III KZ 29/18

Sąd Najwyższy2018-08-28
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
uzasadnienie wyrokuprawo do obronywyłączenie sędziegobezwzględna przyczyna odwoławczaSąd Najwyższypostępowanie karnezażalenie

Sąd Najwyższy uchylił zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o uzasadnienie wyroku z powodu naruszenia przepisów o wyłączeniu sędziego, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Skazany S.G. złożył zażalenie na zarządzenie Sądu Okręgowego w O., które odmówiło przyjęcia jego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd Najwyższy uchylił to zarządzenie, stwierdzając bezwzględną przyczynę odwoławczą w postaci naruszenia przepisu o wyłączeniu sędziego, który wydał wyrok, od orzekania w przedmiocie wniosku o jego uzasadnienie. Sprawę przekazano do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie skazanego S.G. na zarządzenie Sądu Okręgowego w O., które odmówiło przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone zarządzenie, stwierdzając wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. w związku z art. 40 § 3 k.p.k. Powodem było to, że sędzia K.R. z Sądu Okręgowego w O., który wydał wyrok, orzekał również w przedmiocie wniosku o sporządzenie jego uzasadnienia, co jest niedopuszczalne. Sąd Najwyższy podkreślił, że zakaz orzekania przez sędziego, który brał udział w wydaniu orzeczenia, dotyczy również formalnych decyzji blokujących rozpoznanie sprawy. W związku z tym, sprawę przekazano do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w O., który ma również rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia, jest wyłączony z mocy prawa od orzekania w tym przedmiocie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 40 § 3 k.p.k., który stanowi o wyłączeniu sędziego od orzekania w sprawach dotyczących wniosków, kasacji lub skarg nadzwyczajnych, jeśli brał udział w wydaniu orzeczenia. Podkreślono, że przepis ten dotyczy również formalnych decyzji, które mogą zablokować merytoryczne rozpoznanie sprawy, w tym zarządzenia o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie zarządzenia i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

skazany S.G.

Strony

NazwaTypRola
S.G.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna przyczyna odwoławcza.

k.p.k. art. 40 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego wnioskiem o wznowienie, zaskarżonego w trybie kasacji lub objętego skargą nadzwyczajną, nie może orzekać co do tego wniosku, kasacji lub skargi. Zakaz ten obejmuje również formalne warunki dopuszczalności.

Pomocnicze

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 518

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 126 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Właściwość Sądu Okręgowego do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sędzia, który wydał wyrok, orzekał w przedmiocie wniosku o sporządzenie jego uzasadnienia, co stanowi naruszenie przepisów o wyłączeniu sędziego.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skazanego dotycząca braku kontaktu z obrońcą i nieświadomości wydania wyroku (nie była podstawą uchylenia zarządzenia).

Godne uwagi sformułowania

zakaz wyrażony w tym przepisie odnosi się nie tylko do merytorycznej oceny zasadności kasacji, ale dotyczy również formalnych warunków jej dopuszczalności, tj. podejmowania decyzji, których skutkiem może być zablokowanie merytorycznego rozpoznania kasacji Do katalogu takich rozstrzygnięć należy także zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego.

Skład orzekający

Kazimierz Klugiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o wyłączeniu sędziego w kontekście wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz stosowanie art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie SN wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą prawa do obrony i wyłączenia sędziego, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Sędzia nie może odmówić uzasadnienia wyroku, który sam wydał – Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową zasadę prawa karnego.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KZ 29/18
POSTANOWIENIE
Dnia 28 sierpnia 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Kazimierz Klugiewicz
w sprawie
S.G.
skazanego z art. 178a § 4 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 28 sierpnia 2018 r.
zażalenia skazanego na zarządzenie z dnia 4 czerwca 2018 r., sygn. akt VII Ka
(…)
, o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 19 kwietnia 2018 r., sygn. akt VII Ka (…), na podstawie art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 40 § 3 k.p.k. i art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k.,
p o s t a n o w i ł
uchylić zaskarżone zarządzenie i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w O.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym przez skazanego zarządzeniem sędziego Sądu Okręgowego w O. z dnia 4 czerwca 2018 r., sygn. akt VII Ka (…), odmówiono przyjęcia wniosku S. G. o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 19 kwietnia 2018 r., sygn. akt VII Ka (…).
W uzasadnieniu swego zażalenia na ww. zarządzenie skazany wskazał, że o wydaniu wyroku dowiedział się dopiero 17 maja br. od administracji Aresztu Śledczego, w którym przebywał. Podkreślił, że z obrońcą ustanowionym mu z urzędu nie miał kontaktu i z tego względu nie wiedział, że na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2018 r. zapadł wyrok.
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.
Zażalenie skazanego skutkowało uchyleniem zaskarżonego zarządzenia. Nastąpiło to jednak nie na skutek uwzględnienia argumentacji przedstawionej w zażaleniu, ale w wyniku stwierdzenia jednej z bezwzględnych przyczyn odwoławczych. Należy bowiem zauważyć, że zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu odwoławczego zostało wydane przez sędziego Sądu Okręgowego w O. – K.R., który wcześniej wydał wyrok będący przedmiotem wniosku o sporządzenie uzasadnienia.
Tymczasem zgodnie z art. 40 § 3 k.p.k., sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego wnioskiem o wznowienie, zaskarżonego w trybie kasacji lub objętego skargą nadzwyczajną, nie może orzekać co do tego wniosku, kasacji lub skargi. W judykaturze prezentowane jest jednolite stanowisko co do tego, że zakaz wyrażony w tym przepisie odnosi się nie tylko do merytorycznej oceny zasadności kasacji, ale dotyczy również formalnych warunków jej dopuszczalności, tj. podejmowania decyzji, których skutkiem może być zablokowanie merytorycznego rozpoznania kasacji (
zob. m.in. postanowienia SN: z dnia 12 października 2006 r. III KZ 60/06, OSNwSK 2006, Nr 1, poz. 1946; z dnia 21 czerwca 2007 r., III KZ 42/07, OSNwSK 2007, Nr 1, poz. 1395; z dnia 30 sierpnia 2007 r., IV KZ 82/07, OSNwSK 2007, Nr 1, poz. 1944; z dnia 20 listopada 2007 r., III KZ 110/07, OSNwSK 2007, Nr 1, poz. 2718, ostatnio postanowienia SN: z dnia 28 października 2013 r., III KZ 65/13, Lex nr 1388389; z dnia 29 stycznia 2014 r., IV KZ 1/14, Lex nr 1425024; z dnia 17 maja 2016 r., II KZ 14/16, niepubl.; z dnia 17 stycznia 2017 r., sygn. akt II KZ 48/16, Lex nr 2188627; 24 sierpnia 2016 r., IV KZ 38/16, Lex nr 2151441; z dnia 30 marca 2017 r., V KZ 7/17, Lex nr 2261758
). Do katalogu takich rozstrzygnięć należy także zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego.
Sędzia Sądu Okręgowego w O. – K.R., orzekając w sprawie na etapie postępowania odwoławczego, był zatem wyłączony z mocy prawa od orzekania w przedmiocie odmowy przyjęcia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu drugiej instancji. Z tego względu, niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych w zażaleniu zarzutów, wobec wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, określonej w art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 40 § 3 k.p.k., zaskarżone zarządzenie należało uchylić i sprawę przekazać Sądowi Okręgowemu w O. do ponownego rozpoznania. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd ten będzie miał na względzie powyższy pogląd prawny, jednakże w pierwszej kolejności rozpozna wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie skazanemu odpisu uzasadnienia wyroku, albowiem wniosek taki, wraz z ponowieniem wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia, został sformułowany w rozpoznanym zażaleniu, a do jego rozpoznania właściwy jest Sąd Okręgowy w O. (art. 126 § 2 k.p.k.).
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI