V S 115/14

Sygn. akt V S 115/14 POSTANOWIENIE Dnia 25 sierpnia 2014 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach V Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący : SSA Iwona Wilk Sędziowie : SA Lucjan Modrzyk (spr.) SA Tomasz Pidzik po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2014 r. w Katowicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa A. T. przy udziale Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Okręgowego w (...) o stwierdzenie przewlekłości postępowania w sprawie zawisłej przed Sądem Okręgowym w (...) , sygn. akt XIV GC 187/12 w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2004 r., Nr 179, poz. 1843, z późn. zm.) p o s t a n a w i a : 1. stwierdzić, iż w sprawie przed Sądem Okręgowym w (...) , sygn. akt XIV GC 187/12, nastąpiła przewlekłość postępowania; 2. przyznać stronie skarżącej A. T. od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w (...) sumę pieniężną w kwocie 3.000 (trzech tysięcy) złotych; 3. oddalić żądanie skargi w pozostałym zakresie; 4. zwrócić stronie skarżącej kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem opłaty od skargi. Sygn. akt V S 115/14 UZASADNIENIE Pismem z 21 lipca 2014 r. A. T. złożyła skargę na przewlekłość postępowania toczącego się przed Sądem Okręgowym w (...) , sygn. akt XIV GC 187/12, domagając się stwierdzenia przewlekłości postępowania oraz zasądzenia kwoty 20.000 zł zarzucając, iż od dnia 7 kwietnia 2014 r. do 18 lipca 2014 r., w postępowaniu międzyinstancyjnym toczącym się na skutek apelacji pozwanej od wyroku tego Sądu z 22 listopada 2012 r., Sąd nie podjął żadnych czynności zmierzających do rozpoznania wniosku pozwanej o zwolnienie jej z opłaty od apelacji. Prezes Sądu Okręgowego w (...) w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wskazując na nadmierne obciążenie sędziów orzekających w sprawach gospodarczych z uwagi na przyjęcie właściwości z likwidowanego wydziału Gospodarczego Sądu Okręgowego w (...) . Sąd Apelacyjny zważył: Skarga zasługiwała na częściowe uwzględnienie, gdyż analiza akt sprawy wskazuje, że zarzuty skargi o przewlekłości postępowania międzyinstancyjnego są uzasadnione, co wynika z chronologicznego przebiegu postępowania w sprawie, sygn. XIV GC 187/12. Wniosek pozwanej zwolnienia od kosztów sądowych – opłaty sądowej od apelacji wpłynął do Sądu 30 stycznia 2014 r. wraz z uzupełnieniem braków formalnych apelacji. 14 lutego 2014 r. zobowiązano pełnomocnika pozwanej do wykazania okoliczności związanych z wnioskiem przez złożenie dokumentów obrazujących sytuację finansową pozwanej. Dokumenty takie pozwana złożyła przy piśmie procesowym z 7 kwietnia 2014 r. Dopiero postanowieniem z 23 lipca 2014 r. zwolniono pozwaną z opłaty sądowej od apelacji. Oznacza to, że pomiędzy 9 kwietnia 2014 r., a 23 lipca 2014 r. Sąd nie podjął żadnych czynności związanych z rozpoznaniem wniosku pozwanej o zwolnienie jej od kosztów sądowych. Przedmiotem postępowania wywołanego skargą na przewlekłość postępowania zgodnie z ustawą z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki . (Dz. U. Nr 179, poz. 1843 ze zm.), zwaną dalej w skrócie: ustawą, jest badanie podniesionego przez składającego skargę zarzutu, że doszło do naruszenia przysługującego mu prawa do sądu poprzez przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie. Za przewlekłość postępowania uważa się, że są to wszystkie te sytuacje, w których pomimo realnych możliwości sprawnego prowadzenia postępowania, postępowanie to (na skutek nieuprawnionych działań lub zaniechań sądu) „przewleka się” - a stan ten utrzymuje się przez pewien okres czasu (trwa). Dla stwierdzenia czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania, należy zgodnie z treścią art. 2 ust. 2 cyt. ustawy ocenić w szczególności terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez sąd w celu wydania w sprawie rozstrzygnięcia co do istoty, uwzględniając charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony, która wniosła skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, zwłaszcza tej, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ponieważ ustawa mówi o nieuzasadnionej zwłoce w rozpoznaniu sprawy, ta wymaga zawinionego, nieusprawiedliwionego obiektywnymi przesłankami opóźnienia w podejmowaniu czynności przez sąd. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem brak jest podstaw do uznania, iż doszło do przewlekłości postępowania międzyinstancyjnego jeśli pomiędzy zasadnymi czynnościami Sądu nie upłynął okres jednego miesiąca lub okres niewiele przekraczający ten czas. Związane jest to z powszechnie znaną okolicznością wzrostu wpływu spraw, w zasadzie wszystkich kategorii i rozszerzonym obciążeniem sędziów. Przekroczenie tego okresu, a więc okres bezczynności sądu w podejmowaniu czynności związanych z postępowaniem międzyinstancyjnym i to okres ponad trzymiesięczny nie może zostać uznany, wbrew stanowisku Prezesa Sądu Okręgowego w (...) , za usprawiedliwiony. Nieuzasadniona zwłoka w rozpoznaniu sprawy (wniosku o zwolnienie z kosztów sądowych) wystąpiła zatem pomiędzy 9 kwietnia 2014 r. a 22 lipca 2014 r. (wpływ skargi) i nie była zawiniona przez strony postępowania, w tym skarżącą. Wobec zaistnienia okoliczności określonych w przepisie art. 12 ust. 4 ustawy, stwierdzić należało, że uzasadnionym jest przyznanie od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w (...) na rzecz skarżącej Spółki kwoty 3.000 zł, uznając, iż kwota ta będzie adekwatną rekompensatą za zaistniałą w sprawie przewlekłość postępowania. Mając na uwadze, że zasadniczym celem przyznawanej sumy pieniężnej nie jest wyrównanie szkody powstałej w wyniku przewlekłości, lecz z jednej strony zapewnienie materialnej satysfakcji za przewlekłość postępowania, z drugiej zaś oddziaływanie na sąd, z którego środków kwota ta zostanie wypłacona, Sąd uznał za zasadne zasądzenie na rzecz skarżącej wskazanej wyżej kwoty. W ocenie Sądu Apelacyjnego kwota 20.000 zł, jakiej żądała skarżąca, jest znacznie wygórowana, biorąc pod uwagę przede wszystkim stosunkowo krótki okres w jakim została stwierdzona przewlekłość postępowania. Nie bez znaczenia przy ustaleniu wysokości zasądzonej na rzecz skarżącej kwoty była dość znaczna wartość przedmiotu sporu. Biorąc zatem pod uwagę przedmiot sprawy, jej znaczenie dla skarżącej oraz okres wyczekiwania na podjęcie przez Sąd Okręgowy określonych działań, Sąd Apelacyjny ustalił wysokość należnej skarżącej sumy pieniężnej na kwotę 3.000 zł. Dalej idące żądania skarżącej jako nieuzasadnione zostały oddalone (art. 12 ust. 1 ustawy). Na mocy art. 17 ust. 3 ustawy należało zwrócić skarżącej uiszczona przez nią opłatę od skargi w kwocie 100 zł. (...) 1. (...) : - (...) , - (...) ; 2. (...) . (...) : (...)