V KZ 29/13

Sąd Najwyższy2013-04-11
SNKarnepostępowanie karnenajwyższy
kasacjauzasadnienie wyrokusędziasąd najwyższyprawo karneśrodek zaskarżenia

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie odmawiające sporządzenia uzasadnienia wyroku, wskazując na bezwzględną przyczynę odwoławczą związaną z tym, że ten sam sędzia, który wydał wyrok, rozpatrywał wniosek dotyczący tego wyroku.

Skazany wniósł zażalenie na zarządzenie sędziego Sądu Okręgowego odmawiające przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, argumentując, że wpłynął on przed wydaniem wyroku. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 40 § 3 k.p.k. – ten sam sędzia, który wydał wyrok, nie mógł rozpatrywać wniosku dotyczącego tego wyroku, co uniemożliwiało skazanemu skorzystanie z kasacji.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie skazanego na zarządzenie upoważnionego sędziego Sądu Okręgowego w P., które odmówiło przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Sędzia uznał, że wniosek wpłynął przed wydaniem wyroku przez sąd odwoławczy, co czyniło go nieskutecznym. Skazany w zażaleniu podniósł, że nie wiedział o odroczeniu wydania wyroku i wniósł o pozytywne rozpatrzenie zażalenia. Sąd Najwyższy, niezależnie od argumentów zażalenia, uchylił zaskarżone postanowienie z uwagi na bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 40 § 3 k.p.k. Stwierdzono, że ten sam sędzia, który orzekał w sprawie XVII Ka [...], wydał również zaskarżone zarządzenie, co jest niedopuszczalne w kontekście możliwości wniesienia kasacji. Sąd Najwyższy powołał się na dominujący pogląd orzecznictwa, zgodnie z którym zakaz orzekania przez sędziego, który wydał zaskarżone orzeczenie, dotyczy również sytuacji, gdy rozstrzygnięcia blokują możliwość skorzystania ze środka zaskarżenia. W związku z tym sprawę przekazano do ponownego rozpoznania Prezesowi Sądu Okręgowego w P., z zaleceniem uwzględnienia powyższych kwestii przy ponownym rozpoznaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sędzia, który wydał orzeczenie zaskarżone w trybie kasacji, nie może wydawać rozstrzygnięć "co do kasacji", w tym takich, które blokują możliwość skorzystania z tego środka zaskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 40 § 3 k.p.k. oraz utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym istnieje bezwzględna przyczyna odwoławcza, gdy ten sam sędzia, który wydał orzeczenie, rozpatruje sprawę kasacyjną lub wydaje rozstrzygnięcia blokujące dostęp do kasacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

skazany

Strony

NazwaTypRola
A. N.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (8)

Główne

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 422 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 528 § § 1 a contrario

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 40 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna przyczyna odwoławcza; sędzia, który wydał orzeczenie zaskarżone w trybie kasacji, nie może wydawać rozstrzygnięć "co do kasacji", w tym takich, które blokują możliwość skorzystania z tego środka zaskarżenia.

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 524 § § 1 zd. pierwsze

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 442 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sędzia, który wydał wyrok, nie może rozpatrywać wniosku dotyczącego tego wyroku, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą. Zaskarżone zarządzenie uniemożliwia skazanemu skorzystanie z możliwości wniesienia kasacji.

Godne uwagi sformułowania

bezwzględny powód odwoławczy określony w treści art. 40 § 3 k.p.k. wydawaniem wszelkich rozstrzygnięć "co do kasacji", a więc i takich, które blokują możliwość skorzystania z tego środka zaskarżenia uniemożliwia skazanemu skorzystanie z możliwości wniesienia kasacji

Skład orzekający

Jarosław Matras

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje kluczową zasadę proceduralną w polskim prawie karnym dotyczącą bezstronności sędziego i dostępu do środków odwoławczych, co jest istotne dla praktyków.

Czy sędzia może sam sobie odmówić sporządzenia uzasadnienia? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KZ 29/13
POSTANOWIENIE
Dnia 11 kwietnia 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jarosław Matras
w sprawie
A. N.
skazanego z art. 286 § 1 k.k. i in
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 11 kwietnia 2013 r.
zażalenia skazanego na zarządzenie upoważnionego sędziego
Sądu Okręgowego w P.
z dnia 27 grudnia 2012 r.,
o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 12 grudnia 2012 r., sygn. akt […]
na podstawie art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 422 § 3 k.p.k. i w zw. z art. 457 § 2 k.p.k. oraz art. 528 § 1 a contrario k.p.k.
p o s t a n o w i ł
uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Prezesowi Sądu Okręgowego w P.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym zarządzeniem upoważniony sędzia odmówił przyjęcia wniosku skazanego o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu II instancji, podnosząc, iż wniosek ten nie został wniesiony skutecznie, albowiem jego wpływ nastąpił jeszcze przed wydaniem wyroku przez sąd odwoławczy.
Zażalenie na to postanowienie wniósł skazany. W swoim środku odwoławczym wskazał, że nie wiedział, iż nastąpiło odroczenie wydania wyroku; w konkluzji wniósł o pozytywne rozpatrzenie zażalenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Niezależnie od podniesionego w zażaleniu zarzutu, zaskarżone zarządzenie nie mogło się ostać, albowiem w sprawie niniejszej zaistniał bezwzględny powód odwoławczy określony w treści art. 40 § 3 k.p.k., który podlegał uwzględnieniu z urzędu w oparciu o treść art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. W składzie Sądu Okręgowego w P., który wydał  wyrok w sprawie XVII Ka […] zasiadał SSO D. K. (k. 3570 i nast.), i tenże sam sędzia wydał zaskarżone zarządzenie (k. 3619 -3620), które uniemożliwia  skazanemu skorzystanie z możliwości wniesienia kasacji, skoro nie pozwala na  doręczenie uzasadnienia wyroku sądu II instancji, a ta właśnie czynność procesowa powoduje „otwarcie”  możliwości wniesienia kasacji (art. 524 § 1 zd. pierwsze k.p.k.)
W orzecznictwie Sądu Najwyższego dominuje  pogląd, który ujęte w treści art. 40 § 3 k.k. stwierdzenie o niemożności orzekania co do kasacji przez sędziego, który wydawał orzeczenie  zaskarżone w trybie kasacji wiąże nie tylko z sytuacją, gdy jest już wniesiona kasacja, ale także z wydawaniem wszelkich rozstrzygnięć „co do kasacji”, a więc i takich, które blokują możliwość skorzystania z tego środka zaskarżenia (por. np. wyrok SN z dnia 14 listopada 1996 r., IV KKN 299/96, Lex 28787; postanowienia SN: z dnia 10 stycznia 2001 r., IV KZ 92/00, Lex 51821; z dnia 26 października 2005 r., III KZ 48/05, Lex 157234; z dnia 24 stycznia 2006 r., III KZ 65/05, Lex 56879; z dnia 30 sierpnia 2007 r., IV KZ 82/07, Lex 476140; z dnia 10 września 2008 r., II IKZ 49/08, Lex 567084).
Mając na uwadze powyższe, należało uchylić zaskarżone zarządzenie bez merytorycznego badania jego zasadności. Trzeba jednak wskazać, że gdyby ten wniosek skazanego został załatwiony niezwłocznie, a nie po upływie 14 dni, to skazany miałby być może szanse na ponowne, tym razem terminowe,  jego złożenie. Rozstrzygając w tak dużym odstępie czasu tę kwestię szans tych skazany został pozbawiony. Przy ponownym rozpoznania sprawy sąd odwoławczy będzie baczył aby nie doszło do obrazy art. 40 § 3 k.p.k. rozumianego  w taki sposób, jak przedstawiono to powyżej (art. 442 § 3 k.p.k.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI