V SA 1932/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-02-18
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo celnedług celnyterminnieważność decyzjipostępowanie administracyjnezgłoszenie celnewartość celna

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki N. sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, uznając, że trzyletni termin do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji należy liczyć od daty powstania długu celnego, a nie od daty wydania decyzji.

Spółka N. sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Celnej odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej wartości celnej farmaceutyków. Organ celny odmówił wszczęcia postępowania, powołując się na upływ trzyletniego terminu od powstania długu celnego. Spółka argumentowała, że termin ten powinien być liczony od daty wydania decyzji, a także podniosła zarzut naruszenia przepisów o wyłączeniu funkcjonariusza. Sąd oddalił skargę, uznając, że dług celny powstał z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego, a termin należy liczyć od tej daty. Sąd odrzucił również zarzut naruszenia przepisów o wyłączeniu funkcjonariusza.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę spółki N. sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej zgłoszenia celnego farmaceutyków. Organ celny odmówił wszczęcia postępowania, wskazując na upływ trzyletniego terminu od powstania długu celnego, który zgodnie z przepisami powstał w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego. Skarżąca spółka podnosiła, że termin ten powinien być liczony od daty wydania decyzji przez organ pierwszej instancji, a także zarzuciła naruszenie przepisów o wyłączeniu funkcjonariusza, który brał udział w wydaniu decyzji. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Sąd podkreślił, że zgodnie z Kodeksem celnym, trzyletni termin do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji należy liczyć od dnia powstania długu celnego, który powstaje z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego. Sąd odwołał się do wcześniejszego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej kwestii. Sąd uznał również, że zarzut naruszenia przepisów o wyłączeniu funkcjonariusza jest niezasadny, ponieważ funkcjonariusz, który podpisał pismo informujące o możliwości wypowiedzenia się strony co do zebranego materiału dowodowego, nie brał udziału w prowadzeniu postępowania dowodowego ani w wydaniu decyzji w rozumieniu przepisów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Termin trzyletni należy liczyć od dnia powstania długu celnego, który powstaje z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na treści art. 2652 Kodeksu celnego oraz art. 209 § 2 Kodeksu celnego, zgodnie z którym dług celny powstaje z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego. Podkreślono, że przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje objęcie towaru procedurą celną i określenie długu celnego, nawet jeśli jego kwota wynosi zero.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

k.c. art. 2652 § pkt 1

Kodeks celny

Odmawia się wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeżeli minęły 3 lata od dnia powstania długu celnego.

k.c. art. 209 § § 2

Kodeks celny

Dług celny powstaje z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego.

Pomocnicze

k.c. art. 65 § § 3 pkt.2

Kodeks celny

Dług celny powstaje w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego.

k.c. art. 3 § § 1 pkt. 2

Kodeks celny

Dług celny to zobowiązanie do uiszczenia należności celnych.

k.c. art. 2621 § § 2

Kodeks celny

Funkcjonariusz, który brał udział w wydaniu decyzji, podlega wyłączeniu od udziału w ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151

o.p. art. 200 § § 1

Ordynacja podatkowa

Organ wyznacza stronie termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.

k.c. art. 262

Kodeks celny

k.c. art. 85 § § 1

Kodeks celny

Należności celne przywozowe są wymagalne wg wartości celnej towaru w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Trzyletni termin do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji należy liczyć od dnia powstania długu celnego, który powstaje z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego. Podpisanie pisma informującego o możliwości wypowiedzenia się strony co do zebranego materiału dowodowego nie stanowi udziału w prowadzeniu postępowania dowodowego ani wydaniu decyzji w rozumieniu przepisów o wyłączeniu funkcjonariusza.

Odrzucone argumenty

Trzyletni termin do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji powinien być liczony od daty wydania decyzji przez organ pierwszej instancji. Naruszenie przepisów o wyłączeniu funkcjonariusza, który brał udział w wydaniu decyzji, stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Godne uwagi sformułowania

Dług celny powstaje – zgodnie z przepisem art. 209 § 2 Kodeksu celnego, w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego. Przyjęcie zgłoszenia celnego przez organ nie oznacza ostatecznego ustalenia kwoty należności celnych , których wartość może w konkretnym przypadku w chwili dokonywania zgłoszenia być równa zeru. Podpisanie pisma powinno być wobec tego traktowane zgodnie ze stanem faktycznym i jego znaczeniem w sprawie, a więc jako czynność informacyjno-techniczna, podjęta po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, zmierzająca do poinformowania strony o przysługujących jej uprawnieniach.

Skład orzekający

Ewa Wrzesińska-Jóźków

sprawozdawca

Irena Jakubiec-Kudiura

przewodniczący

Piotr Piszczek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminu do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawach celnych oraz zasady wyłączenia funkcjonariusza."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów Kodeksu celnego obowiązujących w tamtym okresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie celnym – momentu rozpoczęcia biegu terminu do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, co ma znaczenie praktyczne dla przedsiębiorców.

Kiedy zaczyna biec termin na stwierdzenie nieważności decyzji celnej? Sąd wyjaśnia.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA 1932/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-02-18
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-05-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Wrzesińska-Jóźków /sprawozdawca/
Irena Jakubiec-Kudiura /przewodniczący/
Piotr Piszczek
Sygn. powiązane
GSK 807/04 - Wyrok NSA z 2005-02-03
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Kudiura Sędzia NSA del. Ewa Jóźków (spr) Sędzia NSA del. Piotr Piszczek Protokolant Elżbieta Winiarska po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2004 r. sprawy ze skargi "N." sp z o. o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala.
Uzasadnienie
Decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. Dyrektor Izby Celnej [...] w W. , po ponownym rozpoznaniu sprawy w trybie art.2621§ 1 ustawy kodeks celny (Dz.U. Nr 75 z 2001 r., poz.802), utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...] odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. z dnia [...] kwietnia 2002 r. Nr [...] dotyczącej uznania zgłoszenia celnego farmaceutyków wg SAD nr [...] z dnia [...] grudnia 1999 r. przez spółkę N. za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej i wymiaru cła.
Odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wyżej wymienionej decyzji organ powołał treść art. 2652 pkt 1 kodeksu celnego, zgodnie z którym odmawia się wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeżeli minęły 3 lata od dnia powstania długu celnego. W sprawie niniejszej dług celny powstał w dniu [...] grudnia 1999 r., to jest w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego /art. 65 § 3 pkt.2 kodeksu celnego. Trzyletni termin z art. 2652 kodeksu cel. upłynął zatem w dniu [...] grudnia 2002 r..
Na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2003 r. N. sp z o.o. w dniu [...] maja 2003 r. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając powyższej decyzji naruszenie przepisów prawa celnego oraz przepisów Ordynacji podatkowej zawartych w rozdziale IX Kodeksu celnego i w dziale IV Ordynacji podatkowej a w szczególności naruszenie art. 2652 pkt. 1 Kodeksu celnego w związku z art. 65 i art. 3 tego kodeksu poprzez ich błędną interpretację i zastosowanie. Skarżąca podniosła, że trzyletni termin, przesądzający o możliwości podjęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji należy liczyć od daty wydania tej decyzji przez Dyrektora Urzędu Celnego, czyli w sprawie niniejszej od [...] kwietnia 2002 r. W skardze podniesiono także zarzut naruszenia przepisu art. 2621 § 2 Kodeksu celnego, ponieważ w postępowaniu odwoławczym brała udział osoba, która podpisała decyzję w pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej [...] w W. wnosił o jej oddalenie powołując się na argumentację z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podniósł,, że o momencie powstania długu celnego przesądza art. 209 § 2 Kodeksu celnego stanowiąc, iż powstaje on z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego.
Odnosząc się do treści złożonej przez organ odpowiedzi na skargę Skarżąca w piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2004 r. zakwestionowała zasadność
powoływania art. 209 § 2 kodeksu celnego, bowiem przy stawce 0 % kwota cła wynosi "0" w rzeczywistości więc dług celny nie powstaje, nie istnieje bowiem przedmiot świadczenia pieniężnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, właściwy do rozpoznania sprawy z mocy art. 97 § 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm./ zważył co następuje.
Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Zawierający samodzielne uregulowanie prawne przepis art. 2652 kodeksu celnego, obowiązujący w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego, nie zezwala na wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia powstania długu celnego. W ocenie sądu brak jest podstaw do przyjęcia stanowiska skarżącej, że termin trzyletni termin, o którym mowa w powołanym wyżej przepisie powinien być liczony od daty wydania decyzji w sprawie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. Dług celny powstaje – zgodnie z przepisem art. 209 § 2 Kodeksu celnego, w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego. Z tą datą powstał dług celny rozumiany, zgodnie z treścią art. 3 § 1 pkt. 2 Kodeksu celnego, jako powstałe z mocy prawa zobowiązanie do uiszczenia należności celnych. Na gruncie art. 209 § 2 Kodeksu celnego Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18.09.2001 r. sygn. VSA 3822/00 zajął stanowisko, iż dług celny powstaje już z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego i od tego samego dnia rozpoczyna swój bieg 3-letni termin z art. 2652 . Przy czym przyjęcie zgłoszenia celnego przez organ nie oznacza ostatecznego ustalenia kwoty należności celnych , których wartość może w konkretnym przypadku w chwili dokonywania zgłoszenia być równa zeru. Należy nadto podnieść, iż art. 2652 kodeksu celnego nie wiąże skutków upływu przewidzianego w nim 3-letniego terminu z merytoryczną wagą zarzutów stawianych decyzji, o stwierdzenie nieważności której strona wnosi.
Nie ma także racji skarżąca gdy podnosi, że w istocie dług celny w przedmiotowej sprawie nie powstał, bo kwota cła, wyliczona zarówno w zgłoszeniu celnym jak i w decyzji korygującej wartość celną i kwotę długu celnego wynosi "0" ze względu na zerową stawkę celną. Stwierdzić bowiem trzeba, że przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje z mocy prawa objęcie towaru procedurą celną i określenie długu celnego (art. 65 § 3 Kodeksu celnego). Długiem celnym w przywozie w myśl treści art. 3 § 1 pkt 2 powołanego kodeksu, jest zobowiązanie powstałe z mocy prawa do uiszczenia należności celnych przywozowych. Zgodnie z art. 85 § 1 Kodeksu celnego należności celne przywozowe są wymagalne wg wartości celnej towaru w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego. Tak więc dla powstania długu celnego i jego wartości istotna jest wartość celna towaru w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego. W przypadku gdy w zgłoszeniu celnym dla towaru zastosowana zostanie stawka "0", kwota długu celnego niezależnie od wartości celnej będzie miała wartość zerową. W przedmiotowej sprawie prawidłowo przyjęto, że datą zgłoszenia celnego jest data [...].12.1999 r. a nie data [...].04.2002 r., tj. data wydania decyzji korygującej wartość celną w zgłoszeniu celnym wydanej w wyniku czynności kontrolnych na podstawie art. 65 § 4 Kodeksu celnego.
Jeśli chodzi zaś o zarzut dotyczący nieważności zaskarżonej decyzji organu II instancji z dnia [...] kwietnia 2003 r. ze względu na naruszenie treści art. 262 1 § 2 Kodeksu celnego (w brzmieniu na datę wydania decyzji), który stanowi, że pracownik lub funkcjonariusz celny, który brał udział w wydaniu decyzji, której dotyczy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, podlega wyłączeniu od udziału w ponownym rozpatrzeniu sprawy i wydaniu decyzji, to zdaniem sądu jest on niesłuszny. Zarzut ten dotyczy osoby, która podpisała pismo z dnia [...].04.2003 r. (k. 30) czyli D. P. Istotnie funkcjonariusz ten wydał z upoważnienia Dyrektora Izby Celnej [...] decyzję z dnia [...].02.2003 r., którą odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. z dnia [...].04.2002 r. nr [...]. Faktem jest także, że podpisał on pismo z dnia [...].04.2003 r. skierowane do strony, w którym w oparciu o art. 200 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa (mającej w sprawie zastosowanie zgodnie z art. 262 Kodeksu celnego), poinformował stronę, że przed wydaniem decyzji , organ wyznaczył stronie 7-mio dniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, w czasie którego może ona skorzystać z przysługującego jej prawa, a nadto, że sprawę prowadzi J. A. Z faktu podpisania tego pisma skarżąca wysnuła wniosek, że osoba, która je podpisała, prowadziła postępowanie dowodowe co skutkuje jej wyłączeniem. Brak jej wyłączenia prowadzi zaś do zaistnienia podstawy do wznowienia postępowania, a co za tym idzie jest podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do tego stanowiska i nie negując znaczenia art. 200 Ordynacji podatkowej dla obrony praw strony, należy mieć na uwadze to, że przewiduje on określone w nim uprawnienia strony i konieczność wyznaczenia jej przez organ celny terminu do realizacji tego uprawnienia (zapoznania się z całym materiałem dowodowym) po przeprowadzeniu postępowania dowodowego a zatem po zakończeniu czynności ustalania stanu faktycznego sprawy (vide komentarz do ustawy Ordynacja podatkowa – B.Adamiak, J.Borkowski, R.Mastalski, J.Zubrzycki wyd. II Unimex str. 649 i 650). Podpisanie pisma powinno być wobec tego traktowane zgodnie ze stanem faktycznym i jego znaczeniem w sprawie, a więc jako czynność informacyjno-techniczna, podjęta po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, zmierzająca do poinformowania strony o przysługujących jej uprawnieniach. Z akt sprawy nie wynika, ażeby wspomniany funkcjonariusz wykonywał jakiekolwiek inne czynności przed wydaniem zaskarżonej decyzji, jak również ażeby uczestniczył w wydaniu samej decyzji. Uznać zatem należy, że nie brał on udziału w prowadzeniu postępowania dowodowego i wydaniu decyzji w rozumieniu art. 262 1 § 2 Kodeksu celnego.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, opierając swoje rozstrzygnięcie na treści art. 151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ oddalił skargę.