V SA 1085/00

III SA/Łd 32/05 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-10-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-01-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Ewa Alberciak /sprawozdawca/
Irena Krzemieniewska /przewodniczący/
Monika Krzyżaniak
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Dnia 5 października 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędziowie Asesor Ewa Alberciak (spr.), Asesor Monika Krzyżaniak, Protokolant Asystent sędziego Jarosław Szkudlarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2005 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. kwotę 715 (siedemset piętnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł., na podstawie art. 207 § l i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa /Dz.U. z 1997 r., Nr 137, poz. 926 ze zm./, art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. nr 68, poz. 623 z 2004r.), art. 85 § l, art. 265 1 § l i § 2, art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 roku -Kodeks celny /Dz.U. z 2001 r., Nr 75., poz. 802 ze zm./, Taryfy celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2000 roku w sprawie ustanowienia Taryfy Celnej /Dz.U. Nr 119, poz. 1253 ze zm./, Wyjaśnień do Taryfy Celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Ministrów Finansów z dnia 24 sierpnia 1999 roku /Dz.U. Nr 74, poz. 830/, § 5 ust 3 rozporządzenia Ministrów Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek, uznał zgłoszenie celne Nr [...] z dnia [...] za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej, klasyfikacji taryfowej i stawki celnej oraz kwoty wynikającej z długu celnego.
Organ I instancji ustalił, iż w dniu [...] Spółka A zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na formularzu SAD nr [...] towary opisane w 3 pozycjach, w tym w pozycji l towary opisane jako odżywki dla sportowców zaklasyfikowane do kodu 2106 90 92 O, w pozycji 2 towary opisane jako związki aminowe z tlenową grupa funkcyjną zaklasyfikowane do kodu 2922 49 70 O oraz w pozycji 3 towary opisane jako mieszaniny witamin dla sportowców zaklasyfikowane do kodu 2936 90 90 0. Organ celny, po dokonaniu kontroli na podstawie art. 83 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz.U. z 2001 r., Nr 75, poz. 802 ze zm.) zakwestionował dokonaną przez Spółkę klasyfikację i ustalił dla produktu Multipower Multi Energy , Multipower Fit Aktiv light, Multipower L-Carnitine Tabletten kod 2106 90 92 0 ze stawką celną w wysokości 20 % od wartości towaru oraz dla Multipower Red Kick Orginal kod 2202 10 00 0 ze stawką celną 30 % od wartości celnej towaru.
Odwołanie do Dyrektora Izby Celnej w Ł. od powyższej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. w dniu 14 lipca 2003 roku złożyła A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. wnosząc o jej uchylenie w całości. W piśmie z dnia 2 września 2004 r. pełnomocnik strony zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez zastosowanie nieprawidłowego kodu PCN i wniósł o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, uchylenie decyzji organu I instancji i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik strony podniósł, iż w uzasadnieniu decyzji organ nie tylko winien przytoczyć argumenty za zastosowaniem nowego kodu Taryfy celnej PCN, lecz również winien uzasadnić dlaczego poprzedni kod nie może być zastosowany. W celu dokładnego wyjaśnienia kwestii klasyfikacji przedmiotowych preparatów organ celny winien przeprowadzić dowód z opinii biegłego. Zdaniem pełnomocnika strony organ nie posiada wiedzy, która pozwalałaby mu na przeprowadzenie analizy składu surowcowego sprowadzanych przez stronę towarów i ich właściwą klasyfikację.
Dyrektor Izby Celnej w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...], działając na podstawie art. 233 § l pkt l ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137. poz. 926 z 1997 r. z późn. zm.), art. 85 § l, art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (tekst jednolity Dz. U. Nr 75, poz. 802 z 2001 r. z późn. zm.), § l rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2000 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. nr 119, poz. 1253), Wyjaśnień do taryfy celnej stanowiących załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 sierpnia 1999r. (Dz. U. nr 74, poz. 830), art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. nr 68, poz. 623 z 2004r.), po rozpatrzeniu odwołania z dnia 2 czerwca 2004 r., uzupełnionego pismem z dnia 2 września 2004 r., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że klasyfikacja towarów w Nomenklaturze Scalonej podlega pewnym warunkom określającym zasady, na których jest oparta oraz Ogólnym regułom zapewniającym jednolitą interpretację, co oznacza, że dany towar jest zawsze klasyfikowany do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę. Ponadto dokonując klasyfikacji taryfowej należy uwzględniać informacje zawarte w Wyjaśnieniach do taryfy celnej. Do każdego importowanego towaru przypisany jest odpowiedni kod Taryfy z przyporządkowaną do niego stawką celną.
Przedmiotem importu na podstawie zgłoszenia celnego nr [...] z dnia [...] były towary o następujących nazwach: w pozycji l: "Multipower Multi Energy" w pozycji 2: "Multipower L-Carnitine" w pozycji 3 "Multipower Fit Aktiv Light Grapefruit", "Multipower Fit Aktiv Light Lemon", "Multipower Fit Aktiv Light Blutorange", "Multipower Red Kick Original". W toku postępowania wyjaśniającego zebrano następujące dokumenty dotyczące charakteru ww. towarów: zezwolenie Głównego Inspektora Sanitarnego nr [...] z dnia [...] dotyczące towarów o nazwach "Multipower Fit Aktiv Light Grapefruit", "Multipower Fit Aktiv Light Lemon" oraz "Multipower Fit Aktiv Light Blutorange", zezwolenie Głównego Inspektora Sanitarnego nr [...] z dnia [...] dotyczące m.in. towaru o nazwie "Multipower L-Carnitine", zezwolenie Głównego Inspektora Sanitarnego nr [...] z dnia [...] dotyczące m.in. towaru o nazwie "Multipower Red Kick Original", zezwolenie Głównego Inspektora Sanitarnego nr [...] z dnia [...] dotyczące towaru o nazwie "Multipower Multi Energy", ulotki informacyjnej dotyczącej produktów o nazwach "Multipower Multi Energy" oraz "Multipower Fit Aktiv Light Lemon". Organ celny wskazał, iż z ww. dokumentów wynikają następujące dane dotyczące przedmiotowych towarów: "Multipower Multi Energy" jest dietetycznym środkiem spożywczym, w którego skład wchodzą: maltodekstryna, dekstroza, węglan magnezu, tiamina; "Multipower Red Kick Original" jest dietetycznym środkiem spożywczym w postaci napoju, w którego skład wchodzą: woda, kwas węglowy, glukoza, kwas cytrynowy, ekstrakt z guarany, aromat identyczny z naturalnym, chlorek wapnia, ortofosforan potasu, węglan magnezu, sorbinian potasu, benzoesan sodu, aspartam, kofeina, szorubina; "Multipower Fit Aktiv Light Grapefruit" jest dietetycznym środkiem spożywczym w proszku, w którego skład wchodzą: cukier gronowy, sproszkowany grejpfrut, maltodekstryna, kwas cytrynowy, ortofosforan potasu, ortofosforan wapnia, aromat naturalny, węglan magnezu, cytrynian sodu, chlorek sodu, witaminy, aspartam, acesulfam K i inne; "Multipower Fit Aktiv Light Lemon" jest dietetycznym środkiem spożywczym w proszku, w którego skład wchodzą: cukier gronowy, kwas cytrynowy, ortofosforan potasu, ortofosforan wapnia, aromat naturalny, węglan magnezu, cytrynian sodu, chlorek sodu, witaminy, aspartam, acesulfam K, trójglicerydy i inne; "Multipower Fit Aktiv Light Blutorange" jest dietetycznym środkiem spożywczym w proszku, w którego skład wchodzą: cukier gronowy, maltodekstryna, kwas cytrynowy, ortofosforan potasu, ortofosforan wapnia, sproszkowany sok z buraka ćwikłowego, aromat naturalny, węglan magnezu, cytrynian sodu, chlorek sodu, witaminy, aspartam, acesulfam K i inne; "Multipower L-Carnitine jest dietetycznym środkiem spożywczym w tabletkach, w którego skład wchodzą: fruktoza, sorbitol, L-karnityna, kwas L(+) winowy, aromat naturalny, stearynian magnezu, - E 470b, kwas krzemowy E 552.
Organ odwoławczy wyjaśnił, iż zgodnie ze swoim brzmieniem pozycja 2922 obejmuje "związki aminowe z tlenową grupą funkcyjną", natomiast pozycja 2936 obejmuje "prowitaminy i witaminy, naturalne i syntetyczne (łącznie z naturalnymi koncentratami), ich pochodne używane głównie jako witaminy, oraz mieszaniny wymienionych, nawet w dowolnym rozpuszczalniku". Jednocześnie zgodnie z uwagą l (a) do Działu 29 Taryfy celnej "jeżeli z kontekstu nie wynika inaczej, pozycje tego Działu obejmują jedynie odrębne chemicznie zdefiniowane związki organiczne, także zanieczyszczone". Organ stwierdził, iż w pozycjach 2922 oraz 2936 klasyfikuje się jedynie odrębne chemicznie zdefiniowane związki odpowiadające brzmieniu pozycji.
Ponadto organ wyjaśnił, iż uwagi l (d) do (g) do Działu 29 taryfy celnej precyzują jakie substancje mogą być obecne wraz ze związkami organicznymi, aby preparaty mogły być klasyfikowane w pozycjach objętych tym działem. Zgodnie z ww. uwagami Dział 29 taryfy celnej obejmuje: "(d) - produkty wymienione powyżej w (a), (b) i (c), rozpuszczone w wodzie; (e) - produkty wymienione powyżej w (a), (b) i (c), rozpuszczone w innych rozpuszczalnikach pod warunkiem, że roztwór stanowi normalną i konieczną metodę przygotowania tych produktów jedynie ze względu na bezpieczeństwo lub transport i że rozpuszczalnik ten nie powoduje, iż produkt ten staje się bardziej odpowiedni dla celów specyficznych niż ogólnego użytkowania; (f) - produkty wymienione powyżej w (a), (b), (c), (d) i (e) z dodatkiem stabilizatora (włączając środek przeciwzbrylający) niezbędnego dla utrzymania ich trwałości lub transportu; (g) - produkty wymienione powyżej w (a), (b), (c), (d), (e) i (f) z dodatkiem środka przeciwpyłowego, substancji barwiącej lub zapachowej dla ułatwienia ich identyfikacji lub ze względów bezpieczeństwa, pod warunkiem, że dodatki te nie uczynią produktu bardziej odpowiednim dla niektórych zastosowań specjalnych niż do zastosowania ogólnego;"
Organ odwoławczy stwierdził, że produkty klasyfikowane w pozycjach 2922 i 2936 mogą zawierać pewne substancje inne niż związki tam wymienione tylko wówczas, jeżeli pełnią one specyficzną, ściśle określoną rolę w preparacie np. stabilizatora niezbędnego dla utrzymania trwałości lub transportu, a ponadto substancje te nie mogą zmieniać zasadniczego charakteru witamin i nie mogą powodować, iż preparaty takie stają się bardziej odpowiednie dla niektórych zastosowań specjalnych niż do zastosowania ogólnego. Tym samym obecność składników, które nie są wymienione w ww. uwagach do Działu 29, bądź też nie spełniają wymogów tam zawartych powoduje, iż preparaty nie mogą być klasyfikowane w pozycjach 2922 i 2936.
Organ celny wskazał, iż w przypadku spornych preparatów w ich składzie można wyróżnić szereg składników, które nie spełniają warunków określonych w ww. uwagach do Działu 29. Takimi składnikami są przykładowo cukier, aromaty, aspartam, acesulfam K i inne. Składniki tego typu nie są wymienione jako takie, których obecność jest dopuszczona na mocy uwag do Działu 29, a ponadto wraz z innymi składnikami powodują, iż przedmiotowe preparaty nabierają cech gotowego do spożycia wyrobu o określonym smaku i właściwościach, co jednoznacznie oznacza, iż preparaty te tracą cechy odrębnie chemicznie zdefiniowanych związków organicznych. Tym samym należy stwierdzić, iż z analizy składu przedmiotowych preparatów wynika, iż przedmiotowe towary stanowią mieszankę różnych substancji o zróżnicowanym charakterze co powoduje, iż ww. preparaty zgodnie z uwagami do Działu 29, a w szczególności uwagą l (a) nie mogą być klasyfikowane w pozycjach 2922 i 2936. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, iż nazwa Działu 29, a także brzmienie pozycji objętych tym działem, w tym pozycji 2922 i 2936 wskazuje, iż w ww. dziale klasyfikuje się raczej surowce do produkcji określonych preparatów niż gotowe, przeznaczone do sprzedaży detalicznej, preparaty witaminowe, witaminowo - mineralne i inne o złożonym składzie i zastosowaniu. Potwierdzeniem takiego wniosku jest zapis zawarty w Wyjaśnieniach do taryfy celnej, zgodnie z którym poddział XI, obejmujący m.in. pozycję 2936, obejmuje: " (...) substancje aktywne, tworzące grupę związków o dość złożonej budowie chemicznej, mające znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania i harmonicznego rozwoju organizmów zwierzęcych i roślinnych. Mają one głównie działanie fizjologiczne i są stosowane w medycynie lub w przemyśle z uwagi na ich swoiste cechy charakterystyczne." (Wyjaśnienia do taryfy celnej, Tom I, str. 538). Cytowany wyżej fragment Wyjaśnień do taryfy celnej w połączeniu z uwagami do Działu 29 (szczególnie uwagą l (a) wskazuje, iż w pozycji 2936 powinny być klasyfikowane odrębnie chemicznie zdefiniowane witaminy, prowitaminy i ich pochodne mające charakter surowców stosowanych w przemyśle, bądź też preparaty do nich zbliżone, nie zaś jak twierdzi strona gotowe do spożycia i sprzedaży detalicznej preparaty witaminowe lub witaminowo - mineralne mające postać dietetycznych środków spożywczych. Dodatkowo organ wskazał, iż w sprawie klasyfikacji preparatów witaminowo - mineralnych wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny, który potwierdził stanowisko organów celnych w tym zakresie. NSA m.in. w wyroku I SA/Łd 2271/01 z dnia 11 października 2002r. uznał, iż jeżeli składniki inne niż witaminy są obecne w preparatach w ilości wykraczającej w sposób oczywisty poza minimum niezbędne dla celów konserwacji lub transportu oraz nadają im charakter odmienny, wykraczający poza definicję witamin i prowitamin, wówczas klasyfikacja takich preparatów do pozycji 2936 jest wykluczona ze względu na brzmienie uwagi l do Działu 29.
Dyrektor Izby Celnej w Ł. stwierdził, mając na uwadze treść zezwoleń GIS wskazujących skład preparatów o nazwach "Multipower L-Carnitine", "Multipower Red Kick Original", "Multipower Fit Aktiv Light Grapefruit", "Multipower Fit Aktiv Light Lemon" oraz "Multipower Fit Aktiv Light Blutorange", iż przedmiotowe towary stanowią mieszankę różnych substancji o zróżnicowanym charakterze co powoduje, zgodnie z uwagą l (a) do Działu 29 nie mogą być klasyfikowane w pozycji objętych działem 29.
Organ odwoławczy uznał, biorąc pod uwagę skład oraz zastosowanie ww. preparatów, iż w pełni wypełniają one warunki klasyfikacji do pozycji 2106, będąc środkami spożywczymi (przetworami spożywczymi) przeznaczonymi do bezpośredniego spożycia przez ludzi, które nie są objęte innymi pozycjami w Taryfie celnej. Odnosząc się do stwierdzenia strony, iż "skład surowcowy sprowadzonych towarów nie daje żadnej podstawy do zakwalifikowania ich pod pozycją 2106 90 92 O, gdyż sprowadzone towary nie mają nic wspólnego ze środkami spożywczymi" Dyrektor Izby Celnej w Ł. wyjaśnił, iż zgodnie z uzyskanymi dokumentami przedmiotowe towary są dietetycznymi środkami spożywczymi i tak też zostały określone w decyzjach GIS. Tym samym kwestionowanie tego faktu na potrzeby klasyfikacji taryfowej jest nieuzasadnione, tym bardziej, iż strona nie kwestionuje tego faktu w stosunku do zezwoleń GIS. Jednocześnie zauważył, iż w pozycji l ww. zgłoszenia celnego strona dla towaru o podobnym składzie i zastosowaniu deklarowała jako prawidłową pozycję 2106 i na dalszym etapie postępowania nie kwestionowała ani jego charakteru jako środka spożywczego, ani też jego klasyfikacji do tej pozycji.
Ponadto organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie ze swoim brzmieniem pozycja 2202 obejmuje "wody, w tym wody mineralne i wody gazowane, zawierające dodatek cukru lub innej substancji słodzącej lub wody aromatyzowane i pozostałe napoje bezalkoholowe z wyjątkiem soków owocowych i warzywnych objętych pozycją 2009". Zgodnie z treścią Wyjaśnień do taryfy celnej pozycja 2202 obejmuje m.in. "napoje, takie jak lemoniada, oranżada, cola, składające się ze zwykłej wody pitnej, słodzonej lub nie, aromatyzowanej sokami owocowymi, esencjami lub złożonymi wyciągami, do których czasami jest dodawany kwas cytrynowy lub winowy. Są one często gazowane dwutlenkiem węgla i zazwyczaj napełnia się nimi butelki lub inne hermetyczne pojemniki.". Zgodnie z uzyskanymi danymi preparat o nazwie "Multipower Red Kick Original" jest dietetycznym napojem zawierającym m.in. wodę, glukozę, aromaty, substancje słodzące, kofeinę i inne. Tym samym klasyfikacja przedmiotowego towaru do pozycji 2202 wynika z samego brzmienia tej pozycji, która obejmuje m.in. "pozostałe napoje bezalkoholowe".
Organ odwoławczy, ustosunkowując się do wniosku strony odnośnie powołania przez organy celne biegłego, wyjaśnił, iż według art. 197 § l Ordynacji podatkowej, jeżeli w sprawie są wymagane wiadomości specjalne, organ administracji państwowej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii. Użyte w art. 197 § l słowo "może" oznacza pozostawienie organowi swobody w korzystaniu z tego środka dowodowego. Granice korzystania z tej swobody są wyznaczone przez zasadę prawdy obiektywnej, bo z niej wypływa obowiązek organu podjęcia wszelkich czynności mających na celu ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego sprawy. Organ obowiązany jest wykorzystać ten środek dowodowy w sprawach o zawiłym stanie faktycznym, który można wyjaśnić dopiero wtedy, gdy dysponuje się specjalnymi wiadomościami, a także wtedy gdy nakładają taki obowiązek przepisy szczególne. Organ administracyjny ocenia żądanie strony powołania biegłego na podstawie art. 188 Ordynacji podatkowej. W niniejszej sprawie na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego organ celny miał możliwość wyczerpującej oceny stanu faktycznego i w oparciu o te dowody wydał przedmiotową decyzję. Odpowiadając na wyrażone w odwołaniu stwierdzenie strony, iż " organ celny nie posiada wiedzy, która pozwoliłaby mu na przeprowadzenie analizy składu surowcowego sprowadzonych przez stronę towarów i ich właściwą klasyfikację" organ II instancji wyjaśnił, iż dokonywanie klasyfikacji taryfowej towarów jest jednym z podstawowych kompetencji organów celnych przyznanych przez przepisy prawa i tym samym niezasadne jest kwestionowanie zdolności tych organów do orzekania w tej kwestii. Charakter decydujących o klasyfikacji składników spornych towarów jest powszechnie znanych i organ celny nie musi opierać się na opiniach biegłych dla ustalenia jaką rolę pełnią takie składniki jak cukier, aromaty, aspartam, acesulfam K i inne, a także wykazania, iż składniki te nie spełniają warunków wymienionych w uwagach do Działu 29 Taryfy celnej.
Na powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła A spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł.. W skardze pełnomocnik strony wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez zastosowanie nieprawidłowego kodu PCN z Taryfy celnej, nieważność decyzji z uwagi na jej wydanie bez podstawy prawnej, naruszenie norm prawa procesowego tj. art. 122, 187, 188, 197 ustawy Ordynacja podatkowa.
W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej spółki, odnosząc się do wskazanych w decyzji organu I instancji podstaw prawnych podniósł, iż art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r.- przepisy wprowadzające ustawę Prawo celne nie mógł mieć w tym przypadku zastosowania, bowiem dług celny został określony kwotowo dopiero w decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II, wydanej po dniu uzyskania przez Polskę członkostwa w Unii Europejskiej. Decyzja ta stworzyła nowy stan prawny, z którego wynikały dla strony nowe obowiązki. Nie mogą więc mieć do niej zastosowania nieobowiązujące już przepisy Kodeksu celnego. Zarzucił także bezpodstawne powołanie w podstawie prawnej art. 265 1 Kodeksu celnego, bowiem decyzja ta nie została wydana wskutek wniosku strony o zmianę bądź uchylenie decyzji ostatecznej. Decyzja wydana bez podstawy prawnej jest decyzją nieważną, a strona nie wie na jakiej podstawie oparto decyzję i czy podstawa naliczenia nowej kwoty długu celnego jest podstawą prawidłową.
Zdaniem pełnomocnika spółki z wyjaśnień do Taryfy celnej dotyczącej działu 2106 wynika, iż kryterium decydującym o zastosowaniu kodu 2106 jest nie tylko fakt, że towar nadaje się do spożycia przez ludzi (zarówno bezpośrednio, jak i po obróbce), lecz i fakt, że dany towar składa się całkowicie lub częściowo ze środków spożywczych stosowanych do produkcji napojów lub przetworów przeznaczonych do spożycia przez ludzi. Środkami spożywczymi są wszelkie produkty pochodzenia roślinnego i zwierzęcego, natomiast w składzie towarów sprowadzanych przez spółkę A brak jest tego typu elementów. Preparaty o nazwach "Fit Activ" i "L-Carnitine" zawierają w swym składzie jedynie składniki mineralne, witaminy i węglowodany, nie zawierają natomiast środków spożywczych (przetworów spożywczych). Towar o nazwie "Fit Aktiv" przeciwdziała bólom mięśniowym i objawom zmęczenia, dostarcza energii, zwiększa wytrzymałość i skraca czas regeneracji oraz pomaga w osiągnięciu jak najwyższej sprawności fizycznej. Zawarte w nim witaminy C, E i B odgrywają ważną rolę w prawidłowym trawieniu pokarmu oraz dla ogólnej kondycji i pracy mięśni. Preparat ten uzupełnia wszystkie składniki, które są tracone wraz z potem. Ich dostarczanie jest niezbędne w celu utrzymania wydolności organizmu na wysokim poziomie w czasie treningu czy zawodów. L-Carnitina jest stosowana przez sportowców w charakterze uzupełniającego środka odżywczego podnoszącego wytrzymałość. Substancja ta posiada taką samą, jak aminokwasy, grupę aminową (NH2), lecz nie bierze udziału w budowie białka. Działa jak witamina, jednak nią nie jest. Główną funkcją L-Carnitiny jest udział w spalaniu tłuszczów - bez niej ten proces jest niemożliwy, gdyż umożliwia ona transport kwasów tłuszczowych do wnętrza komórki mięśniowej i wykorzystanie ich do produkcji energii. Uważa się także, że karnityna bierze udział w pozyskiwaniu energii z innych substancji znajdujących się w komórce mięśniowej: aminokwasów, pirogronianów czy ciał ketonowych. Dzięki takiemu działaniu L-Carntina jest idealnym produktem dla sportowców uprawiających dyscypliny wytrzymałościowe, gdyż w tego rodzaju wysiłkach kwasy tłuszczowe są podstawowym źródłem energii.
Zdaniem pełnomocnika strony dokonana przez organy celne klasyfikacja towaru "Multipower Red Kick" jest również nieprawidłowa. Zgodnie z uwagą 3 do działu 22 Wyjaśnień do Taryfy Celnej dla pozycji 2202 termin "napoje bezalkoholowe" oznacza napoje o objętościowej mocy alkoholu nie większej niż 0,5 % objętości. Oznacza to, że klasyfikuje się tutaj napoje zawierające pewien procent objętości alkoholu, który nie przekracza górnej granicy tj. 0,5 % objętości. Sprowadzony przez firmę A towar o nazwie "Red Kick" nie zawiera w składzie alkoholu, nawet w minimalnej objętości, a zatem, zgodnie z uwagą 3 do działu 22, wyrażenie "napoje alkoholowe" nie może mieć do niego zastosowania. Pozycja 2202 jako dodatki do wody przewiduje jedynie elementy smakowe. W składzie preparatu o nazwie "Red Kick" występują natomiast nie tylko elementy smakowe, ale również witaminy, minerały, kofeina. Składniki tego typu nie są wymienione jako takie, których obecność jest dopuszczalna na mocy uwag do działu 22. Ocena charakteru sprowadzonego przez stronę towaru, jego składu, roli jaką pełnią w nim poszczególne składniki wymagała przeprowadzenia odpowiedniej analizy towaru, tj. zbadania okoliczności mających znaczenie dla sprawy, które nie zostały w sposób wystarczający stwierdzone (art. 188 ustawy Ordynacja podatkowa). Strona mając powyższe na względzie, wniosła o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego w dniu 2 września 2004r., jednakże Dyrektor Izby Celnej w Ł. w zaskarżonej decyzji podważył taką konieczność, podkreślając, iż przeprowadzenie powołanego dowodu leży w gestii swobodnego uznania organów celnych. Zdaniem skarżącej spółki zgodnie z art. 187 ustawy Ordynacja podatkowa organ celny zobowiązany był zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W przypadku, gdy w sprawie wymagane wiadomości specjalne, organ podatkowy musi powołać na biegłego osobę dysponującą takimi wiadomościami w celu wydania opinii (art. 197 ustawy Ordynacja podatkowa). W sprawie zatem o zawiłym stanie faktycznym organ celny był zobowiązany wykorzystać środek dowodowy w postaci opinii biegłego (wyrok NSA z dn. 25 stycznia 2001r., sygn. akt V SA 1085/00).
Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi, powołując w odpowiedzi na skargę argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty i ich uzasadnienie można podzielić.
Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) obowiązującej od 1 stycznia 2004 r. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. W świetle zaś art. 1 § 2 tejże ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Kognicja Sądu ograniczona jest do oceny legalności kwestionowanego skargą aktu lub czynności organów administracji publicznej i obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji.
Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
W niniejszej sprawie kwestią podstawową jest rozstrzygnięcie czy organy celne prawidłowo zastosowały przepisy Kodeksu celnego, wydając decyzję po 1 maja 2004 r. Zgłoszenie celne, będące przedmiotem oceny, zostało przyjętego 8 czerwca 2001 r .Zgodnie z art. 209 § 1 Kodeksu celnego dług celny w przywozie powstaje w wypadku dopuszczenia do obrotu towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym i objęcia towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym procedurą odprawy czasowej, z częściowym zwolnieniem od cła w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego. Dla jego powstania nie jest zatem konieczne wydanie decyzji. Prawidłowo zatem organy celne uznały, iż w tym przypadku nadal zastosowanie mają przepisy Kodeksu celnego, a to zgodnie z art. 26 powołanej ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne.
W rozpoznawanej sprawie skargę należało uwzględnić z uwagi na naruszenie przez organy celne przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Wprowadzenie towaru na polski obszar celny następuje w chwili faktycznego przywozu towaru na polski obszar celny (czyli terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - art. 2 § l i art. 3 § l pkt. 13 Kodeksu celnego). Wprowadzenie towaru na polski obszar celny powoduje powstanie z mocy prawa uprawnień i obowiązków, wynikających z przepisów prawa celnego (art. 2 § 2 Kodeksu celnego). Jednym z nich jest obowiązek dokonania zgłoszenia celnego na właściwym formularzu. W formularzu tym, zgodnie z przepisami § 205 i załącznikami do Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 10 listopada 1999 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych (Dz.U. Nr 104, poz. 1193 z późn. zm.) importer winien m.in. wskazać właściwy kod towaru, zgodny z Polską Scaloną Nomenklaturą Towarową Handlu Zagranicznego PCN (art. 13 § pkt. l Kodeksu celnego). Organ celny zobowiązany jest przyjąć zgłoszenie celne, jeżeli spełnia ono wymogi formalne, określone w art. 64 Kodeksu celnego oraz jeżeli (poza wyjątkiem przewidzianym w art. 80 § 2) wraz z nim przedstawiony jest towar (art. 65 § l Kodeksu celnego). Zgłoszenie celne może być z urzędu lub na wniosek strony poddane przez organ celny kontroli po zwolnieniu towarów. Jeżeli w wyniku kontroli organ celny stwierdzi, iż przepisy regulujące procedurę celną zostały zastosowane nieprawidłowo, podejmie on wszelkie działania niezbędne do prawidłowego zastosowania przepisów prawa celnego, biorąc pod uwagę nowe dane (art. 83 § l i 2 Kodeksu celnego). Może zatem m.in. wydać decyzję uznającą zgłoszenie celne za nieprawidłowe i określić kwotę wynikającą z długu celnego zgodnie z przepisami prawa celnego. W ramach przysługujących mu uprawnień organ celny może zatem także zakwestionować wskazany przez stronę w zgłoszeniu celnym kod towaru.
W postępowaniu w sprawach celnych stosuje się, na podstawie art. 262 Kodeksu celnego odpowiednio przepisy art. 12 i działu IV Ordynacji podatkowej. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, wynikającą z art. 122 Ordynacji podatkowej, obowiązkiem organu celnego jest dokładnie i wnikliwe wyjaśnienie okoliczności sprawy, w stopniu niezbędnym do jej załatwienia. Organ celny winien zebrać w sposób wszechstronny cały materiał dowodowy, rozpatrzyć go (art. 187 § Ordynacji podatkowej) i ocenić zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 191 Ordynacji podatkowej). Ponadto winien on zapewnić stronie w toku całego postępowania czynny udział (art. 123 § l Ordynacji podatkowej). Winien zatem nie tylko zapoznać stronę z zebranym materiałem dowodowym przed rozstrzygnięciem sprawy (art. 200 § l Ordynacji podatkowej), ale także uwzględnić złożone przez nią wnioski dowodowe. Wprawdzie bowiem o zakresie postępowania dowodowego decyduje przede wszystkim organ celny, to jednak nie może on odmówić przeprowadzenia dowodu wnioskowanego przez stronę, jeżeli przedmiotem tego dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy. Odmowa taka jest prawnie dopuszczalna tylko wówczas, gdy okoliczności, na które wnioskowany przez stronę dowód ma być przeprowadzony stwierdzone są dostatecznie innym dowodem (art. 188 Ordynacji podatkowej).
Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy zauważyć należy, iż przedmiotem sporu między stronami jest zaklasyfikowanie importowanego towaru do właściwego kodu. Przesądza on bowiem o zastosowaniu stawki celnej, a więc i o wysokości długu celnego.
Zauważyć należy, iż strona w odwołaniu wskazywała na to, iż dokonując taryfikacji sprowadzanych odżywek kieruje się posiadaną wiedzą medyczną i sportową na temat rodzaju towarów, zwracając jednocześnie uwagę, iż na organie celnym ciąży powinność prawidłowego ustalenia kodu PCN Taryfy celnej oraz podnosząc, że jej zdaniem skład jak i przeznaczenie towaru sprowadzonego przez spółkę jest niezrozumiały dla organu celnego. Powyższą argumentację strona podtrzymała w skardze podnosząc, że w niniejszej sprawie wymagane są wiadomości specjalne, wskazując na trudności z właściwym ustaleniem charakteru importowanego towaru.
Dokonując klasyfikacji towarów wprowadzonych na polski obszar celny przez stronę skarżącą organy celne oparły się na danych zawartych w zezwoleniach Głównego Inspektora Sanitarnego. W zezwoleniach tych podano skład surowcowy towarów, wskazujący na to, iż jest to mieszanina różnych komponentów. Nie podano w nim jednakże, dlaczego skład tych preparatów przesądza o tym, iż są to przetwory spożywcze. Wprawdzie w zezwoleniach Głównego Inspektora Sanitarnego produkty te określono jako dietetyczne środki spożywcze, lecz mając na uwadze to, iż spółka, jak wynika z jej wyjaśnień, sprowadza produkty dla sportowców od wielu lat i stosuje jednolite kody Taryfy Celnej, które dotychczas nie były kwestionowane przez organy celne, to w ocenie Sądu organ celny kwestionując kod towaru zastosowany przez stronę w zgłoszeniu celnym, powinien uzasadnić swoje stanowisko w taki sposób, aby przekonać stronę o znajomości tematu i wyjaśnić z jakiego powodu zmienia stanowisko co do klasyfikacji taryfowej tego samego produktu. Przeznaczenie importowanych towarów jest bowiem mocno akcentowane przez stronę i uzasadnia zaproponowaną przez nią klasyfikację taryfową.
W ocenie Sądu, istniejąca rozbieżność stanowisk pomiędzy stroną skarżącą a organem celnym uzasadniała, mając także na uwadze pogłębienie zaufania strony skarżącej do organów celnych, wykorzystanie wszelkich dostępnych środków dowodowych w celu prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.
Sąd zauważa, iż organ I instancji bezpodstawnie powołał w podstawie prawnej rozstrzygnięcia art. 265 1 Kodeksu celnego. Zarówno jednak treść rozstrzygnięcia, jak i uzasadnienie decyzji oraz tok postępowania pozwalają na stwierdzenie, iż przepis ten został powołany omyłkowo i w istocie nie stanowił podstawy rozstrzygnięcia. Sąd uznał jednocześnie, iż nie zachodzą przesłanki, wskazane w art. 145 § l pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji organu I i II instancji.
Wskazane wyżej naruszenie przepisów postępowania - art. 122, 123 § l, 124,187 § l, 188 i 210 § 4 Ordynacji podatkowej mogło mieć wpływ na wynik postępowania. Skutkuje ono zatem koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § l pkt l lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ celny winien ponownie ocenić kompletność zebranego materiału dowodowego, zwłaszcza pod kątem możliwości dokonania właściwej klasyfikacji towarów na podstawie dotychczas zebranych dowodów, a także ponownie rozważyć potrzebę skorzystania z pomocy biegłych – rzeczoznawców. Winien także w uzasadnieniu decyzji wskazać dowody, na których się oparł oraz przedstawić wynik oceny zebranego materiału dowodowego oraz przesłanki, które przesądziły o zaklasyfikowaniu danego towaru do konkretnego kodu Taryfy.
O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z wynikiem postępowania na podstawie art. 200 i 205 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 6 i § 14 ust.2 pkt l lit. a Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 z późn.zm.)
Wstrzymanie wykonania decyzji uzasadnia art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.