V KZ 55/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania zażalenie obrońcy skazanego na postanowienie o kosztach postępowania kasacyjnego, uznając je za niedopuszczalne z mocy ustawy.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie obrońcy skazanego na postanowienie dotyczące kosztów postępowania kasacyjnego. Stwierdzono, że zażalenie jest niedopuszczalne na mocy art. 426 § 1 k.p.k., który wyłącza możliwość odwołania od orzeczeń Sądu Najwyższego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Sąd odrzucił argumentację obrony opartą na wyroku Trybunału Konstytucyjnego, wskazując, że nie dotyczy on rozstrzygnięć zapadłych w postępowaniach kasacyjnych.
Sąd Najwyższy w składzie sędziego Jerzego Grubby rozpoznał sprawę dotyczącą obciążenia kosztami postępowania kasacyjnego. Przedmiotem analizy było zażalenie obrońcy skazanego na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 listopada 2021 r. w sprawie V KK 478/20. Sąd Najwyższy postanowił pozostawić przedmiotowe zażalenie bez rozpoznania, uznając je za niedopuszczalne z mocy ustawy. Uzasadnienie opiera się na dyspozycji art. 426 § 1 Kodeksu postępowania karnego, który stanowi, że od orzeczeń wydanych przez Sąd Najwyższy nie przysługuje środek odwoławczy, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Sąd podkreślił, że w polskim porządku prawnym brak jest przepisu, który dopuszczałby zażalenie na postanowienie dotyczące ustalenia kosztów w postępowaniu kasacyjnym. Odnosząc się do argumentacji obrony, która powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2015 r. (sygn. akt K 34/12), Sąd Najwyższy wyjaśnił, że orzeczenie to nie ma zastosowania do rozstrzygnięć zapadłych w postępowaniach nadzwyczajnych środkach zaskarżenia, takich jak kasacja. Wyrok TK dotyczy bowiem sytuacji, w których Sąd Najwyższy orzeka jako sąd odwoławczy, a nie w postępowaniu kasacyjnym. W związku z tym, Sąd Najwyższy nie mógł interpretować rozszerzająco postanowień Trybunału Konstytucyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zażalenie jest niedopuszczalne z mocy ustawy.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 426 § 1 k.p.k. od orzeczeń Sądu Najwyższego nie przysługuje środek odwoławczy, a przepisy k.p.k. nie przewidują zażalenia na postanowienie o kosztach w postępowaniu kasacyjnym. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący art. 426 § 1 k.p.k. nie ma zastosowania do tego typu orzeczeń.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zażalenie pozostawione bez rozpoznania
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w kontekście utrzymania w mocy postanowienia o kosztach)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. K. | osoba_fizyczna | skazany |
| obrońca skazanego | inne | reprezentant strony |
Przepisy (2)
Główne
k.p.k. art. 426 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Od orzeczeń wydanych przez Sąd Najwyższy nie przysługuje środek odwoławczy, chyba że ustawa stanowi inaczej. Brak przepisu kreującego zażalenie na postanowienie o kosztach w postępowaniu kasacyjnym.
Pomocnicze
k.p.k. art. 626 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Przywołany w kontekście uzasadnienia wyroku TK dotyczącego orzeczeń uzupełniających wydanych przez sądy odwoławcze.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niedopuszczalność zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego w przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego z mocy ustawy (art. 426 § 1 k.p.k.). Wyrok Trybunału Konstytucyjnego K 34/12 nie ma zastosowania do rozstrzygnięć Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym.
Odrzucone argumenty
Argumentacja obrońcy oparta na wyroku Trybunału Konstytucyjnego K 34/12 jako podstawa do zaskarżenia postanowienia o kosztach postępowania kasacyjnego.
Godne uwagi sformułowania
zażalenie jest niedopuszczalne z mocy ustawy od orzeczeń wydanych przez Sąd Najwyższy nie przysługuje środek odwoławczy, chyba że ustawa stanowi inaczej nie odnosi się ono do rozstrzygnięć zapadłych w postępowaniach, w których rozpoznaje się nadzwyczajne środki zaskarżenia, w tym więc kasację
Skład orzekający
Jerzy Grubba
SSN
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie braku możliwości zaskarżenia postanowień Sądu Najwyższego w przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego oraz zakresu zastosowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego K 34/12."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowania kasacyjnego w sprawach karnych i kwestii kosztów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu karnym, a mianowicie możliwości odwołania się od decyzji Sądu Najwyższego w sprawie kosztów. Wyjaśnia praktyczne implikacje wyroku Trybunału Konstytucyjnego.
“Czy można odwołać się od kosztów zasądzonych przez Sąd Najwyższy? Wyjaśniamy!”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt V KZ 55/21 POSTANOWIENIE Dnia 29 listopada 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba na posiedzeniu po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2021r. sprawy T. K. w zakresie obciążenia kosztami postępowania kasacyjnego z powodu zażalenia obrońcy skazanego od postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 3 listopada 2021r. w sprawie V KK 478/20 p os t a n o w i ł: zażalenie pozostawić bez rozpoznania UZASADNIENIE Zażalenie w niniejszej sprawie jest niedopuszczalne z mocy ustawy. Zgodnie z dyspozycją art. 426§1 k.p.k. od orzeczeń wydanych przez Sąd Najwyższy nie przysługuje środek odwoławczy, chyba że ustawa stanowi inaczej. Jednocześnie brak jest w Kodeksie postępowania karnego przepisu, który kreowałby takie zażalenie w odniesieniu do ustalenia kosztów w postępowaniu kasacyjnym. Obrona w swym zażaleniu odwołała się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2015r. w sprawie K 34/12 (Dz. U. z 2015r., poz. 290), w którym mianoby uznać art. 426§1 k.p.k. za niezgodny z Konstytucją RP. Jak wynika jednak z uzasadnienia tego orzeczenia nie odnosi się ono do rozstrzygnięć zapadłych w postępowaniach, w których rozpoznaje się nadzwyczajne środki zaskarżenia, w tym więc kasację. Wyrok ten zatem dotyczyć będzie orzeczeń Sądu Najwyższego tylko w tej szczególnej konfiguracji procesowej, gdy będzie on sądem odwoławczym np. rozpoznającym apelacje (od orzeczeń sądów wojskowych). W szerszym zakresie, a więc, jak w przedmiotowej sprawie, w zakresie ustalenia kosztów postępowania kasacyjnego, art. 426§1 k.p.k. nie był nawet przedmiotem wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich, którego pismo zainicjowało rozpoznanie sprawy przed Trybunałem. Jednoznacznie wskazał on bowiem, że dotyczy on: „ m.in. niekasacyjnych orzeczeń sądu okręgowego oraz sądu apelacyjnego orzekających w sprawach kosztów postępowania jako sądy drugiej instancji, tzw. orzeczeń uzupełniających wydanych przez sądy odwoławcze w trybie art. 626§2 k.p.k., czy od orzeczeń sądu rejonowego działającego jako sąd odwoławczy, który rozstrzygał jako pierwszy o kosztach postępowania przy okazji rozpoznania zażalenia na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia dochodzenia. Najogólniej mówiąc, chodzi o te konfiguracje procesowe, w których orzekanie o kosztach procesu karnego po raz pierwszy w danej sprawie zostało powierzone sądowi mającemu status sądu odwoławczego w perspektywie sprawy głównej ”. W konsekwencji rozstrzygnięcia Trybunału Kasacyjnego stwierdzającego wszak, że: „ art. 426§1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, ze zm.), w brzmieniu nadanym przez art. 1 ustawy z dnia 20 stycznia 2011r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 48, poz. 246), w zakresie, w jakim dotyczy zaskarżenia orzeczenia w przedmiocie kosztów procesu zasądzonych po raz pierwszy przez sąd odwoławczy (podkreślenie SN) , jest niezgodny z art. 78 w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej” nie można interpretować rozszerzająco i odnosić do dokonywanego przez Sąd Najwyższy ustalenia kosztów postępowania kasacyjnego. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI