V P 123/20

Sąd Rejonowy / Okręgowy w RybnikuRybnik2021-01-15
SAOSPracyrozwiązanie stosunku pracyŚredniarejonowy
odprawa pieniężnazwolnienia grupowerozwiązanie umowy o pracęporozumienie stroninicjatywa pracodawcykoszty zastępstwa procesowegorygor natychmiastowej wykonalności

Sąd Rejonowy w Rybniku zasądził od pozwanego przedsiębiorstwa na rzecz pracownika 4500 zł odprawy pieniężnej z tytułu zwolnień grupowych, uznając, że pracownik spełnił przesłanki ustawowe.

Powód A. K. domagał się od Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego (...) Sp. z o.o. 4500 zł odprawy pieniężnej, twierdząc, że jego zwolnienie nastąpiło w ramach zwolnień grupowych. Pozwana kwestionowała spełnienie kryteriów ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania stosunków pracy. Sąd ustalił, że pozwana zatrudniała 51 osób, a zwolnienia (w tym powoda za porozumieniem stron) obejmowały mniejszą liczbę pracowników, ale sąd uznał, że przyczyna leżała po stronie pracodawcy, który chciał uniknąć wypłaty odpraw. W konsekwencji sąd zasądził żądaną kwotę.

Powód A. K. wniósł pozew o zasądzenie od Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego (...) Sp. z o.o. w R. kwoty 4500 zł tytułem odprawy pieniężnej, argumentując, że jego stosunek pracy, rozwiązany za porozumieniem stron z dniem 30 kwietnia 2019 roku, ustał z inicjatywy pracodawcy w ramach zwolnień grupowych. Pozwana spółka wniosła o oddalenie powództwa, podnosząc, że powód nie spełniał kryteriów podmiotowych i przedmiotowych do zastosowania ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. Sąd Rejonowy w Rybniku ustalił, że w okresie od 1 stycznia do 31 lipca 2019 roku pozwana zatrudniała 51 pracowników, a w tym okresie umowy o pracę rozwiązało 39 pracowników za porozumieniem stron (z inicjatywy pracodawcy), 5 pracowników na mocy wypowiedzenia, a pozostałe osoby z innych przyczyn. Sąd uznał, że pozwana, znajdując się w trudnej sytuacji finansowej, wykorzystała nieświadomość pracowników, aby uniknąć wypłaty odpraw, przedstawiając im do podpisania oświadczenia o zakończeniu współpracy za porozumieniem stron. Sąd podkreślił, że powód spełnił warunki do otrzymania odprawy w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia (4500 zł), biorąc pod uwagę jego staż pracy i fakt, że zwolnienie nastąpiło z inicjatywy pracodawcy, mimo formalnego porozumienia stron. Sąd zasądził żądaną kwotę wraz z odsetkami, zasądził koszty zastępstwa procesowego, nadał rygor natychmiastowej wykonalności części wyroku i odstąpił od obciążania pozwanej kosztami sądowymi ze względu na okoliczności sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna, jeśli przyczyna rozwiązania stosunku pracy leży po stronie pracodawcy, nawet jeśli formalnie umowa została rozwiązana za porozumieniem stron, a pracodawca zatrudniał co najmniej 20 pracowników i doszło do zwolnień w liczbie określonej w ustawie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pozwana spółka, chcąc uniknąć wypłaty odpraw, manipulowała procesem rozwiązywania umów, przedstawiając pracownikom do podpisania porozumienia stron, podczas gdy faktyczna inicjatywa leżała po stronie pracodawcy z przyczyn ekonomicznych. Spełnione zostały przesłanki ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania stosunków pracy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zasądzenie

Strona wygrywająca

A. K.

Strony

NazwaTypRola
A. K.osoba_fizycznapowód
Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe (...) Sp. z o.o.spółkapozwana

Przepisy (9)

Główne

u.z.g. art. 1 § ust. 1

Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników

Przepisy stosuje się w razie konieczności rozwiązania przez pracodawcę zatrudniającego co najmniej 20 pracowników stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, w drodze wypowiedzenia lub porozumienia stron, gdy zwolnienie obejmuje określoną liczbę pracowników w ciągu 30 dni.

u.z.g. art. 8 § ust. 1

Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników

Pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna w wysokości od jednomiesięcznego do trzymiesięcznego wynagrodzenia, w zależności od stażu pracy.

u.z.g. art. 8 § ust. 3

Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników

Odprawę pieniężną ustala się według zasad obowiązujących przy obliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy.

u.z.g. art. 10 § ust. 1

Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników

Przepisy dotyczące zwolnień grupowych stosuje się odpowiednio w razie konieczności rozwiązania stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, gdy zwolnienia obejmują mniejszą liczbę pracowników niż w art. 1, ale przyczyny te stanowią wyłączny powód uzasadniający rozwiązanie.

Pomocnicze

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Podstawa do zasądzenia odsetek ustawowych za opóźnienie.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik sprawy w zakresie kosztów postępowania.

k.p.c. art. 477^2 § § 1 zd. pierwsze

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do nadania wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odstąpienia od obciążania strony kosztami procesu w wypadkach zasługujących na uwzględnienie.

Dz.U. 2015 poz. 1800 art. 9 § ust. 1 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie

Podstawa do ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zwolnienie nastąpiło z inicjatywy pracodawcy w ramach zwolnień grupowych. Pracownik spełnia kryteria podmiotowe i przedmiotowe do otrzymania odprawy. Pozwana manipulowała procesem rozwiązywania umów, aby uniknąć wypłaty odpraw.

Odrzucone argumenty

Powód nie spełnia kryteriów podmiotowych i przedmiotowych do zastosowania ustawy o zwolnieniach grupowych. Pracownicy sami rozwiązywali umowy o pracę. Pracownicy przeszli do pracy w innym zakładzie (Spółdzielni).

Godne uwagi sformułowania

pozwana, znajdująca się w niekorzystnej sytuacji finansowej, wykorzystała nieświadomość pracowników i chcąc uniknąć wypłaty na ich rzecz odpraw pieniężnych w związku ze zwolnieniami grupowymi, przedstawiła im do podpisania gotowe wzorce oświadczeń o zakończeniu współpracy na mocy porozumienia stron oraz nie poinformowała ich o prawie do otrzymania odprawy i tej odprawy nie wypłaciła. To pozwana, mając na uwadze względy ekonomiczne, była wyłącznie zainteresowana ograniczeniem ilości zatrudnianych pracowników. Ustawa nie przewiduje sytuacji ograniczania wysokości należnej pracownikowi odprawy, w szczególności nie mogą stanowić ich okoliczność znalezienia sobie przez pracownika od razu zatrudnienia u innego podmiotu.

Skład orzekający

Wiesław Jakubiec

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnień grupowych, w szczególności sytuacji, gdy pracodawca formalnie stosuje porozumienie stron, ale faktyczna inicjatywa leży po jego stronie z przyczyn ekonomicznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów ustawy o zwolnieniach grupowych w kontekście liczby zatrudnionych i zwolnionych pracowników.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak pracodawcy mogą próbować obejść przepisy dotyczące zwolnień grupowych, a sąd wyjaśnia, kiedy pracownikowi przysługuje odprawa mimo formalnego porozumienia stron.

Czy porozumienie stron zawsze oznacza brak odprawy? Sąd wyjaśnia pułapki zwolnień grupowych.

Dane finansowe

WPS: 4500 PLN

odprawa: 4500 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VP 123/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 15 stycznia 2021 roku Sąd Rejonowy / Okręgowy w Rybniku V Wydział Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: Sędzia Wiesław Jakubiec Sędziowie Ławnicy: Protokolant: sekretarz sądowy Izabela Niedobecka-Kępa przy udziale ./. po rozpoznaniu 15 stycznia 2021 roku w Rybniku na rozprawie sprawy z powództwa A. K. przeciwko Przedsiębiorstwu Produkcyjno-Handlowemu (...) Sp. z o.o. w R. o odprawę pieniężną 1. zasądza od pozwanej Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego (...) Sp. z o.o. w R. na rzecz powoda A. K. kwotę 4.500 zł (cztery tysiące pięćset złotych) tytułem odprawy z odsetkami ustawowymi od dnia 1 maja 2019 roku, 2. zasądza od pozwanej na rzez powoda kwotę 675 zł (sześćset siedemdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od daty prawomocności wyroku, 3. wyrokowi w pkt. 1 co do kwoty 2.480 zł ( dwa tysiące czterysta osiemdziesiąt złotych) nadaje rygor natychmiastowej wykonalności, 4. odstępuje od obciążania strony pozwanej kosztami sądowymi. Sygn. akt V P 123/20 UZASADNIENIE Powód A. K. wniósł przeciwko pozwanej Przedsiębiorstwu Produkcyjno-Handlowemu (...) sp. z o.o. z siedzibą w R. pozew o zasądzenie na jego rzecz kwoty 4 500 zł tytułem odprawy wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 1 maja 2019 roku. Nadto, wniósł o zwrot kosztów procesu. W uzasadnieniu wskazał, że był zatrudniony u pozwanej na stanowisku stolarza w okresie 1 sierpnia 2011 roku 30 kwietnia 2019 roku, a stosunek pracy ustał z inicjatywy pracodawcy. W ocenie powoda zwolnienie nastąpiło w ramach zwolnień grupowych, a zatem przysługuje mu odprawa. W odpowiedzi na odwołanie pozwana wniosła o oddalenie powództwa oraz o zwrot kosztów procesu. W uzasadnieniu wskazała, że powód nie spełnia kryteriów podmiotowych oraz przedmiotowych do zastosowania wobec niego ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników . Sąd ustalił co następuje: W okresie od 1 sierpnia 2011 roku do 21 listopada 2018 roku powód A. K. był zatrudniony u pozwanej w Przedsiębiorstwie Produkcyjno-Handlowym (...) sp. z o.o. z siedzibą w R. na podstawie umów na czas określony na stanowisku pomocnika stolarza/operatora CNC w pełnym wymiarze czasu pracy. 22 listopada 2018 roku powód zawarł z pozwaną umowę na czas nieokreślony i kontynuował pracę na stanowisku pomocnika stolarza w pełnym wymiarze czasu pracy. W piśmie z 30 kwietnia 2019 roku strony oświadczyły, że zawartą 22 listopada 2018 roku umowę o pracę na czas nieokreślony rozwiązują za porozumieniem stron z dniem 30 kwietnia 2019 roku. Średnie miesięczne wynagrodzenie powoda obliczone jako ekwiwalent za urlop wynosiło 2 480 zł. Pozwana nie wypłaciła powodowi odprawy pieniężnej w związku z rozwiązaniem umowy. W okresie od 1 stycznia 2019 roku do 31 lipca 2019 roku pozwana wypowiedziała umowy 5 pracownikom, z 39 pracownikami stosunek pracy zakończył się na mocy porozumienia stron – data zakończenia umów 30 kwietnia 2019 roku , 4 osoby zwolniły się na własną prośbę, 1 osoba porzuciła pracę, 1 osoba przeszła na rentę, 1 osoba zakończyła pracę z uwagi na zakończenie okresu trwania umowy terminowej. Na dzień 15 stycznia 2021 roku pozwana zatrudniała 7 pracowników. Część pracowników, w tym m.in. powód, po zakończeniu współpracy z pozwaną, rozpoczął pracę w ramach nowego stosunku pracy w Spółdzielni (...) . U pozwanej nie doszło do przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę. Pozwana świadczącą usługi na rzecz ww. spółdzielni głównie w zakresie wypożyczania pracowników jest „spółką córką” Spółdzielni (...) w R. . Dowód: akta osobowe powoda: umowa o pracę z 1.08.2011r., umowa o pracę z 1.01.2012r., umowa o pracę z 22.11.2018r., świadectwo pracy, pismo z 30.04.2019r. o rozwiązaniu umowy o pracę, wyliczenie średniego wynagrodzenia k.17, zestawienie osób zwolnionych i zatrudnionych k.42-43 i k. 54-55, zeznania świadka A. M. k.56v., zeznania świadka M. W. k.57, przesłuchanie powoda k.57-57v., przesłuchanie w imieniu pozwanej B. W. k.57v. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci ww. dokumentów, które Sąd uznał za wiarygodne, wzajemnie ze sobą korelujące i rzeczowe, a także w ograniczonym zakresie w oparciu o dowód z zeznań świadków oraz z przesłuchania stron, które wraz z dowodami z dokumentów tworzyły spójny i logiczny obraz przedstawiający stan faktyczny sprawy. Sąd nie dał wiary twierdzeniom świadków i strony pozwanej jakoby pracownicy zatrudnieni u pozwanej mieli przejść do pracy w innym zakładzie. Sąd zważył co następuje: Powództwo zasługuje na uwzględnienie. Ustawa z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz. U. z 2015 r. poz. 192 j.t. ze zm.) przewiduje możliwość zwolnień grupowych ( art. 1 ) jak i indywidualnych ( art. 10 ). Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy jej przepisy stosuje się w razie konieczności rozwiązania przez pracodawcę zatrudniającego co najmniej 20 pracowników stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, w drodze wypowiedzenia dokonanego przez pracodawcę, a także na mocy porozumienia stron, jeżeli w okresie nieprzekraczającym 30 dni zwolnienie obejmuje co najmniej: 10 pracowników, gdy pracodawca zatrudnia mniej niż 100 pracowników (pkt 1), 10% pracowników, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 100, jednakże mniej niż 300 pracowników (pkt 2), 30 pracowników, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 300 lub więcej pracowników (pkt 3) – zwanego dalej „grupowym zwolnieniem”. Art. 8 ust. 1 cytowanej ustawy stanowi, iż pracownikowi, w związku z rozwiązaniem stosunku pracy w ramach grupowego zwolnienia, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości: pkt 1 – jednomiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 2 lata; pkt 2 – dwumiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy od 2 do 8 lat; pkt 3 – trzymiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy ponad 8 lat. Zgodnie z ust. 3 w/w artykułu, odprawę pieniężną ustala się według zasad obowiązujących przy obliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy. Z mocy art. 10 ust. 1 ustawy przepisy art. 5 ust. 3-6 i art. 8 stosuje się odpowiednio w razie konieczności rozwiązania przez pracodawcę zatrudniającego co najmniej 20 pracowników stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, jeżeli przyczyny te stanowią wyłączny powód uzasadniający wypowiedzenie stosunku pracy lub jego rozwiązanie na mocy porozumienia stron, a zwolnienia w okresie nieprzekraczającym 30 dni obejmują mniejszą liczbę pracowników niż określona w art. 1. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż powodowi przysługuje prawo do odprawy pieniężnej w ramach zwolnień grupowych. Jak wykazało przeprowadzone postępowanie dowodowe w okresie od 1 stycznia 2019 roku do 31 lipca 2019 roku pozwana zatrudniała 51 osób. Do rozwiązania z powodem umowy o pracę doszło na mocy porozumienia stron, przy czym inicjatywna zakończenia współpracy leżała po stronie pracodawcy. Wskazać należy, że zgodnie z zestawieniem przedstawieniom przez stronę pozwaną, w ww. okresie jedynie 4 osoby ( z wyłączeniem powoda) rozwiązały z własnej inicjatywy umowy o pracę. Z kolei sprzeczne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego jawiłoby się przy tym, nagłe rozwiązanie przez większość pozostałych pracowników umów o pracę z ich inicjatywy w tak krótkim czasie. Nadto, wbrew twierdzeniom pozwanej, nie doszło do przejścia 39 osób do pracy w Spółdzielni (...) , lecz z pracownikami tymi rozwiązano umowy o pracę za porozumieniem stron z inicjatywy pracodawcy, a dopiero później osoby te nawiązały nowe stosunki pracy z kolejnym pracodawcą. W ocenie Sądu strona pozwana znajdująca się w niekorzystnej sytuacji finansowej, wykorzystała nieświadomość pracowników i chcąc uniknąć wypłaty na ich rzecz odpraw pieniężnych w związku ze zwolnieniami grupowymi, przedstawiła im do podpisania gotowe wzorce oświadczeń o zakończeniu współpracy na mocy porozumienia stron oraz nie poinformowała ich o prawie do otrzymania odprawy i tej odprawy nie wypłaciła. Powód rozpoczął pracę u nowego pracodawcy w Spółdzielni (...) dopiero po definitywnym zakończeniu współpracy z pozwaną. Jednocześnie przeprowadzone postępowanie dowodowe nie wykazało, aby w jakimkolwiek zakresie pozwana przyczyniła się do zapewnienia powodowi kontynuacji zatrudnienia ani by Spółdzielnia (...) była podmiotem, który przejął zakład pracy w trybie art. 23 1 kp . Zatem, nie sposób przyjąć, że przyczyna zakończenia stosunku pracy leżała po stronie powoda. To pozwana, mając na uwadze względy ekonomiczne, była wyłącznie zainteresowana ograniczeniem ilości zatrudnianych pracowników. Przepisy ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników wskazują warunki, które muszą zostać spełnione aby zwalniany pracownik był uprawniony do odprawy. Powód spełnił warunki wskazane w ww. ustawie i dlatego należna odprawa powinny mu być wypłacona przez pozwaną od razu tj. w dniu rozwiązania umowy. Na marginesie Sąd wskazuje, że ww. ustawa nie przewiduje sytuacji ograniczania wysokości należnej pracownikowi odprawy, w szczególności nie mogą stanowić ich okoliczność znalezienia sobie przez pracownika od razu zatrudnienia u innego podmiotu. Wobec powyższego oraz mając na uwadze staż pracy powoda, Sąd uznał, że powód posiadał uprawnienie do otrzymania odprawy pieniężnej w żądanej, zgodnej z ustawą wysokości. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia faktyczne, na podstawie przywołanych przepisów, Sąd zasądził od pozwanej Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego (...) sp. z o.o. w R. na rzecz powoda A. K. kwotę 4 500 zł tytułem odprawy z odsetkami ustawowymi od dnia 1 maja 2019 roku ( pkt 1 wyroku). Przy czym o odsetkach orzeczono na podstawie art. 481 k.c. zasądzając je od dnia następującego po rozwiązaniu umowy. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c. , zgodnie z zasadą odpowiedzialnością za wynik sprawy i na podstawie § 2 pkt. 3 w zw. z § 9 ust. 1 pkt. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania. Pozwana przegrała spór z powodem wobec czego winna zwrócić na jej rzecz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 675 zł (pkt 2 wyroku). Wyrokowi w pkt. 1 co do kwoty 2 480 zł odpowiadającej wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia nadano rygor natychmiastowej wykonalności zgodnie z art. 477 2 § 1 zd. pierwsze k.p.c. ( pkt 3 wyroku). Z kolei biorąc pod uwagę okoliczności sprawy, Sąd na podstawie art. 102 k.p.c. odstąpił od obciążania strony pozwanej kosztami sądowymi ( pkt 4 wyroku). Sąd miał na uwadze, że pozwana występująca bez profesjonalnego pełnomocnika działała w sposób lojalny i nie przedłużała postępowania.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI