V SA/Wa 1097/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-04-19
NSApodatkoweŚredniawsa
cłowartość celnazgłoszenie celnerabatimportlekikodeks celnyordynacja podatkowakontrola celnadecyzja celna

WSA w Warszawie uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą wartości celnej towarów, uznając, że organy celne nieprawidłowo obliczyły rabat, co wpłynęło na błędne ustalenie wartości celnej.

Spółka z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej i cła. Organy celne obniżyły wartość celną towarów o udzielony rabat, który został przyznany po dokonaniu zgłoszenia celnego. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu celnego, twierdząc, że rabat był warunkowy i nieznany w dacie zgłoszenia. Sąd uchylił decyzję, stwierdzając, że organy celne nieprawidłowo obliczyły wysokość rabatu, co doprowadziło do błędnego ustalenia wartości celnej.

Spółka B. Sp. z o.o. dokonała zgłoszenia celnego dla importowanych leków, opierając się na fakturach i deklaracji wartości celnej. Naczelnik Urzędu Celnego uznał zgłoszenie za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej i cła, uwzględniając udzielony rabat, który obniżał cenę wynikającą z faktur. Dyrektor Izby Celnej utrzymał tę decyzję w mocy, wskazując na umowę dystrybucyjną i notę kredytową przyznającą rabat. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu celnego, w tym błędne ustalenie wartości celnej i brak wyczerpującego wyjaśnienia sprawy. Sąd uznał skargę za zasadną, uchylając zaskarżoną decyzję. Sąd stwierdził, że organy celne nieprawidłowo obliczyły wysokość rabatu, proporcjonalnie rozbijając kwotę z noty kredytowej do wartości leków z poszczególnych zgłoszeń celnych, co zafałszowało rzeczywistą wartość celną towaru. Sąd podkreślił, że choć cena towaru może ulec zmianie po zgłoszeniu celnym, organy celne muszą prawidłowo ustalić wartość celną, uwzględniając wszystkie dostępne dowody i przepisy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wartość celna może być korygowana, jeśli po zgłoszeniu celnym cena towaru ulegnie zmianie, a importer powinien powiadomić o tym organ celny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że choć cena towaru może ulec zmianie po zgłoszeniu celnym, organy celne muszą prawidłowo ustalić wartość celną, uwzględniając wszystkie dowody, w tym rabaty przyznane po zgłoszeniu. Kluczowe jest prawidłowe obliczenie wysokości rabatu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (25)

Główne

k.c. art. 23 § 1

Kodeks celny

Wartość celna towarów jest wartością transakcyjną, czyli ceną faktycznie zapłaconą lub należną.

k.c. art. 23 § 9

Kodeks celny

Cena faktycznie zapłacona lub należna obejmuje całkowitą kwotę płatności dokonanej lub mającej być dokonaną przez kupującego wobec lub na korzyść sprzedawcy.

k.c. art. 65 § 2

Kodeks celny

Odpowiedzialność zgłaszającego za złożenie dokumentów służących do ustalenia prawidłowej wartości celnej.

k.c. art. 65 § 4

Kodeks celny

pkt 2 - obowiązek wystąpienia o korektę wartości celnej w przypadku rabatu postimportowego.

k.c. art. 83 § 1

Kodeks celny

Możliwość kontroli postimportowej zgłoszenia celnego, w tym dokumentów i danych handlowych.

k.c. art. 83 § 3

Kodeks celny

Działania organu celnego w przypadku stwierdzenia nieprawdziwych, nieprawidłowych lub niekompletnych danych po zwolnieniu towaru.

k.c. art. 85 § 1

Kodeks celny

Należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego.

p.u.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

lit. c - uchylenie decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli naruszają prawo materialne lub przepisy postępowania.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określenie, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie kosztów postępowania.

Pomocnicze

Ord.pod. art. 121

Ordynacja podatkowa

Naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

Ord.pod. art. 122

Ordynacja podatkowa

Naruszenie obowiązku podjęcia wszystkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy.

Ord.pod. art. 123 § 1

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 124

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 187 § 1

Ordynacja podatkowa

Brak zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całokształtu sprawy.

Ord.pod. art. 191

Ordynacja podatkowa

Swobodna ocena dowodów, która nie może być dowolna.

Ord.pod. art. 210 § 1

Ordynacja podatkowa

pkt 6 - niewskazanie przyczyn odmowy wiarygodności postanowieniom umowy i nocie kredytowej.

Ord.pod. art. 210 § 4

Ordynacja podatkowa

k.c. art. 30

Kodeks celny

k.c. art. 31

Kodeks celny

k.c. art. 64

Kodeks celny

Błędne przyjęcie, że zgłoszenie celne i dokumenty były niekompletne.

k.c. art. 65 § 3

Kodeks celny

Rozporządzenie Ministra Finansów z 10.11.1999 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych

Błędne przyjęcie, iż zgłoszenie celne oraz dokumenty dołączone do niego były niekompletne.

Wyjaśnienia dotyczące wartości celnej stanowiące załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z 15.09.1999 r.

Nieuwzględnienie ich w rozstrzygnięciu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy celne nieprawidłowo obliczyły wysokość rabatu, co doprowadziło do błędnego ustalenia wartości celnej towaru. Postępowanie organów celnych było wadliwe i nie doprowadziło do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia art. 121, 123, 124, 187 § 1, 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 30, 31, 64, 65 § 4 pkt 2, 83 § 3 Kodeksu celnego. Brak zasadności wniosku o zawieszenie postępowania i wystąpienie o opinię Światowej Organizacji Celnej.

Godne uwagi sformułowania

Organy celne ograniczyły się bowiem do ustaleń dokonanych w trakcie kontroli [...] oraz do analizy dokumentów udostępnionych przez skarżącą Spółkę w czasie kontroli, natomiast nie podjęły innych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Jeżeli na mocy tej noty eksporter przyznał Spółce na leki G. 50 rabat w wys. 371 856,26 DEM, a na G 100 rabat w wysokości 754 980,90 DEM, to organ celny, nie kwestionując wiarygodności noty jako dowodu, nie mógł ustalić wysokości rabatu przyznanego na te leki w odmiennej wysokości. Ten błąd powoduje, że zaskarżona decyzja, wydana w wyniku postępowania wszczętego wyłącznie w celu prawidłowego określenia wartości celnej, musi zostać uchylona.

Skład orzekający

Jolanta Bożek

sprawozdawca

Michał Sowiński

członek

Mirosława Pindelska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości celnej towarów w przypadku rabatów przyznanych po dokonaniu zgłoszenia celnego, prawidłowość obliczeń organów celnych, obowiązek wyjaśnienia stanu faktycznego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania wartości celnej w kontekście rabatów i umów dystrybucyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy złożonych kwestii celnych i podatkowych związanych z rabatami, co jest istotne dla firm importujących towary. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe dokumentowanie i zgłaszanie wszystkich elementów wpływających na wartość celną.

Jak rabat po zgłoszeniu celnym może zrewolucjonizować wartość towaru? WSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 1097/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-04-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-05-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Jolanta Bożek /sprawozdawca/
Michał Sowiński
Mirosława Pindelska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Jolanta Bożek (spr.), Asesor WSA - Michał Sowiński, Protokolant - referendarz sądowy Joanna Gierak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi "B." Spółki z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] marca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz B. Sp. z o.o. w W. kwotę 740 zł (siedemset czterdzieści zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.
Uzasadnienie
W dniu [...] stycznia 2001 r. B. Sp. z o.o. w W. dokonała zgłoszenia celnego SAD o nr [...], na podstawie którego procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym dopuszczone zostały, uprzednio objęte procedurą składu, importowane z N. leki o wartości celnej wynikających z cen transakcyjnych zawartych w dołączonej m.in. do zgłoszenia fakturze nr [...] z [...].10.2000r., którą wystawił eksporter, tj. firma B. A.G. z N.. Do zgłoszenia celnego dołączono Deklarację Wartości Celnej z [...].01.2001 roku.
Decyzją nr [...] z [...] maja 2003 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. uznał w/w zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej oraz wymiaru cła w stosunku do towaru z pozycji 7, 11, 12 i określił jego wartość celną z uwzględnieniem udzielonego Spółce rabatu, który - zdaniem organu celnego – obniżał cenę wynikającą z przedłożonych faktur.
Orzekając w sprawie wskutek odwołania strony Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z [...] marca 2004 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu celnego pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że po przyjęciu zgłoszenia celnego, w wyniku kontroli przeprowadzonej u importera ujawniono zawartą przez niego z eksporterem Umowę dotyczącą dystrybucji i dostaw towarów z dnia [...] stycznia 2001 roku, dotyczącą między innymi produktów G. i L.. Zgodnie z § 6.4 ww. umowy rabat będzie obliczany od Wartości Netto Produktów (WNP) zafakturowanej przez Dostawcę (B. AG), tj. wartości zakupów pomniejszonej o kwotę wszelkich możliwych zniżek cen, bonifikat, potrąceń, a także należności podatkowych i celnych.
W § 6.5 umowy przewidziany został rabat w wielkości 10, 15 i 20 %, w zależności od wielkości przekroczenia zakładanego poziomu zakupów, przy czym wielkości te zostały odmiennie ustalone na okres 1 stycznia - 30 czerwca 2001 roku, 1 lipca - 30 września 2001 roku oraz od 1 października do końca 2001 roku. W toku kontroli ujawniono także notę kredytową nr [...] z dnia [...] września 2001r. na kwotę 1.126.837,16 DEM odnoszącą się do leków sprowadzonych w okresie styczeń – czerwiec 2001 r.
Strona wypełniła określone w umowie warunki uzyskania rabatu, zamówienie zostało zrealizowane w wysokości przekraczającej wymagane do uzyskania rabatu 2 000 000 DEM, płatność za faktury została dokonana w przewidzianym terminie. Ponadto eksporter zagwarantował rabat i jego zakres przed dokonaniem zgłoszenia celnego i w dacie tej czynności strona miała już świadomość, że kwotą należną w chwili zakupu i zgłoszenia celnego będzie kwota pomniejszona o przyznany rabat. Zdaniem organu odwoławczego udzielony notą korygującą rabat pomniejszył wartość określonych w nocie leków sprowadzonych w okresie styczeń – czerwiec 2001 r. Wyliczenia dokonano w ten sposób, że kwotę 1 126 837,16 DEM rozbito proporcjonalnie do łącznej wartości poszczególnych leków wymienionych na nocie, a dopuszczonych do obrotu w okresie styczeń - czerwiec 2001 r. Następnie uzyskane w ten sposób kwoty rabatu przypadające na poszczególne leki wymienione w nocie korygującej rozbito proporcjonalnie do wartości poszczególnych zgłoszeń celnych, które strona przyporządkowała do ww. noty korygującej.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz piśmie procesowym z 12 kwietnia 2005 r. "B." Sp. z o.o. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. oraz zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając naruszenie :
-art. 121 Ordynacji podatkowej poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów celnych na skutek kwestionowania ustalonej przez Prezesa GUC praktyki dotyczącej akceptowania przez organy celne rabatów,
- art. 122 Ordynacji podatkowej przez niepodjęcie wszystkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia całokształtu sprawy,
-art.123 § 1, 124 i 191 Ordynacji podatkowej poprzez niezastosowanie się do ich treści,
-art.187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez fakt braku zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całokształtu sprawy,
-art.23 § 1 i 9 w zw. z art.65 § 3 oraz 85 § 1 Kodeksu celnego poprzez uznanie przez organ odwoławczy, że wartość celna towaru w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego stanowiąca podstawę dla określenia wymagalnych należności celnych powinna być pomniejszona o kwotę rabatu przyznanego po dniu przyjęcia zgłoszenia celnego,
-art. 30 i 31 Kodeksu celnego poprzez niezastosowanie się do ich treści,
- art.64 Kodeksu celnego i Rozp. Ministra Finansów z 10.11.1999 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych, poprzez błędne przyjęcie, iż zgłoszenie celne oraz dokumenty dołączone do niego były niekompletne,
- art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego przez przyjęcie przez Dyrektora Izby Celnej w W., że nakłada on na Spółkę obowiązek wystąpienia o korektę wartości celnej w przypadku rabatu postimportowego,
-art.83 § 3 Kodeksu celnego poprzez błędne i nieuzasadnione zastosowanie przepisu w sprawie,
- wyjaśnień dotyczących wartości celnej stanowiących załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z 15.09.1999 r.(zał. Do Dz. U. Nr 80, poz. 908) poprzez nieuwzględnienie ich w rozstrzygnięciu przedmiotowej sprawy,
-art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej poprzez niewskazanie w uzasadnieniu faktycznym decyzji przyczyn, dla których organ celny odmówił wiarygodności postanowieniom zawartym w treści Umowy oraz nocie kredytowej nr [...] z [...].09.2001 r.
W zarzutach skargi o charakterze merytorycznym, skarżąca podniosła, że deklarowana wartość celna towaru była prawidłowa, odpowiadała rzeczywistej wartości (cenie) transakcyjnej kształtującej się w wysokości wynikającej z przedstawionej przy zgłoszeniu celnym faktury eksportera. Tym samym brak było podstaw do jej korekty (obniżenia) o kwotę wynagrodzenia przewidzianego w umowie z [...] stycznia 2001 r. Wynagrodzenie to miało charakter warunkowy, albowiem jego przyznanie zostało pozostawione do uznania zagranicznego dostawcy i było uwarunkowane nie tylko realizacją określonego pułapu zakupów ale i terminowym uregulowaniem przez spółkę płatności na rzecz zagranicznego kontrahenta. Spółka w zasadzie na dzień zgłoszenia celnego nie tylko nie znała wielkości rabatu, ale nie wiedziała także , czy rabat w ogóle uzyska.
Z tych przyczyn brak było przesłanek do twierdzenia, że wartość celna zadeklarowana przez Spółkę nie pokrywała się z ceną należną za importowane towary. Bezpodstawne jest także zdaniem Spółki twierdzenie , iż po otrzymaniu not korygujących powinna była wystąpić o uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w trybie art. 65 § 4 Kodeksu celnego. Ponadto, wskazując w szczególności na powołane w skardze przepisy Ordynacji podatkowej, skarżąca zarzuciła naruszenie zasady praworządności oraz zaniechanie działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, co w rezultacie doprowadziło do błędnych ustaleń w zakresie stanu faktycznego i wydania błędnej decyzji. Organy celne ograniczyły się bowiem do ustaleń dokonanych w trakcie kontroli przeprowadzonej u importera przez funkcjonariuszy celnych oraz do analizy dokumentów udostępnionych przez skarżącą Spółkę w czasie kontroli, natomiast nie podjęły innych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W szczególności nie został uwzględniony przez organy obu instancji wniosek dowodowy o uzyskanie porady Światowej Organizacji Celnej odnośnie wpływu rabatów przyznawanych importerowi po dniu dokonania zgłoszenia celnego na wartość celną importowanych towarów oraz wniosek o zawieszenie postępowania celnego do chwili uzyskania wspomnianej opinii. Zdaniem Spółki wyżej wymieniona kwestia ma charakter zagadnienia wstępnego, zatem zaniechanie jej wyjaśnienia doprowadziło do wydania decyzji w sytuacji braku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego w sprawie.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
W oparciu o treść art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w omówionym zakresie należy stwierdzić, że skargę należało uwzględnić, uznając, że sprawa nie została dostatecznie wyjaśniona, a zatem trafne są zarzuty dotyczące naruszenia przepisów art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej.
Odnosząc się do zarzutu wadliwego ustalenia wartości celnej towaru z naruszeniem art. 23, 83 i 85 Kodeksu celnego nie można zgodzić się z nim i należy przypomnieć, iż wg art. 85 § 1 Kodeksu celnego, należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Zgodnie z tą zasadą, datę zgłoszenia celnego uznaje się za wiążącą dla określenia, jakie przepisy, a zatem jakie stawki celne, należy stosować do zgłaszanego towaru. Ustalenie wartości celnej oraz kwoty wynikającej z długu celnego następuje na podstawie przedstawionego przez zgłaszającego zgłoszenia celnego i załączonych do niego dokumentów. Za prawidłowe dokonanie zgłoszenia celnego odpowiedzialny jest zgłaszający, który powinien złożyć odpowiednie dokumenty służące do ustalenia prawidłowej wartości celnej (art. 65 §2 Kodeksu celnego). Jeżeli już po zgłoszeniu towaru cena wynikająca z faktury ulega zmianie, to importer powinien zawiadomić o tym organ celny (v. wyrok NSA z 5.02.2003r. sygn. akt V SA 1704/02, "Monitor Prawa Celnego" nr [...]. Uprawniona zatem była ocena organu celnego, że jeśli Spółka nie zadeklarowała w zgłoszeniu celnym rabatu, uznając, że w czasie zgłoszenia nie znała jego wysokości, to mogła i powinna, na podstawie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego, wystąpić z wnioskiem o stosowną korektę zgłoszenia celnego po otrzymaniu noty kredytowej obejmującej rabat. Jeżeli bowiem zgodnie z zapisem pkt 10 b Deklaracji Wartości Celnej Spółka zobowiązała się do przedłożenia wymaganych dodatkowych informacji i dokumentów służących ustaleniu wartości celnej przywiezionych towarów, to należy uznać za prawidłowy pogląd organów celnych, że Spółka powinna była powiadomić organy celne o tym, że po przyjęciu zgłoszenia cena sprowadzonego towaru uległa zmianie. Jest to stanowisko mające oparcie w poglądzie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w wyroku GSK 261/04 z dnia 17 czerwca 2004 roku. W wyroku z dnia 13 lipca 2004 roku w sprawie GSK 295/04 NSA poszedł dalej, stwierdziwszy, że co prawda, użyte w art. 65 § 4 Kodeksu celnego sformułowanie “na wniosek strony" “nie oznacza – jak twierdzi skarżąca Spółka – iż jest to tylko uprawnienie strony, jeśli zaistnieją ku temu stosowne podstawy, lecz oznacza, że jeśli strona we własnym zakresie czyli bez ingerencji organu celnego stwierdzi, że zachodzi potrzeba dokonania stosownej korekty danych zawartych w przyjętym już zgłoszeniu celnym, to powinna wystąpić do organu celnego ze stosownym wnioskiem, ponieważ w takiej sytuacji jedynie w drodze decyzji organu celnego może nastąpić zmiana tych danych, o ile organ rozpoznający wniosek będzie miał ku temu podstawy".
Wracając do kwestii wartości celnej towaru wypada podkreślić, że zgodnie z utrwalonym i jednolitym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zapłacona cena towaru nie jest elementem składowym pojęcia "stan towaru", przez który należy rozumieć jedynie jego jakość, formę, postać, ilość oraz inne właściwości odróżniające go od innych towarów (v. wyrok NSA z 17.03.1994r., SA/Wr 1817/93, "Monitor Podatkowy" 1994/10/304; wyrok NSA z 17.09.1992r., III SA 676/92, "Prawo Gospodarcze" 1993/1/11). Konsekwencją powyższego jest możliwość ustalenia, że wartość celna towaru jest odmienna od przyjętej w dacie odprawy celnej, a także możliwość skorygowania we właściwym trybie należności celnych. Taki też jest cel regulacji związanej ze sprawdzeniem rzetelności i kompletności danych wynikających ze zgłoszenia celnego, która to weryfikacja prowadzić może do uznania zgłoszenia za nieprawidłowe i ponownego określenia kwoty wynikającej z długu celnego (art. 65 § 4 pkt 2 lit. b Kodeksu celnego). Co więcej, podnieść należy, że w obrocie handlowym, w tym także w obrocie międzynarodowym, strony - zgodnie z zasadą wolności kontraktowej - dysponują prawem ułożenia wzajemnych stosunków w sposób dowolny, ograniczony jedynie przepisami prawa. Mają zatem prawo swobodnie ustalić wzajemne prawa i obowiązki w odniesieniu do ceny sprzedawanych oraz kupowanych towarów, co oznacza iż mogą wskazać wiążącą cenę wprost, mogą jednak określić tylko podstawy do jej obliczenia w przyszłości. Wartością celną towarów jest – stosownie do treści art. 23 § 1 Kodeksu celnego – wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny. W świetle natomiast art. 23 § 9 Kodeksu celnego, ceną faktycznie zapłaconą lub należną za towar jest całkowita kwota płatności dokonanej lub mającej być dokonaną przez kupującego wobec lub na korzyść sprzedawcy za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności dokonane lub mające być dokonane jako warunek sprzedaży towarów kupującemu, albo płatności dokonane lub mające być dokonane przez kupującego osobie trzeciej, celem spełnienia zobowiązań sprzedawcy. Skoro zatem – jak podniósł Naczelny Sąd Administracyjny w wyżej przywołanym wyroku (GSK 295/04) - w przepisach tych mowa jest o cenie jako płatności dokonanej lub mającej być dokonaną, to oznacza, iż ustawodawca nie wiąże ustalenia tej ceny z określoną datą, a w szczególności z dniem zgłoszenia celnego. “Powyższe unormowanie nie oznacza jednak, że wartość celna (transakcyjna) musi być ostatecznie ustalana na ten właśnie dzień, bo jak już podnoszono wyżej, cena ta może zostać ostatecznie ukształtowana później w odniesieniu do towaru przedstawionego organowi celnemu w określonym dniu". Zdaniem Sądu przyjęcie poglądu prezentowanego przez skarżącą Spółkę, że określona w fakturze na dzień dokonania zgłoszenia celnego cena towaru będzie wiążąca w przyszłości, oznaczałoby, pogodzenie się – wobec swobody kontraktowej stron – z sytuacją, kiedy to cena rzeczywiście zapłacona na podstawie zmian w umowie przyjętych przez strony, nie miałaby nic wspólnego z wartością celną towaru, gdyż, nie mogłaby być uwzględniona przez organ celny przy jej ustalaniu. Gdyby zaś takiego skutku chcieć uniknąć, przyjęcie tego poglądu przekreślałoby zasadę wolności kontraktowej, bo oznaczałoby niemożność przesunięcia ostatecznego ukształtowania ceny na okres po dokonaniu zgłoszenia celnego.
W tym kontekście w pełni uzasadniona jest możliwość prowadzenia - na podstawie art. 83 § 1 Kodeksu celnego - tzw. kontroli postimportowej zgłoszenia celnego. Na podstawie tego przepisu organ celny może w szczególności kontrolować dokumenty i dane handlowe dotyczące operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem, jak również późniejszych operacji handlowych dotyczących tych towarów. Stosownie do art. 83 § 3 Kodeksu celnego, jeżeli z kontroli zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru wynika, że przepisy regulujące procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawdziwe, nieprawidłowe lub niekompletne dane lub dokumenty, organ celny podejmuje niezbędne działania w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, biorąc pod uwagę nowe dane. W niniejszej sprawie, w wyniku przeprowadzonej kontroli, ujawniono m.in. notę korygującą, zarejestrowaną w księgowości skarżącej Spółki oraz umowę zawartą przez nią z B. AG w dniu [...] stycznia 2000 roku, które to dokumenty nie były wcześniej znane organowi celnemu. Konsekwencją zaś zawarcia tej umowy i wprowadzenia jej do obrotu gospodarczego powinno być przedstawienie ich do wiadomości organowi celnemu. Spółka aż do czasu kontroli nie ujawniła również faktu wystawienia noty kredytowej. Wykazana w tej nocie kwota świadczona przez eksportera na rzecz Spółki, obniżała cenę transakcyjną fakturowaną pierwotnie według przedstawionych przy zgłoszeniu celnym faktur eksportera. W tym stanie rzeczy, gdy skarżąca Spółka faktycznie otrzymała rabat, uzasadniona jest w świetle art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego korekta (obniżenie) wartości celnej towaru.
Zdaniem Sądu, chybiony jest także zarzut dotyczący wpływu na rozstrzygnięcie organów celnych, fakt nieuwzględnienia wniosku skarżącej Spółki o zawieszenie postępowania i wystąpienie do Ministra Finansów z wnioskiem o uzyskanie porady Światowej Organizacji Celnej odnośnie wpływu wynagrodzenia przyznawanego importerowi po dniu dokonania zgłoszenia celnego na wartość celną importowanych towarów. Wskazany przez Spółkę problem mógł być bowiem rozstrzygnięty i podlegał rozstrzygnięciu przez krajowe organy celne, bowiem żaden obowiązujący przepis nie zobowiązuje tych organów do występowania w tego rodzaju sprawach o stosowną opinię. Kwestia, która zgodnie z wnioskiem miałaby być przedmiotem wnioskowanej opinii, nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Powyższy wniosek Spółki był w kontekście omawianej sprawy o tyle bezprzedmiotowy, że odnosił się do tzw. rabatów postimportowych, w omawianej sprawie zaś takie nie występowały.
Inną kwestią w omawianej sprawie pozostaje ustalenie wysokości rabatu odnośnie towarów wprowadzonych do obrotu na polskim obszarze celnym na podstawie zgłoszenia celnego powołanego na wstępie. Organ celny zanegował prawidłowość zawartej w zgłoszeniu celnym wartości celnej towaru wynikającej z załączonych do zgłoszenia celnego faktur, opierając się na umowie z dnia [...] stycznia 2001 roku oraz nocie kredytowej nr [...] z dnia [...] września 2001r., na mocy której Spółka uzyskała przewidziany umową rabat w wysokości 1 126 837,16 DEM. W nocie tej eksporter wyraźnie wskazał, na jakie towary i w jakiej wysokości udziela rabatu, i tak na lek G. 100 – 754 980,90 DEM, G. 50 – 371 856,26 DEM. Ustalenia te mieściły się w ramach wyznaczonych przez umowę z dnia [...] stycznia 2001 roku, zgodnie z którą rabat mógł być przyznany na zakupy między innymi leku G., a jego wysokość zależała od wartości netto produktów oraz kwoty przekroczenia zakładanego poziomu zakupów w danym okresie 2001 roku. Jak wynika z uzasadnienia decyzji kwotę określoną w nocie kredytowej proporcjonalnie rozbito do łącznej wartości poszczególnych leków wymienionych w nocie, a dopuszczonych do obrotu w okresie styczeń - czerwiec 2001 r. Następnie uzyskane w ten sposób kwoty rabatu, przypadające na poszczególne leki wymienione w nocie korygującej, rozbito proporcjonalnie do wartości danych leków z poszczególnych zgłoszeń celnych, które strona przyporządkowała do noty korygującej nr [...] z dnia [...] września 2001 roku. Uzyskane w ten sposób kwoty rabatu nie odpowiadały jednak w żaden sposób ani wielkościom wynikającym z noty kredytowej, ani postanowieniom umowy z dnia [...] stycznia 2001 roku. O ile rację ma organ celny, że ma pełną swobodę w kształtowaniu zakresu postępowania wyjaśniającego, to prowadzić musi ono jednak do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i do załatwienia sprawy. Zgodnie z art. 191 Ordynacji podatkowej organ celny ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, jednakże ustanowiona tak zasada swobodnej oceny dowodów nie oznacza dowolności w tym zakresie. Oznacza to, że jeśli organ celny przyjął jako dowód w sprawie notę nr [...], uznając za wiarygodną globalną kwotę rabatu, wynikającą z tej noty, to nie mógł jednocześnie pominąć wielkości rabatów przyznanych tą notą na określone leki, zwłaszcza jeśli nota ta, co do zasady odpowiadała wymogom umowy z dnia [...] stycznia 2001 roku. Jeżeli na mocy tej noty eksporter przyznał Spółce na leki G. 50 rabat w wys. 371 856,26 DEM, a na G 100 rabat w wysokości 754 980,90 DEM, to organ celny, nie kwestionując wiarygodności noty jako dowodu, nie mógł ustalić wysokości rabatu przyznanego na te leki w odmiennej wysokości. Zamiast przyporządkować kwoty określone w nocie dla danych leków do wartości danych leków z poszczególnych zgłoszeń celnych, organ celny najpierw całą kwotę określoną w nocie kredytowej proporcjonalnie przyporządkował do łącznej wartości poszczególnych leków wymienionych w nocie, a dopuszczonych do obrotu w okresie styczeń - czerwiec 2001. Takie działanie doprowadziło do zafałszowania wysokości rabatu i tym samym do nieprawidłowego określenia wartości celnej towaru, która nie odpowiadała wartościom rzeczywistym i nie znajdowała w pełni uzasadnienia w treści umowy z dnia [...] stycznia 2001 roku. Ten błąd powoduje, że zaskarżona decyzja, wydana w wyniku postępowania wszczętego wyłącznie w celu prawidłowego określenia wartości celnej, musi zostać uchylona.
Mimo więc, iż przeważająca część zarzutów podniesionych w skardze nie okazała się zasadna - nieprawidłowe postępowanie organów celnych, prowadzone z naruszeniem wskazanych wyżej w uzasadnieniu przepisów Ordynacji podatkowej, mającym wpływ na wynik postępowania, a w konsekwencji wadliwe ustalenie wartości celnej importowanych przez spółkę towarów, uzasadnia z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit c, 152 i art. 200 ustawy z 30.08. 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1270) rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawarte w sentencji.
-----------------------
wyrok z dnia 19 kwietnia 2005 r.
Sygn. Akt V SA/Wa 1097/04 jest prawomocny od dnia 11 czerwca 2005 r.
...................................
podpis sędziego

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI