V KS 23/21

Sąd Najwyższy2021-10-05
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
sąd najwyższyskargawyrok sądu odwoławczegouchylenie wyrokuart. 437 k.p.k.art. 335 k.p.k.kara uzgodnionarażąca surowość

Sąd Najwyższy oddalił skargę prokuratora na wyrok sądu odwoławczego, uznając, że uchylenie wyroku pierwszej instancji było uzasadnione, mimo że nie dotyczyło bezwzględnej przyczyny odwoławczej.

Prokurator złożył skargę na wyrok Sądu Okręgowego, który uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę, analizując, czy uchylenie wyroku przez sąd odwoławczy było zgodne z przepisami, zwłaszcza art. 437 § 2 k.p.k. Sąd Najwyższy uznał, że uchylenie było zasadne, ponieważ sąd odwoławczy prawidłowo ocenił, że wymierzenie uzgodnionej kary prowadziłoby do orzeczenia kary rażąco surowej, co wymagało ponownego rozpoznania sprawy na zasadach ogólnych.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę prokuratora na wyrok Sądu Okręgowego w G., który uchylił wyrok Sądu Rejonowego w S. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Skarga prokuratora została oddalona. Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z art. 437 § 2 k.p.k. uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w określonych przypadkach, w tym gdy jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości. Analizując uzasadnienie zaskarżonego wyroku, Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Okręgowy podzielił argumentację apelacji prokuratora dotyczącą naruszenia art. 335 k.p.k. i niewymierzenia uzgodnionej kary. Jednakże, sąd odwoławczy dostrzegł, że wymierzenie tej kary prowadziłoby do orzeczenia kary rażąco surowej. Sąd Najwyższy zaznaczył, że w postępowaniu skargowym nie ma uprawnienia do badania oceny surowości kary. W związku z tym, uchylenie wyroku przez Sąd Okręgowy było zgodne z dyspozycją art. 437 § 2 k.p.k., ponieważ wobec odstąpienia od wymierzenia uzgodnionej kary, sprawę należało rozpoznać na zasadach ogólnych, co wymagało przeprowadzenia w całości przewodu sądowego. W konsekwencji skarga prokuratora nie została uznana za zasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, uchylenie wyroku przez sąd odwoławczy w opisanej sytuacji jest zgodne z przepisami.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd odwoławczy prawidłowo zastosował art. 437 § 2 k.p.k., ponieważ wymierzenie uzgodnionej kary prowadziłoby do orzeczenia kary rażąco surowej. Wobec odstąpienia od wymierzenia uzgodnionej kary, sprawę należało rozpoznać na zasadach ogólnych, co wymagało przeprowadzenia w całości przewodu sądowego. Sąd Najwyższy w postępowaniu skargowym nie bada oceny surowości kary.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie skargi

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
K. Z.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Prokuratury Okręgowej w G.organ_państwowyskarżący

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439§1 k.p.k., art. 454 k.p.k. lub jeśli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości.

k.p.k. art. 539a § § 3

Kodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy rozpoznając skargę na wyrok sądu odwoławczego ogranicza się wyłącznie do badania, czy zaistniała tzw. bezwzględna przyczyna odwoławcza, albo doszło do uchylenia wyroku mimo braku formalnych przeszkód określonych w art. 454 k.p.k. lub też, czy konieczne jest przeprowadzenie na nowo w całości przewodu sądowego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 335

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wymierzenia kary uzgodnionej przez prokuratora z oskarżonym.

k.p.k. art. 343 § § 7

Kodeks postępowania karnego

Wymaga przeprowadzenia w całości przewodu sądowego w przypadku odstąpienia od wymierzenia uzgodnionej kary.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchylenie wyroku przez sąd odwoławczy było zgodne z art. 437 § 2 k.p.k., ponieważ wymierzenie uzgodnionej kary prowadziłoby do orzeczenia kary rażąco surowej, co wymagało ponownego rozpoznania sprawy na zasadach ogólnych. Sąd Najwyższy w postępowaniu skargowym nie ma uprawnienia do badania oceny surowości kary.

Godne uwagi sformułowania

uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439§1 k.p.k., art. 454 k.p.k. lub jeśli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości Sąd Najwyższy rozpoznając skargę na wyrok sądu odwoławczego ogranicza się wyłącznie do badania, czy w sprawie, na etapie postępowania przed sądem I lub II instancji, zaistniała tzw. bezwzględna przyczyna odwoławcza, albo doszło do uchylenia wyroku mimo braku formalnych przeszkód określonych w art. 454 k.p.k. lub też, czy konieczne jest przeprowadzenie na nowo w całości przewodu sądowego wymierzenie uzgodnionej kary prowadziłoby do orzeczenia kary rażąco surowej Sąd Odwoławczy nie miał ani możliwości utrzymania zaskarżonego wyroku w mocy, gdyż został on wydany z obrazą art. 335§1 k.p.k. ani jego zmiany, gdyż wobec odstąpienia od wymierzenia uzgodnionej kary, należało sprawę rozpoznać na zasadach ogólnych – art. 343§7 k.p.k. – a to wymagało przeprowadzenia w całości przewodu sądowego.

Skład orzekający

Jerzy Grubba

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi na wyrok sądu odwoławczego (art. 539a § 3 k.p.k.) oraz granic kognicji Sądu Najwyższego w postępowaniu incydentalnym, zwłaszcza w kontekście oceny surowości kary i konieczności ponownego rozpoznania sprawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej ze skargą na wyrok sądu odwoławczego uchylający wyrok sądu pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące postępowania przed Sądem Najwyższym w sprawach karnych, w szczególności granice jego kognicji przy rozpoznawaniu skargi na wyrok sądu odwoławczego. Jest to wiedza cenna dla prawników procesualistów.

Sąd Najwyższy: Kiedy uchylenie wyroku przez sąd odwoławczy jest uzasadnione, nawet bez bezwzględnej przyczyny?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt V KS 23/21
POSTANOWIENIE
Dnia 5 października 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jerzy Grubba
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
na posiedzeniu w dniu 5 października 2021r.,
w sprawie
K. Z.
oskarżonego o czyn z art. 209§1a k.k. w zw. z art. 64§1 k.k.
skargi prokuratora Prokuratury Okręgowej w G.
na wyrok Sądu Okręgowego w G.
z dnia 21 maja 2021r., sygn. akt IV Ka (…),
uchylający wyrok Sądu Rejonowego w S.
z dnia 30 marca 2021r., sygn. akt II K (…)
na podstawie art. 539e§2 k.p.k.
postanowił:
1) oddalić skargę,
2) kosztami postępowania skargowego obciążyć Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Skarga oskarżyciela nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 437§2 k.p.k. uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439§1 k.p.k., art. 454 k.p.k. lub jeśli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości.
Powiązanie tego przepisu z treścią art. 539a§3 k.p.k., w którym wymieniono podstawy tego środka zaskarżenia, jednoznacznie wskazuje, że Sąd Najwyższy rozpoznając skargę na wyrok sądu odwoławczego ogranicza się
wyłącznie do badania
, czy w sprawie, na etapie postępowania przed sądem I lub II instancji, zaistniała tzw. bezwzględna przyczyna odwoławcza, albo doszło do uchylenia wyroku mimo braku formalnych przeszkód określonych w art. 454 k.p.k. lub też, czy konieczne jest przeprowadzenie na nowo w całości przewodu sądowego (
vide
: uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 25 stycznia 2018r., sygn. akt I KZP 13/17 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 lutego 2017r., sygn. akt IV KS 6/16). Z powyższego wynika również, że uzasadnienie wyroku sądu odwoławczego winno jednoznacznie wskazywać, która z przesłanek określonych w art. 437§2 k.p.k. była podstawą uchylenia wyroku sądu I instancji i przekazania sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania.
Z uzasadnienia zaskarżonego skargą wyroku jednoznacznie wynika, że Sąd Okręgowy podzielił argumentację zaprezentowaną w apelacji Prokuratury Rejonowej w S. w zakresie naruszenia art. 335 k.p.k. i niewymierzenie przez Sąd I instancji kary uzgodnionej przez prokuratora z oskarżonym (pkt 3.1 uzasadnienia wyroku).
Rzecz jednak nie w tym, co zostało podniesione w uzasadnieniu skargi – że powyższa konstatacja pozwalała na zmianę zaskarżonego wyroku w ten sposób, aby wymierzona została uzgodniona kara. Sąd Okręgowy bowiem wskazał, że podziela zarzut apelacyjny, ale jednocześnie dostrzega, iż
wymierzenie uzgodnionej kary prowadziłoby do orzeczenia kary rażąco surowej
(pkt 3.1 i 5.3.1.2.1 uzasadnienia wyroku). Sąd Najwyższy, jak wskazano to już wyżej, w obecnym postępowaniu, zgodnie z dyspozycją art. 539a§3 k.p.k., nie ma uprawnienia do badania takiej oceny surowości kary.
W konsekwencji powyższego, również dla skarżącego winno być oczywiste, że Sąd Odwoławczy nie miał ani możliwości utrzymania zaskarżonego wyroku w mocy, gdyż został on wydany z obrazą art. 335§1 k.p.k. ani jego zmiany, gdyż wobec odstąpienia od wymierzenia uzgodnionej kary, należało sprawę rozpoznać na zasadach ogólnych – art. 343§7 k.p.k. – a to wymagało przeprowadzenia w całości przewodu sądowego.
Uchylając zaskarżony wyrok Sąd Okręgowy postąpił zatem w sposób zgodny z dyspozycją art. 437§2 k.p.k.
W świetle powyższego skarga nie mogła być uznana za zasadną.
Z przytoczonych wyżej względów, Sąd Najwyższy orzekł, jak w części dyspozytywnej postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI