V SA 3767/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi M.G. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego. Decyzja organu pierwszej instancji dotyczyła weryfikacji wartości celnej samochodu ciężarowego. Skarżący twierdził, że nie otrzymał decyzji z powodu zmiany miejsca prowadzenia działalności gospodarczej i nie został o tym poinformowany przez organ. Dyrektor Izby Celnej odmówił przywrócenia terminu, powołując się na przepisy Ordynacji podatkowej, w tym fikcję prawną doręczenia (art. 150 OP) oraz obowiązek zawiadomienia o zmianie adresu (art. 146 OP). Sąd administracyjny uznał, że decyzja została skutecznie doręczona skarżącemu w dniu 27 grudnia 2002 r. na adres wskazany w zgłoszeniu celnym, który był jednocześnie adresem prowadzenia działalności gospodarczej. Sąd podkreślił, że skarżący miał obowiązek zawiadomić organ o zmianie adresu, a brak takiego zawiadomienia skutkuje uznaniem pisma za doręczone pod dotychczasowym adresem. Sąd odrzucił argumentację skarżącego o obowiązku organu do samodzielnego ustalania aktualnego adresu, wskazując, że przepisy Ordynacji podatkowej nie nakładają takiego obowiązku, a przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (w tym art. 9 kpa o obowiązku pouczenia) nie mają zastosowania w tym postępowaniu. WSA stwierdził również, że skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminu, co jest warunkiem przywrócenia terminu zgodnie z art. 162 OP. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako bezzasadną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących skuteczności doręczeń w postępowaniu celnym, obowiązku informowania o zmianie adresu przez stronę oraz przesłanek przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2003/2004 roku, choć kluczowe przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące doręczeń i przywrócenia terminu pozostały w dużej mierze niezmienione.
Zagadnienia prawne (4)
Czy doręczenie decyzji organu celnego jest skuteczne, jeśli strona nie poinformowała o zmianie adresu prowadzenia działalności gospodarczej, a pismo zostało wysłane na adres wskazany w zgłoszeniu celnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie jest skuteczne na podstawie fikcji prawnej doręczenia (art. 150 OP) oraz przepisów o obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu (art. 146 OP), jeśli strona nie dopełniła tego obowiązku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skarżący miał obowiązek zawiadomić organ o zmianie adresu prowadzenia działalności gospodarczej. Niewykonanie tego obowiązku skutkuje uznaniem pisma za doręczone pod dotychczasowym adresem, zgodnie z art. 146 § 2 OP. Dodatkowo, zastosowanie ma fikcja prawna doręczenia z art. 150 OP, gdzie doręczenie uważa się za dokonane z upływem 7 dni od awizowania przesyłki.
Czy organ celny ma obowiązek samodzielnie ustalać aktualny adres prowadzenia działalności gospodarczej strony, jeśli strona nie poinformowała o jego zmianie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy Ordynacji podatkowej nie nakładają na organ takiego obowiązku. Obowiązek zawiadomienia o zmianie adresu spoczywa na stronie.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że z żadnego przepisu Ordynacji podatkowej nie wynika obowiązek organu prowadzącego postępowanie do ustalania w organie rejestracyjnym aktualnego adresu działalności gospodarczej strony. Taki obowiązek istniałby tylko w sytuacji, gdyby pierwotne doręczenie nie było skuteczne, co w tej sprawie nie miało miejsca.
Czy w postępowaniu celnym mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące obowiązku pouczenia strony o skutkach niedopełnienia obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w postępowaniu celnym nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 9 kpa.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że w postępowaniu przed organami celnymi nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a zatem również art. 9 kpa, który nakłada na organ obowiązek pouczenia strony o skutkach niedopełnienia obowiązku wynikającego z art. 146 OP.
Czy uchybienie terminu do wniesienia odwołania z powodu niezawiadomienia organu o zmianie adresu prowadzenia działalności gospodarczej może być uznane za nastąpione bez winy strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, niedopełnienie obowiązku szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, jakim jest niezawiadomienie organu o zmianie adresu, nie może być traktowane jako uprawdopodobnienie braku winy.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że przywrócenie terminu wymaga uprawdopodobnienia braku winy strony. Niedopełnienie obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu prowadzenia działalności gospodarczej jest zaniedbaniem, które wyklucza możliwość przywrócenia terminu, nawet jeśli strona podaje inne przyczyny zmiany adresu.
Przepisy (12)
Główne
OP art. 150 § 1 pkt 1 i § 2
Ordynacja podatkowa
W razie niemożności doręczenia pisma osobie fizycznej w ich miejscu zamieszkania lub miejscu pracy, poczta przechowuje pismo przez okres 7 dni. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu.
OP art. 146 § § 1 i 2
Ordynacja podatkowa
Strona ma obowiązek zawiadomić organ o zmianie miejsca prowadzenia działalności gospodarczej. W razie zaniedbania tego obowiązku, pismo uznaje się za doręczone pod dotychczas wskazanym adresem.
OP art. 162 § § 1 i 2
Ordynacja podatkowa
Termin może być przywrócony na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Przywrócenie nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.
Pomocnicze
OP art. 148 § § 1
Ordynacja podatkowa
Pisma można doręczać osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy.
OP art. 165 § § 4
Ordynacja podatkowa
Z dniem doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania, na stronie ciążą obowiązki przewidziane przepisami prawa.
k.c. art. 29 § § 1
Kodeks celny
k.c. art. 262
Kodeks celny
PPSA art. 1 § § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
PPSA art. 3 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
PPSA art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 97 § § 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 17.06.1999 r. w sprawie szczegółowego trybu doręczania pism sądowych przez pocztę w postępowaniu cywilnym § § 9
Argumenty
Skuteczne argumenty
Doręczenie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego było skuteczne na podstawie fikcji prawnej doręczenia (art. 150 OP) i przepisów o obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu (art. 146 OP). • Skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. • Organ celny nie miał obowiązku samodzielnego ustalania aktualnego adresu strony. • Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (w tym art. 9 kpa) nie mają zastosowania w postępowaniu celnym.
Odrzucone argumenty
Decyzja organu celnego nie dotarła do skarżącego z powodu zmiany adresu prowadzenia działalności gospodarczej. • Organ celny powinien był samodzielnie ustalić aktualny adres skarżącego. • Organ celny miał obowiązek pouczyć skarżącego o skutkach niedopełnienia obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu (na podstawie art. 9 kpa).
Godne uwagi sformułowania
fikcja prawna doręczenia • nie ma zatem racji skarżący wywodząc, iż skoro organ posiadał wiedzę o miejscu zamieszkania strony, powinien pod tym adresem doręczać jej korespondencję • nie ma przy tym znaczenia, jaka była przyczyna zmiany adresu skarżącego • nie może być traktowane jako uprawdopodobnienie, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy strony
Skład orzekający
Ewa Wrzesińska-Jóźków
sprawozdawca
Janusz Zajda
przewodniczący
Małgorzata Rysz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skuteczności doręczeń w postępowaniu celnym, obowiązku informowania o zmianie adresu przez stronę oraz przesłanek przywrócenia terminu do wniesienia odwołania."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2003/2004 roku, choć kluczowe przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące doręczeń i przywrócenia terminu pozostały w dużej mierze niezmienione.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje częsty problem proceduralny związany z doręczeniami i zmianą adresu, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego. Pokazuje, jak rygorystycznie sądy podchodzą do obowiązku informowania o zmianie adresu.
“Czy zmiana adresu firmy chroni przed skutkami niedostarczenia decyzji? Sąd wyjaśnia, kiedy fikcja doręczenia działa na Twoją niekorzyść.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.