Orzeczenie · 2021-11-04

V KO 82/21

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2021-11-04
SNKarneśrodki zapobiegawczeŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniaśrodki zapobiegawczetymczasowe aresztowanienienależyta obsada sąduSąd Najwyższykodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy rozpoznał pismo M. B. z dnia 29 września 2021 r., w którym sygnalizowano konieczność wznowienia z urzędu postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 5 stycznia 2021 r., sygn. akt II AKz [...]. Powodem wznowienia miałaby być nienależyta obsada sądu. Sąd Najwyższy, opierając się na utrwalonym orzecznictwie, wyjaśnił, że instytucja wznowienia postępowania dotyczy wyłącznie rozstrzygnięć co do istoty sprawy, a nie kwestii incydentalnych. Wskazano, że orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k. jest orzeczenie rozstrzygające o odpowiedzialności karnej. Postępowanie dotyczące przedłużenia stosowania tymczasowego aresztowania, które było przedmiotem postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 21 grudnia 2020 r. (sygn. akt III Kp [...]) i Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 5 stycznia 2021 r. (sygn. akt II AKz [...]), ma charakter uboczny i incydentalny. Wydawane w nim orzeczenia mają charakter czasowy i mogą ulegać zmianie. Z tego względu, Sąd Najwyższy nie stwierdził podstaw do wszczęcia postępowania o wznowienie z urzędu, zgodnie z art. 542 § 3 k.p.k. Dodatkowo, Sąd Najwyższy odniósł się do uchwały z dnia 23 stycznia 2020 r. w kontekście nienależytej obsady sądu w odniesieniu do sędziów sądów powszechnych, wskazując na konieczność wykazania wadliwości procesu powoływania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie zakresu zastosowania instytucji wznowienia postępowania w sprawach karnych, w szczególności w kontekście środków zapobiegawczych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wznowienie postępowania w przedmiocie tymczasowego aresztowania.

Zagadnienia prawne (2)

Czy postępowanie w przedmiocie zastosowania środków zapobiegawczych, w tym przedłużenia tymczasowego aresztowania, może być przedmiotem wznowienia postępowania z urzędu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie w przedmiocie zastosowania środków zapobiegawczych nie może być przedmiotem wznowienia postępowania z urzędu.

Uzasadnienie

Instytucja wznowienia postępowania dotyczy jedynie rozstrzygnięć co do istoty sprawy, a nie kwestii incydentalnych i czasowych, takich jak stosowanie środków zapobiegawczych.

Kiedy zachodzi nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w odniesieniu do sędziów sądów powszechnych powołanych na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r.?

Odpowiedź sądu

Nienależyta obsada sądu zachodzi, gdy wadliwość procesu powoływania prowadzi do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 Karty Praw Podstawowych UE oraz art. 6 ust. 1 EKPC, co należy wykazać w konkretnej sprawie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odniósł się do uchwały z dnia 23 stycznia 2020 r., wskazując, że nienależyta obsada sądu może mieć miejsce w przypadku sędziów powołanych na wniosek KRS ukształtowanej według ustawy z 2017 r., jeśli wadliwość procesu powoływania narusza standardy niezawisłości i bezstronności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa wszczęcia postępowania o wznowienie
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
M. B.osoba_fizycznawnioskodawca

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 542 § 3

Kodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy nie stwierdza podstaw do wszczęcia postępowania o wznowienie z urzędu.

Pomocnicze

k.p.k. art. 540 § 1

Kodeks postępowania karnego

Definicja orzeczenia kończącego postępowanie sądowe w rozumieniu wznowienia postępowania.

k.p.k. art. 253

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy procedowania w przedmiocie zastosowania środków zapobiegawczych.

k.p.k. art. 9 § 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy sygnalizacji dotyczącej wznowienia postępowania z urzędu.

Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 3).

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

Definicja nienależytej obsady sądu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie w przedmiocie środków zapobiegawczych ma charakter incydentalny i nie podlega wznowieniu. • Orzeczenie kończące postępowanie w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k. dotyczy istoty sprawy, a nie kwestii tymczasowych.

Godne uwagi sformułowania

instytucja wznowienia postępowania dotyczy jednie postępowania w jego głównym nurcie • procedowanie w przedmiocie zastosowania środków zapobiegawczych dotyczy [...] jedynie kwestii incydentalnych • nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego [...] jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi [...] do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności

Skład orzekający

Kazimierz Klugiewicz

sędzia SN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu zastosowania instytucji wznowienia postępowania w sprawach karnych, w szczególności w kontekście środków zapobiegawczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wznowienie postępowania w przedmiocie tymczasowego aresztowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne zagadnienie proceduralne dotyczące zakresu wznowienia postępowania w sprawach karnych, co jest ważne dla praktyków.

Czy można wznowić postępowanie z powodu tymczasowego aresztowania? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst