V Kz 1078/20

Sąd Okręgowy w ŁodziŁódź2021-02-05
SAOSKarnepostępowanie karneŚredniaokręgowy
przywrócenie terminuuzasadnienie wyrokuprawa skazanegopouczeniepostępowanie karnesąd okręgowysąd rejonowyzażaleniekasacja

Podsumowanie

Sąd Okręgowy przywrócił skazanemu termin do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, uznając, że błędne pouczenie sądu o wyznaczeniu obrońcy z urzędu było przyczyną niedotrzymania terminu.

Sąd Rejonowy w Brzezinach odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku łącznego. Skazany M. G. złożył zażalenie, argumentując, że błędne pouczenie sądu o wyznaczeniu obrońcy z urzędu wprowadziło go w błąd. Po uchyleniu przez Sąd Najwyższy wcześniejszego postanowienia utrzymującego w mocy odmowę, Sąd Okręgowy w Łodzi przywrócił termin, stwierdzając naruszenie przepisów o pouczeniach procesowych i wpływ uchybienia na treść rozstrzygnięcia.

Sąd Okręgowy w Łodzi rozpoznał zażalenie M. G. na postanowienie Sądu Rejonowego w Brzezinach, które odmówiło przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku łącznego. Skazany podnosił, że błędne pouczenie sądu o możliwości wyznaczenia obrońcy z urzędu spowodowało jego przekonanie o reprezentowaniu jego interesów, co doprowadziło do niedotrzymania terminu. Po uchyleniu przez Sąd Najwyższy wcześniejszego postanowienia utrzymującego w mocy odmowę, Sąd Okręgowy uznał zażalenie za zasadne. Stwierdzono naruszenie przez Sąd Rejonowy przepisów art. 16 § 1 k.p.k. i art. 126 § 1 k.p.k., wskazując, że błędne pouczenie o wyznaczeniu obrońcy z urzędu, niezgodne z rzeczywistymi przepisami, wprowadziło skazanego w błąd i stanowiło przyczynę niedotrzymania terminu. Sąd podkreślił, że celem przepisów o pouczeniach jest zagwarantowanie uczestnikowi procesu wiedzy o jego prawach i obowiązkach, a nie wykorzystywanie jego niewiedzy. W związku z tym, postanowiono zmienić zaskarżone postanowienie i przywrócić skazanemu termin do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, błędne pouczenie sądu, które wprowadza skazanego w błąd co do jego praw procesowych i jest przyczyną niedotrzymania terminu, może stanowić podstawę do przywrócenia tego terminu.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że błędne pouczenie skazanego o wyznaczeniu obrońcy z urzędu narusza przepisy k.p.k. i stanowi przyczynę niedotrzymania terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, niezależną od skazanego. Ratio legis przepisów o pouczeniach wymaga zagwarantowania uczestnikowi procesu wiedzy o jego prawach i obowiązkach, a nie wykorzystywania jego niewiedzy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia

Strona wygrywająca

M. G.

Strony

NazwaTypRola
M. G.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 437 § 1, 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 126 § 1

Kodeks postępowania karnego

Naruszenie przepisu miało wpływ na treść rozstrzygnięcia.

k.p.k. art. 16 § 1

Kodeks postępowania karnego

Ratio legis przepisu sprowadza się do zagwarantowania uczestnikowi procesu niezbędnej wiedzy o jego prawach i obowiązkach procesowych oraz zapobiegania sytuacjom, w których organ procesowy wykorzystuje niewiedzę uczestnika.

Pomocnicze

k.p.k. art. 451

Kodeks postępowania karnego

Treść pouczenia w sprawie była niezgodna z tym przepisem.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędne pouczenie sądu o wyznaczeniu obrońcy z urzędu. Naruszenie przepisów k.p.k. dotyczących pouczeń procesowych. Uchybienie miało wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Godne uwagi sformułowania

Ratio legis przepisu art. 16 § 1 k.p.k. sprowadza się do: - zagwarantowania uczestnikowi procesu niezbędnej wiedzy o jego prawach i obowiązkach procesowych... Nieintencjonalne zaniedbanie skazanego (...) nie mogło pociągać dla skarżącego negatywnych konsekwencji procesowych. Mylne pouczenie skazanego (...) będąc źródłem jego przekonania o reprezentowaniu jego interesów przez obrońcę, stanowiło przyczynę niedotrzymania terminu...

Skład orzekający

Damian Krakowiak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących pouczeń procesowych i ich wpływu na przywrócenie terminu w postępowaniu karnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji błędnego pouczenia przez sąd pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne sądu, nawet nieintencjonalne, mogą mieć realne konsekwencje dla praw skazanego i jak sądy korygują takie sytuacje, dbając o rzetelność procesu.

Błąd sądu kosztował skazanego termin. Jak Sąd Okręgowy naprawił niesprawiedliwość?

Sektor

inne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V Kz 1078/20 (II K 8/17) POSTANOWIENIE Dnia 5 lutego 2021 roku Sąd Okręgowy w Łodzi w V Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący: sędzia Damian Krakowiak Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Lerka przy udziale prokuratora Tomasza Grona po rozpoznaniu sprawy M. G. co do którego Sąd Rejonowy w Brzezinach wydał wyrok łączny w dniu 2 czerwca 2017 roku z zażalenia M. G. na postanowienie Sądu Rejonowego w Brzezinach z dnia 12 lipca 2017 roku o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku Sądu Rejonowego w Brzezinach z dnia 2 czerwca 2017 roku (sygn. II K 8/17) na podstawie art. 437 § 1, § 2 k.p.k. w zw. z art. 438 pkt 2 k.p.k. , art. 126 § 1 k.p.k. postanawia zmienić zaskarżone postanowienie i przywrócić M. G. termin do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego w Brzezinach z dnia 2 czerwca 2017 roku (sygn. II K 8/17). UZASADNIENIE Postanowieniem Sądu Rejonowego w Brzezinach z dnia 12 lipca 2017 roku odmówiono przywrócenia skarżącemu terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku Sądu Rejonowego w Brzezinach z dnia 2 czerwca 2017 roku (sygn. II K 8/17). Na postanowienie zażalenie wywiódł skazany, podnosząc, iż w wyniku błędnego pouczenia Sądu miał on błędne przeświadczenie o wyznaczeniu mu obrońcy z urzędu (k. 75). Postanowieniem Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 22 września 2017 roku utrzymano w mocy postanowienie (k. 117). Postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 1 grudnia 2020 roku, na skutek kasacji Prokuratora Generalnego, uchylono zaskarżone postanowienie i sprawę przekazano do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Łodzi w postępowaniu odwoławczym (k. 231). Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Zażalenie jest zasadne. W stanie sprawy Sąd Rejonowy naruszył przepis art. 16 § 1 k.p.k. i art. 126 § 1 k.p.k. Uchybienie to miało wpływ na treść rozstrzygnięcia. Ratio legis przepisu art. 16 § 1 k.p.k. sprowadza się do: - zagwarantowania uczestnikowi procesu niezbędnej wiedzy o jego prawach i obowiązkach procesowych, co pozwala na przyjęcie pożądanego z punktu widzenia zasady rzetelnego procesu założenia, że uczestnik ten świadomie podejmuje decyzje co do wykonywania swoich praw i obowiązków, - zapobiegnięcia sytuacjom, w których organ procesowy będzie wykorzystywał niewiedzę uczestnika, w szczególności wyciągał z nieświadomych zaniedbań uczestnika niekorzystne dla niego konsekwencje procesowe (postanowienie SN z 20.08.2019r., I DO 28/19, Lex 2729825). W realiach postępowania Sąd a quo doręczył skazanemu błędne pouczenie, nieodpowiadające treści art. 451 k.p.k. („ skazany ma prawo do złożenia w terminie 7 dni od doręczenia niniejszego zawiadomienia wniosek o doprowadzenie go na rozprawę, w przeciwnym razie zostanie wyznaczony obrońca z urzędu ”). Treść pouczenia uzasadniała przekonanie skazanego, że jego bezczynność będzie skutkowała wyznaczeniem mu obrońcy z urzędu. Nie ulega przy tym wątpliwości, że skazany – co podnosił – nie ma fachowej wiedzy na temat swoich uprawnień i obowiązków, a w każdym razie Sąd Rejonowy nie mógł zasadnie zakładać, że skazany takową wiedzę ma. Nieintencjonalne zaniedbanie skazanego (niezłożenie wniosku o uzasadnienie wyroku łącznego przy przeświadczeniu reprezentowania jego interesów przez obrońcę z urzędu, którego jednak nie wyznaczono) nie mogło pociągać dla skarżącego negatywnych konsekwencji procesowych. Mylne pouczenie skazanego o konieczności wyznaczenia przez Sad a quo obrońcy z urzędu, będąc źródłem jego przekonania o reprezentowaniu jego interesów przez obrońcę, stanowiło przyczynę niedotrzymania terminu do złożenia „zapowiedzi apelacji” niezależną od M. G. (por. uchwała SN z 19.3.1970r., VI KZP 1/70 ). Kierując się przedstawionymi motywami, orzeczono jak w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę