjęte w algorytmie podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2012, stanowiącym załącznik do rozporządzenia z dnia 20 grudnia 2011r. Zgodnie z opisem wag P2 do P6, P28, P36 i P38, przy tej wadze mogli być uwzględnieni jedynie uczniowie, którzy posiadali orzeczenia o których mowa w art. 71b ust. 3 uso. umysłowego.
W konsekwencji za prawidłowe Sąd uznał działanie organów, że podstawą zaliczenia do określonej grupy niepełnosprawności jest wyłącznie orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, określające formy tego kształcenia z uwzględnieniem rodzaju niepełnosprawności czy zaburzenia (wyrok NSA z dnia 24 lipca 2013r., II GSK 589/12, wyrok NSA z dnia 8 lutego 2013r., II GSK 2092/11, wyrok NSA z dnia 8 marca 2013r., II GSK 2375/11). Żaden inny dowód – poza tym orzeczeniem – nie uprawnia jednostki samorządu terytorialnego do uzyskania dopłat subwencyjnych objętego sporną w sprawie wagą, z tytułu kształcenia uczniów niepełnosprawnych. W przypadku braku właściwego orzeczenia zespołu orzekającego działającego w poradni psychologiczno-pedagogicznej nie było możliwe zaliczenie ucznia do wyżej wymienionych wag.
Kolejne zagadnienie występujące w sprawie niniejszej to jest przeliczenie wagą P11 17 uczniów zespołu Szkół Rolniczych w [...]. Dla wyliczenia tej wielkości, algorytm podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego na rok 2012 przewidywał m.in. odrębną wagę P11 = 0,20 dla uczniów klas sportowych. W trakcie kontroli przeprowadzonej w Powiecie stwierdzono błędy w danych wykazanych w systemie informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września 2011 r., które spowodowały zawyżenie łącznie o 17 liczby uczniów przeliczonych tą wagą, a w konsekwencji zawyżenie liczby uczniów przeliczeniowych, uwzględnionej do wyliczenia wysokości otrzymanej przez tę jednostkę części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2012.
Stosownie do art. 9 ust. 5 u.s.o., minister właściwy do spraw oświaty i wychowania, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw kultury fizycznej, określił w drodze rozporządzenia, warunki tworzenia, organizacji oraz działania oddziałów i szkół sportowych oraz szkół mistrzostwa sportowego, uwzględniając umożliwienie uczniom godzenia zajęć sportowych z nauką, w szczególności poprzez odpowiednią organizację zajęć dydaktycznych.
Zgodnie z § 1 ust. 1 - wydanego na podstawie powołanego wyżej przepisu i obowiązującego w okresie objętym przedmiotową sprawą - rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie warunków tworzenia, organizacji oraz działania klas i szkół sportowych oraz szkół mistrzostwa sportowego (Dz.U. Nr 126, poz. 1078), klasami sportowymi są oddziały, w których prowadzone jest szkolenie sportowe w jednej lub kilku dyscyplinach sportu, w kolejnych co najmniej trzech klasach danego typu szkoły, dla co najmniej 20 uczniów w oddziale. Klasy sportowe w myśl ust. 2 cyt. przepisu mogą być tworzone w szkołach podstawowych, gimnazjach, szkołach ponadgimnazjalnych i szkołach ponadpodstawowych dla młodzieży. Organ ostatecznie uznał pogląd prezentowany przez stronę skarżącą – na podstawie stanowiska MEN – iż klasa sportowa utworzona prawidłowo zachowuje status do końca etapu nauczania niezależnie od liczebności .
Jednak w oparciu o ustalony stan faktyczny nie ulega wątpliwości, że uczniowie powyższej klasy zostali przeliczeni wagą P11 z naruszeniem zasad wynikających z rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 20 lutego 2004 r. w sprawie warunków i trybu przyjmowania uczniów do szkół publicznych oraz przechodzenia z jednych typów szkół do innych (Dz. U. Nr 26 poz. 232, z późn. zm.). Zgodnie z § 12 kandydaci do szkół i klas sportowych oraz szkół mistrzostwa sportowego powinni posiadać:
1) bardzo dobry stan zdrowia, potwierdzony zaświadczeniem lekarskim wydanym przez lekarza specjalistę w dziedzinie medycyny sportowej lub innego uprawnionego lekarza, zgodnie z odrębnymi przepisami;
2) zaliczenie prób sprawności fizycznej, ustalonych przez szkolną komisję rekrutacyjno-kwalifikacyjną, o której mowa w § 17 ust. 1, lub trenera albo instruktora, o którym mowa w ust. 3, a w przypadku kandydatów do szkół mistrzostwa sportowego - zaliczenie prób sprawności fizycznej zatwierdzonych przez polskie związki sportowe współpracujące z daną szkołą;
3) pisemną zgodę rodziców (prawnych opiekunów).
Sąd wskazał, że ustalenia kontroli w sposób jednoznaczny wykazały braki w dokumentacji, których w sposób poprawny i wiarygodny nie można sanować w okresie późniejszym. Sąd zaakceptował stanowisko organu, że wyżej wymienione dokumenty szkoła powinna posiadać przy przyjmowaniu ucznia do klasy sportowej – wynika to wprost z przytoczonego wyżej przepisu.
W ocenie Sądu, organ w sposób prawidłowy poczynił ustalenia i zakwestionował wpisanie do SIO 5 uczniów w Społecznej Zasadniczej Szkole Zawodowej dla Dorosłych. Brak było podstaw do wykazywania ich w SIO, skoro nie otrzymali promocji do następnej klasy i nie uczestniczyli w zajęciach we wrześniu 2010 r. Ustalenia i pogląd organu Sąd przyjął za własne.
Sąd I instancji zakwestionował natomiast stanowisko Ministra co do nieuznania zasadności przyznania dotacji dla nieletnich skierowanych do młodzieżowych ośrodków wychowawczych, którzy w dniu 30 września 2011 r. (z różnych przyczyn) nie przebywali w tych ośrodkach. WSA zwrócił uwagę na użyte w ustawie o systemie oświaty określenie "wychowanek", które to pojęcie nie zostało zdefiniowane w tej ustawie. Sąd I instancji nawiązał do językowego znaczenia słowa "wychowanek". Zauważył, że umieszczenie nieletniego w młodzieżowym ośrodku wychowawczym następuje na podstawie orzeczenia sądu rodzinnego, jeżeli zachodzi potrzeba zapewnienia nieletniemu opieki wychowawczej. Zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 26 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad kierowania, przyjmowania, przenoszenia, zwalniania i pobytu nieletnich w młodzieżowym ośrodku wychowawczym (Dz. U. Nr 178 poz. 1833, z późn. zm.); dalej: "rozporządzenie MENiS z 26 lipca 2004 r." w ośrodku dla każdego nieletniego opracowuje się i realizuje indywidualny program resocjalizacyjny lub terapeutyczny. Nieletniemu umieszczonemu w ośrodku zapewnia się warunki niezbędne do nauki, wychowania, resocjalizacji i terapii, w tym warunki bezpiecznego pobytu (§ 6 ust. 1 rozporządzenia). Z kolei całodobowa placówka opiekuńczo-wychowawcza zapewnia nieletniemu wychowankowi tej placówki podczas pobytu w ośrodku pokrycie kosztów wyżywienia oraz zaopatrzenia nieletniego wychowanka w odzież, obuwie, środki czystości i środki higieny osobistej oraz leki, okulary, podręczniki i pomoce szkolne, a także kieszonkowe (§ 6 ust. 2 rozporządzenia). Zdaniem WSA, wymieniony zakres obowiązków ośrodka wobec wychowanka prowadzi do wniosku, że ośrodek przejmuje wykonywanie zadań, które składają się na wychowanie rozumiane jako całokształt zabiegów mających na celu ukształtowanie człowieka. Dalej WSA wskazał na regulacje zawarte w rozporządzeniach MENiS z 26 lipca 2004 r. i z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji (Dz. U. Nr 23 poz. 225, z późn. zm.); dalej: "rozporządzenie MENiS z 19 lutego 2002 r.". Z § 6 ust. 3 tego rozporządzenia wynika, że wpisów w księdze uczniów dokonuje się chronologicznie według daty rozpoczęcia nauki w danej szkole. Prawodawca w tym przypadku dostrzegł potrzebę rozróżnienia przyjęcia do szkoły i rozpoczęcia nauki i wpisywania do księgi uczniów tylko tych osób, które rozpoczęły naukę w danej szkole. Tego rodzaju zmiany nie zostały wprowadzone w regulacji dotyczącej prowadzenia księgi wychowanków, z czego można wnosić, że prawodawca nie łączy przyjęcia wychowanka do ośrodka z jego przybyciem. Dyrektor ośrodka, zgodnie z § 3 ust. 6 rozporządzenia MENiS z dnia 26 lipca 2004 r., wraz ze skierowaniem otrzymuje pełną dokumentację dotyczącą nieletniego i ma obowiązek zapewnienia nieletniemu miejsca w ośrodku (§ 4 ust. 4 rozporządzenia MENiS z dnia 26 lipca 2004 r.). Z przytoczonych regulacji wynika, że dyrektor ośrodka nie może odmówić przyjęcia nieletniego, zaś od chwili skierowania nieletniego do ośrodka na dyrektorze spoczywają określone obowiązki. Z uwagi na to, że data przybycia nieletniego do ośrodka nie jest znana, obowiązki wymienione w § 5 i § 6 rozporządzenia MENiS z dnia 26 lipca 2004 r. aktualizują się od chwili doręczenia dyrektorowi ośrodka skierowania wraz z dokumentacją, o której mowa w § 3 ust. 6 tego rozporządzenia. Dalej WSA zauważył, że zgodnie z art. 90 ust. 3d u.s.o. dotacje, o których mowa w art. 90 ust. 1a-3b u.s.o. są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań szkoły lub placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej i mogą być wykorzystane wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących szkoły lub placówki. Uwzględniając podmiotowo-celowy charakter dotacji, należy zauważyć, że finansowanie wydatków związanych z rezerwacją miejsca dla skierowanego do ośrodka nieletniego mieści się w pojęciu realizacji zadań placówki, o których mowa w art. 90 ust. 3d u.s.o. Konkludując WSA uznał, że brak jest uzasadnionych podstaw do przyjęcia, że w przypadku gdy ośrodek realizuje ustawowe zadania w okresie oczekiwania na przybycie wychowanka, nie powinien otrzymywać dotacji w wysokości uwzględniającej także tego wychowanka, który został skierowany do ośrodka przez właściwego starostę, w okresie od daty otrzymania przez kierownika ośrodka, za pośrednictwem poczty, skierowania nieletniego do ośrodka do przekazania przez dyrektora ośrodka informacji o niedoprowadzeniu wychowanka do ośrodka.
Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z 9 listopada 2022 r., sygn. akt I GSK 3310/18, po rozpoznaniu skarg kasacyjnych Powiatu [...] i Ministra Finansów uchylił zaskarżony wyrok WSA w Warszawie w punkcie 1 i w tym zakresie przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania, oddalił skargę kasacyjną Powiatu [...] oraz zasądził koszty postępowania kasacyjnego.
Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, z późn. zm.); dalej: "p.p.s.a.", sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (NSA).
Stosownie do przepisu art. 190 p.p.s.a. wykładnia prawa - ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego jest wiążąca w sprawie dla sądu pierwszej instancji zarówno wówczas, gdy dotyczy zastosowania przepisów prawa materialnego, jak również przepisów postępowania administracyjnego. Oznacza to, że WSA jest obowiązany rozpatrzyć sprawę ponownie, stosując się do wykładni - oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach. Przez wykładnię - ocenę prawną, o której mowa w art. 190 p.p.s.a. rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie, zaś wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję tej oceny. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia jego wadliwości, np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. Niewątpliwie wskazana wykładnia – ocena prawna to osąd o prawnej wartości sprawy i może ona dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa, jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ciążący na wojewódzkim sądzie administracyjnym, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2014 r. II GSK 1602/12, Lex nr 145763).
Mając na względzie powyższe podkreślenia wymaga, że w niniejszej sprawie WSA w Warszawie związany jest wykładnią prawa zawartą w wyroku NSA z dnia 9 listopada 2022 r., sygn. akt I GSK 3310/18.
Rozpoznając sprawę ponownie – skutkiem tego wyroku - Sąd stwierdził, że skarga jest niezasadna.
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż wyrok WSA w Warszawie jest prawomocny w części dotyczącej oddalenia skargi w zakresie kwoty 190 569,44 zł stanowiącej kwotę części subwencji oświatowej za rok 2012 przypadającej do zwrotu z tytułu błędnego zawyżenia przez Powiat 5 uczniów w wadze P7, P8 i P40 w Społecznej Zasadniczej Szkole Zawodowej dla Dorosłych wchodzącej w skład Zespołu Szkół Społecznych dla Dorosłych w [...], 17 uczniów w wadze P11 w II Liceum Ogólnokształcącym wchodzącym w skład Zespołu Szkół Rolniczych w [...] oraz wykazania uczniów nieposiadających aktualnego na dzień 30 września 2011 r. orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego. Wskazać należy, iż rozstrzygnięcie Sądu I instancji w przywołanym zakresie nie było objęte zakresem skargi kasacyjnej Powiatu.
Odnosząc się natomiast do pozostałej kwoty (2 013 062,56 zł) stanowiącej kwotę części subwencji oświatowej za rok 2012 przypadającej do zwrotu na skutek wprowadzenia do systemu informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2011 r., nieprawidłowych danych w odniesieniu do uczniów MOW w [...], którzy na dzień 30 września 2011 r. nie przebywali w placówce, NSA wyjaśnił, że zastosowania art. 28 ust. 5 u.d.j.s.t. regulującego ogólne zasady podziału subwencji ogólnej i ich przeznaczenie oraz art. 37 ust. 1 pkt 2 u.d.j.s.t. stanowiącego o obowiązku zwrotu nienależnej kwoty subwencji ma charakter wtórny do zagadnienia, za jaki okres przysługuje subwencja na wychowanków młodzieżowych ośrodków wychowawczych.
Sąd kasatoryjny zauważył, że co do subwencji na rok 2011 obowiązywało rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 16 grudnia 2010 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2011 (Dz. U. Nr 249 poz. 1659), a co do subwencji na rok 2012 obowiązywało rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 20 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2012 (Dz. U. Nr 288 poz. 1693, z późn. zm.). W obu tych rozporządzeniach wagę P34 = 11 przyznano dla wychowanków młodzieżowych ośrodków wychowawczych, którzy korzystają z zakwaterowania w tych ośrodkach.
Zawarty w załączniku opis wagi P34 jest jasny i nie budzi żadnych wątpliwości. Waga te jest przeznaczona wychowankom młodzieżowych ośrodków socjoterapii i wychowankom młodzieżowych ośrodków wychowawczych, którzy korzystają z zakwaterowania w tych ośrodkach. Nie chodzi tu zatem o definicję wychowanka i ustalenie liczby osób uznanych na tej podstawie za wychowanków, ale o prawidłowe ustalenie, według stanu na 30 września 2011 r., liczby wychowanków korzystających z zakwaterowania w tych ośrodkach, bo tylko takich wychowanków można uwzględnić przy naliczaniu należnej powiatowi za rok 2012 części oświatowej subwencji ogólnej.
W ślad za utrwaloną linią orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy przyjąć, że pojęcie wychowanka młodzieżowego ośrodka wychowawczego, który korzysta z zakwaterowania w tym ośrodku obejmuje wyłącznie nieletnich, którzy faktycznie korzystali z zakwaterowania w danym ośrodku, co oznacza faktyczne ich zamieszkiwanie w tym ośrodku na 30 września danego roku bazowego (por: wyroki NSA: z 24 stycznia 2017 r. sygn. akt II GSK 1309/15, z 15 lutego 2017 r. sygn. akt II GSK 897/16, z 15 lutego 2018 r. sygn. akt II GSK 5058/16, z 30 maja 2018r. sygn. akt I GSK 879/18. S 16 listopada 2018 r. sygn. akt II GSK 2999/18, z 15 marca 2019 r. sygn. akt. I GSK 2001/18; dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z uwagi na przedstawiony już wyżej opis wagi P34, w sprawie niniejszej kwestią zasadniczą przy wprowadzaniu danych do systemu informacji oświatowej w 2011 r. nie było to kiedy nieletni skierowany do ośrodka stawał się wychowankiem, lecz to że wychowanek korzystał z zakwaterowania w tym ośrodku. Innymi słowy niezależnie od tego czy nieletni stawał się wychowankiem z chwilą otrzymania przez kierownika ośrodka, za pośrednictwem poczty, skierowania nieletniego do ośrodka czy też dopiero z chwilą przyjęcia do tego ośrodka, to uwzględnienie takiego wychowanka w systemie informacji oświatowej z wagą P34 było możliwe tylko wówczas, gdy został już przyjęty do ośrodka i korzystał w nim z zakwaterowania.
Należy wskazać, iż w § 6 ust. 1 rozporządzenia MEN z 26 lipca 2004 r. postanawia się, że nieletniemu umieszczonemu w ośrodku warunki bezpiecznego pobytu. Podkreślić należy, że w przepisie tym stwierdza się zapewnia się warunki niezbędne do nauki, wychowania, resocjalizacji i terapii, w tym wprost, że nieletniemu umieszczonemu w ośrodku, a zatem nieletniemu przebywającemu w ośrodku, zakwaterowanemu w nim, zapewnia się warunki niezbędne do nauki, wychowania, resocjalizacji i terapii, w tym warunki bezpiecznego pobytu. Z powyższego wynika zatem, że realizacja wskazanych w tym przepisie zadań wobec nieletniego następuje z momentem jego umieszczenia w ośrodku, czyli jego zakwaterowania, nie zaś w dacie jego skierowania do ośrodka. Z powyższego wynika, że celem subwencji ogólnej w części oświatowej jest dofinansowanie wychowanków przebywających w ośrodku, dofinansowanie zadań w zakresie ich nauki, wychowania, resocjalizacji i terapii, w tym warunków bezpiecznego pobytu w ośrodku. Zatem nie tylko wykładnia literalna rozporządzenia dotyczącego naliczania subwencji w zakresie odnoszącym się do zdefiniowania wag P34, ale też wykładnia systemowa uwzględniająca przepisy rozporządzenia MEN z dnia 26 lipca 2004 r., a także wywiedziony z nich rezultat wykładni celowościowej, przekonuje do zaaprobowania stanowiska zajętego w tym zakresie przez Ministra.
Skoro z niezakwestionowanych w tej sprawie ustaleń faktycznych wynika, że sporni w sprawie wychowankowie, ujęci w danych zamieszczonych w systemie informacji oświatowej, w dniu 30 września 2011 r. nie byli zakwaterowani w ośrodkach, do których zostali skierowani lub pomimo wcześniejszego w nich zakwaterowania nie powrócili do tych ośrodków, to oczywistym jest, że powiat nie powinien wykazać ich w systemie przy wadze P34. Wykazanie ich przy tych wagach oznacza bowiem, że Powiat – poprzez podanie nieprawidłowych danych – uzyskał zawyżoną część ogólnej subwencji oświatowej. Z tego względu zasadnym było skorygowanie przez Ministra wysokości tej części subwencji oświatowej.
Reasumując, w świetle bezspornego stanu faktycznego niniejszej sprawy, Minister dokonał prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego. Prowadząc postępowanie przestrzegał stosownych reguł procesowych. Z akt sprawy i z uzasadnienia decyzji wynika, że zbadał on wyczerpująco wszystkie okoliczności faktyczne i dokonał obiektywnej oraz wnikliwej ich oceny.
Mając powyższe na względzie, Sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.