V KZ 56/24

Sąd Najwyższy2025-02-12
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjazażaleniepostępowanie karneSąd Najwyższyzarządzenieobronaskazany

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, uznając argumenty obrońcy za bezzasadne.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie obrońcy skazanego na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego. Obrońca zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych, w tym podpisanie zarządzenia przez nieupoważnionego sędziego oraz nieuwzględnienie bezwzględnych podstaw kasacyjnych. Sąd Najwyższy uznał te zarzuty za bezzasadne, wskazując na właściwe podstawy prawne i praktykę orzeczniczą.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał zażalenie obrońcy skazanego na zarządzenie sędziego Sądu Okręgowego w Gdańsku, które odmówiło przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego. Skazany został ukarany karą łączną 2 lat ograniczenia wolności, zadośćuczynieniem oraz zakazem zbliżania się do pokrzywdzonej. Obrońca w kasacji podniósł zarzuty obrazy przepisów postępowania. Sędzia Sądu Okręgowego odmówił przyjęcia kasacji na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. Obrońca w zażaleniu zarzucił podpisanie zarządzenia przez sędziego nieposiadającego stosownego upoważnienia oraz nieuwzględnienie bezwzględnych podstaw kasacyjnych. Sąd Najwyższy uznał zarzuty dotyczące upoważnienia sędziego za bezzasadne, powołując się na art. 93 § 2 k.p.k. i orzecznictwo Sądu Najwyższego, które dopuszcza zastępowanie się sędziów przy wydawaniu zarządzeń. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k., Sąd Najwyższy stwierdził, że w kasacji nie wskazano bezwzględnych podstaw odwoławczych, a argumentacja obrońcy nie przystaje do tej przesłanki, zwłaszcza że obecność skazanego na rozprawie nie była obowiązkowa. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sędzia przewodniczący składu orzekającego lub upoważniony sędzia może wydawać zarządzenia, zastępując prezesa sądu, zgodnie z art. 93 § 2 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 93 § 2 k.p.k. oraz utrwaloną praktykę orzeczniczą, zgodnie z którą sędziowie mogą zastępować się w wydawaniu zarządzeń, co dotyczy również odmowy przyjęcia środka zaskarżenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w kontekście utrzymania w mocy zarządzenia)

Strony

NazwaTypRola
W.N.osoba_fizycznaskazany
obrońca skazanegoinneobrońca
pełnomocnik oskarżycielki posiłkowejinnepełnomocnik
pokrzywdzonainnepokrzywdzona

Przepisy (19)

Główne

k.p.k. art. 530 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Dopuszcza odmowę przyjęcia kasacji przez sędziego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 93 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Przewodniczący wydziału lub upoważniony sędzia mogą zastępować prezesa sądu w wydawaniu zarządzeń.

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Określa bezwzględne podstawy uchylenia orzeczenia.

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

pkt 11 - dotyczy sytuacji, gdy w wydaniu orzeczenia brała udział osoba nieuprawniona.

k.k. art. 190 § § 1

Kodeks karny

Przestępstwo groźby karalnej.

k.k. art. 157 § § 2

Kodeks karny

Cięższe uszkodzenie ciała.

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

Zasada łączenia kar.

k.p.k. art. 175

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 16 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 16 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 6

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § § 4

Kodeks postępowania karnego

pkt 1 - ograniczenie podstaw kasacji przy karze ograniczenia wolności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sędzia przewodniczący składu orzekającego może wydawać zarządzenia zastępując prezesa sądu. W kasacji nie wskazano bezwzględnych podstaw odwoławczych, a argumentacja obrońcy nie spełnia przesłanki z art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. Obecność skazanego na rozprawie nie była obowiązkowa, a był on zawiadamiany o terminach i brał udział w rozprawach.

Odrzucone argumenty

Zarzut podpisania zarządzenia przez sędziego nielegitymującego się stosownym upoważnieniem. Zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. z powodu nieuwzględnienia braku możliwości złożenia wyjaśnień przez oskarżonego.

Godne uwagi sformułowania

autor zażalenia, przy interpretacji art. 530 § 2 k.p.k., zadaje się nie dostrzegać dopełniającego tę normę treści przepisu art. 93 § 2 k.p.k. Nie jest przy tym wymagane określenie w wydawanym zarządzeniu, że przewodniczący wydziału lub upoważniony sędzia działa z upoważnienia prezesa sądu Sama zaś argumentacja wyrażona w zażaleniu nie przystaje do przesłanki, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k.

Skład orzekający

Kazimierz Klugiewicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odmowy przyjęcia kasacji oraz uprawnień sędziów do wydawania zarządzeń w postępowaniu karnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i argumentacji obrońcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z kasacją, co jest interesujące głównie dla prawników procesualistów, ale nie zawiera nietypowych faktów ani zaskakujących rozstrzygnięć.

Kiedy sędzia może odmówić przyjęcia kasacji? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
V KZ 56/24
POSTANOWIENIE
Dnia 12 lutego 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Kazimierz Klugiewicz
w sprawie
W.N.
,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 12 lutego 2025 r.,
zażalenia obrońcy skazanego
na zarządzenie sędziego Sądu Okręgowego w Gdańsku
z dnia 20 listopada 2024 r., sygn. akt V Ka 1335/24 (V WKK 76/24),
o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku
z dnia 22 sierpnia 2024 r., sygn. akt V Ka 1335/24,
p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
[WB]
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Gdańsku w wyrokiem z dnia 22 sierpnia 2024 r., sygn. akt V Ka 1335/24, po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonego oraz pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej, utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe w Gdańsku z dnia 4 kwietnia 2024 r., sygn. akt II K 1099/23, na mocy którego W.N. został skazany za trzy przestępstwa (z art. 190 § 1 k.k. w zw. z art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i dwukrotnie z art. 190 § 1 k.k.), za które po połączeniu kar jednostkowych ostatecznie wymierzono mu karę łączną 2 lat ograniczenia wolności, polegającej na wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym. Ponadto orzeczono obowiązek zapłaty na rzecz pokrzywdzonej kwoty 5000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę oraz zakaz zbliżania się skazanego do pokrzywdzonej. Od tego wyroku kasację wniósł obrońca skazanego, podnosząc zarzuty obrazy przepisów postępowania – art. 175 k.p.k., art. 16 § 1 i 2 k.p.k. oraz art. 6 k.p.k. w zw. z art. 523 § 1 k.p.k., a także art. 433 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. oraz art. 440 k.p.k., art. 4 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. w zw. z art. 523 § 1 k.p.k.
Sędzia Sądu Okręgowego w Gdańsku zarządzeniem z dnia 20 listopada 2024 r., sygn. akt V Ka 1335/24 (V WKK 76/24), na podstawie art. 530 § 2 k.p.k., odmówił przyjęcia kasacji.
Na tę decyzję procesową zażalenie wniósł obrońca skazanego, który podniósł zarzuty naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na jego treść, a także stanowią bezwzględne podstawy uchylenia orzeczenia:
1)
art. 530 § 2 k.p.k. poprzez podpisanie zarządzenia przez sędziego, nielegitymującego się stosownym upoważnieniem do występowania w imieniu Prezesa Sądu;
2)
art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. przez podpisanie orzeczenia przez sędziego nie będącego Prezesem, wbrew treści art. 530 § 2 k.p.k., bez stosownego upoważnienia, co oznacza, że w wydaniu orzeczenia brała udział osoba nieupoważniona;
3)
art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. przez nieuwzględnienie, iż w sprawie doszło do złamania ww. przepisu postępowania wobec uniemożliwienia złożenia przez oskarżonego wyjaśnień, co w praktyce doprowadziło do sytuacji, w której potraktowano go jako osobę nieobecną, zaś błąd ten był oczywisty w kontekście podniesionych w kasacji zarzutów i winien być wzięty pod uwagę niezależnie od podniesionych zarzutów.
Na podstawie tych zarzutów wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia.
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.
Wniesione zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Odnosząc się do dwóch pierwszych zarzutów należy stwierdzić, że autor zażalenia, przy interpretacji art. 530 § 2 k.p.k., zadaje się nie dostrzegać dopełniającego tę normę treści przepisu art. 93 § 2 k.p.k., zgodnie z którym w kwestiach niewymagających postanowienia prezes sądu, przewodniczący wydziału, przewodniczący składu orzekającego albo upoważniony sędzia wydaje zarządzenia. W praktyce orzeczniczej nie budzi wątpliwości to, że „wskazane podmioty mogą zastępować się przy wydawaniu zarządzeń, zatem uprawnienia prezesa sądu w tym zakresie mogą realizować także przewodniczący wydziału i upoważniony sędzia. Tam zatem, gdzie kodeks upoważnia prezesa sądu do wydawania zarządzenia, np. o odmowie przyjęcia środka zaskarżenia, decyzję tę mogą wydać również wskazane podmioty” (
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 2006 r., II KZ 2/06, OSNwSK 2006/1/617, LEX nr 333307
). Nie jest przy tym wymagane określenie w wydawanym zarządzeniu, że przewodniczący wydziału lub upoważniony sędzia działa z upoważnienia prezesa sądu (
zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 lutego 2024 r., V KZ 51/23, LEX nr 3670377
).
Odnosząc się do trzeciego zarzutu należy stwierdzić, że we wniesionej kasacji nie wskazano ani wprost ani pośrednio zarzutu wystąpienia w sprawie jednej z tzw. bezwzględnych przyczyn odwoławczych określonych w art. 439 § 1 k.p.k., w tym w art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k., co mogłoby wskazywać na dopuszczalność kasacji wobec ograniczenia jej podstaw dla strony postępowania w związku z wymierzeniem skazanemu jedynie kary ograniczenia wolności (zob. art. 523 § 2 k.p.k. i art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k.). Sama zaś argumentacja wyrażona w zażaleniu nie przystaje do przesłanki, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k., która zresztą w realiach procesowych nie miała miejsca, skoro obecność W.N. na rozprawie nie była obowiązkowa. Na marginesie wolno zauważyć, że był on zawiadamiany o terminach rozprawy i brał udział w dwóch z trzech z nich, a przed zamknięciem przewodu sądowego na rozprawie w dniu 27 marca 2024 r. skazany ani jego obrońca nie składali wniosków dowodowych, ani nie wnosili o uzupełnienie postępowania (k. 210 v i 2111, t. II). Argumentacja wyrażona w tej części zażalenia jawi się zatem jako li tylko próba konwalidacji wniesionej kasacji w świetle limitacji jej podstaw, która z podanych powyżej powodów, nie może przynieść oczekiwanego  przez obrońcę skazanego skutku, a zaskarżone zarządzenie jest merytorycznie trafne i spełnia wymagania formalne dla tej decyzji procesowej.
Wobec niestwierdzenia okoliczności, o których mowa w art. 439 § 1 k.p.k., Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
[WB]
[a.ł]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI