V KO 29/23

Sąd Najwyższy2023-04-13
SNKarneinneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawywłaściwość sądusąd najwyższyobiektywizmbezstronnośćkpkzażalenieodmowa wszczęcia śledztwa

Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek o przekazanie sprawy do innego sądu, uznając, że wieloletnie orzekanie sędziego w sądzie pierwszej instancji i jego kontakty służbowe mogą budzić wątpliwości co do obiektywizmu.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w O. o przekazanie sprawy do innego sądu równorzędnego. Sprawa dotyczyła zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez sędziego Sądu Rejonowego w O. Sąd Najwyższy uznał, że ze względu na długoletnie orzekanie sędziego w tym sądzie oraz jego kontakty z innymi sędziami i asesorami, zasadne jest przekazanie sprawy innemu sądowi w celu uniknięcia zarzutów o brak obiektywizmu.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w O. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, zgodnie z art. 37 k.p.k. Wniosek dotyczył sprawy o sygn. akt II Kp 98/23, w której przedmiotem było zażalenie pokrzywdzonego B. H. na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa. Śledztwo miało dotyczyć przekroczenia uprawnień przez sędziego Sądu Rejonowego w O., który orzeka w tym sądzie od wielu lat i utrzymuje kontakty służbowe oraz koleżeńskie z innymi sędziami i asesorami. Sąd Najwyższy uznał, że instytucja właściwości z delegacji, choć wyjątkowa, może być stosowana w sytuacjach, gdy względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości przemawiają za koniecznością rozpoznania sprawy przez inny sąd, aby zapewnić obiektywizm i bezstronność. W ocenie Sądu Najwyższego, wieloletnie orzekanie sędziego w sądzie pierwszej instancji oraz jego relacje z innymi pracownikami tego sądu mogłyby potencjalnie wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku obiektywizmu. Dlatego też, w celu uniknięcia takich zarzutów, Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Turku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, zachodzi potrzeba przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wieloletnie orzekanie sędziego w sądzie pierwszej instancji oraz jego kontakty służbowe i towarzyskie z innymi sędziami i asesorami tego sądu mogą stwarzać pozory braku obiektywizmu i bezstronności, co uzasadnia zastosowanie instytucji właściwości z delegacji (art. 37 k.p.k.).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uwzględniono wniosek i przekazano sprawę

Strona wygrywająca

Sąd Rejonowy w O.

Strony

NazwaTypRola
B. H.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (1)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Instytucja właściwości z delegacji ma charakter wyjątkowy i może być stosowana w sytuacjach, gdy szczególne i nadzwyczajne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości przemawiają za koniecznością rozpoznania sprawy przez inny sąd, aby zapewnić obiektywizm i bezstronność.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wieloletnie orzekanie sędziego w sądzie pierwszej instancji. Utrzymywanie przez sędziego kontaktów służbowych i koleżeńskich z innymi sędziami i asesorami tego samego sądu. Potencjalne wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności sędziów sądu pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości swoboda orzekania przekonanie o braku warunków do rozpoznania tej sprawy w sposób obiektywny uniknięcia potencjalnych choćby zarzutów, które mogłyby wskazywać na brak obiektywizmu i bezstronności

Skład orzekający

Paweł Wiliński

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie potrzeby przekazania sprawy do innego sądu ze względu na potencjalne wątpliwości co do obiektywizmu sędziego wynikające z jego długoletniej obecności w sądzie i relacji z innymi jego pracownikami."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i nie stanowi ogólnej zasady dotyczącej wszystkich spraw z udziałem sędziów z długim stażem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne są pozory obiektywizmu w wymiarze sprawiedliwości i jak Sąd Najwyższy reaguje na potencjalne konflikty interesów lub ich pozory.

Czy sędzia z wieloletnim stażem i znajomościami w sądzie może być obiektywny? Sąd Najwyższy reaguje.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
V KO 29/23
POSTANOWIENIE
Dnia 13 kwietnia 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Wiliński
w sprawie z zażalenia pokrzywdzonego
B. H.
po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu w dniu 13 kwietnia 2023 r.,
wniosku Sądu Rejonowego w O.
zawartego w postanowieniu z dnia 14 marca 2023 r., sygn. akt II Kp 98/23
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
uwzględnić wniosek i przekazać sprawę Sądu Rejonowego w O., sygn. akt II Kp 98/23 do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Turku.
UZASADNIENIE
Postanowieniem
z dnia 14 marca 2023 r., sygn. akt II Kp 98/23,
Sąd Rejonowy w O. zwrócił się do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie sprawy o sygn.
akt II Kp 98/23
do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu Sąd wnioskujący wskazał, że przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest zażalenie B. H. na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie prowadzonej z jego zawiadomienia o przekroczeniu uprawnień przez sędziego Sądu Rejonowego w O.-C. R., który od wielu lat w tym sądzie orzeka oraz utrzymuje kontakty służbowe i koleżeńskie z orzekającymi tam sędziami i asesorami.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek
Sądu Rejonowego w O. zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja tzw. właściwości z delegacji, określona w art. 37 k.p.k., ma charakter wyjątkowy, a zatem stosowana może być w sytuacjach gdy szczególne i nadzwyczajne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości mogą przemawiać za taką koniecznością. Należą do nich okoliczności, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania tej sprawy w sposób obiektywny (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2006 r., IV KO 9/06, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 grudnia 2021 r.,
III KO 92/21
).
W realiach niniejszej sprawy, której przedmiotem jest rozpoznanie zażalenia B. H. na postanowienie Komendy Miejskiej w K., zatwierdzone przez prokuratora Prokuratury Rejonowej w K., o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie prowadzonej z jego zawiadomienia w przedmiocie przekroczenia uprawnień przez sędziego Sądu Rejonowego w O.-C. R.
,
celem uniknięcia potencjalnych choćby zarzutów, które mogłyby wskazywać na brak obiektywizmu i bezstronności sędziów tego Sądu przy rozpoznawaniu sprawy, zasadne jest by rozpoznał ją inny sąd. Wieloletnie orzekanie sędziego C. R. w tym Sądzie oraz utrzymywanie przez niego zarówno kontaktów służbowych, jak i towarzyskich z sędziami i asesorami tego Sądu, stanowi dostateczną argumentację do uwzględnienia wniosku w trybie art. 37 k.p.k.
Z powyższych względów, sprawę przekazano innemu sądowi równorzędnemu spoza okręgu kaliskiego, należącemu nadto do obszaru właściwości innej apelacji, tj. Sądowi Rejonowemu w Turku.
Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
[SOP]
[ł.n]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI