V KO 55/22
Podsumowanie
Sąd Najwyższy wyłączył sędziego od rozpoznania sprawy ze względu na wątpliwości co do jego bezstronności wynikające z procedury powołania.
Sędzia Sądu Najwyższego Antoni Bojańczyk złożył wniosek o wyłączenie go od udziału w sprawie V KK 235/22, powołując się na wątpliwości dotyczące jego bezstronności. Wniosek wynikał z faktu, że w kasacji podniesiono zarzut naruszenia prawa procesowego przez udział w wydaniu wyroku sądu niższej instancji sędziego powołanego w procedurze nominacyjnej po zmianach w 2017 roku. Sąd Najwyższy, uznając zasadność wniosku, wyłączył sędziego od rozpoznania sprawy, odwołując się do standardów Europejskiej Konwencji Praw Człowieka.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek sędziego Antoniego Bojańczyka o wyłączenie go od udziału w sprawie o sygnaturze akt V KK 235/22. Wniosek ten został złożony w związku z kasacjami obrońców skazanych J. J. i W. B. od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…). W jednej z kasacji podniesiono zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. poprzez wydanie wyroku przez sąd w nienależycie obsadzonym składzie, wskazując na udział sędzi L. S., która została powołana na stanowisko sędziego Sądu Apelacyjnego w procedurze nominacyjnej prowadzonej przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną po zmianach w 2017 roku. Sędzia Antoni Bojańczyk, któremu przydzielono sprawę, zwrócił się do Przewodniczącego Wydziału V Izby Karnej Sądu Najwyższego o rozważenie podjęcia czynności z urzędu w celu przesądzenia wątpliwości co do jego wyłączenia. Wskazał, że Sąd Najwyższy wcześniej postanowieniem z dnia 17 marca 2022 r., sygn. akt II KO 12/22, wyłączył go od rozpoznania innej sprawy, w której również podniesiono zarzut wadliwości orzeczenia z udziałem sędziego powołanego w kontrowersyjnej procedurze. Przewodniczący Wydziału potraktował to jako wniosek o wyłączenie. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, odwołując się do art. 41 § 1 k.p.k. oraz do wcześniejszego orzecznictwa, które podkreśla, że sędzia ulega wyłączeniu, gdy istnieją okoliczności mogące wywołać wątpliwość co do jego bezstronności, a także gdy orzekanie mogłoby naruszyć standardy z art. 6 ust. 1 EKPC, prowadząc do uznania składu orzekającego za niebędący niezależnym i bezstronnym sądem ustanowionym ustawą. W konsekwencji, Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego Antoniego Bojańczyka od udziału w rozpoznaniu sprawy V KK 235/22.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wniosek o wyłączenie sędziego jest zasadny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że wątpliwości co do bezstronności sędziego, wynikające z procedury powołania sędziego sądu niższej instancji, mogą prowadzić do naruszenia standardu niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą (art. 6 ust. 1 EKPC), co uzasadnia wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uwzględniono wniosek
Strona wygrywająca
wnioskodawca (sędzia Antoni Bojańczyk)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. J. | osoba_fizyczna | skazany |
| W. B. | osoba_fizyczna | skazany |
| Antoni Bojańczyk | osoba_fizyczna | sędzia |
| L. S. | osoba_fizyczna | sędzia |
Przepisy (8)
Główne
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Pomocnicze
k.p.k. art. 42 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 42 § § 4
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 19 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 286 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 11 § § 3
Kodeks karny
k.p.k. art. 439 § § 1
Kodeks postępowania karnego
u.KRS
Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istnienie wątpliwości co do bezstronności sędziego wynikające z procedury powołania sędziego sądu niższej instancji. Potencjalne naruszenie standardu niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą (art. 6 ust. 1 EKPC). Podobieństwo do sytuacji rozstrzygniętej w innej sprawie przez Sąd Najwyższy (II KO 12/22).
Godne uwagi sformułowania
mogłaby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i uznania, że taki skład orzekający nie stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą
Skład orzekający
Jacek Błaszczyk
przewodniczący
Antoni Bojańczyk
wnioskodawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziego w sprawach, gdzie podnoszone są zarzuty dotyczące procedury nominacyjnej sędziów oraz potencjalnego naruszenia standardów EKPC."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zarzutów podniesionych w kasacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii niezależności sądownictwa i bezstronności sędziowskiej, co jest tematem aktualnym i budzącym zainteresowanie.
“Sędzia sam złożył wniosek o wyłączenie. Czy to początek końca problemów z powołaniami sędziów?”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN Sygn. akt V KO 55/22 POSTANOWIENIE Dnia 8 czerwca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Błaszczyk w sprawie J. J. i W. B. skazanych z art. 19 § 1 k.k. i art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. i inne po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 8 czerwca 2022 r. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 8 czerwca 2022 r., wniosku sędziego Sądu Najwyższego Antoniego Bojańczyka o wyłączenie go od udziału w sprawie o sygn. akt V KK 235/22, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k. oraz art. 6 ust 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności p o s t a n o w i ł: uwzględnić wniosek i wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Antoniego Bojańczyka pod udziału w rozpoznaniu sprawy V KK 235/22. UZASADNIENIE Do Sądu Najwyższego wpłynęły kasacje obrońców skazanych J. J. i W. B. od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 17 września 2021 r, sygn. akt II AKa (…). W jednej z kasacji został podniesiony zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. poprzez wydanie zaskarżonego wyroku przez Sąd Apelacyjny w nienależycie obsadzonym składzie poprzez udział w wydaniu zaskarżonego wyroku SSA L. S.. Sędzia ten, jak wskazał obrońca w uzasadnieniu kasacji, została powołany na stanowisko sędziego Sądu Apelacyjnego w (…) przez Prezydenta RP na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany po zmianach w 2017 r., zgodnie z ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 3). Sprawie J. J. i W. B. nadano sygnaturę V KK 235/22, a następnie w dniu 16 maja 2022 r. została ona przydzielona, zgodnie z kolejnością wpływu i imienną listą sędziów sędziemu Sądu Najwyższego Antoniemu Bojańczykowi. SSN Antoni Bojańczyk, zarządzeniem z dnia 24 maja 2022 r. zwrócił się do Przewodniczącego Wydziału V Izby Karnej Sądu Najwyższego celem rozważenia podjęcia czynności z urzędu zmierzających do przesądzenia rysujących się wątpliwości co do istnienia podstaw wyłączenia sędziego referenta przydzielonego do rozpoznania sprawy. W zarządzeniu tym wskazano, że uprzednio Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 17 marca 2022 r., sygn. akt II KO 12/22, wyłączył go od rozpoznania sprawy o sygn. akt II KK 261/21, w której podniesiono również zarzut oparty na tezie wadliwości orzeczenia wydanego z udziałem sędziego powołanego w procedurze nominacyjnej prowadzonej przez KRS powołaną w oparciu o przepisy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. Przewodniczący V Wydziału potraktował to zarządzenie SSN Antoniego Bojańczyka jako jego wniosek o wyłączenie sędziego od udziału we wskazanej sprawie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje . Wniosek jest zasadny. Zgodnie z treścią art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 13 października 2021 r., sygn. akt II KO 30/21, wskazał, że wyłączenie sędziego winno nastąpić nie tylko w takiej właśnie sytuacji, ale również, gdy orzekanie przez sędziego w sprawie mogłoby realnie prowadzić do znacznie poważniejszego uchybienia, tj. naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i uznania, że taki skład orzekający nie stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą, co mogłoby skutkować nie tylko odpowiedzialnością odszkodowawczą państwa, ale również mogłoby prowadzić do złożenia wniosku o wznowienie tego etapu postępowania sądowego. Mając więc na uwadze treść kasacji wniesionej w niniejszej sprawie jak i w pełni akceptując argumentację prawną przedstawioną w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 17 marca 2022 r., sygn. akt II KO 12/22, wraz z przytoczonym tam orzecznictwem, należy stwierdzić, że konieczne stało się wyłączenie SSN Antoniego Bojańczyka od rozpoznania wskazanej sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę