I OZ 431/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił zażalenie na odmowę przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie, uznając, że strona posiadająca znaczne oszczędności i dochody rodziny jest w stanie ponieść koszty sądowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił A. W. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na jego wysokie oszczędności (325 000 zł) i dochody rodziny (ok. 15 000 zł miesięcznie). Skarżący wniósł zażalenie, twierdząc, że sąd błędnie ocenił jego sytuację materialną. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że ciężar udowodnienia niemożności poniesienia kosztów spoczywa na stronie, a posiadane przez skarżącego środki finansowe pozwalają na pokrycie kosztów postępowania.
Sprawa dotyczyła zażalenia A. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, które odmówiło mu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd pierwszej instancji uzasadnił swoją decyzję tym, że skarżący posiadał oszczędności w wysokości 325 000 zł oraz jego rodzina osiągała miesięczny dochód około 15 000 zł, co w ocenie sądu pozwalało na uiszczenie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania rodziny. W zażaleniu pełnomocnik skarżącego zarzucił sądowi pierwszej instancji błędną ocenę sytuacji materialnej strony, sugerując, że sąd powinien brać pod uwagę jedynie majątek samego skarżącego, a nie łączny dochód rodziny. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, uznał je za nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że zgodnie z przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek wykazania niemożności poniesienia kosztów spoczywa na stronie ubiegającej się o prawo pomocy. NSA zwrócił uwagę, że instytucja prawa pomocy jest przeznaczona dla osób w skrajnie trudnej sytuacji materialnej, a skarżący, posiadając znaczne oszczędności i pojazdy mechaniczne, nie spełniał tych kryteriów. Sąd potwierdził również, że ocena sytuacji materialnej strony powinna uwzględniać dochody członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie, co czyniło zarzuty pełnomocnika niezasadnymi. W konsekwencji NSA oddalił zażalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, osoba posiadająca znaczne oszczędności i dochody rodziny nie jest uprawniona do prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, gdyż jest w stanie ponieść te koszty bez uszczerbku dla swojego utrzymania.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że ciężar udowodnienia niemożności poniesienia kosztów spoczywa na stronie, a instytucja prawa pomocy jest przeznaczona dla osób w skrajnie trudnej sytuacji materialnej. Znaczne oszczędności i dochody rodziny wykluczają przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_zażalenie
Przepisy (3)
Główne
p.p.s.a. art. 246 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej, jeśli nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu niezbędnym dla niej i jej rodziny.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 197 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sytuacja materialna skarżącego (znaczne oszczędności, dochody rodziny) pozwala na poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania. Obowiązek wykazania niemożności poniesienia kosztów spoczywa na stronie ubiegającej się o prawo pomocy. Ocena sytuacji materialnej powinna uwzględniać dochody członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie.
Odrzucone argumenty
Sąd pierwszej instancji błędnie ocenił sytuację materialną strony, biorąc pod uwagę łączne dochody rodziny, a nie tylko skarżącego. Skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania.
Godne uwagi sformułowania
instytucja przyznania prawa pomocy wprowadzona została do postępowania sądowoadministracyjnego celem umożliwienia obrony swoich praw przed sądem osobom o znikomych dochodach, lub dochodów tych pozbawionym i znajdującym się w skrajnie trudnej sytuacji materialnej. skarżący, co wynika z wniosku o przyznanie prawa pomocy, posiada znaczne oszczędności pieniężne (w kwocie 325 000 zł), a także jest właścicielem kilku pojazdów mechanicznych. wbrew twierdzeniom zawartym w zażaleniu Sąd oceniając sytuację materialną strony bierze pod uwagę również dochody uzyskiwane przez członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie ze stroną.
Skład orzekający
Joanna Runge -Lissowska
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności kryteriów oceny sytuacji materialnej strony."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i wysokości posiadanych środków. Może być mniej istotne w sprawach o niższych kwotach lub gdy sytuacja materialna jest jednoznacznie trudna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o prawie pomocy i kryteriów oceny sytuacji materialnej, co jest istotne dla prawników procesowych.
“Czy wysokie oszczędności dyskwalifikują z prawa do pomocy sądowej?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OZ 431/08 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2008-06-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2008-06-02 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Joanna Runge -Lissowska /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym Hasła tematyczne Prawo pomocy Sygn. powiązane II SA/Ol 85/08 - Postanowienie WSA w Olsztynie z 2008-09-25 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 184 w zw. z art. 197 § 2, art. 246 § 1 pkt 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge - Lissowska po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 8 maja 2008 r. sygn. akt II SA/Ol 85/08 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty za wydanie karty pojazdu postanawia: oddalić zażalenie Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odmówił A. W. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący posiada oszczędności w wysokości 325 000 zł, nadto jego rodzina osiąga miesięczny dochód w wysokości około 15 000 zł. W ocenie Sądu wysokość zgromadzonych przez skarżącego środków wskazuje, że może on uiścić należne koszty sądowe, co nie będzie stanowiło uszczerbku w utrzymaniu jego rodziny. Zażalenie na to postanowienie wniósł A. W., reprezentowany przez Ł. W., domagając się jego zmiany lub uchylenia w całości i przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego zarzucił Sądowi, iż oceniając sytuację materialną strony brał pod uwagę łączne dochody uzyskiwane przez całą rodzinę i nie ustalił dokładnie stanu posiadania samego skarżącego. Analiza majątku strony wykazałaby, zdaniem pełnomocnika, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie posiada usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej jeśli nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu niezbędnym dla niej i jej rodziny. Obowiązek wykazania okoliczności wskazujących na niemożność poniesienia kosztów spoczywa na stronie ubiegającej się o przyznanie jej prawa pomocy. Podkreślenia wymaga, iż instytucja przyznania prawa pomocy wprowadzona została do postępowania sądowoadministracyjnego celem umożliwienia obrony swoich praw przed sądem osobom o znikomych dochodach, lub dochodów tych pozbawionym i znajdującym się w skrajnie trudnej sytuacji materialnej. Skarżący, co wynika z wniosku o przyznanie prawa pomocy, posiada znaczne oszczędności pieniężne (w kwocie 325 000 zł), a także jest właścicielem kilku pojazdów mechanicznych. Jego sytuacja wskazuje więc niewątpliwie, iż jest on w stanie ponieść pełne koszty postępowania w niniejszej sprawie. Ponadto zauważyć trzeba, iż wbrew twierdzeniom zawartym w zażaleniu Sąd oceniając sytuację materialną strony bierze pod uwagę również dochody uzyskiwane przez członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie ze stroną. Niezasadnym jest zatem stanowisko wyrażone przez pełnomocnika strony, jakoby Sąd winien brać pod uwagę tylko dochody skarżącego, a ocena sytuacji majątkowej strony dokonana przez Sąd I instancji była w pełni zasadna i zgodna z obowiązującymi przepisami. Mając na uwadze powyższe i uznając zaskarżone postanowienie za odpowiadające prawu, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI