V P 110/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód A. D., sędzia Sądu Okręgowego w Słupsku, wniósł o zasądzenie kwoty 8.703,40 zł tytułem pozostałej części nagrody jubileuszowej za 45 lat pracy. Przeszedł w stan spoczynku 5 września 2015 roku, przepracowawszy 44 lata i 5 dni. Spór koncentrował się wokół interpretacji art. 92 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, który w okresie od 12 października 2011 roku do 12 sierpnia 2017 roku nie przewidywał wprost wypłaty nagrody jubileuszowej sędziemu, któremu do wymaganego stażu brakowało mniej niż 12 miesięcy. Sąd pierwszej instancji zasądził już 50.000 zł tytułem częściowej nagrody. Pozwany Sąd Okręgowy w Słupsku argumentował, że prawo należy oceniać według stanu prawnego z dnia przejścia w stan spoczynku, kiedy przepis ten nie obowiązywał. Sąd rozpoznający sprawę uznał powództwo za zasadne, powołując się na art. 365 § 1 k.p.c. i moc wiążącą prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Człuchowie, który przesądził o nabyciu uprawnienia do gratyfikacji. Podkreślono, że dopuszczenie odmiennej oceny tego samego stosunku prawnego naruszałoby zasadę zaufania do wymiaru sprawiedliwości. Sąd odwołał się również do orzecznictwa Sądu Najwyższego, wskazując na wadę legislacyjną polegającą na pominięciu przepisu umożliwiającego wypłatę nagrody w sytuacji, gdy sędziemu brakuje mniej niż 12 miesięcy do wymaganego stażu. Podkreślono, że takie nierówne traktowanie sędziów narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP) i zasadę równych praw pracowników z tytułu jednakowego wypełniania obowiązków (art. 11^2 k.p.). Sąd zasądził pozostałą kwotę, wskazując, że wysokość nagrody wynosiła łącznie 58.703,40 zł, a już wypłacono 50.000 zł. O odsetkach orzeczono na podstawie art. 481 § 1 k.c.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących nagród jubileuszowych dla sędziów, zasada związania prawomocnym wyrokiem, zasada równości wobec prawa i ochrona przed lukami legislacyjnymi.
Dotyczy specyficznej sytuacji sędziów i okresu obowiązywania konkretnych przepisów, ale zasady prawne mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sędziemu przechodzącemu w stan spoczynku, któremu do wymaganego 45-letniego okresu pracy brakowało mniej niż 12 miesięcy, przysługuje nagroda jubileuszowa, mimo braku wyraźnego przepisu w obowiązującym stanie prawnym w momencie przejścia w stan spoczynku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przysługuje.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na moc wiążącą wcześniejszego prawomocnego wyroku, który przesądził o nabyciu uprawnienia. Podkreślono wadę legislacyjną polegającą na pominięciu przepisu, co narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa i zasadę równych praw pracowników. Brak racjonalnego uzasadnienia dla nierównego traktowania sędziów.
Jaki jest wpływ prawomocnego wyroku na późniejsze postępowanie dotyczące tej samej sprawy i tych samych stron (art. 365 § 1 k.p.c.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Prawomocny wyrok wiąże strony, sąd i inne organy, uniemożliwiając odmienne ocenienie tego samego stosunku prawnego w tych samych okolicznościach.
Uzasadnienie
Zasada związania prawomocnym wyrokiem gwarantuje pewność prawa i ochronę prawną, zapobiegając wielokrotnemu badaniu tych samych okoliczności i wydawaniu sprzecznych orzeczeń.
Czy nierówne traktowanie sędziów w zakresie prawa do nagrody jubileuszowej, w porównaniu z innymi grupami zawodowymi lub sędziami z innych okresów, narusza zasadę równości wobec prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, nierówne traktowanie bez relewantnego uzasadnienia narusza zasadę równości.
Uzasadnienie
Konstytucyjna zasada równości wymaga podobnego traktowania podmiotów podobnych. Odstępstwa muszą być uzasadnione wagą interesu i proporcjonalnością. Brak uzasadnienia dla różnicowania sytuacji sędziów w zakresie nagrody jubileuszowej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. D. | osoba_fizyczna | powód |
| Sąd Okręgowy w Słupsku | instytucja | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
u.s.p. art. 92 § § 6
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Gratyfikację jubileuszową wypłaca się w dniu przejścia sędziego w stan spoczynku, jeżeli w tym dniu sędziemu brakuje do okresu pracy, od którego zależy nabycie prawa do gratyfikacji jubileuszowej, mniej niż dwanaście miesięcy.
u.s.p. art. 92 § § 3 pkt 6
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Sędziemu przysługuje gratyfikacja jubileuszowa po czterdziestu pięciu latach pracy w wysokości 400% wynagrodzenia miesięcznego.
k.p.c. art. 365 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Pomocnicze
k.p. art. 11^2
Kodeks pracy
Pracownicy równych praw z tytułu jednakowego wypełniania takich samych obowiązków.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego.
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Moc wiążąca prawomocnego wyroku w sprawie o część nagrody jubileuszowej (art. 365 § 1 k.p.c.). • Wada legislacyjna i brak racjonalnego uzasadnienia dla nierównego traktowania sędziów w zakresie nagrody jubileuszowej. • Naruszenie konstytucyjnej zasady równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP). • Zasada równych praw pracowników z tytułu jednakowego wypełniania obowiązków (art. 11^2 k.p.). • Potraktowanie luki legislacyjnej jako przypadkowego zaniechania, a nie celowego wyłączenia prawa.
Odrzucone argumenty
Prawo należy oceniać według stanu prawnego z dnia przejścia w stan spoczynku, kiedy przepis umożliwiający wypłatę nie obowiązywał. • Brak podstawy prawnej do wypłaty nagrody w momencie przejścia w stan spoczynku.
Godne uwagi sformułowania
pozbawienie sędziego przechodzącego w stan spoczynku z możliwości uzyskania ostatniej nagrody jubileuszowej bez konieczności przepracowania 5 lat nie było zamierzone, lecz przypadkowe. • Dopuszczenie do możliwości rozbieżnego ocenienia zasadności tego samego roszczenia w tych samych okolicznościach w różnych orzeczeniach byłoby zaprzeczeniem społecznie oczekiwanych reguł ochrony prawnej i naruszeniem zasady zaufania do wymiaru sprawiedliwości. • Wada zaniechania ustawodawczego, której dopuścił się ustawodawca, ma charakter konstytucyjny, tj. nie odpowiada standardom konstytucyjnym. • Odstępstwa od nakazu równego traktowania podmiotów podobnych zawsze muszą znajdować podstawę w przekonywujących argumentach.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących nagród jubileuszowych dla sędziów, zasada związania prawomocnym wyrokiem, zasada równości wobec prawa i ochrona przed lukami legislacyjnymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sędziów i okresu obowiązywania konkretnych przepisów, ale zasady prawne mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sądy potrafią interweniować w przypadku luk legislacyjnych, powołując się na wyższe zasady prawne, takie jak równość i sprawiedliwość, co jest interesujące dla prawników i pokazuje rolę sądów w systemie prawnym.
“Luka w prawie nie pozbawiła sędziego nagrody jubileuszowej – Sąd Najwyższy stanął w obronie równości.”
Dane finansowe
WPS: 8703,4 PLN
nagroda jubileuszowa: 8703,4 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.