II KZ 56/15

Sąd Najwyższy2015-12-16
SNKarnewznowienie postępowaniaŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniaprzymus adwokackiwymogi formalnezażalenieSąd Najwyższykodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, uznając, że wniosek sporządzony przez skazanego bez udziału adwokata lub radcy prawnego jest bezskuteczny.

Skazany A.M. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, jednakże nie spełnił wymogu formalnego sporządzenia go przez adwokata lub radcę prawnego. Pomimo wezwania do usunięcia braków i wyznaczenia obrońcy z urzędu, który wydał opinię o braku podstaw do wznowienia, skazany nie usunął wad wniosku. Sąd Apelacyjny odmówił przyjęcia wniosku, a Sąd Najwyższy utrzymał to postanowienie w mocy, podkreślając bezskuteczność wniosku sporządzonego z naruszeniem przymusu adwokacko-radcowskiego.

Sprawa dotyczy wniosku skazanego A.M. o wznowienie postępowania karnego, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem. Skazany złożył wniosek osobiście, nie spełniając wymogu formalnego jego sporządzenia i podpisania przez adwokata lub radcę prawnego, zgodnie z art. 545 § 2 k.p.k. Sąd Apelacyjny wezwał skazanego do usunięcia tego braku pod rygorem odmowy przyjęcia wniosku. Mimo wyznaczenia obrońcy z urzędu, który wydał opinię o braku podstaw do wznowienia, skazany nie usunął wad wniosku. W konsekwencji, Przewodniczący Wydziału II Karnego Sądu Apelacyjnego odmówił przyjęcia wniosku. Skazany złożył zażalenie, zarzucając nierzetelność opinii obrońcy. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uznał je za bezzasadne. Podkreślił, że sąd nie ma obowiązku wyznaczać kolejnych obrońców do skutku oczekiwanego przez wnioskodawcę. Stwierdził, że opinia obrońcy była rzetelna, a wniosek sporządzony z naruszeniem przymusu adwokacko-radcowskiego jest prawnie bezskuteczny. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie, wskazując, że skazany powinien ustanowić obrońcę z wyboru.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o wznowienie postępowania sporządzony z naruszeniem przymusu adwokacko-radcowskiego jest prawnie bezskuteczny.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z przepisami k.p.k., wniosek o wznowienie postępowania musi być sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego. Brak spełnienia tego wymogu formalnego skutkuje odmową przyjęcia wniosku, nawet jeśli sąd wyznaczył obrońcę z urzędu, który wydał opinię o braku podstaw do wznowienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Utrzymanie w mocy zaskarżonego zarządzenia

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
A. M.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (3)

Główne

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 545 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 120 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o wznowienie postępowania sporządzony z naruszeniem przymusu adwokacko-radcowskiego jest prawnie bezskuteczny. Sąd nie ma obowiązku wyznaczania kolejnych obrońców z urzędu do skutku oczekiwanego przez wnioskodawcę. Opinia obrońcy o braku podstaw do wznowienia postępowania była rzetelna.

Odrzucone argumenty

Opinia obrońcy o braku podstaw do wznowienia postępowania była nierzetelna i sprowadzała się do skopiowania uzasadnienia sądu. Działanie obrońcy było niekorzystne dla skazanego.

Godne uwagi sformułowania

wniosek o wznowienie postępowania sporządzony z naruszeniem przymusu adwokacko - radcowskiego jest prawnie bezskuteczny sąd nie ma obowiązku wyznaczać kolejnych obrońców z urzędu, aż do uzyskania przez wnioskodawcę oczekiwanego przez niego efektu

Skład orzekający

Andrzej Ryński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogów formalnych wniosku o wznowienie postępowania karnego, w tym przymusu adwokackiego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku spełnienia wymogów formalnych wniosku o wznowienie postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady proceduralne dotyczące przymusu adwokackiego w sprawach karnych, co jest istotne dla praktyków prawa.

Wniosek o wznowienie postępowania bez adwokata? Sąd Najwyższy wyjaśnia, dlaczego jest bezskuteczny.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II KZ 56/15
POSTANOWIENIE
Dnia 16 grudnia 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Andrzej Ryński
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron
w dniu 16 grudnia 2015 r.,
w sprawie A. M.
zażalenia skazanego na zarządzenie Kierownika sekcji zażaleniowo - wnioskowej
Wydziału II Karnego Sądu Apelacyjnego w Warszawie
z dnia 26 października 2015 r., sygn. akt II AKo 94/15,
o odmowie przyjęcia wniosku skazanego o wznowienie postępowania,
na podstawie art. 437 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie
UZASADNIENIE
W dniu 29 maja 2015 r. A. M.  wystąpił z osobistym wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie Sądu Rejonowego dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie, sygn. akt II K 1181/00, zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 1 sierpnia 2006 r., sygn. akt X Ka 276/06, utrzymującym w mocy wyrok Sądu pierwszej instancji (k. 775, t. IV).
Zarządzeniem z dnia 26 czerwca 2015 r. skazany
został wezwany w trybie
art. 120
§ 1 k.p.k. do usunięcia w terminie 7 dni
formalnego braku wniosku
o wznowienie postępowania, poprzez jego sporządzenie i podpisanie przez adwokata albo radcę prawnego, pod rygorem odmowy przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania (k. 798, t. IV).
W związku z tym skazany pismem z dnia 14 lipca 2015 r. zwrócił się do Sądu Apelacyjnego o ustanowienie adwokata z urzędu, w celu sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania (k. 802).
Postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 28 lipca 2015 r. wyznaczono skazanemu obrońcę z urzędu w osobie adw. B.B.,
celem ewentualnego
sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie postępowania lub złożenia opinii o braku podstaw do skierowania takiego wniosku (k. 809-811, t. IV). W dniu 11 września 2015 r. do Sądu Apelacyjnego w Warszawie wpłynęło pismo obrońcy skazanego, w którym poinformował o wydaniu opinii o braku podstaw do sporządzenia wniosku o wznowienie w/w postępowania (k. 829-835, t. IV). Zarządzeniem z dnia 14 sierpnia 2015 r. skazany został wezwany do usunięcia braku formalnego wniosku o wznowienie postępowania poprzez jego sporządzenie i podpisanie przez adwokata lub radcę prawnego, pod
rygorem odmowy przyjęcia wniosku (k. 837, t. IV). To wezwanie zostało doręczone skazanemu w dniu 18 września 2015 r. (k. 841), jednakże A. M.  nie usunął w zakreślonym terminie powyższego braku formalnego.
Zarządzeniem
Przewodniczącego Wydziału II Karnego Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 26 października 2015 r. odmówiono więc przyjęcia wniosku skazanego o wznowienie postępowania karnego w sprawie
Sądu Rejonowego dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie, sygn. akt II K 1181/00, zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 1 sierpnia 2006 r., sygn. akt X Ka 276/06.
Odpis zarządzenia doręczono osobiście wnioskodawcy w dniu 29 października 2015 r. (k. 859), a w dniu 9 listopada 2015 r. do Sądu Apelacyjnego w Warszawie wpłynęło zażalenie A. M. na to zarządzenie. Skarżący podniósł, że sporządzona opinia o braku podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania jest nierzetelna i sprowadza się jedynie do „skopiowania uzasadnienia Sądu orzekającego”, zaś działanie obrońcy należy ocenić jako niekorzystne dla skazanego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W sprawie niniejszej bezspornie został zrealizowany wymóg rzetelnego procesu, bowiem sąd nie ma obowiązku wyznaczać kolejnych obrońców z urzędu, aż do uzyskania przez wnioskodawcę oczekiwanego przez niego efektu (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 27 sierpnia 2008 r., IV KZ 52/08, R-OSNKW z 2008 r., poz. 1711; z dnia 17 września 2008 r., III KZ 92/08, R-OSNKW z 2008 r., poz. 1872, z dnia 26 marca 2013 r., V KZ 16/13, LEX nr 1293884). Wbrew stanowisku skarżącego uzasadnienie przedmiotowej opinii wskazuje, że wyznaczony obrońca dokonał rzetelnej analizy sprawy pod kątem ewentualnego wystąpienia podstaw wznowieniowych przewidzianych w rozdziale 56 Kodeksu postępowania karnego. W związku z tym słusznie wezwano skazanego do usunięcia braku formalnego pisma w przedmiocie wznowienia postępowania, poprzez złożenie wniosku o wznowienie sporządzonego i podpisanego przez adwokata, skoro  wniosek o wznowienie postępowania sporządzony z naruszeniem przymusu adwokacko - radcowskiego jest prawnie bezskuteczny. W konsekwencji  skazany powinien ustanowić sobie obrońcę z wyboru, który sporządziłby wniosek o wznowienie postępowania i taka możliwość istnieje w dalszym ciągu.
Skazany w wyznaczonym terminie nie usunął wskazanego mu przez organ procesowy braku formalnego pisma, dlatego słusznie odmówiono przyjęcia osobistego wniosku A. M.  o wznowienie postępowania, ponieważ takie postąpienie uzasadnia brak łącznego spełnienia warunków formalnych określonych w art. 545 § 2 k.p.k. - sporządzenia i podpisania wniosku przez podmiot kwalifikowany prawniczo.
Marginalnie, zaznaczyć należy, że rozpoznając niniejsze zażalenie Sąd Najwyższy nie mógł badać zasadności skazania za przypisane przestępstwo, czy też okoliczności faktycznych przedstawionych w zażaleniu, podobnie jak też istnienia przesłanek do wznowienia postępowania, gdyż stanowiłoby to obejście przepisów ustanawiających przymus adwokacki.
Mając powyższe na względzie, orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI