V SA 2799/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję odmawiającą przyznania uprawnień kombatanckich, uznając, że pobyt w obozie przejściowym i obozie pracy przymusowej nie spełniał kryteriów ustawy o kombatantach.
Skarżący A. J. R. domagał się przyznania uprawnień kombatanckich, twierdząc, że przebywał w obozach przejściowych i pracy przymusowej w czasie II wojny światowej. Organ administracji odmówił, wskazując, że wymienione obozy nie były objęte rozporządzeniem określającym miejsca odosobnienia. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że zebrany materiał dowodowy nie potwierdził, iż skarżący przebywał w obozach spełniających kryteria ustawy o kombatantach, mimo że warunki były ciężkie.
Sprawa dotyczyła skargi A. J. R. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję odmawiającą przyznania uprawnień kombatanckich. Naczelny Sąd Administracyjny wcześniej uchylił jedną z decyzji, wskazując na potrzebę wyjaśnienia okoliczności i przesłuchania strony. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Kierownik Urzędu stwierdził, że obozy, w których przebywał skarżący (obóz przejściowy w Dachau i obóz pracy w M.-F.), nie spełniają warunków określonych w ustawie o kombatantach i odpowiednim rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów. Skarżący argumentował, że warunki w tych obozach były porównywalne do obozów koncentracyjnych i że obozy te powinny być uwzględnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, stwierdzając, że choć pobyt w obozach wiązał się z ciężkimi warunkami i poddaniem władzom hitlerowskim, zebrany materiał dowodowy nie pozwalał na przyjęcie, że skarżący przebywał w podobozach obozu koncentracyjnego w Dachau wymienionych w rozporządzeniu. Sąd powołał się na wyrok Sądu Najwyższego i zeznania skarżącego, który sam określił obóz w Dachau jako przejściowy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, sam fakt pobytu w miejscowościach, gdzie znajdowały się obozy objęte rozporządzeniem, nie jest wystarczający. Konieczne jest udowodnienie pobytu w konkretnych, wymienionych w rozporządzeniu miejscach odosobnienia lub miejscach spełniających kryteria ustawy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zebrany materiał dowodowy nie potwierdził, iż skarżący przebywał w obozach spełniających kryteria ustawy o kombatantach i rozporządzenia wykonawczego, mimo że warunki były ciężkie. Sam fakt przebywania w pobliżu obozów koncentracyjnych lub w obozach przejściowych nie jest równoznaczny z pobytem w obozach wymienionych w przepisach.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
u.o.k. art. 4 § ust. 1 pkt 1 lit. b i c
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
u.o.k. art. 4 § ust. 1 pkt 1 lit. b
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
Dz.U. Nr 106/2001, poz. 1154 art. 2 § ust. 1 pkt 5
Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości
Dz.U. Nr 106/2001, poz. 1154 art. 2 § ust. 4 w jego punktach 14 i 56
Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości
Pomocnicze
Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm. art. 97 § § 1
Ustawa – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 127 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.k. art. 8 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
Argumenty
Odrzucone argumenty
Argument skarżącego, że pobyt w obozie przejściowym w Dachau i obozie pracy w M.-F. kwalifikuje go do uprawnień kombatanckich, ponieważ warunki były podobne do obozów koncentracyjnych i obozy te powinny być uwzględnione w rozporządzeniu.
Godne uwagi sformułowania
Sam fakt, że skarżący przebywał wraz z rodzicami w miejscowościach, w których znajdowały się takie podobozy, nie stanowi dowodu na jego pobyt w tych podobozach.
Skład orzekający
Urszula Raczkiewicz
przewodniczący
Kazimierz Brzeziński
członek
Irena Jakubiec-Kudiura
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o kombatantach i rozporządzenia wykonawczego w zakresie miejsc odosobnienia, konieczność udowodnienia pobytu w konkretnych miejscach, a nie tylko w ich pobliżu lub w podobnych warunkach."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i konkretnych obozów. Może być mniej przydatne w przypadkach, gdzie dowody są jednoznaczne lub dotyczą obozów bezpośrednio wymienionych w przepisach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej grupy społecznej (kombatanci) i trudnego okresu historycznego, ale rozstrzygnięcie opiera się na ścisłej interpretacji przepisów, co czyni ją interesującą głównie dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i socjalnym.
“Czy pobyt w obozie przejściowym to już bycie kombatantem? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyV SA 2799/03 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2004-01-21 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-07-04 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Irena Jakubiec-Kudiura /sprawozdawca/ Kazimierz Brzeziński Urszula Raczkiewicz /przewodniczący/ Sygn. powiązane II OSK 504/05 - Wyrok NSA z 2005-07-20 Skarżony organ Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA U. Raczkiewicz, Sędziowie NSA K. Brzeziński, I. Kudiura (spr.), Protokolant B. Smulska, po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi A. J. R. na decyzję Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] w przedmiocie Odmowa przyznania uprawnień kombatanckich oddala skargę Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] kwietnia 2001 r. Nr [...] , którą odmówił A. J. R. przyznania uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu decyzji Kierownik Urzędu wskazał, że decyzją z [...] .04.2001 r. odmówił A. R. przyznania uprawnień kombatanckich, zaś decyzją z [...] .08.2001 r. utrzymał poprzednią decyzję w mocy. Wyrokiem z dnia 4.11.2002 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił decyzję Kierownika Urzędu z [...] .08.2001 r. wskazując, że z naruszeniem przepisów Kpa przed podjęciem tej decyzji, Kierownik nie wyjaśnił wszystkich okoliczności podniesionych przez stronę wskazując zarazem na konieczność jej przesłuchania. Po ponownym rozpoznaniu sprawy oraz przesłuchaniu wnioskodawcy, co miało miejsce w dniu [...] maja 2003 r. Kierownik Urzędu stwierdził, że w czasie wojny wnioskodawca przebywał w hitlerowskich obozach, które nie spełniają warunków określonych w przepisach ustawy z [...] .01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tj. Dz.U. Nr 42/02 poz. 371 z późn. zm.). A. R. we wrześniu 1944 r. został wraz z rodzicami wywieziony z W. początkowo do obozu w P., a następnie w okresie od 8.09.1944 r. do 19.09.1944 r. przebywał w obozie przejściowym w D. ([...] ). Od 18.09.1994 r. do 30.04.1945 r. wnioskodawca przebywał z rodzicami w obozie pracy w M. – F. Żaden ze wskazanych obozów nie został wymieniony w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 r. (Dz.U. Nr 106/2001, poz. 1154) w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości. Rozporządzenie to zostało wydane w oparciu o art. 8 ust. 1 pkt 2 wskazanej wyżej ustawy o kombatantach. W Dachau był obóz koncentracyjny, który jest wymieniony w przedmiotowym rozporządzeniu, lecz wnioskodawca nie przebywał w nim, lecz w obozie przejściowym. Podstawę prawną decyzji z dnia [...] maja 2003 r. stanowił art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z 24.01.1991 r. o kombatantach... oraz § 2 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20.09.2001 r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których osadzone były osoby narodowości polskiej. Od decyzji A. R. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze A. R. zarzucił naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. Skarżący wskazał, że wraz z rodzicami przebywał we wrześniu 1944 r. w obozie przejściowym obozu koncentracyjnego w D., a następnie w obozie pracy przymusowej w M.-F. Warunki panujące w tych obozach nie różniły się od warunków panujących w obozach koncentracyjnych, zaś on sam i inne osoby tam przebywające, pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa z powodów politycznych i narodowościowych. W ocenie skarżącego obydwa obozy, w których przebywał, zostały wymienione w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z 20.09.2001 r. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30.08.2002 r. (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004 r., w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Przedmiotowa sprawa należy do kategorii spraw o jakich była mowa wyżej. Zgodnie zaś z art. 3 § 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej w zakresie orzekania m.in. co do prawidłowości wydawanych decyzji administracyjnych i ich zgodności z prawem. Zaskarżona decyzja jest trafna i w ocenie WSA została wydana po wszechstronnej ocenie zebranego materiału dowodowego. Przesłuchanie skarżącego dowiodło, że po jego wywiezieniu wraz z rodzicami we wrześniu 1944 r., znalazł się on w okresie od 8 do 18 września 1944 r. w obozie przejściowym D. ([...] ), a następnie w przymusowym obozie pracy w M.-F. Zeznania skarżącego znajdują potwierdzenie w dokumentach znajdujących się w aktach administracyjnych dotyczących rejestracji jego i jego rodziców w okresie 1944 - 1945 w 9-tym rewirze policyjnym w M., jak również o ubezpieczeniu emerytalnym matki w związku z pracą w D. R. (dowód k. 5, 6, 7, 43). Z dokumentu PCK z 30.07.1946 r. wynika, że matka skarżącego H. R. z synem A. (skarżącym) mającym 1,5 roku powrócili z N. z obozu przymusowych robót. Jest oczywiste, że pobyt w obozach na terenie N. wiązał się z poddaniem wywiezionych osób dyspozycji władz hitlerowskich oraz pobytem w skrajnie ciężkich warunkach. Tym niemniej zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie za zasadne stanowiska A.R., że przebywał on w podobozach obozu koncentracyjnego w D., o którym jest mowa w § 2 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia z 20.09.2001 r. a więc, że są to podobozy wymienione w ust. 4 § 2 w jego punktach 14 i 56, a co za tym idzie, że są to obozy o jakich mowa m.in. w art. 4 ust. 1 pkt 1 pkt b i c ustawy z 24.01.1991 r. o kombatantach... Sam fakt, że skarżący przebywał wraz z rodzicami w miejscowościach, w których znajdowały się takie podobozy, nie stanowi dowodu na jego pobyt w tych podobozach. Takie stanowisko zajął m.in. Sąd Najwyższy w wyroku z 18.07.2002 r. Nr III RN 48/02-OSNP 2003/14/327. Sam skarżący w swoich zeznaniach oświadczył w odniesieniu do obozu w Dachau, że był to obóz przejściowy, w którym decydowano o dalszym przydziale znajdujących się w nim osób. Jeśli chodzi o jego rodziców, a zarazem jego samego, po 10 dniach pobytu w tym obozie tj. w [...] D., znaleźli się oni w obozie pracy przymusowej. Mając powyższe okoliczności na względzie i uznając, że Kierownik Urzędu dokonał prawidłowej oceny całego zebranego materiału oraz wyjaśnił stan faktyczny w sposób właściwy, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI