V P 589/18

Sygn. akt VP 589/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 12 kwietnia 2019 roku Sąd Rejonowy / Okręgowy w Rybniku V Wydział Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSR Wiesław Jakubiec Sędziowie Ławnicy: -/- Protokolant: starszy protokolant sądowy Izabela Niedobecka-Kępa przy udziale ./. po rozpoznaniu 12 kwietnia 2019 roku w Rybniku sprawy z powództwa K. A. przeciwko (...) w R. o dodatek funkcyjny 1. zasądza od pozwanej (...) w R. na rzecz powoda K. A. kwotę 4.700 zł (cztery tysiące siedemset złotych) z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwot: a) 100 zł (sto złotych) od dnia 2 października 2015 roku, b) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 listopada 2015 roku, c) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 grudnia 2015 roku, d) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 stycznia 2016 roku, e) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 lutego 2016 roku, f) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 marca 2016 roku, g) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 kwietnia 2016 roku, h) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 maja 2016 roku, i) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 czerwca 2016 roku, j) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 lipca 2016 roku, k) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 sierpnia 2016 roku, l) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 września 2016 roku, m) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 października 2016 roku, n) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 listopada 2016 roku, o) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 grudnia 2016 roku, p) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 stycznia 2017 roku, q) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 lutego 2017 roku, r) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 marca 2017 roku, s) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 kwietnia 2017 roku, t) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 maja 2017 roku, u) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 czerwca 2017 roku, v) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 lipca 2017 roku, w) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 sierpnia 2017 roku, x) 200 zł (dwieście złotych) od dnia 2 września 2017 roku, 2. wyrokowi w pkt 1 co do kwoty 4.993,59 zł (cztery tysiące dziewięćset dziewięćdziesiąt trzy złote 59/100) nadaje rygor natychmiastowej wykonalności; 3. nakazuje pobranie od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa ( Sądu Rejonowego w Rybniku ) kwoty 235 zł (dwieście trzydzieści pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. Sygn. akt V P 589/18 UZASADNIENIE W dniu 3 października 2018 roku powód K. A. wniósł przeciwko pozwanej (...) w R. pozew o dodatek funkcyjny w kwocie 4 700 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od kwot i dat wskazanych w pozwie z tytułu pełnienia funkcji kierownika w Zakładzie Administracji (...) w Instytucie Studiów (...) . W uzasadnieniu powód zaznaczył, że dla wypłaty dodatku funkcyjnego z tytułu sprawowanej przez niego funkcji w/w Zakładzie przesądzające jest wyodrębnienie tego zakładu (kwalifikowanego jako „inna jednostka” w myśl przepisów rozporządzeń MNiSzW z 2013 i 2016r.) w strukturze Instytutu Studiów (...) w R. i sprawowanie przez niego funkcji kierownika tego zakładu, a nie uzależnienie prawa do jego otrzymania, od spełnienia przez ten Zakład warunku posiadania statusu jednostki organizacyjnej - w rozumieniu ustawowej definicji podstawowej jednostki organizacyjnej. W odpowiedzi na pozew, pozwana wniosła o oddalenie powództwa, a także o zwrot kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu podkreśliła, iż zgodnie ze Statutem (...) w R. , Uczelnia nie posiadała podstawowych jednostek organizacyjnych w rozumieniu ustawowym. Nadto, Zakład Administracji (...) nie był jednostką, która prowadziłaby co najmniej jeden kierunek studiów, studia doktoranckie lub badania w co najmniej jednej dyscyplinie naukowej. Tym samym pozwana wskazała, iż K. A. nie spełnił warunków określonych w powołanych rozporządzeniach, które uprawniały by go do otrzymania dodatku w związku z pełnieniem określonej funkcji. Dodatkowo, pozwana wskazała, iż powód korzystał ze zniżki godzinowej związanej z posiadaniem stanowiska kierownika Zakładu. Sąd ustalił co następuje: Powód był zatrudniony u pozwanej od 1 października 2014 roku do 30 września 2015 roku w wymiarze ½ etatu na stanowisku profesora nadzwyczajnego. Następnie, w okresie od 1 października 2015 roku do 30 września 2016 roku oraz od 1 października 2016 roku do 30 września 2017 roku, K. A. pracował w Instytucie Studiów (...) w R. w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku profesora nadzwyczajnego. Zasadnicze wynagrodzenie powoda wynosiła w latach: od 2014 do 2015 – 2500 zł brutto, od 2016 do 2017 - 5 000 zł brutto, od 2016 – do 2017 – 4 605 zł brutto. Jednocześnie, K. A. w okresie od 14 października 2015 roku do 30 września 2016 roku oraz od 1 września 2016 roku do 30 września 2017 roku ( tj. 23 miesiące i 18 dni ) pełnił funkcję kierownika Zakładu Administracji (...) w Instytucie Studiów (...) . Jednostkami organizacyjnymi (...) , powołanymi do obsługi dydaktycznej jednego lub więcej kierunków i specjalności zawodowych były m.in. Instytuty i Zakłady. W 2014 roku zostały otworzone dwa nowe kierunki tj. administracja oraz bezpieczeństwo państwa. W sytuacji, kiedy powstawała nowa specjalność w ramach kierunku to tworzony był Zakład. W 2015 roku w ramach Instytutu Studiów (...) został powołany: Zakład Administracji (...) oraz Zakład Administracji (...) . Zgodnie ze Statutem (...) , Zakład mógł być jednostką instytutową lub ogólnouczelnianą, a od 2017 roku jedynie jednostką instytutową. Zakładem kierował kierownik, a do jego zadań należało m.in. koordynowanie treści programowych w zakresie realizowanych przedmiotów dydaktycznych, dbanie o stały rozwój zawodowy pracowników oraz dbanie o rzetelne wykonywanie obowiązków przez pracowników i studentów. Dyrektor danego Instytutu decydował jakie konkretne zadania miał wykonywać kierownik Zakładu. K. A. - jako kierownik Zakładu Administracji (...) , miał obowiązek hospitacji i w ciągu dwóch lat przeprowadził ich 7, nadto dokonywał wyboru przedmiotów do prowadzenia, zamawiał książki do biblioteki związane z przedmiotami Zakładu, konsultował z dyrektorem Instytutu Studiów (...) umieszczenie danych przedmiotów na odpowiednim semestrze, wyraził sprzeciw wobec wskazania przez dyrekcję Instytutu recenzentów prac dyplomowy z pominięciem promotorów. Powód w żadnym czasie podczas zatrudnienia w (...) nie otrzymał miesięcznego dodatku funkcyjnego. Takie dodatki były przyznawane przez pozwaną we wcześniejszych latach kierownikom Zakładów. Z tytułu pełnionej funkcji, powód posiadał 30 godzin zniżki w zajęciach dydaktycznych. Dyrektor Instytutu Studiów (...) , któremu podlegał powód, otrzymywał miesięczny dodatek funkcyjny. Dowód: umowy o pracę k. 10-13, pisma (...) z: 18.11.2015r. k.14, 10.10.2016r. k. 16, z 19.09.2018r. k. 20, wezwanie do zapłaty z 4.09.2018r. k. 18, uchwała nr 108/2012 Senatu (...) ze statutem k. 25-28, uchwała nr 15/2017 Senatu (...) ze statutem k. 29-33, regulamin organizacyjny (...) k. 34-35, zaświadczenie o wynagrodzeniu k. 16.10.2018r. k. 47, uchwała nr 78/2012 Senatu (...) k. 63-68, przesłuchanie świadka D. C. k. 72-73, przesłuchanie powoda k. 76v., akta osobowe powoda. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci w/w dokumentów, których prawdziwości strony nie kwestionowały, a także w oparciu o zeznania świadka D. C. oraz przesłuchanie powoda, które wraz z pozostałymi dowodami tworzyły spójny i logiczny obraz przedstawiający stan faktyczny sprawy. Przy czym Sąd dał wiarę zeznaniom świadka w zakresie w jakim nie pozostawały one w sprzeczności z pozostałym materiałem dowodowym zebranym w sprawie. Sąd zważył co następuje: Powództwo zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z § 26 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 11 grudnia 2013 roku w sprawie wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą dla pracowników zatrudnionych w uczelni publicznej (Dz. U. z 2013r. poz. 1571 ze zm.) wysokość wynagrodzenia zasadniczego, dodatku funkcyjnego i innych składników wynagrodzenia pracownika ustalana była przez rektora, o ile statut uczelni nie stanowi inaczej. Z kolei § 27 ust. 1 stanowił, iż wynagrodzenie zasadnicze, dodatek za staż pracy, dodatek funkcyjny i dodatki specjalne są wypłacane nauczycielowi akademickiemu z góry, a pozostałe składniki z dołu. Punkt 8 załącznika nr 7 do w/w Rozporządzenia stanowił, iż m.in. dyrektorowi (kierownikowi) jednostki organizacyjnej wydziału lub innej jednostki przysługuje miesięczny dodatek funkcyjny w wysokości od 200 zł – 2260 zł. Analogiczny zapis znajduje się z pkt 7 załącznika nr 7 Rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 2 grudnia 2016 roku w sprawie wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą dla pracowników zatrudnionych w uczelni publicznej (Dz. U. z 2016r. poz. 2063 ze zm.) Zgodnie z art.2 ust. 1 pkt 29 Ustawy prawo o szkolnictwie wyższym z dnia 27 lipca 2005 roku ( Dz. U. z 2017r. poz. 2183) podstawowa jednostką organizacyjna jest wydział lub inna jednostkę organizacyjną uczelni określona w statucie, prowadzącą co najmniej jeden kierunek studiów, studia doktoranckie lub badania co najmniej w jednej dyscyplinie naukowej. Ustęp 4 stanowi, iż jeżeli żadna z podstawowych jednostek organizacyjnych uczelni nie prowadzi: 1) działalności naukowej i studiów doktoranckich albo 2) kierunku studiów – przepisy ustawy dotyczące podstawowych jednostek organizacyjnych w zakresie tej działalności stosuje się odpowiednio do całej uczelni. Zgodnie z art. 84 powołanej ustawy podstawowe jednostki organizacyjne uczelni, w tym jednostki zamiejscowe, tworzy, przekształca i likwiduje rektor po zasięgnięciu opinii senatu. W uczelni mogą być tworzone inne jednostki organizacyjne . Rodzaje, warunki i tryb tworzenia, likwidacji i przekształcania tych jednostek, z zastrzeżeniem art. 85 ust. 1–4, określa statut. W myśl art. 130 ustęp 4 ustawy, rektor może obniżyć wymiar zajęć dydaktycznych poniżej dolnej granicy wymiaru ustalonej zgodnie z ust. 3, w przypadku powierzenia nauczycielowi akademickiemu wykonywania ważnych zadań lub realizowania przez nauczyciela akademickiego projektów badawczych lub innych zadań przewidzianych w statucie Zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 6 uchwałą nr 78/2012 Senatu (...) w R. z dnia 14 czerwca 2012 roku w sprawie zasad ustalenia zakresu obowiązków nauczycieli akademickich, rodzajów zajęć dydaktycznych objętych zakresem tych obowiązków, wymiaru zajęć dydaktycznych dla poszczególnych stanowisk oraz zasad obliczania godzin dydaktycznych, obniża się roczny wymiar zajęć dydaktycznych dla nauczycieli akademickich pełniących w uczelni funkcje kierownicze: kierownika studium, kierownika zakładu o 30 godzin dydaktycznych. Kwestia istnienia lub nieistnienia podstawowych jednostek organizacyjnych (w rozumieniu art.2 ust.1 pkt 29 p.sz.w.) w (...) w R. nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy przysługiwania dodatku funkcyjnego dla kierownika Zakładu w tej Uczelni. Wyjaśnienie czym jest podstawowa jednostka organizacyjna, w kontekście Statutu (...) w R. , oznacza tylko tyle, że określone kierunki studiów w tej szkole wyższej nie prowadzą podstawowe jednostki organizacyjne ( bo ich nie wyodrębniono), lecz uczelnia jako całość. Natomiast kwestia przysługiwania dodatku funkcyjnego związana jest z faktem sprawowania zgodnie z pkt 8 załączników nr 7 rozporządzeń Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (z 2013 i 2016 r.) funkcji kierownika „innej jednostki”, a zatem nie tylko kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej. W razie sprawowania takiej funkcji (kierownika innej jednostki) dodatek funkcyjny należy się z mocy prawa tj. powszechnie obowiązującego źródła prawa pracy rangi rozporządzenia wykonawczego do ustawy o p.sz.w. Nadto, nietrafny jest podniesiony przez pozwaną zarzutu, iż wystarczającą rekompensatą z tytułu pełnionej funkcji kierownika w Zakładzie było dla powoda korzystanie ze zniżki godzin w zajęciach. Przedmiotowych zniżek nie można traktować w kategoriach ekwiwalentu, należnego ex lege dodatku funkcyjnego. Udzielone zniżki nie zwalniają pracodawcy z obowiązku zapłaty dodatku funkcyjnego, gdyż – jako odmienne, od dodatku, uprawnienia pracownicze wynikające z aktu wewnątrzzakładowego – nie mogą zastępować prawa do dodatku umocowanego w bezwzględnie i powszechnie obowiązującym źródle prawa pracy jakim jest rozporządzenie. Ponadto, ze względu na niepieniężny charakter zniżek, niezasadne jest ich przeliczenie na wartości pieniężne, do tego z pominięciem, że wynagrodzenie za pracę nauczyciela akademickiego nie jest wyłącznie odpowiednikiem zapłaty za odbywanie zajęć dydaktycznych, lecz obejmuje również zapłatę za wykonywanie innych obowiązków pracowniczych czy to z zakresu dydaktyki (np. prowadzenie prac dyplomowych, przeprowadzenie egzaminu) czy też w związku z uczestnictwem w pracach organizacyjnych uczelni (np. sprawowanie funkcji kierowniczych czy hospitowanie innych pracowników). Zatem, za niedopuszczalne należy uznać jakiekolwiek pomniejszenie kwoty dochodzonego dodatku funkcyjnego z tytułu wartości udzielonych zniżek godzinowych, w związku z pełnioną funkcją kierownika Zakładu Administracji (...) . Mając na uwadze powyższe ustalenia faktyczne oraz rozważania prawne, na podstawie przywołanych przepisów, Sąd w pkt 1 wyroku zasądził od pozwanej (...) w R. na rzecz powoda K. A. kwotę 4 700 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie (na mocy art. 481 kc ) jak w sentencji wyroku. Prawidłowo została określona przez powoda data od których obowiązują odsetki ustawowe, gdyż dodatek funkcyjny- jako wynikające z przepisów prawa świadczenie pracownicze-powinien być wypłacony wraz z każdym miesięcznym wynagrodzeniem powoda (pierwszy dzień miesiąca). Rygor natychmiastowej wykonalności co do kwoty 4 993,59 zł Sąd nadał na podstawie art. 477 2 § 1 kpc ( pkt 2) Na podstawie art. 113 ust. 1 w zw. z art. 97 i 13 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z 28 lipca 2005 roku (Dz. U. z 2016 r. poz. 623) Sąd nakazał pobrać od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa kwotę 235 zł ( 5 % wps) tytułem zwrotu kosztów sądowych od których uiszczenia zwolniony był powód przy wnoszeniu pozwu (pkt 3)