V KZ 7/14

Sąd Najwyższy2014-03-11
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
obrońca z urzędukasacjazażalenieSąd Najwyższyprawo karnepostępowanie okołokasacyjneprawo do obrony

Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania zażalenie skazanego na zarządzenie o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, wskazując na brak podstawy prawnej do zaskarżenia takiej decyzji.

Skazany T.K. złożył zażalenie na zarządzenie Sądu Okręgowego w P. odmawiające mu przyznania obrońcy z urzędu na potrzeby postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że zgodnie z art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. na odmowę wyznaczenia adwokata w celu sporządzenia kasacji nie przysługuje środek odwoławczy. W związku z tym, zażalenie skazanego zostało pozostawione bez rozpoznania.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał zażalenie skazanego T.K. na zarządzenie Sądu Okręgowego w P. z dnia 19 listopada 2013 r., które odmówiło mu przyznania obrońcy z urzędu na potrzeby postępowania kasacyjnego. Skazany kwestionował ustalenia faktyczne dotyczące jego możliwości finansowych do ustanowienia obrońcy z wyboru. Sąd Okręgowy początkowo nadał bieg zażaleniu, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego. Jednak Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie nie może zostać merytorycznie rozpoznane. Zgodnie z art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k., na odmowę wyznaczenia adwokata w celu sporządzenia kasacji nie przysługuje środek odwoławczy. Sąd podkreślił, że brak jest normatywnych podstaw do uznania, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego otworzył drogę do zaskarżania takich zarządzeń po uprawomocnieniu się wyroku głównego. Wskazano, że kwestia zasadności niewyznaczenia obrońcy z urzędu może być badana w trybie zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji. Ponieważ zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji zostało już wydane, przyszłe zażalenie umożliwi sądowi badanie również poprzedzających go decyzji. W konsekwencji, Sąd Najwyższy pozostawił zażalenie skazanego bez rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, na zarządzenie o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji nie przysługuje środek odwoławczy na podstawie art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k.

Uzasadnienie

Przepis art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. stanowi samodzielną podstawę do niemożności zaskarżania decyzji w toku postępowania okołokasacyjnego. Brak jest normatywnych podstaw do uznania, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie K 31/11 otworzył drogę do zaskarżania takich zarządzeń po uprawomocnieniu się wyroku głównego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawić bez rozpoznania

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
T. K.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 528 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Na odmowę wyznaczenia adwokata w celu sporządzenia kasacji nie przysługuje środek odwoławczy.

Pomocnicze

k.p.k. art. 430 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 518

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 528 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Kwestia zasadności niewyznaczenia obrońcy z urzędu dla sporządzenia kasacji może być przedmiotem kontroli w trybie rozpoznawania zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji.

k.p.k. art. 81 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podstawy prawnej do zaskarżenia zarządzenia o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w postępowaniu kasacyjnym (art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k.).

Odrzucone argumenty

Zażalenie skazanego na zarządzenie o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu.

Godne uwagi sformułowania

na odmowę wyznaczenia adwokata w celu sporządzenia kasacji nie przysługuje środek odwoławczy kwestia zasadności niewyznaczenia obrońcy z urzędu dla ewentualnego sporządzenia kasacji może być przedmiotem kontroli w trybie rozpoznawania zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji

Skład orzekający

Jarosław Matras

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie braku możliwości zaskarżenia odmowy przyznania obrońcy z urzędu w postępowaniu kasacyjnym oraz wskazanie drogi kontroli tej kwestii w zażaleniu na odmowę przyjęcia kasacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji w postępowaniu kasacyjnym w sprawach karnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest istotne dla praktyków prawa karnego, wyjaśniając procedury związane z dostępem do obrony w postępowaniu kasacyjnym i ograniczenia w zaskarżaniu decyzji.

Czy odmowa obrońcy z urzędu w kasacji jest ostateczna? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KZ 7/14
POSTANOWIENIE
Dnia 11 marca 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jarosław Matras
w sprawie skazanego T. K.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w dniu 11 marca 2014 r.
zażalenia skazanego na zarządzenie upoważnionego sędziego Sądu Okręgowego w P. z dnia 19 listopada 2013 r. o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu, sygn. IV Ka
[…]
na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k. i w zw. z art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
zażalenie skazanego pozostawić bez rozpoznania.
UZASADNIENIE
Zarządzeniem z dnia 19 listopada 2013 r. upoważniony sędzia Sądu Okręgowego w P. odmówił przyznania skazanemu obrońcy z urzędu dla potrzeb postepowania kasacyjnego (k.1294). Zażalenie na to zarządzenie wniósł skazany W zażaleniu skazany kwestionując prawidłowość poczynionych ustaleń faktycznych w zakresie przyjęcia, iż ma on możliwości do pozyskania dochodów, które pozwolą mu na ustanowienie obrońcy z wyboru (k.1391). W dniu 13 lutego 2014 r. Przewodnicząca Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w P. przywołując treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013 r., sygn. akt K 30/11, uznała, iż skazany ma prawo takie zarządzenie zaskarżyć i nadała dalszy bieg temu zażaleniu (k.1396)
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie nie może zostać merytorycznie rozpoznane. Stosownie do przepisu art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. na odmowę wyznaczenia adwokata w celu sporządzenia kasacji nie przysługuje środek odwoławczy. Przepis art. 528  k.p.k.  wyznacza samodzielną podstawę do niemożności zaskarżania decyzji w toku tzw. postępowania okołokasacyjnego, a jest bezsporne, iż to właśnie w toku takiego postępowania zaskarżone zarządzenie zostało wydane (zresztą już trzecie w tej fazie - k. 1094-1995; 1274-1275; 1294). Niemożność  zaskarżenia decyzji o odmowie wyznaczeniu adwokata w celu sporządzenia kasacji nie wynika zatem z uregulowań (a raczej ich braku) zawartych w art. 81 § 1 k.p.k., ale lokuje się w obszarze postępowania toczącego się już po uprawomocnieniu się wyroku wydanego w sprawie karnej. Skoro w przywołanym w treści zarządzenia z dnia 13 lutego 2014 r. wyroku w sprawie K 31/11 Trybunał Konstytucyjny nie  stwierdził, aby przepis art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. był niezgodny z Konstytucją, to oznacza to, iż nie ma żadnych normatywnych racji do uznania, że wyrok ten „otworzył” także drogę do zaskarżania orzeczeń lub zarządzeń o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu także po tym, jak zapadło prawomocne orzeczenie rozstrzygające o odpowiedzialności karnej oskarżonego. Zatem aktualne pozostają orzeczenia Sądu Najwyższego, iż kwestia zasadności niewyznaczenia obrońcy z urzędu dla ewentualnego sporządzenia kasacji może być przedmiotem kontroli w trybie rozpoznawania zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji (art. 528 § 2 k.p.k. – por. np. postanowienia SN: z dnia 10 listopada 2011 r., II KZ 46/11, Lex nr 1084724; z dnia  9 stycznia 2013 r., III KZ 91/12, Lex nr 1235891;  z dnia 23 maja 2013 r., III KZ 22/13, Lex nr 1317951), natomiast złożone zażalenie nie może zostać w takim układzie rozpoznane, skoro ustawa procesowa wskazuje, iż taki środek odwoławczy w ogóle nie przysługuje (postanowienie SN z dnia 14 czerwca 2013 r., IV KZ 30/13, OSNKW 2013, z. 9, poz. 82). W niniejszej sprawie zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji zostało już wydane (k. 1397), co w przypadku złożenia zażalenia będzie umożliwiało Sądowi Najwyższemu badanie także zasadności tych decyzji, które poprzedzały wydanie zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji, a które wpływały także na wydanie zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji.
Z tych powodów orzeczono jak w postanowieniu.
aw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI