V KO 64/16

Sąd Najwyższy2016-10-20
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniaświadek koronnydowodyocena dowodówSąd Najwyższykodeks postępowania karnegoart. 540 k.p.k.grupa przestępczaustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wznowienie postępowania karnego, uznając, że nowe zeznania świadka koronnego nie podważyły w wystarczającym stopniu ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji.

Obrońca skazanego M. W. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, powołując się na nowe zeznania świadka Z. M. złożone w innym postępowaniu, w których świadek ten zaprzeczył udziałowi M. W. w grupie przestępczej. Sąd Najwyższy oddalił wniosek, stwierdzając, że choć zeznania te są nowe formalnie, ich treść jest tożsama z wcześniejszymi, które nie zostały uznane za wiarygodne. Sąd podkreślił, że sam status świadka koronnego nie przesądza o prawdziwości jego depozycji.

Wniosek o wznowienie postępowania karnego został złożony przez obrońcę skazanego M. W., który powołał się na art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. Podstawą wniosku były nowe zeznania świadka Z. M., złożone w innym postępowaniu, w których świadek ten, mając status tzw. małego świadka koronnego, kategorycznie wykluczył udział M. W. w działalności przestępczej objętej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…). Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek, uznał go za niezasadny. Sąd podkreślił profesjonalizm i skrupulatność sporządzenia wniosku przez obrońcę, jednakże nie zgodził się z jego konkluzjami. Kluczową kwestią było to, że choć zeznania Z. M. złożone w późniejszym postępowaniu były formalnie nowe, ich istota – kwestionowanie udziału M. W. w grupie przestępczej – była tożsama z wcześniejszymi zeznaniami, które nie zostały uznane za wiarygodne przez sąd orzekający w sprawie głównej. Sąd Najwyższy przypomniał, że dla pozytywnego rozstrzygnięcia wniosku o wznowienie postępowania propter nova konieczne jest spełnienie dwóch przesłanek: dowód musi być nowy, a jego treść musi pozwalać z wysokim prawdopodobieństwem twierdzić, że po wznowieniu zapadnie odmienne orzeczenie. Sąd zaznaczył, że sam fakt złożenia zeznań przez świadka koronnego nie przesądza o ich prawdziwości i brak było innych argumentów podważających prawidłowość ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił wniosek i obciążył skazanego kosztami sądowymi postępowania wznowieniowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli treść nowych zeznań jest tożsama z wcześniejszymi, które nie zostały uznane za wiarygodne, a brak jest innych argumentów podważających prawidłowość ustaleń faktycznych sądu orzekającego w sprawie głównej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że nowe zeznania świadka, mimo formalnej nowości i statusu świadka koronnego, nie spełniają przesłanki propter nova, ponieważ ich istota jest tożsama z wcześniejszymi zeznaniami, które sąd uznał za niewiarygodne. Sam status świadka koronnego nie gwarantuje prawdziwości depozycji, a brak innych dowodów podważających ustalenia sądu pierwszej instancji skutkuje oddaleniem wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie wniosku

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
M. W.osoba_fizycznaskazany
Prokurator Prokuratury Krajowejorgan_państwowywnioskodawca

Przepisy (7)

Główne

k.p.k. art. 540 § 1 pkt 2 lit a

Kodeks postępowania karnego

Ujawnienie się nowych faktów lub dowodów wskazujących na to, że sprawca nie popełnił przestępstwa.

Pomocnicze

k.k. art. 258 § 1

Kodeks karny

u.p.n. art. 56 § 3

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

k.k. art. 53 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.k. art. 65 § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nowe zeznania świadka Z. M. złożone w innym postępowaniu, mimo formalnej nowości, nie podważają w wystarczającym stopniu ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji, ponieważ ich treść jest tożsama z wcześniejszymi zeznaniami, które nie zostały uznane za wiarygodne. Sam status świadka koronnego nie przesądza o prawdziwości zeznań. Brak jest innych argumentów podważających domniemanie prawidłowości ustaleń faktycznych dokonanych w postępowaniu, którego dotyczy wniosek o wznowienie.

Odrzucone argumenty

Nowe zeznania świadka Z. M. złożone w innym postępowaniu, mające status zeznań świadka koronnego, stanowią nowe dowody wskazujące na to, że skazany nie popełnił przestępstwa, co powinno skutkować wznowieniem postępowania.

Godne uwagi sformułowania

O pozytywnym rozstrzygnięciu wniosku o wznowienie postępowania propter nova decyduje spełnienie kumulatywnie dwóch przesłanek - proponowany dowód ma cechy dowodu nowego, nieznanego wcześniej ani stronie, ani sądowi orzekającemu w sprawie, a jego treść konfrontowana z pozostałym materiałem, który był podstawą dowodową kwestionowanego rozstrzygnięcia, pozwala z wysokim prawdopodobieństwem twierdzić, że po wznowieniu postępowania zapadnie orzeczenie odmienne od poprzedniego.

Skład orzekający

Włodzimierz Wróbel

przewodniczący-sprawozdawca

Andrzej Stępka

członek

Krzysztof Cesarz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania karnego na podstawie nowych dowodów (art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k.), zwłaszcza w kontekście zeznań świadków koronnych i oceny ich wiarygodności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy nowe dowody są jedynie formalnie nowe, a ich treść jest tożsama z wcześniejszymi, niewiarygodnymi zeznaniami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące wznowienia postępowania karnego i oceny dowodów, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje, że nawet zeznania świadka koronnego nie są automatycznie traktowane jako dowód niepodważalny.

Czy zeznania świadka koronnego zawsze prowadzą do wznowienia sprawy karnej? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KO 64/16
POSTANOWIENIE
Dnia 20 października 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Andrzej Stępka
‎
SSN Krzysztof Cesarz
w sprawie
M. W.
‎
skazanego z art. 258 § 1 k.k. i in.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
‎
w dniu 20 października 2016 r.,
‎
wniosku obrońcy skazanego o wznowienie postępowania
prawomocnie zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…)
‎
z dnia 04 maja 2011 r., sygn. akt II AKa (…),
zmieniającym wyrok Sądu Okręgowego w Ś.
‎
z dnia 31 marca 2010 r., sygn. akt III K (…),
postanowił:
1) oddalić wniosek;
2) kosztami sądowymi postępowania wznowieniowego
obciążyć skazanego M. W.
UZASADNIENIE
Obrońca skazanego M. W.  złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 4 maja 2011 r. (sygn. akt II AKa (…)), którym wymierzono mu ostatecznie karę 7 lat pozbawienia wolności i 200 stawek dziennych grzywny za czyny z art. 56 ust 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii (u.p.n.) w zw. z art. 258 § 1 k.k. i art. 53 ust. 2 u.p.n. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. oraz art. 65 § 1 k.k.
Jako podstawę prawną wniosku, obrońca wskazał art. 540 § 1 pkt 2 lit a k.p.k., czyli ujawnienie się nowych faktów lub dowodów wskazujących na to, że sprawca nie popełnił przestępstwa. Tymi nowymi dowodami miałyby być, w intencji wnioskodawcy, zeznania świadka Z. M.  złożone w dniu 17 lutego 2016 r. w sprawie toczącej się przed Sądem Okręgowym w Ś.  (sygn. akt III K (...)). W swoich depozycjach, Z. M., mając status tzw. małego świadka koronnego, kategorycznie wykluczać miał udział M. W. w działalności przestępczej objętej wyrokiem w sprawie II AKa (…).
W odpowiedzi na powyższy wniosek, Prokurator Prokuratury Krajowej wniósł o jego oddalenie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek obrońcy M. W. nie zasługiwał na uwzględnienie.
Na wstępie należy jednak zaznaczyć, że pomimo finalnego braku skuteczności przedmiotowego wniosku został on sporządzony przez obrońcę profesjonalnie oraz skrupulatnie. Oprócz rozważań prawnych na temat przytoczonej podstawy normatywnej wznowienia postępowania karnego, obrońca bardzo precyzyjnie i rzetelnie  przytoczył te elementy faktyczne, z których wywodził zasadność swojego wniosku. Należy także odnotować, że powołując się na depozycje Z. M., nie tylko wskazał konkretne cytaty oraz karty akt sprawy, na których się znajdują, ale także dołączył do wniosku uzyskane z Sądu Okręgowego w Ś.  protokoły właściwych rozpraw i na nich dodatkowo, w formie graficznej, zaznaczył wspomniane wyjaśnienia.
Nie można jednak zgodzić się z konkluzjami zawartymi we wniosku obrońcy skazanego. Istota argumentacji wnioskodawcy sprowadza się do stwierdzenia, że świadek występujący w postępowaniu, w którym skazano M. W., mając obecnie w innym postępowaniu status tzw. małego świadka koronnego, ponownie zeznał, że M. W.  nie brał udziału w działaniach grupy przestępczej. Sam wnioskodawca zauważa jednak, że także w poprzednich zeznaniach, złożonych w postępowaniu, którego dotyczy wniosek o wznowienie, Z. M.  wykluczał udział M. W.  w grupie przestępczej. Depozycje te jednak w tym zakresie nie zostały uznane za wiarygodne, zaś sąd, mając na uwadze całokształt materiału dowodowego, skazał M. W. za przestępstwo z art. 258 § 1 k.k..
Przypomnieć należy, że o pozytywnym rozstrzygnięciu wniosku o wznowienie postępowania
propter nova
(art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k.) decyduje spełnienie kumulatywnie dwóch przesłanek - proponowany dowód ma cechy dowodu nowego, nieznanego wcześniej ani stronie, ani sądowi orzekającemu w sprawie, a jego treść konfrontowana z pozostałym materiałem, który był podstawą dowodową kwestionowanego rozstrzygnięcia, pozwala z wysokim prawdopodobieństwem twierdzić, że po wznowieniu postępowania zapadnie orzeczenie odmienne od poprzedniego - w postaci uniewinnienia skazanego lub skazania go za przestępstwo zagrożone karą łagodniejszą niż to, za które go wcześniej skazano (tak w najnowszym orzecznictwie Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 24 maja 2016 r., V KO 29/16).
Dowody, jakie oferuje wnioskodawca, są o tyle nowe, że tych konkretnych depozycji (i w takiej formie) Z. M.  nie składał w postępowaniu zakończonym wyrokiem w sprawie o sygn. akt II AKa (…). Jednak (na co wprost wskazuje sam wnioskodawca) ich istota – a więc kwestionowanie udziału M. W.  w grupie przestępczej – jest jednak tożsama. Zatem w zakresie treści są to te same zeznania, lecz złożone w innym (późniejszym) postępowaniu. Sam fakt złożenia przez Z. M.  zeznań, w których ponownie zaprzecza on udziałowi M. W. w grupie przestępczej, nie stanowi wystarczającego agrumentu podważającego prawidłowość oceny dowodów dokonanej przez Sąd w postępowaniu, w którym ostatecznie skazano M. W.  za przestępstwo z art. 258 § 1 k.k. Nie zmienia tego także fakt, że w owym późniejszym postępowaniu Z. M.  składał zeznania mając status małego świadka koronnego. Posiadanie takiego statusu nie przesądza jeszcze w sposób automatyczny o prawdziwości depozycji osoby, która ów status uzyskała. We wniosku obrońcy skazanego brak jest natomiast innych argumentów, które miałyby podważać domniemanie prawidłowości ustaleń faktycznych dokonanych w postępowaniu, którego dotyczy wniosek o wznowienie.
W tym stanie rzeczy, należało orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI