III KZ 61/14

Sąd Najwyższy2014-10-08
SNKarnepostępowanie wykonawczeŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniapostępowanie wykonawczeSąd Najwyższyzażaleniebiegły sądowykara pozbawienia wolnościwarunkowe zawieszenie kary

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wykonawczego, uznając go za niedopuszczalny z mocy prawa.

Skazany A.B. złożył zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w (...) o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wykonawczego. Skazany argumentował, że doszło do popełnienia przestępstwa, gdyż opinię o jego stanie zdrowia wydała osoba niebędąca biegłym sądowym, co skutkowało bezpodstawnym oddaleniem wniosku o odroczenie kary i odmową warunkowego zawieszenia jej wykonania. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za bezzasadne, podkreślając, że postępowanie wykonawcze można wzruszyć w trybie art. 24 § 1 k.k.w., co wyklucza możliwość wznowienia postępowania na podstawie przepisów k.p.k. z powodu braku ostateczności orzeczenia.

Przedmiotem sprawy było zażalenie skazanego A.B. na zarządzenie Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w (...) z dnia 24 lipca 2014 r., które odmówiło przyjęcia wniosku skazanego o wznowienie postępowania wykonawczego. Skazany domagał się wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w G. z dnia 17 czerwca 2013 r. W uzasadnieniu wniosku o wznowienie, skazany podniósł zarzut popełnienia przestępstwa, wskazując, że opinię o jego stanie zdrowia wydała osoba nieposiadająca uprawnień biegłego sądowego. Według skazanego, miało to doprowadzić do bezpodstawnego oddalenia wniosku o odroczenie wykonania kary pozbawienia wolności oraz bezzasadnej odmowy warunkowego zawieszenia jej wykonania. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku było trafne. Podkreślono, że wznowienie postępowania dotyczy orzeczeń, które nie mogą być wzruszone w innym trybie. Postępowanie wykonawcze, w tym w przedmiocie warunkowego zawieszenia kary, może być zmienione lub uchylone na podstawie art. 24 § 1 k.k.w. w przypadku ujawnienia się nowych lub poprzednio nieznanych okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia, bez ograniczeń czasowych. Brak „ostateczności orzeczenia” w rozumieniu przepisów k.p.k. powoduje niedopuszczalność wniosku o wznowienie postępowania. Sąd Najwyższy zaznaczył, że wznowienie postępowania wykonawczego na podstawie k.p.k. jest możliwe tylko w sytuacjach wyjątkowych, gdy nie można dokonać korekty w trybie art. 24 § 1 k.k.w., lub gdy w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa (wymagającego prawomocnego wyroku skazującego), lub gdy nastąpiła zmiana przepisów prawnych na mocy orzeczenia TK lub organu międzynarodowego, albo gdy wystąpiły bezwzględne przyczyny odwoławcze. W niniejszej sprawie żadna z tych przesłanek nie została spełniona. Dodatkowo, Sąd Najwyższy zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 195 k.p.k., opinie mogą sporządzać również osoby nieujęte na liście biegłych, jeśli posiadają odpowiednią wiedzę. W konsekwencji, Sąd Najwyższy utrzymał zaskarżone zarządzenie w mocy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o wznowienie postępowania wykonawczego jest niedopuszczalny z mocy prawa, jeśli orzeczenie może być zmienione lub uchylone w trybie art. 24 § 1 k.k.w. z powodu ujawnienia się nowych lub poprzednio nieznanych okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia, gdyż brak jest wymaganej „ostateczności orzeczenia”.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że postępowanie wykonawcze, w tym w przedmiocie warunkowego zawieszenia kary, może być korygowane na podstawie art. 24 § 1 k.k.w. bez ograniczeń czasowych. Brak ostateczności orzeczenia wyklucza możliwość wznowienia postępowania na podstawie przepisów k.p.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie

Strona wygrywająca

Przewodniczący II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w (...)

Strony

NazwaTypRola
A. B.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (9)

Główne

k.p.k. art. 540 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wznowienie postępowania jest możliwe tylko w sytuacjach wyjątkowych, gdy nie można dokonać korekty orzeczenia w trybie art. 24 § 1 k.k.w. lub gdy wystąpiły inne przesłanki wskazane w tym przepisie.

k.k.w. art. 1 § 2

Kodeks karny wykonawczy

Przyznaje pierwszeństwo wzruszenia prawomocnych postanowień w postępowaniu wykonawczym w oparciu o nowe lub nieznane okoliczności w trybie art. 24 § 1 k.k.w.

k.k.w. art. 24 § 1

Kodeks karny wykonawczy

Pozwala na zmianę lub uchylenie prawomocnego postanowienia wydanego na podstawie przepisów Kodeksu karnego wykonawczego na korzyść skazanego bez ograniczeń czasowych, o ile ujawnią się nowe lub poprzednio nieznane okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia.

Pomocnicze

k.p.k. art. 540 § 1

Kodeks postępowania karnego

Przestępstwo, o którym mowa w tym przepisie, musi być ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym.

k.p.k. art. 540 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 540 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 541

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 542 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 195

Kodeks postępowania karnego

Dopuszcza sporządzanie opinii przez osoby posiadające odpowiednią wiedzę, nawet jeśli nie są wpisane na listę biegłych sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie wykonawcze może być wzruszone w trybie art. 24 § 1 k.k.w., co wyklucza możliwość wznowienia postępowania na podstawie k.p.k. z powodu braku ostateczności orzeczenia. Wniosek o wznowienie postępowania nie spełnia przesłanek określonych w art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k. (brak prawomocnego wyroku skazującego za przestępstwo w związku z postępowaniem). Opinia mogła być sporządzona przez osobę niebędącą biegłym sądowym zgodnie z art. 195 k.p.k.

Odrzucone argumenty

Zażalenie skazanego A.B. na zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wykonawczego.

Godne uwagi sformułowania

wznowienie postępowania dotyczy tylko tych orzeczeń, które z racji prawomocności nie mogą być wzruszone w innym trybie brak wymaganej „ostateczności orzeczenia” skutkuje tym, że wniosek o wznowienie postępowania jest niedopuszczalny opinie mogą sporządzać nie tylko biegli wpisani na listę, lecz także każda osoba, o której wiadomo, że ma odpowiednią wiedzę w danej dziedzinie

Skład orzekający

Józef Szewczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Granice dopuszczalności wznowienia postępowania wykonawczego na gruncie k.p.k. i k.k.w., dopuszczalność opinii osób niebędących biegłymi sądowymi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji postępowania wykonawczego i wniosku o wznowienie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące wznowienia postępowania wykonawczego oraz dopuszczalności opinii osób niebędących biegłymi, co jest ważne dla praktyków prawa karnego.

Kiedy można wznowić postępowanie wykonawcze? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KZ 61/14
POSTANOWIENIE
Dnia 8 października 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Józef Szewczyk
w sprawie
A. B.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 8 października 2014 r.,
zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącego II Wydziału Karnego
Sądu Apelacyjnego w (…)
z dnia 24 lipca 2014 r., sygn. akt II AKo (…),
o odmowie przyjęcia wniosku skazanego A.B.  o wznowienie postępowania w sprawie II  Ko (…) Sądu Rejonowego w W.  zakończonej prawomocnym postanowienia Sądu Okręgowego w G.  z dnia 17 czerwca 2013 r. (V Kzw (…))
p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym zarządzeniem odmówiono przyjęcia wniosku skazanego A. B.  o wznowienie incydentalnego postępowania wykonawczego zakończonego postanowieniem Sądu Okręgowego w G.  z dnia 17 czerwca 2013 r., sygn. akt V Kzw (…), jako niedopuszczalnego z mocy prawa.
Na powyższe zarządzenie skazany złożył zażalenie, w którym nie precyzując zarzutu odwoławczego, podniósł, iż w sprawie doszło do popełnienia przestępstwa, gdyż opinię o stanie jego zdrowia wydała osoba niewpisana na listę biegłych sądowych, co doprowadziło do bezpodstawnego oddalenia wniosku o odroczenie wykonania kary pozbawienia wolności w sprawie Sądu Rejonowego w W. o sygn. akt II K (…) i w konsekwencji bezzasadnej odmowy warunkowego zawieszenia wykonania tej kary.
A.
B.  wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Trafnie wskazano w zaskarżonym zarządzeniu, iż wznowienie postępowania dotyczy tylko tych orzeczeń, które z racji prawomocności nie mogą być wzruszone w innym trybie. Postępowanie, którego wznowienia domaga się skarżący, jest incydentalnym postępowaniem wykonawczym w przedmiocie warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności. Przepisy Kodeksu karnego wykonawczego, w szczególności przepis art. 1 § 2 k.k.w., przyznają pierwszeństwo wzruszenia prawomocnych postanowień, zapadłych w postępowaniu wykonawczym, w oparciu o nowe lub nieznane okoliczności w trybie art. 24 § 1 k.k.w. (por.
postanowienie SN z 5 lutego 2003 r., V KK 241/02
). Wynika stąd, że wznowienie postępowania na podstawie uregulowań zawartych w Kodeksie postępowania karnego jest możliwe wyłącznie w sytuacji przekraczającej możliwości zmiany zapadłego rozstrzygnięcia na podstawie tego przepisu. Skoro art. 24 k.k.w. zezwala (na wniosek stron oraz z urzędu) na zmianę lub uchylenie prawomocnego postanowienia wydanego na podstawie przepisów Kodeksu karnego wykonawczego na korzyść skazanego bez ograniczeń czasowych, o ile ujawnią się nowe lub poprzednio nieznane okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia, to wówczas nie można stwierdzić, że takie orzeczenie jest ostateczne. Brak wymaganej „ostateczności orzeczenia” skutkuje tym, że wniosek o wznowienie postępowania jest niedopuszczalny (por. postanowienie SN z 15.04.2010 r., III KO 33/10).
Wznowienie postępowania wykonawczego na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego jest możliwe jedynie wówczas, gdy nie można dokonać korekty orzeczenia w trybie art. 24 § 1 k.k.w. oraz gdy w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa (art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k.), albo gdy w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego lub organu międzynarodowego stracił moc lub uległ zmianie przepis prawny (art. 540 § 2 i 3 k.p.k.), albo gdy ujawni się jedna z bezwzględnych przyczyn odwoławczych (art. 542 § 3 k.p.k.). W niniejszej sprawie żadna ze wskazanych wyżej przyczyn i uchybień nie występuje.
Stosownie do treści art. 541 k.p.k. przestępstwo, o którym mowa w art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k. musi być ustalone prawomocnym wyrokiem, zaś wniosek o wznowienie postępowania wskazywać wyrok skazujący. Wniosek skazanego wspomnianych danych nie zawiera.
Na marginesie Sąd Najwyższy zauważa, że zgodnie z art. 195 k.p.k. opinie mogą sporządzać nie tylko biegli wpisani na listę, lecz także każda osoba, o której wiadomo, że ma odpowiednią wiedzę w danej dziedzinie.
Podsumowując, Sąd Najwyższy utrzymał zaskarżone zarządzenie w mocy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI