V KZ 12/14

Sąd Najwyższy2014-04-03
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjabrak formalnyupoważnienie obrońcySąd NajwyższySąd Okręgowykodeks postępowania karnegoart. 120 k.p.k.art. 530 k.p.k.

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o odmowie przyjęcia kasacji, uznając, że brak upoważnienia obrońcy powinien zostać usunięty w trybie art. 120 k.p.k.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenia skazanego i jego obrońcy na zarządzenie przewodniczącej Sądu Okręgowego o odmowie przyjęcia kasacji. Zarządzenie to opierało się na braku uprawnień autora kasacji do jej wniesienia, gdyż pierwotne pełnomocnictwo obrońcy ograniczało jego reprezentację do postępowania przed sądem I instancji i apelacyjnego. Sąd Najwyższy uznał, że brak upoważnienia do wniesienia kasacji jest brakiem formalnym, który powinien zostać usunięty w trybie art. 120 k.p.k., a dopiero po bezskutecznym wezwaniu do jego uzupełnienia można odmówić przyjęcia kasacji. W związku z tym uchylono zaskarżone zarządzenie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenia skazanego M. M. oraz jego obrońcy na zarządzenie przewodniczącej Wydziału IV Karnego-Odwoławczego Sądu Okręgowego w P. z dnia 13 stycznia 2014 r., które odmówiło przyjęcia kasacji z uwagi na brak uprawnień autora do jej wniesienia. Przewodnicząca sądu okręgowego wskazała, że adwokat został ustanowiony obrońcą jedynie do postępowania przed sądem pierwszej instancji i w postępowaniu apelacyjnym, a nie w postępowaniu kasacyjnym. Obrońca nie dołączył również upoważnienia do podjęcia obrony po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu pierwszej instancji, co zgodnie z art. 84 § 1 i 3 k.p.k. uniemożliwiało mu sporządzenie i wniesienie kasacji. Skazany i jego obrońca zaskarżyli to zarządzenie, podnosząc obrazę art. 120 k.p.k., zgodnie z którym brak formalny pisma powinien zostać usunięty w trybie wezwania. Do zażalenia dołączono nowe pełnomocnictwo z dnia 16 grudnia 2013 r. Sąd Najwyższy uznał zażalenia za zasadne. Podkreślił, że art. 120 § 1 k.p.k. wprost wymienia zaniechanie złożenia upoważnienia do podjęcia czynności procesowej jako brak formalny, który wymaga wezwania do jego usunięcia. Dotyczy to również kasacji. W związku z tym, przewodnicząca sądu okręgowego powinna była wezwać obrońcę do uzupełnienia braku formalnego w terminie 7 dni, a dopiero po bezskutecznym upływie tego terminu mogła odmówić przyjęcia kasacji. Niepodjęcie tych czynności procesowych uniemożliwiło wydanie zarządzenia na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone zarządzenie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w P., który miał ponownie zbadać warunki formalne kasacji i ocenić skuteczność procesową dołączonego pełnomocnictwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, brak upoważnienia do wniesienia kasacji jest brakiem formalnym, który powinien zostać usunięty w trybie art. 120 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że art. 120 § 1 k.p.k. wprost wymienia zaniechanie złożenia upoważnienia do podjęcia czynności procesowej jako brak formalny pisma, który powoduje wezwanie do jego usunięcia. Przepis ten ma zastosowanie również do usuwania braków formalnych kasacji, w tym niedołączenia upoważnienia do jej wniesienia. Niespełnienie tego wymogu powinno skutkować wezwaniem do uzupełnienia, a dopiero po bezskutecznym upływie terminu można odmówić przyjęcia kasacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie zarządzenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

skazany i jego obrońca

Strony

NazwaTypRola
M. M.osoba_fizycznaskazany
obrońca skazanegoinneobrońca
przewodnicząca Wydziału IV Karno – Odwoławczego Sądu Okręgowego w P.instytucjaorgan procesowy

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 120 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Zaniechanie złożenia upoważnienia do podjęcia czynności procesowej, w tym wniesienia kasacji, jest brakiem formalnym pisma, który powinien zostać usunięty w trybie wezwania.

Pomocnicze

k.p.k. art. 530 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten stanowi podstawę do odmowy przyjęcia kasacji, jednakże wymaga wcześniejszego zastosowania art. 120 k.p.k. w przypadku braków formalnych.

k.p.k. art. 84 § § 1 i 3

Kodeks postępowania karnego

Określa warunki ustanowienia obrońcy i jego uprawnienia, w tym po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu pierwszej instancji.

u.o.z. art. 35 § ust. 1

Ustawa o ochronie zwierząt

Przepis określający czyn zabroniony, którego dotyczyło postępowanie karne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak upoważnienia obrońcy do wniesienia kasacji jest brakiem formalnym, który powinien zostać usunięty w trybie art. 120 k.p.k. Zarzadzenie o odmowie przyjęcia kasacji zostało wydane z obrazą przepisów prawa procesowego (art. 120 k.p.k.). Do zażalenia zostało dołączone pełnomocnictwo upoważniające obrońcę do wniesienia kasacji.

Odrzucone argumenty

Obrońca nie miał uprawnień do wniesienia kasacji, ponieważ jego pełnomocnictwo ograniczało się do postępowania przed sądem I instancji i apelacyjnego. Brak upoważnienia do podjęcia obrony po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu I instancji uniemożliwiał wniesienie kasacji.

Godne uwagi sformułowania

brak upoważnienia obrońcy do podjęcia obrony skazanego po uprawomocnieniu się orzeczenia Sądu I instancji, w tym jego reprezentowania w postępowaniu kasacyjnym brak stosownego upoważnienia obrońcy powinien zostać przez organ procesowy usunięty w trybie powołanego przepisu, jako brak formalny kasacji Dyspozycja art. 120 § 1 k.p.k. wprost wymienia zaniechanie złożenia upoważnienia do podjęcia czynności procesowej, jako brak formalny pisma powodujący wezwanie osoby, od której pismo pochodzi do jego usunięcia. niespełnienie wymagań związanych z wniesieniem pisma - w tym przypadku brak upoważnienia do podjęcia czynności związanych z wniesieniem kasacji - zawsze powoduje konieczność zastosowania przepisu art. 120 k.p.k.

Skład orzekający

Andrzej Ryński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 120 k.p.k. w kontekście braków formalnych kasacji oraz prawidłowego stosowania art. 530 § 2 k.p.k."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z zakresem pełnomocnictwa obrońcy w postępowaniu kasacyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnej kwestii proceduralnej w postępowaniu karnym, a mianowicie prawidłowego stosowania przepisów dotyczących braków formalnych pisma procesowego, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.

Błąd formalny w kasacji? Sąd Najwyższy przypomina o obowiązku wezwania do uzupełnienia braków.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KZ 12/14
POSTANOWIENIE
Dnia 3 kwietnia 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Andrzej Ryński
w sprawie M. M.
wobec którego warunkowo umorzono postępowanie o przestępstwo z art. 35 ust.1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r, o ochronie zwierząt
po rozpoznaniu zażaleń skazanego i jego obrońcy na zarządzenie przewodniczącej Wydziału IV Karno – Odwoławczego Sądu Okręgowego w P. z dnia 13 stycznia 2014 r., sygn. akt … 46/13,
o odmowie przyjęcia kasacji,
na podstawie art. 530 § 3 k.p.k.
postanowił
uchylić zaskarżone zarządzenie i przekazać sprawę Sądowi Okręgowemu w P. do ponownego rozpoznania.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym zarządzeniem przewodnicząca Wydziału IV Karno – Odwoławczego Sądu Okręgowego w P. na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. odmówiła przyjęcia kasacji obrońcy skazanego M. M. adw. P. K. z uwagi na brak uprawnień autora kasacji do jej wniesienia.
W uzasadnieniu podkreśliła, że występujący w sprawie adwokat został ustanowiony przez M. M. jako jego obrońca z ograniczeniem do reprezentowania go w postępowaniu przed Sądem I instancji oraz w postępowaniu odwoławczym przed Sądem Okręgowym w P. w sprawie apelacji wywiedzionej od wyroku Sądu Rejonowego w P., sygn. akt  … 563/11 (k. 986,991). Natomiast wnosząc kasację za pośrednictwem Sądu odwoławczego adwokat nie dołączył upoważnienia do podjęcia obrony skazanego po uprawomocnieniu się orzeczenia  Sądu I instancji, w tym jego reprezentowania  w postępowaniu kasacyjnym (art. 84 § 1 i 3 k.p.k.), co uniemożliwiało mu sporządzenie i wniesienie kasacji w imieniu M. M.
Powyższe zarządzenie zaskarżyli zażaleniami skazany i jego obrońca podnosząc, iż zostało ono wydane z obrazą przepisu prawa procesowego, a to art. 120 k.p.k., ponieważ brak stosownego upoważnienia obrońcy powinien zostać przez organ procesowy usunięty w trybie powołanego przepisu,  jako brak formalny kasacji. Jednocześnie do zażalenia obrońcy skazanego zostało dołączone pełnomocnictwo z dnia 16 grudnia 2013 r. sporządzone własnoręcznie przez M. M. upoważniające adw. P. K. do sporządzenia i wniesienia kasacji.
W związku z tym skarżący postulowali o uchylenie zaskarżonego zarządzenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenia skazanego i jego obrońcy zasługują na uwzględnienie. Dyspozycja  art. 120 § 1 k.p.k. wprost wymienia zaniechanie złożenia upoważnienia do podjęcia czynności procesowej, jako brak formalny  pisma powodujący wezwanie osoby, od której pismo pochodzi do jego usunięcia. Nie budzi wątpliwości, że przepis ten zamieszczony w rozdziale porządek czynności procesowych, znajduje również zastosowanie do usuwania braku formalnego kasacji, w postaci niedołączenia upoważnienia do jej wniesienia. W związku z tym niespełnienie wymagań związanych z wniesieniem pisma - w tym przypadku brak upoważnienia do podjęcia czynności związanych z wniesieniem kasacji - zawsze powoduje konieczność zastosowania przepisu art. 120 k.p.k.  (zob. postanowienie SN z dnia 8 października 2002 r., IV KKN 317/98, LEX nr 74388).
Oznacza to, że w analizowanej sytuacji procesowej  przewodnicząca Wydziału IV Karno – Odwoławczego Sądu Okręgowego w P. powinna wezwać autora kasacji w trybie art.120 § 1 k.p.k. do usunięcia braku formalnego przez złożenie pełnomocnictwa w terminie 7 dni i dopiero po bezskutecznym upływie tego terminu odmówić przyjęcia kasacji, jako wniesionej przez osobę nieuprawnioną. Zatem niepodjęcie tych czynności procesowych uniemożliwiało wydanie zarządzenia na podstawie art. 530 § 2 k.p.k.
Z tych względów Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone zarządzenie i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w P. W jego trakcie prezes sądu lub upoważniony sędzia jeszcze raz zbada warunki formalne  kasacji wywiedzionej przez obrońcę skazanego i podejmie decyzję o  przyjęciu kasacji lub jej odmowie  (art. 530 § 1 i 2 k.p.k.), oceniając przy tym skuteczność procesową znajdującego się w aktach  pełnomocnictwa do wniesienia kasacji (k.1079).
Mając to wszystko na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI