V P 212/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód A. G., który przez lata pełnił funkcję Zakładowego Społecznego Inspektora Pracy (ZSIP), wniósł pozew o ustalenie, że bezzasadnie nie został dopuszczony do kandydowania w wyborach na tę funkcję, które odbyły się w czerwcu 2023 roku. Kwestionował zapis regulaminu wyborów, który wykluczał kandydatów posiadających już uprawnienia emerytalne, mimo że sam uzyskał prawo do emerytury w marcu 2023 roku. Sąd Rejonowy w Rybniku, rozpatrując sprawę, odrzucił pozew na podstawie art. 199 §1 pkt 1 kpc. Sąd podkreślił, że zgodnie z ustawą o społecznej inspekcji pracy, wybory społecznych inspektorów pracy oraz określenie ich struktury należą wyłącznie do organizacji związkowych działających w zakładach pracy, na podstawie uchwalonych przez siebie regulaminów. Ustawodawca nie przewidział w tym zakresie kontroli zewnętrznej, w tym sądowej. Sąd uznał, że powód nie wykazał interesu prawnego w dochodzeniu ustalenia, a jego roszczenie, mające na celu podważenie ważności wyborów, nie podlega kontroli sądowej. W związku z tym pozew został odrzucony. Sąd odstąpił również od obciążania powoda kosztami postępowania, biorąc pod uwagę okoliczności sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie wyłącznych kompetencji organizacji związkowych w zakresie wyborów społecznych inspektorów pracy i braku możliwości sądowej kontroli tych wyborów.
Dotyczy specyficznej sytuacji wyboru społecznego inspektora pracy i kompetencji związków zawodowych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd jest właściwy do kontroli ważności wyborów społecznego inspektora pracy przeprowadzonych przez organizacje związkowe na podstawie uchwalonego przez nie regulaminu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wybory społecznych inspektorów pracy oraz określenie ich struktury należą wyłącznie do organizacji związkowych działających w zakładach pracy na podstawie uchwalonego przez siebie regulaminu. Ustawodawca nie przewidział w tym zakresie kontroli zewnętrznej, w tym sądowej.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 6 ust. 6 ustawy o społecznej inspekcji pracy, który jednoznacznie stanowi, że wybory ZSIP są wyłącznym uprawnieniem organizacji związkowych. Podkreślono autonomię związków zawodowych w tym zakresie i brak możliwości kwestionowania tych wyborów przez osoby trzecie lub organy zewnętrzne.
Czy pracownik posiadający uprawnienia emerytalne może kandydować na społecznego inspektora pracy, jeśli regulamin wyborów wyklucza takie osoby?
Odpowiedź sądu
Sąd nie rozstrzygnął merytorycznie tej kwestii, ponieważ uznał pozew za niedopuszczalny z powodu braku właściwości sądu do kontroli wyborów ZSIP. Jednakże, wskazano, że powód sam nie kwestionował tego zapisu regulaminu w 2013 roku, kiedy był wybierany.
Uzasadnienie
Sąd odrzucił pozew z przyczyn formalnych (brak właściwości sądu). W uzasadnieniu zaznaczono, że powód nie wykazał interesu prawnego w ustaleniu, a jego celem było podważenie ważności wyborów, co nie podlega kontroli sądowej. Wskazano również na fakt, że powód nie kwestionował zapisu regulaminu w przeszłości.
Czy powód wykazał interes prawny w dochodzeniu ustalenia, że pozostawał ZSIP do 31.12.2023 r. lub że bezzasadnie nie został dopuszczony do kandydowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, powód nie wykazał prawidłowo interesu prawnego. Na rozprawie sam nie potrafił jasno określić swojego żądania.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 189 k.p.c. i wskazał, że nie ma interesu prawnego w ustaleniu, gdy można skorzystać z innej formy ochrony. W ocenie sądu, powód dążył do podważenia ważności wyborów, co nie jest drogą sądową. Powód nie potrafił sprecyzować swojego żądania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. G. | osoba_fizyczna | powód |
| Zakładowa Komisja (...) KWK (...) S.A. | spółka | pozwany |
| Związek Zawodowy (...) przy KWK (...) | inne | pozwany |
| Związek Zawodowy (...) | inne | pozwany |
| Związek Zawodowy (...) | inne | pozwany |
| Podstawowa Organizacja Zakładowa Związku Zawodowego (...) przy KWK (...) | inne | pozwany |
| Związek Zawodowy (...) KWK (...) | inne | pozwany |
| Komisja Oddziałowa (...) w (...) | inne | pozwany |
| (...) KWK (...) | inne | pozwany |
| Dyrektor ds. pracy KWK (...) | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 199 § §1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Pozew podlega odrzuceniu, gdy brak jest podstaw do jego merytorycznego rozpoznania, w tym w przypadku braku właściwości sądu.
u.s.i.p. art. 6 § ust. 6
Ustawa o społecznej inspekcji pracy
Wybory społecznych inspektorów pracy oraz określenie jej struktury należą wyłącznie do organizacji związkowych działających w danych zakładach pracy na podstawie uchwalonego przez siebie regulaminu lub regulaminów.
Pomocnicze
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. Nie ma interesu prawnego ten, kto może skorzystać z innej formy ochrony.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej wyższą kwotę należną przeciwnikowi tytułem zwrotu kosztów procesu, lub nie zasądzić jej wcale.
u.z.z. art. 1 § ust. 2
Ustawa o związkach zawodowych
Związek zawodowy jest niezależny w swojej działalności statutowej od pracodawców, administracji państwowej i samorządu terytorialnego oraz innych organizacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wybory społecznych inspektorów pracy należą do wyłącznych kompetencji organizacji związkowych. • Sądy nie są właściwe do kontroli ważności wyborów ZSIP. • Powód nie wykazał interesu prawnego w dochodzeniu ustalenia. • Powód nie potrafił sprecyzować swojego żądania.
Odrzucone argumenty
Powód posiadał interes prawny w ustaleniu, że bezzasadnie nie został dopuszczony do kandydowania. • Regulamin wyborów naruszał prawo poprzez wykluczenie kandydatów z prawem do emerytury.
Godne uwagi sformułowania
ważność wyborów oraz tryb i ich przeprowadzenie nie może być kwestionowana przez jakąkolwiek osobę trzecią, albowiem przeprowadzenie wyborów oraz wybór społecznej inspekcji pracy stanowią wyłączne, fundamentalne i autonomiczne uprawnienia zakładowych organizacji związkowych • powód nie wykazał prawidłowo jaki ma interes prawny w domaganiu się ustalenia • powód przesłuchiwany na rozprawie (...) sam nie potrafił określić czego zasadniczo dochodzi w niniejszym postępowaniu • w zamierzeniu powoda skierowane było jedynie ku temu, aby podważyć ważność wyborów na nowego ZSIP (...) a jest to materia która nie podlega kontroli sądowej
Skład orzekający
Wiesław Jakubiec
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie wyłącznych kompetencji organizacji związkowych w zakresie wyborów społecznych inspektorów pracy i braku możliwości sądowej kontroli tych wyborów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wyboru społecznego inspektora pracy i kompetencji związków zawodowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje granice ingerencji sądów w wewnętrzne sprawy organizacji związkowych, co jest istotne dla prawników pracy i przedstawicieli związków zawodowych.
“Wybory społeczne inspektora pracy – czy sąd może ingerować?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.