V KZ 39/22

Sąd Najwyższy2022-08-31
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjakara grzywnySąd Najwyższykodeks postępowania karnegoart. 523 k.p.k.art. 439 k.p.k.prawo do obronydwuinstancyjność

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku skazującego na grzywnę, uznając ją za niedopuszczalną z powodu braku przesłanek z art. 523 § 2 k.p.k.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie obrońcy skazanej Z. K. na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. Zarządzenie to zostało wydane z powodu niedopuszczalności kasacji, która dotyczyła wyroku orzekającego jedynie karę grzywny i nie powoływała się na bezwzględne przyczyny odwoławcze wskazane w art. 439 k.p.k. Sąd Najwyższy uznał, że obrońca bezzasadnie kwestionował tę interpretację, gdyż zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k. kasacja na korzyść oskarżonego od wyroku innego niż skazujący na bezwzględną karę pozbawienia wolności może być wniesiona tylko z powodu uchybień z art. 439 k.p.k.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał zażalenie obrońcy skazanej Z. K. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego V Wydziału Karnego – Odwoławczego Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 4 maja 2022 r., sygn. akt V WKK [...], o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 11 stycznia 2022 r. w sprawie sygn. akt V Ka [...]. Zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji zostało wydane z uwagi na fakt, że dotyczyła ona wyroku orzekającego karę grzywny samoistnej, a nie powoływała się na uchybienia wskazane w art. 439 k.p.k., co czyniło ją prawnie niedopuszczalną wobec treści art. 523 § 2 k.p.k. Skarżący zarzucił bezzasadność tej interpretacji, wskazując na szczególny charakter sprawy, naruszenie przepisów postępowania dowodowego przez Sąd odwoławczy oraz niewspółmierność kary i orzeczonej nawiązki. Sąd Najwyższy uznał jednak, że zażalenie nie jest zasadne. Podkreślił, że skarga kasacyjna, będąc nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, podlega ograniczeniom, takim jak przewidziane w art. 523 § 2 k.p.k. dla kasacji na korzyść oskarżonego od wyroków innych niż skazujące na bezwzględną karę pozbawienia wolności. Kasacja taka może być wniesiona jedynie z powodu uchybień z art. 439 k.p.k. Ponieważ przedmiotowa kasacja nie spełniła tych wymogów, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie jej przyjęcia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja na korzyść oskarżonego od wyroku innego niż skazujący na bezwzględnie wykonywaną karę pozbawienia wolności może być wniesiona jedynie z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 523 § 2 i § 4 pkt 1 k.p.k., które stanowią ograniczenie dopuszczalności kasacji wnoszonej na korzyść oskarżonego od wyroków nie skazujących na bezwzględną karę pozbawienia wolności. W takich przypadkach kasacja jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy podniesiono zarzuty dotyczące bezwzględnych przyczyn odwoławczych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie

Strona wygrywająca

Sąd Okręgowy w Ł.

Strony

NazwaTypRola
Z. K.osoba_fizycznaskazana
obrońca Z. K.inneskarżący

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 523 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § 2

Kodeks postępowania karnego

Ograniczenie dopuszczalności kasacji na korzyść oskarżonego od wyroku innego niż skazujący na bezwzględnie wykonywaną karę pozbawienia wolności. Kasacja może być wniesiona jedynie z powodu uchybień z art. 439 k.p.k.

k.p.k. art. 523 § 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

Wymienia bezwzględne przyczyny odwoławcze, które stanowią podstawę do uwzględnienia kasacji.

Pomocnicze

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § 3

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja od wyroku skazującego na grzywnę samoistną jest niedopuszczalna, jeśli nie powołuje się na uchybienia z art. 439 k.p.k., zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k.

Odrzucone argumenty

Kasacja powinna zostać przyjęta ze względu na szczególny charakter sprawy, naruszenie przepisów postępowania dowodowego i niewspółmierność kary oraz nawiązki.

Godne uwagi sformułowania

skarga kasacyjna jako dopuszczalna (ustawowo przewidziana) od orzeczeń prawomocnych sądu drugiej instancji nie jest skargą trzecioinstancyjną, lecz nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia Ograniczenia te stanowią wyjątki od reguły przyjętej w § 1 art. 523 k.p.k.

Skład orzekający

Jacek Błaszczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretację art. 523 § 2 k.p.k. w kontekście dopuszczalności kasacji od wyroków skazujących na karę grzywny."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niedopuszczalności kasacji z powodu braku przesłanek z art. 439 k.p.k.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z dopuszczalnością kasacji, co jest istotne dla prawników karnistów, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy kasacja od wyroku skazującego na grzywnę jest niedopuszczalna? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt V KZ 39/22
POSTANOWIENIE
Dnia 31 sierpnia 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jacek Błaszczyk
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 31 sierpnia 2022 r.,
w sprawie z zażalenia obrońcy skazanej
Z. K.
na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego V Wydziału Karnego – Odwoławczego Sądu Okręgowego w Ł.,
z dnia 4 maja 2022 r., sygn. akt V WKK
[…]
, o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 11 stycznia 2022 r. w sprawie sygn. akt V Ka
[…]
,
na podstawie art. 437 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł :
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
UZASADNIENIE
Zarządzeniem z dnia 4 maja 2022 r., sygn. akt V WKK
[…]
, odmówiono przyjęcia kasacji obrońcy skazanej Z. K. od
wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 11 stycznia 2022 r. w sprawie sygn. akt V Ka
[…]
z uwagi na fakt, że dotyczy ona wyroku orzekającego karę grzywny samoistnej, a nie powołuje się na uchybienia wskazane w art. 439 k.p.k., z tego też względu jest prawnie niedopuszczalna  - wobec treści art. 523 § 2 k.p.k.
W zażaleniu skarżący, nie godząc się z taką interpretacją i odwołując się do art. 523 § 1 i 2 k.p.k. zarzuca, że bezzasadnie przyjęto, że wniesienie kasacji jest niedopuszczalne - w sytuacji, gdy realia tej konkretnej sprawy, jej szczególny charakter i samoistność, naruszenie przepisów postępowania
dowodowego przez Sąd odwoławczy oraz niewspółmierność kary i orzeczonej nawiązki, winny przesądzać o przyjęciu kasacji do rozpoznania oraz o tym, że wyrok Sądu Okręgowego powinien ulec uchyleniu.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie nie jest zasadne.
Zarówno Konstytucja RP, jak i  Kodeks postępowania karnego przyznają oskarżonemu prawo do obrony, ale też zakładają jako zasadę dwuinstancyjność postępowania karnego. Skarga kasacyjna jako dopuszczalna (ustawowo przewidziana) od orzeczeń prawomocnych sądu drugiej instancji nie jest skargą trzecioinstancyjną, lecz nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia. Może zatem podlegać ograniczeniom. Ograniczenia takie przewiduje m.in. § 2 art. 523 k.p.k. w odniesieniu do kasacji na korzyść oskarżonego, tak jak § 3 tego przepisu przy kasacji na niekorzyść danego podmiotu. Ograniczenia te stanowią wyjątki od reguły przyjętej w § 1 art. 523 k.p.k. i zakładają, że gdy chodzi o kasację od wyroku innego niż skazujący za przestępstwa na bezwzględnie wykonywaną karę pozbawienia wolności, a wnoszoną na korzyść oskarżonego - skarga taka może być wniesiona jedynie, gdy wskazuje na uchybienia z art. 439 k.p.k. (art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k.), czyli dotyczy tzw. bezwzględnych przyczyn odwoławczych. Wniesiony nadzwyczajny środek zaskarżenia nie uwzględnia ograniczenia wskazanego w art. 523 § 1 w zw. z § 4 pkt 1 k.p.k. Mówi się tu bowiem, że kasację na korzyść "można wnieść jedynie" w sytuacji opisanej w § 2 art. 523 k.p.k., a ograniczenie to "nie dotyczy kasacji wniesionej z powodu uchybień wymienionych w art. 439”. Ponieważ przedmiotowa kasacja wymogom tym nie sprostała, zasadnie odmówiono jej przyjęcia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
[as]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI