V KZ 12/21

Sąd Najwyższy2021-03-23
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
termin zawityuzasadnienie wyrokuSąd Najwyższypostępowanie karnezażalenie

Podsumowanie

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z powodu uchybienia terminu.

Skazany A. H. złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie ustawowego terminu. Sąd Okręgowy odmówił przyjęcia wniosku, a Sąd Najwyższy utrzymał to postanowienie w mocy, uznając, że termin biegnie od daty ogłoszenia wyroku, a nie od daty jego faktycznego sporządzenia czy doręczenia, chyba że skazany był pozbawiony wolności lub wniósł o doprowadzenie na rozprawę.

Sprawa dotyczyła zażalenia skazanego A. H. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV Karnego-Odwoławczego Sądu Okręgowego w P. o odmowie przyjęcia jego osobistego wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 3 listopada 2020 r. Skazany złożył wniosek do sądu pierwszej instancji, który przekazał go do sądu odwoławczego. Przewodniczący Sądu Okręgowego odmówił przyjęcia wniosku, wskazując na upływ 7-dniowego terminu zawitego z art. 524 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że nie zostało ono oparte na zarzutach naruszenia przepisów postępowania lub błędnych ustaleń faktycznych. Analiza protokołów wykazała, że skazany był obecny na rozprawie apelacyjnej, podczas której ogłoszono postanowienie o odroczeniu wydania wyroku do dnia 3 listopada 2020 r. Sąd Najwyższy uznał, że termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia biegnie od daty ogłoszenia wyroku, a nie od daty jego faktycznego sporządzenia czy doręczenia, zwłaszcza gdy skazany nie był pozbawiony wolności ani nie wnosił o doprowadzenie na rozprawę. Mylne przekonanie skazanego co do daty wydania wyroku nie stanowiło podstawy do uchylenia zarządzenia o odmowie przyjęcia wniosku z powodu uchybienia terminu.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Termin do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji rozpoczyna bieg od momentu ogłoszenia orzeczenia przez sąd odwoławczy, jeśli skazany był obecny przy jego ogłoszeniu i nie był pozbawiony wolności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że w sytuacji, gdy skazany był obecny na rozprawie, podczas której ogłoszono wyrok sądu odwoławczego, i nie był pozbawiony wolności, termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia biegnie od daty ogłoszenia wyroku. Mylne przekonanie skazanego co do daty wydania wyroku nie stanowi podstawy do przywrócenia terminu ani do uznania zarządzenia o odmowie przyjęcia wniosku za wadliwe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Utrzymanie w mocy zaskarżonego zarządzenia.

Strona wygrywająca

Przewodniczący Wydziału IV Karnego-Odwoławczego Sądu Okręgowego w P.

Strony

NazwaTypRola
A. H.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 524 § 1

Kodeks postępowania karnego

Określa 7-dniowy termin zawity do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku.

Pomocnicze

k.p.k. art. 453 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

Określa podstawy do uwzględnienia zażalenia, których skarżący nie podniósł.

k.p.k. art. 422 § 2a

Kodeks postępowania karnego

Określa sytuacje, w których sąd drugiej instancji ma obowiązek doręczyć skazanemu odpis wyroku z urzędu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o sporządzenie uzasadnienia został złożony po upływie 7-dniowego terminu zawitego. Termin do złożenia wniosku biegnie od daty ogłoszenia wyroku, jeśli skazany był obecny i nie był pozbawiony wolności. Brak podstaw do zastosowania art. 422 § 2a k.p.k.

Odrzucone argumenty

Skazany błędnie uważał, że termin biegnie od innej daty niż ogłoszenie wyroku. Skazany twierdził, że nie był obecny przy ogłoszeniu wyroku lub że ogłoszenie nastąpiło później.

Godne uwagi sformułowania

terminu zawitego w konfrontacji z udokumentowanym w protokołach postępowania odwoławczego przebiegiem postępowania apelacyjnego

Skład orzekający

Antoni Bojańczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja biegu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawach karnych, zwłaszcza w kontekście obecności skazanego na ogłoszeniu wyroku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego w postępowaniu karnym – prawa do uzyskania uzasadnienia wyroku i terminów z tym związanych. Jest to istotne dla praktyków prawa karnego.

Uchybiłeś termin? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy liczy się czas na wniosek o uzasadnienie wyroku.

Sektor

inne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
Sygn. akt V KZ 12/21
POSTANOWIENIE
Dnia 23 marca 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Antoni Bojańczyk
w sprawie
A. H.
odnośnie którego prawomocnie umorzono postępowanie
co do popełnienia czynu zakwalifikowanego
jako przestępstwo z art. 286 § 3 k.k. i art. 270 § 2a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2021 r.
w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron
zażalenia oskarżonego na
zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV Karnego-Odwoławczego
Sądu Okręgowego w P.
z dnia 5 stycznia 2021 r., sygn. akt IV Ka (…),
o odmowie przyjęcia osobistego wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w P.
z dnia 3 listopada 2020 r., sygn. akt IV Ka (…)
na podstawie art. 437 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
zaskarżone zarządzenie utrzymać w mocy.
UZASADNIENIE
Skazany A. H. w dniu 20 listopada 2020 r. złożył osobiście w sekretariacie II Wydziału Karnego Sądu Rejonowego w N. wniosek o sporządzenie na piśmie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 3 listopada 2020 r. w sprawie cyt. „4 KA
(…)
” i doręczenie tego uzasadnienia wraz z wyrokiem (
k. 1368, 1370, t. VII
). Wobec mylnego skierowania przez A. H. w/w wniosku do sądu pierwszej instancji, pismem z dnia 26 listopada 2020 r. (data wpływu do Sądu Okręgowego w P.), Sąd Rejonowy w N. przekazał go według właściwości sądowi odwoławczemu (
k. 1367, t. VII
).
Przewodniczący Wydziału IV Karnego-Odwoławczego Sądu Okręgowego w P. zarządzeniem z dnia 5 stycznia 2021 r. odmówił przyjęcia przedmiotowego wniosku, wobec złożenia go przez A. H. po upływie siedmiodniowego terminu zawitego, o którym mowa w treści art. 524 § 1 k.p.k. (
k. 1372, t. VII
).
Pismem z dnia 12 stycznia 2021 r. A. H. wniósł bezpośrednio do Sądu Najwyższego zażalenie na zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w P. W jego treści skarżący wskazuje na to, że „uczestniczył [on] w rozprawie 3 listopada [2020 r.], natomiast odczytanie wyroku miało nastąpić 2 tygodnie później czyli 17 listopada [2020 r.] sporządził [on] wniosek o przesłanie wyroku wraz z uzasadnieniem a okazało się, że odczytanie wyroku nastąpiło 3 listopada [2020 r.]”. W konkluzji zażalenia skarżący wniósł o „udostepnienie wyroku wraz z uzasadnieniem i doręczenie na adres [wskazany w nagłówku pisma]” (
k. 1392, t. VII
).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie nie jest zasadne i w konsekwencji zaskarżone zarządzenie należało utrzymać w mocy. Jego uwzględnienie mogłoby nastąpić, gdyby skarżący trafnie podniósł, że zaskarżone zarządzenie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, mogącym mieć wpływ na jego treść względnie gdyby oparte zostało na błędnych ustaleniach faktycznych (art. 438 pkt 2 i 3 k.p.k.). Tymczasem tego rodzaju zarzuty w zażaleniu w ogóle nie zostały sformułowane.
Jak wynika z treści protokołu rozprawy apelacyjnej z dnia 20 października 2020 r., toczącej się przed Sądem Okręgowym w P., A. H. był obecny od chwili wywołania sprawy o g. 10
00
(
k. 1356, 1356v, t. VII
). W toku rozprawy, sędzia sprawozdawca, stosownie do art. 453 § 1 k.p.k., złożyła ustne sprawozdanie i udzielił głosu stronom, po czym sąd przystąpił do narady. Po jej zakończeniu sąd odroczył wydanie wyroku do dnia 3 listopada 2020 r. Z treści protokołu nie wynika, aby A. H. nie był obecny podczas ogłaszania postanowienia o odroczeniu wydania wyroku do dnia 3 listopada 2020 r. Sąd Okręgowy w P. wydał wyrok w dniu 3 listopada 2020 r., jednak wbrew podnoszonym w zażaleniu twierdzeniom A.H., w trakcie ogłaszania wyroku przez Sąd Okręgowy w P. nikt się nie stawił (
k. 1357-1360, t. VII
). Obowiązek informacyjny ciążący na organie procesowym został — jak wynika z protokołu tej czynności procesowej — zrealizowany w trakcie rozprawy z dnia 3 listopada 2020 r., w toku której zostało ogłoszone orzeczenie w sprawie sygn. IV Ka
(…)
.
Protokół nie wskazuje na to, iżby sąd odwoławczy poinformował obecnych w toku rozprawy apelacyjnej w dniu 20 października 2020 r., że termin ogłoszenia wyroku nastąpi w dniu 17 listopada 2020 r., a w rzeczywistości odroczył wydanie wyroku do dnia 3 listopada 2020 r.  Nie tylko przeczy temu data, w której Zastępca Prokuratora Prokuratury Rejonowej w N. wniósł do Sądu Okręgowego w P. wniosek o sporządzenie na piśmie uzasadnienia wyroku z dnia 3 listopada 2020 r. (sygn. IV Ka
(…)
), tj. w 10 listopada 2020 r. (data prezentaty Sądu Okręgowego w P.), a zatem jeszcze przed planowanym w dniu 17 listopada 2020 r. – zdaniem skarżącego – dniem wydania orzeczenia, ale też sam autor zażalenia nie wskazuje na to, iżby w toku rozprawy odwoławczej w dniu 20 października 2020 r. odroczenie ogłoszenia wyroku miało nastąpić do dnia 17 listopada 2020 r.
Godzi się dodać, że w niniejszej sprawie A. H. w momencie rozstrzygania orzekania przez sąd odwoławczy - Sąd Okręgowy w P. nie korzystał z pomocy obrońcy ustanowionego z urzędu. Nie był też pozbawiony wolności. Skazany złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku na piśmie oraz jego doręczenie z uzasadnieniem dopiero w dniu 20 listopada 2020 r.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, trafnie uznał w obecnie zaskarżonym zarządzeniu Przewodniczący Wydziału IV Karnego-Odwoławczego Sądu Okręgowego w P., że wniosek oskarżonego A. H. o sporządzenie i doręczenie wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 3 listopada 2020 r., sygn. IV Ka
(…)
został złożony z uchybieniem 7-dniowego zawitego terminu do jego złożenia, którego bieg otworzyło ogłoszenie wyroku sądu odwoławczego w dniu 3 listopada 2021 r. W realiach przedmiotowej sprawy nie zmaterializowały się przesłanki wynikające z art. 422 § 2a k.p.k., obligujące sąd drugiej instancji do doręczenia skazanemu odpisu wyroku z urzędu i uprawniające go do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia i doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem w terminie 7 dni od daty doręczenia mu wyroku. A. H. nie był pozbawiony wolności w czasie ogłaszania wyroku sądu
ad quem
i nie wnosił o doprowadzenie go na termin rozprawy odwoławczej, na którym nastąpiło ogłoszenie wyroku. Okoliczność ta przesądza, że chwilą rozpoczęcia biegu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji był moment ogłoszenia orzeczenia przez Sąd Okręgowy w P.
Przedstawione przez A. H. powody uchybienia terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia na piśmie i jego doręczenie wraz z rozstrzygnięciem w postaci mylnego przekonania co do daty wydania wyroku nie mogły spowodować uchylenia bądź zmiany zaskarżonego przez niego zarządzenia, bowiem — w konfrontacji z udokumentowanym w protokołach postępowania odwoławczego przebiegiem postępowania apelacyjnego — nie prowadzą do wniosku o nieprawidłowości zaskarżonego zarządzenia. Powyższe obligowało do wydania zarządzenia o takiej treści, jak to będące obecnie przedmiotem zaskarżenia.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia i utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę