V KO 89/21

Sąd Najwyższy2021-11-30
SNKarneinneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawysąd najwyższysąd okręgowyobiektywizmbezstronnośćzadośćuczynienieradca prawnysędzia

Sąd Najwyższy przekazał sprawę z wniosku o zadośćuczynienie innemu sądowi okręgowemu, aby zapewnić obiektywizm ze względu na przeszłość zawodową wnioskodawcy.

Sąd Okręgowy w P. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy o zadośćuczynienie innemu sądowi równorzędnemu, wskazując, że wnioskodawca jest radcą prawnym, który wcześniej orzekał jako sędzia w tym sądzie. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, podkreślając potrzebę zapewnienia obiektywizmu i bezstronności. Sprawę przekazano do Sądu Okręgowego w P., który znajduje się w dogodnej lokalizacji.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Okręgowego w P. o przekazanie sprawy o zadośćuczynienie innemu sądowi równorzędnemu. Sąd Okręgowy uzasadnił wniosek tym, że wnioskodawca jest radcą prawnym, który wcześniej orzekał jako sędzia w jednym z wydziałów gospodarczych tego sądu, co mogłoby budzić wątpliwości co do obiektywizmu. Sąd Najwyższy przychylił się do wniosku, stwierdzając, że przekazanie sprawy jest uzasadnione dobrem wymiaru sprawiedliwości i koniecznością zapewnienia bezstronności. Zaznaczono, że choć kancelaria wnioskodawcy ma siedzibę w innym okręgu, to ze względu na jego obecne obowiązki zawodowe, sprawę przekazano do Sądu Okręgowego w P., który jest w stosunkowo bliskiej odległości i nie powinien stanowić nadmiernej uciążliwości dla stron i świadków. Sąd Najwyższy powołał się na podobną praktykę w swojej dotychczasowej działalności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek jest zasadny, jeśli dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia, a sytuacja może stwarzać u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sytuacja, w której wnioskodawca jest radcą prawnym, a wcześniej orzekał jako sędzia w sądzie właściwym miejscowo, może budzić wątpliwości co do obiektywizmu. Przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu jest uzasadnione dobrem wymiaru sprawiedliwości i koniecznością zapewnienia bezstronności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
K. Ż.osoba_fizycznawnioskodawca
Sąd Okręgowy w P.instytucjawnioskujący sąd

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten może być stosowany wyjątkowo, jako odstępstwo od zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, gdy dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Artykuł ten stanowi o konstytucyjnej zasadzie rozpoznania sprawy przez sąd właściwy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potencjalny brak obiektywizmu i bezstronności ze względu na przeszłość zawodową wnioskodawcy. Dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy.

Godne uwagi sformułowania

może stwarzać u postronnego obserwatora, przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w Sądzie Okręgowym w P. w sposób obiektywny Korzystanie z właściwości z delegacji przewidzianej ustawowo w przepisie art. 37 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia

Skład orzekający

Jacek Błaszczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy do innego sądu ze względu na potencjalny konflikt interesów lub wątpliwości co do obiektywizmu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy będącego byłym sędzią sądu, w którym sprawa ma być rozpoznana.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje, jak sądy dbają o pozory obiektywizmu i bezstronności, nawet w sytuacjach, gdy nie ma formalnych przeszkód do rozpoznania sprawy przez sąd właściwy. Pokazuje to mechanizmy proceduralne zapewniające zaufanie do wymiaru sprawiedliwości.

Czy sędzia może sądzić sprawę, w której sam kiedyś orzekał jako sędzia?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt V KO 89/21
POSTANOWIENIE
Dnia 30 listopada 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jacek Błaszczyk
po rozpoznaniu w sprawie
K. Ż.
z wniosku o zadośćuczynienie
w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 30 listopada 2021 r.,
wniosku Sądu Okręgowego w P.
zawartego w postanowieniu z dnia 25 października 2021 r., sygn. akt III Ko (…)
o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w P..
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 25 października 2021 r., sygn. akt III Ko (…), Sąd Okręgowy w P., na podstawie art. 37 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem przekazania sprawy z wniosku K. Ż.
innemu sądowi równorzędnemu. Wnioskujący Sąd wskazał, że wnioskodawca jest radcą prawnym, a wcześniej orzekał jako sędzia w jednym z wydziałów gospodarczych Sądu Okręgowego w P..
W ocenie wnioskującego Sądu tego rodzaju sytuacja
może stwarzać u postronnego obserwatora, przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w Sądzie Okręgowym w P. w sposób obiektywny.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek Sądu Okręgowego w P.
jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie. Korzystanie z właściwości z delegacji przewidzianej ustawowo w przepisie art. 37 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) – i jedynie w sytuacji, gdy zostanie wykazane, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia.
W niniejszej sprawie, istotnie, sprawa dotyczy radcy prawnego, który był uprzednio związany z Sądem Okręgowym w P., gdzie orzekał jako sędzia. Obecnie natomiast, wnioskodawca występuje w sprawach jako radca prawny. Z akt sprawy wynika, że kancelaria wnioskodawcy ma siedzibę w obszarze właściwości Sądu Okręgowego w W. i choć większość świadków istotnie zamieszkuje na tym obszarze, to z uwagi na wykonywanie obowiązków zawodowych w obszarze właściwości tego Sądu, nie jest zasadnym przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w W..
Dla uniknięcia w takim wypadku zarzutów, które mogłyby rzutować na brak obiektywizmu i bezstronności przy rozpoznaniu sprawy, celowe jest, by była ona rozpoznana przez inny Sąd Okręgowy. Stanowisko takie jest zgodne z dotychczasową praktyką Sądu Najwyższego (vide: m. in. postanowienie z dnia 7 czerwca 2018 r., V KO 41/18, LEX nr 2506137). Mając na względzie zrozumiałą i przekonującą argumentację przedstawioną w uzasadnieniu wystąpienia sądu właściwego miejscowo i rzeczowo do rozpoznania wniesionego środka odwoławczego, uznać należało, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem rozpoznania sprawy do innego sądu równorzędnego. Nic nie stoi obecnie na przeszkodzie, aby sądem tym był Sąd Okręgowy w P.. Pozostaje on w stosunkowo bliskiej odległości od W.  i ewentualny dojazd stron, czy świadków, nie powinien stanowić nadmiernej uciążliwości.
Z tych też powodów orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI