Orzeczenie · 2021-06-11

V KZ 572/21

Sąd
Sąd Okręgowy w Łodzi
Miejsce
Łódź
Data
2021-06-11
SAOSKarneśrodki zapobiegawczeŚredniaokręgowy
tymczasowe aresztowanieśrodki zapobiegawczedozór policjizażaleniekodeks postępowania karnegoart. 258 k.p.k.matactwopostępowanie karne

Sąd Okręgowy w Łodzi, rozpoznając zażalenie obrońcy, zmienił postanowienie Sądu Rejonowego o dalszym stosowaniu tymczasowego aresztowania wobec oskarżonego K. R. Obrońca zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k. poprzez błędne przyjęcie przesłanek uzasadniających areszt, mimo że postępowanie dowodowe było na końcowym etapie, a jedynym źródłem obciążającym oskarżonego był współoskarżony. Podniesiono również, że kara realnie grożąca oskarżonemu nie była „surowa” w rozumieniu przepisu, a także brak wskazania powodów niestosowania wolnościowych środków zapobiegawczych. Sąd Okręgowy uznał zarzuty za słuszne, podkreślając, że przesłanka grożącej surowej kary nie może być interpretowana w oderwaniu od celu, jakim jest zabezpieczenie prawidłowego toku postępowania. Zwrócono uwagę na zaawansowanie sprawy, przesłuchanie większości świadków oraz fakt przebywania oskarżonego w izolacji penitencjarnej przez blisko 18 miesięcy, co minimalizuje ryzyko wpływu na materiał dowodowy. Sąd powołał się na Standardy Orzecznictwa ETPCz, wskazując, że obawa matactwa nie może być domniemywana wyłącznie na podstawie wagi czynu lub braku przyznania się do winy, gdy materiał dowodowy został już zgromadzony. Wobec znikomego prawdopodobieństwa ingerencji oskarżonego w bieg postępowania, uchylono tymczasowe aresztowanie. Jednocześnie, ze względu na prawdopodobieństwo popełnienia zarzucanych czynów i potrzebę zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania, zastosowano środek zapobiegawczy w postaci dozoru Policji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek stosowania tymczasowego aresztowania, zwłaszcza w kontekście zaawansowania postępowania, długotrwałej izolacji oskarżonego i ograniczonego materiału dowodowego obciążającego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, ale stanowi ważny głos w dyskusji o proporcjonalności stosowania środków zapobiegawczych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy istnieją przesłanki uzasadniające stosowanie tymczasowego aresztowania, gdy postępowanie dowodowe jest na końcowym etapie, a materiał dowodowy obciążający oskarżonego jest ograniczony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli prawdopodobieństwo wpływu oskarżonego na bieg postępowania jest znikome, a oskarżony przebywał w izolacji przez długi okres.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że długi okres izolacji oskarżonego (blisko 18 miesięcy) oraz zaawansowanie postępowania dowodowego, w tym przesłuchanie większości świadków, minimalizują ryzyko matactwa. Powołano się na orzecznictwo ETPCz, zgodnie z którym obawa matactwa nie może być domniemywana wyłącznie na podstawie wagi czynu lub braku przyznania się do winy, gdy materiał dowodowy został już zgromadzony.

Czy grożąca oskarżonemu surowa kara, w oderwaniu od innych przesłanek, może stanowić samodzielną podstawę do stosowania tymczasowego aresztowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przesłanka grożącej surowej kary może być podstawą stosowania tymczasowego aresztowania tylko wtedy, gdy prawidłowy tok postępowania karnego będzie zagrożony uchylaniem się oskarżonego od odpowiedzialności.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że wyrażona w art. 258 § 2 k.p.k. przesłanka surowej kary musi być interpretowana w kontekście ogólnych zasad stosowania środków zapobiegawczych, których celem jest zabezpieczenie prawidłowego toku postępowania. Sama groźba surowej kary nie jest wystarczająca, jeśli nie istnieje realne zagrożenie utrudniania postępowania.

Czy sąd stosując tymczasowe aresztowanie musi wskazać powody, dla których nie zastosowano wolnościowych środków zapobiegawczych?

Odpowiedź sądu

Tak, zgodnie z art. 257 § 1 k.p.k.

Uzasadnienie

Obrońca zarzucił sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 257 § 1 k.p.k. poprzez niewskazanie powodów, dla których nie zastosowano wolnościowego środka przymusu. Sąd Okręgowy uznał ten zarzut za słuszny, co stanowiło jeden z elementów prowadzących do uchylenia tymczasowego aresztowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie tymczasowego aresztowania i zastosowanie dozoru Policji
Strona wygrywająca
oskarżony K. R.

Strony

NazwaTypRola
K. R.osoba_fizycznaoskarżony
S.osoba_fizycznawspółoskarżony
A.osoba_fizycznasyn oskarżonego
K. L.osoba_fizycznapartnerka oskarżonego

Przepisy (13)

Główne

k.p.k. art. 437 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 275 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 275 § 2

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 249 § 1

Kodeks postępowania karnego

Cel środka zapobiegawczego - zabezpieczenie prawidłowego toku postępowania.

k.p.k. art. 258 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 258 § 2

Kodeks postępowania karnego

Przesłanka grożącej surowej kary może być podstawą stosowania tymczasowego aresztowania tylko, jeśli istnieje zagrożenie uchylania się od odpowiedzialności i utrudniania postępowania.

k.p.k. art. 257 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 259 § 1

Kodeks postępowania karnego

u.p.n. art. 62 § 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

u.p.n. art. 62 § 2

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

k.p.k. art. 436

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 374 § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie dowodowe jest na końcowym etapie. • Jedynym źródłem osobowym obciążającym oskarżonego jest współoskarżony. • Przesłuchani świadkowie nie znają oskarżonego. • Kara realnie grożąca oskarżonemu nie jest surowa w rozumieniu przepisu. • Nie wskazano powodów, dla których nie zastosowano wolnościowego środka przymusu. • Pozbawienie wolności wywołuje wyjątkowo ciężkie skutki dla rodziny oskarżonego. • Oskarżony przebywa w izolacji penitencjarnej blisko 18 miesięcy. • Osobowe źródła dowodowe (poza jednym) nie obciążają oskarżonego. • Prawdopodobieństwo ingerencji oskarżonego w bieg postępowania jest znikome. • Oskarżony nie był dotychczas karany. • Oskarżony ma silne więzi rodzinne.

Godne uwagi sformułowania

Omawianej podstawy stosowania tymczasowego aresztowania nie można jednak interpretować w oderwaniu od ogólnych zasad rządzących stosowaniem środków zapobiegawczych, a w szczególności w oderwaniu od celu, którym jest przecież zabezpieczenie prawidłowego toku postępowania. • W tym stanie rzeczy oskarżony nie ma możliwości wpływu na już utrwalony materiał dowodowy. • Co znamienne, osobowe źródła dowodowe (poza jednym) nie obciążają oskarżonego. Co „dezawuuje” obawę matactwa. • W praktyce wymiaru sprawiedliwości pomocne mogą okazać się Standardy Orzecznictwa ETPCz w zakresie prawa do rozsądnego czasu aresztowania. • „(…) prawdopodobieństwo negatywnej ingerencji w przebieg postępowania maleje z upływem czasu, a odwoływanie się jedynie do obawy matactwa, gdy cały materiał dowodowy został już zgromadzony nie jest prawidłowe. • W rozważanym układzie procesowym powołanie się na przesłankę matactwa nie było wystarczające.

Skład orzekający

Damian Krakowiak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek stosowania tymczasowego aresztowania, zwłaszcza w kontekście zaawansowania postępowania, długotrwałej izolacji oskarżonego i ograniczonego materiału dowodowego obciążającego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, ale stanowi ważny głos w dyskusji o proporcjonalności stosowania środków zapobiegawczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie zasad stosowania tymczasowego aresztowania i znaczenie orzecznictwa ETPCz w ocenie zasadności izolacji oskarżonego, co jest istotne dla prawników procesowych.

Czy 18 miesięcy w areszcie to za długo? Sąd Okręgowy uchyla tymczasowe aresztowanie.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst