V Pa 209/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację powoda, utrzymując w mocy wyrok Sądu Rejonowego odrzucający pozew o ustalenie stosunku pracy z uwagi na prawomocne osądzenie sprawy.
Powód M. D. domagał się ustalenia istnienia stosunku pracy, odszkodowania i wydania świadectwa pracy, twierdząc, że był zatrudniony na umowę o pracę, a nie umowę zlecenia. Sąd Rejonowy odrzucił pozew w części dotyczącej ustalenia stosunku pracy, powołując się na prawomocne osądzenie tożsamego roszczenia w innej sprawie (IV P 134/11), a pozostałe roszczenia oddalił jako bezzasadne. Sąd Okręgowy utrzymał ten wyrok w mocy, uznając apelację powoda za nieuzasadnioną.
Powód M. D. wniósł pozew o ustalenie istnienia stosunku pracy z firmą (...) Sp. z o.o. w W. od 2 października 2009 roku do 31 sierpnia 2012 roku (później sprecyzowano do 31 sierpnia 2010 roku), zasądzenie odszkodowania w kwocie 39.660,00 zł oraz wydanie świadectwa pracy. Argumentował, że mimo podpisania umowy zlecenia, faktycznie wykonywał pracę na podstawie umowy o pracę, podlegając grafikowi i będąc w gotowości do wyjazdu. Pozwana wniosła o odrzucenie pozwu z uwagi na prawomocnie osądzone już roszczenie o ustalenie zatrudnienia w sprawie IV P 131/11 (później IV P 134/11). Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim wyrokiem z 27 września 2013 roku odrzucił pozew w zakresie ustalenia zatrudnienia, powołując się na art. 199 § 1 pkt 2 kpc, a pozostałe roszczenia oddalił, uznając je za bezzasadne w związku z brakiem ustalenia stosunku pracy. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, rozpoznając apelację powoda, podzielił stanowisko Sądu Rejonowego. Stwierdził, że żądanie ustalenia zatrudnienia w tym samym okresie i między tymi samymi stronami było już prawomocnie osądzone wyrokiem z dnia 27 września 2011 roku w sprawie IV P 134/11, co uzasadniało odrzucenie pozwu na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 kpc. Sąd Okręgowy uznał również, że pozostałe roszczenia finansowe powoda, oparte na założeniu istnienia stosunku pracy, były bezzasadne w świetle prawomocnego rozstrzygnięcia o braku takiego stosunku. Apelacja powoda została oddalona na podstawie art. 385 k.p.c. Sąd Okręgowy, stosując art. 102 kpc, nie obciążył powoda kosztami postępowania apelacyjnego, biorąc pod uwagę jego trudną sytuację majątkową.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd powinien odrzucić pozew na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 kpc, jeśli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa została już prawomocnie osądzona.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do art. 199 § 1 pkt 2 kpc i art. 366 kpc, wskazując, że wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do przedmiotu rozstrzygnięcia i między tymi samymi stronami. Tożsamość roszczenia zachodzi, gdy identyczny jest przedmiot i podstawa sporu. W tej sprawie żądanie ustalenia zatrudnienia było tożsame z tym w poprzedniej, prawomocnie osądzonej sprawie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
pozwany (...) Spółka z o.o. w W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. D. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Spółka z o.o. w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Pozew podlega odrzuceniu, jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została prawomocnie osądzona.
Pomocnicze
k.p.c. art. 366
Kodeks postępowania cywilnego
Wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu, nakładająca na stronę przegrywającą obowiązek zwrotu kosztów przeciwnikowi.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość nieobciążania strony kosztami procesu w szczególnie uzasadnionych wypadkach, np. ze względu na trudną sytuację majątkową.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 391
Kodeks postępowania cywilnego
Postępowanie apelacyjne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Tożsamość roszczenia o ustalenie stosunku pracy z roszczeniem prawomocnie osądzonym w sprawie IV P 134/11. Bezzasadność roszczeń finansowych w sytuacji braku prawomocnego ustalenia stosunku pracy. Prawidłowość orzeczenia Sądu Rejonowego o kosztach procesu na podstawie art. 98 kpc.
Odrzucone argumenty
Błędne odrzucenie pozwu w zakresie żądania ustalenia stosunku pracy. Niezasadne oddalenie powództwa w pozostałym zakresie (roszczenia finansowe). Wniosek o zmianę wyroku w przedmiocie kosztów procesu.
Godne uwagi sformułowania
odrzucenie pozwu oznacza odmowę udzielenia sądowej ochrony prawnej zawartemu w pozwie roszczeniu powoda bez zajęcia merytorycznego stanowiska co do zasadności (bezzasadności) tego roszczenia w świetle norm prawa materialnego. Sąd, odrzucając pozew, stwierdza, że merytoryczne rozpoznawanie sprawy jest niedopuszczalne wyłącznie z przyczyn formalnych, tj. z braku określonych w przepisach procesowych przesłanek. Obligatoryjne odrzucenie pozwu następuje w przypadku, jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona - art. 199 § 1 pkt 2 kpc. Wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami.
Skład orzekający
Mariola Mastalerz
przewodniczący
Agnieszka Leżańska
sędzia
Beata Grabiszewska
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów o powadze rzeczy osądzonej (res iudicata) oraz odrzuceniu pozwu w przypadku tożsamości sprawy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej, gdzie to samo roszczenie było już przedmiotem prawomocnego rozstrzygnięcia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne zasady procesowe dotyczące powagi rzeczy osądzonej i odrzucenia pozwu, co jest istotne dla praktyków prawa pracy i cywilnego.
“Czy można pozwać firmę o to samo dwa razy? Sąd wyjaśnia, kiedy sprawa jest prawomocnie osądzona.”
Dane finansowe
WPS: 39 660 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. VPa 209/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 kwietnia 2014 roku Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V w składzie: Przewodniczący: SSO Mariola Mastalerz Sędziowie: SSO Agnieszka Leżańska SSR del. Beata Grabiszewska (spr.) Protokolant: st.sekr.sądowy Marcelina Machera po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2014 roku w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie sprawy z powództwa M. D. przeciwko (...) Spółce z o.o. w W. o ustalenie istnienia stosunku pracy , odszkodowanie i wydanie świadectwa pracy na skutek apelacji powoda M. D. od wyroku Sądu Rejonowego w Piotrkowie Tryb. IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 27 września 2013r. sygn. IV P 237/13 1. oddala apelację, 2. nie obciąża powoda M. D. kosztami procesu za instancję odwoławczą. Sygn. akt V Pa 209/13 UZASADNIENIE M. D. pozwem z dnia 9 lipca 2013 roku żądał ustalenia, że zatrudniony był w firmie (...) Sp. z o.o. w W. na podstawie umowy o pracę od dnia 2 października 2009 roku do 31 sierpnia 2012 w pełnym wymiarze czasu pracy, zasądzenia od pozwanej kwoty 39.660,00 zł odszkodowania za sporny okres i wydania świadectwa pracy. W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że od 2 października 2009 roku podpisał z pozwaną umowę zlecenia, której przedmiotem było wykonywanie usługi transportowej – kierowcy ambulansu w okresie od 2 października 2009 roku do końca 2010 roku. Powód służbowo podlegał pod koordynatora transportu M. J. , który ustalał grafik pracy. W miejscu wykonywania dyżuru był w pełnej gotowości wyjazdowej z lekarzem na wizytę domową lub z pielęgniarką na zabiegi. Pozwana firma mimo nalegań powoda nie chciała potwierdzić jego zatrudnienia na podstawie umowy o pracę. Strona pozwana wniosła o odrzucenie pozwu na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 kpc z uwagi na fakt, że sprawa między tymi samymi stronami o to samo roszczenie została prawomocnie osądzona wyrokiem w sprawie IV P 131/11, a z ostrożności procesowej, w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku, wnosiła o oddalenie powództwa. Powód M. D. na rozprawie w dniu 27 września 2013 roku sprecyzował, że chodzi mu o ustalenie zatrudnienia do końca sierpnia 2010 roku, a w pozwie był błąd – literówka – wpisał mylnie 31 sierpnia 2012 roku, zamiast 31 sierpnia 2010 roku. Stwierdził, że w poprzedniej sprawie chodziło mu o ustalenie zatrudnienia z uwagi na prawo do zasiłku dla bezrobotnych, a obecnie chodzi mu o ustalenie dla potrzeb praw emerytalno-rentowych. Żądana przez powoda kwota to wynagrodzenie, jakie, jego zdaniem, otrzymałby wraz z dodatkami za nadgodziny i pracę nocną, gdyby był zatrudniony na podstawie umowy o pracę. W wyliczonej kwocie nie uwzględnił kwot uzyskanych z tytułu umowy zlecenia. Wyrokiem z dnia 27 września 2013 roku Sąd Rejonowy w Piotrkowie Tryb. odrzucił powództwo w zakresie żądania ustalenia zatrudnienia w okresie od 2 października 2009 roku do 31 sierpnia 2010 roku powoda M. D. w pozwanym (...) Sp. z o.o. w W. , oddalił powództwo w pozostałym zakresie i zasądził od powoda M. D. na rzecz pozwanego (...) Sp. z o.o. w W. kwotę 1.800,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Podstawę wyroku stanowiły następujące ustalenia faktyczne i rozważania prawne Sądu Rejonowego: Sąd Rejonowy w Piotrkowie Tryb. rozpoznał sprawę pomiędzy powodem M. D. a firmą (...) Sp. z o.o. w W. (sygn. akt IV P 134/11). Powód żądał ustalenia zatrudnienia na podstawie umowy o pracę w okresie od 2 października 2009 roku do 31 grudnia 2010 roku. Sąd wyrokiem z dnia 27 września 2011 roku oddalił powództwo. Wyrok ten jest prawomocny. W tych okolicznościach Sąd I instancji uznał za uzasadniony wniosek strony pozwanej o odrzucenie pozwu w zakresie żądania ustalenia zatrudnienia. Dalej Sąd odwołał się do treści przepisu art. 199 § 1 pkt 2 kpc , zgodnie z którym pozew podlega odrzuceniu, jeśli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została prawomocnie osądzona. Wskazał, że taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie, gdyż powód żąda ustalenia zatrudniania w okresie od 2 października 2009 roku do 31 sierpnia 2010 roku. Jest to więc roszczenie to samo, jakie zgłosił w sprawie IV P 134/11. Bez znaczenia jest motywacja, jaką kierował się powód wnosząc pozew. Z tych względów Sąd odrzucił pozew w zakresie żądania ustalenia zatrudnienia. W ocenie Sądu Rejonowego brak zasadności roszczenia o ustalenie zatrudnienia skutkuje bezzasadnością roszczeń finansowych. Powód bowiem wyliczył żądaną kwotę przyjmując, że takie otrzymywałby wynagrodzenie za pracę, będąc zatrudnionym na podstawie umowy o pracę, a nie umowy zlecenia. Ponieważ prawomocnie zostało rozstrzygnięte, że powód nie był zatrudniony na podstawie umowy o pracę, nie ma żądnych podstaw, do przyjęcia, że winien otrzymywać wynagrodzenie za pracę, w tym wynagrodzenie za godziny nadliczbowe. Z tych też względów Sąd powództwo w tej części oddalił. O kosztach procesu orzekł na podstawie art. 98 kpc . Powyższy wyrok w całości zaskarżył powód , zarzucając, iż Sąd I instancji błędnie odrzucił jego powództwo w zakresie żądania ustalenia stosunku pracy, jak również niezasadnie oddalił powództwo w pozostałym zakresie. Podtrzymując żądania zawarte w pozwie wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez uwzględnienie roszczeń zgłoszonych w pozwie, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. W odpowiedzi na apelację pełnomocnik pozwanego wnosił o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2014 roku powód oświadczył, że składając apelację chodziło mu o nie obciążanie kosztami procesu i wniósł o zmianę wyroku w tym zakresie. Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zważył, co następuje : Apelacja powoda jest nieuzasadniona. Tym samym nie zasługują na uwzględnienie wszystkie jej zarzuty. Odnosząc się do zarzutu błędnego odrzucenia pozwu w części dotyczącej ustalenia zatrudnienia należy wskazać, że odrzucenie pozwu oznacza odmowę udzielenia sądowej ochrony prawnej zawartemu w pozwie roszczeniu powoda bez zajęcia merytorycznego stanowiska co do zasadności (bezzasadności) tego roszczenia w świetle norm prawa materialnego. Sąd, odrzucając pozew, stwierdza, że merytoryczne rozpoznawanie sprawy jest niedopuszczalne wyłącznie z przyczyn formalnych, tj. z braku określonych w przepisach procesowych przesłanek. Obligatoryjne odrzucenie pozwu następuje w przypadku, jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona - art. 199 § 1 pkt 2 kpc . Przepis ten należy stosować w powiązaniu z art. 366 kpc . Reguluje on zakres powagi rzeczy osądzonej stanowiąc, że wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. Z powyższego wynika, że tożsamość roszczenia w rozumieniu art. 199 § 1 pkt 2 kpc zachodzi tylko wówczas, gdy identyczny jest przedmiot i podstawa sporu. Żądanie ustalenia zatrudnienia powoda M. D. w pozwanej (...) sp. z o.o. w W. w okresie od 2 października 2009 roku do 31 grudnia 2010 roku było przedmiotem procesu toczącego się przed Sądem Rejonowym w Piotrkowie Tryb. w sprawie sygn. akt IV P 134/11. Żądanie to zostało oddalone prawomocnym wyrokiem tegoż Sądu z dnia 27 września 2011 roku. W przedmiotowej sprawie powód także dochodził ustalenia, że od dnia 2 października 2009 roku był zatrudniony u pozwanego pracodawcy na podstawie umowy o pracę. Różnica dotyczy jedynie daty końcowej okresu pracy, przy czym w sprawie IV P 134/11 okres ten był dłuższy. W obu sprawach zachodzi tożsamość roszczenia i identyczność stron procesowych. Biorąc pod uwagę treść art. 199 § 1 pkt 2 kpc należy stwierdzić, że rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego w zakresie odrzucenia pozwu, w części dotyczącej żądania ustalenia zatrudnienia, jest prawidłowe. Na akceptację zasługuje także stanowisko Sądu I instancji zakresie oddalenia roszczeń finansowych. Podstawą tych roszczeń powoda miało być świadczenie pracy w ramach stosunku pracy. Żądaną kwotę powód wyliczył bowiem przy założeniu, że w spornym okresie wykonywał pracę na podstawie umowy o pracę, a nie umowy cywilnoprawnej. Wobec prawomocnego oddalenia powództwa o ustalenie istnienia stosunku pracy pomiędzy stronami we wskazanym okresie, bezzasadnym okazały się pozostałe roszczenia powoda, które mogłyby zaktualizować się wyłącznie w przypadku pozytywnego rozstrzygnięcia w zakresie żądania ustalenia zatrudnienia. Oddalenie roszczeń finansowych jest konsekwencją prawomocnego rozstrzygnięcia, że strony nie łączył stosunek pracy. Nie zasługuje na uwzględnienie także wniosek powoda w zakresie zmiany orzeczenia w przedmiocie kosztów procesu. Zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, wyrażoną w art. 98 kpc , Sąd Rejonowy obciążył powoda obowiązkiem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego na rzecz strony pozwanej. W ocenie Sądu Okręgowego rozstrzygnięcie to jest prawidłowe. Powód przed Sądem I instancji nie wykazał żadnych przyczyn, umożliwiających nie obciążanie go tymi kosztami, poprzez zastosowanie przepisu art. 102 kpc . Nadto podkreślić należy, że powód już wcześniej wystąpił z tożsamym roszczeniem i mając świadomość, że zostało ono prawomocnie oddalone, ponownie wniósł pozew w tym zakresie. Wszystkie zarzuty apelacyjne powoda nie mają uzasadnionych podstaw, dlatego też Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację. O kosztach postępowania za II instancję Sąd orzekł na podstawie art. 391 § 1 kpc w zw. z art. 102 kpc , w szczególności z uwagi na trudną sytuację majątkową powoda, który dopiero w postępowaniu apelacyjnym podniósł, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, utrzymuje się z zasiłku z pomocy społecznej oraz wymaga kosztownej farmakoterapii i stałej opieki specjalisty neurologa.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI